Help Print this page 
Title and reference
Saorghluaiseacht oibrithe

Summaries of EU legislation: direct access to the main summaries page.
Multilingual display
Text

Saorghluaiseacht oibrithe

Tá saoránaigh Eorpacha in ann bogadh chuig tír eile den Aontas Eorpach (AE) nó dul ag obair inti, seo ceann de na ceithre bhunphrionsabal saorghluaiseachta atá cumhdaithe i gconarthaí an AE. Déantar sean-reachtaíocht a nuashonrú sa rialachán seo agus cinntítear ann go n-urramaítear an prionsabal go hiarbhír.

ACHT

Rialachán (AE) Uimh. 492/2011 ón gComhairle maidir le saoirse ghluaiseachta d’oibrithe laistigh den Aontas (téacs atá ábhartha maidir leis an LEE).

ACHOIMRE

Baineann buntáistí le saorghluaiseacht an lucht saothair dóibh siúd a théann ag obair in áit éigin eile san AE agus do na sochaithe chuig a dtéann na daoine seo. Cuireann an tsaorghluaiseacht ar chumas an chéad duine a staid phearsanta a fheabhsú agus cuireann sí ar chumas sochaithe folúntais poist agus ganntanais oibrithe oilte a chomhlíonadh.

Bíonn an ceart ag duine a bhfuil cónaí air nó uirthi i mBallstát den AE dul i mbun fostaíochta íoctha i mBallstát eile den AE agus, mar sin, bíonn cead ag fostóirí folúntais poist a fhógairt agus conarthaí a dhéanamh le fostaithe ionchasacha ó gach cearn den AE.

Cuirtear an reachtaíocht in ionad Rialacháin (CEE) Uimh. 1612/68, a ndearnadh mórleasuithe air ó am go chéile ó formheasadh don chéad uair é i mí Dheireadh Fómhair 1968. Cinntíonn an reachtaíocht go bhfeidhmíonn an córas go socair trí bhíthin idirdhealaithe ar bith idir fostaithe AE, a bhaineann lena náisiúntacht, a eisreachtú.

Toirmisctear inti ach go háirithe:

  • nósanna imeachta earcaíochta ar leith le haghaidh náisiúnach eachtrach, agus
  • teorainneacha a chur i bhfeidhm maidir le folúntais a fhógairt, nó le dálaí sonracha a tharchur, amhail a éileamh orthu siúd as tír eile den AE clárú leis na hoifigí fostaíochta.

Ar an chuma céanna, tá sé neamhdhleathach idirdhealúa dhéanamh idir oibrithe náisiúnta agus oibrithe AE eile maidir le téarmaí fostaíochta a chumhdaíonn pá, dífhostú agus aischur nó mar gheall ar bhuntáistí sóisialta agus cánach. Cuirtear an oiliúint chéanna ar fáil don dá chatagóir oibrithe i ngairmscoileanna agus in ionaid athoiliúna.

Cuirtear an prionsabal céanna i bhfeidhm maidir le scéimeanna oideachais ginearálta náisiúnta, le scéimeanna printíseachta agus le scéimeanna gairmoiliúna a chuirtear ar fáil do leanaí an duine atá ag obair, nó a d’oibrigh, i dtír eile den AE.

Cumhdaítear sa reachtaíocht cearta áirithe sóisialta. Bíonn fostaithe a bhíonn ag obair i dtír eile den AE i dteideal na sochair chéanna tithíochta a fháil is a chuirtear ar fáil do náisiúnaigh na tíre sin agus féadfaidh siad clárú le liosta tithíochta, más ann dó, sa cheantar ina bhfuil siad ag obair.

Eisceacht amháin

An t-aon eisceacht maidir le prionsabal an idirdhealaithe ná eisceacht teanga. Is féidir le fostóirí éileamh ar oibrí ionchasach teanga na tíre a bheith ar chomhairle leordhóthanach aige nó aici má tá a leithéid de dhíth le haghaidh an phoist.

TAGAIRTÍ

Acht

Teacht i bhfeidhm

Spriocdháta don trasuí sna Ballstáit

Iris Oifigiúil

Rialachán (CE) Uimh. 492/2011

16.6.2011

-

IO L 141, 27.5.2011, lch. 1

ACHT GAOLMHAR

Cinneadh Cur Chun Feidhme 2012/733/AE ón gCoimisiún lena gcuirtear i bhfeidhm Rialachán (AE) Uimh. 492/2011 ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle maidir le folúntais agus le hiarratais poist a cheadú agus le hathbhunú EURES [Iris Oifigiúil L328, 28.11.2012, lch. 21].

Nuashonrú is déanaí: 16.06.2014

Top