Help Print this page 
Title and reference
Feidhmíocht fuinnimh foirgneamh

Summaries of EU legislation: direct access to the main summaries page.
Multilingual display
Text

Feidhmíocht fuinnimh foirgneamh

Tá an earnáil foirgníochta in ionannas le 40 % d’ídiú fuinnimh iomlán an Aontais Eorpaigh (AE). Mar sin, is tosaíocht í i gcomhthéacs na spriocanna 20-20-20, maidir le héifeachtúlacht fuinnimh, ídiú fuinnimh sa réimse sin a laghdú. Chun tacú leis an aidhm sin, leagtar amach sa treoir seo comhcheanglais maidir le feidhmíocht fuinnimh foirgneamh.

ACHT

Treoir 2010/31/AE ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle an 19 Bealtaine 2010 maidir le feidhmíocht fuinnimh foirgneamh.

ACHOIMRE

Is í aidhm na treorach seo feidhmíocht fuinnimh foirgneamh agus a n-aonad a chur chun cinn. Is í aidhm na treorach ná forálacha na Treorach 2002/91/CE arna aisghairm a shoiléiriú agus a neartú, chun raon feidhme na treorach a mhéadú agus chun na difríochtaí móra maidir le feidhmíocht fuinnimh foirgneamh idir Bhallstáit a laghdú. Cumhdaítear le forálacha na treorach ceanglais fuinnimh maidir le háitribh a théamh, le huisce te a tháirgeadh agus le fuarú, le haerú agus le soilsiú foirgneamh nua agus foirgneamh atá ann cheana féin, cibé an foirgnimh chónaithe nó nach foirgnimh chónaithe iad.

Modheolaíocht chun feidhmíocht fuinnimh foirgneamh a áireamh

Tá sé d’oibleagáid ar na Ballstáit modheolaíocht a ghlacadh, ar leibhéal náisiúnta nó ar leibhéal réigiúnach, chun feidhmíocht fuinnimh foirgneamh a áireamh, modheolaíocht a chuireann san áireamh nithe áirithe, iad seo a leanas ina measc:

  • airíonna teirmeacha an fhoirgnimh (toilleadh teirmeach, insliú, srl);
  • trealamh téimh agus soláthar teo-uisce;
  • córais aerchóiriúcháin;
  • soilsiú comhtháite a shuiteáil;
  • coinníollacha aeráide taobh istigh.

Cuirtear san áireamh freisin fíorthionchar nithe eile mar nochtadh áitiúil don ghrian, shoilsiú nádúrtha, chomhtháirgeadh leictreachais agus chórais téimh agus fhuaraithe uirbeacha nó chomhchoiteanna.

Leagan amach na n-íoscheanglas

Tá sé d’oibleagáid ar na Ballstáit, i gcomhréir leis an modheolaíocht áirimh atá luaite thuas, íoscheanglais a chur i bhfeidhm i dtaca le feidhmíocht fuinnimh d’fhonn barrleibhéil ó thaobh costas a bhaint amach. Déantar athbhreithniú ar leibhéal na n-íoscheanglas sin gach uile cúig bliana.

Agus na híoscheanglais á leagan amach acu, féadfaidh na Ballstáit idirdhealú a dhéanamh idir fhoirgnimh nua agus fhoirgnimh atá ann cheana, chomh maith le hidirdhealú a dhéanamh idir chatagóirí éagsúla foirgneamh.

Ní mór d’fhoirgnimh nua na híoscheanglais sin a chomhlíonadh agus, sula gcuirtear tús leis an tógáil, ní mór staidéar indéantachta a dhéanamh orthu maidir le córais sholáthair d’fhuinnimh in-athnuaite, teaschaidéil, córais téimh agus fhuaraithe uirbeacha nó chomhchoiteanna, agus córais chomhtháirgeachta a shuiteáil.

Nuair a dhéantar athshlánú ar fhoirgnimh atá ann cheana, ba cheart go dtiocfadh feabhas ar a bhfeidhmíocht fuinnimh agus go bhféadfaidh siad na híoscheanglais a chomhlíonadh dá bharr.

Féadfar nach gá na híoscheanglais a chur i bhfeidhm sna cásanna seo a leanas:

  • foirgnimh atá faoi chosaint go hoifigiúil (foirgnimh stairiúla mar shampla);
  • ionaid adhartha;
  • struchtúir shealadacha;
  • foirgnimh chónaithe a mbeartaítear a úsáid ar feadh tréimhse teoranta taobh istigh de bhliain amháin;
  • foirgnimh scoite ina bhfuil an achar urláir iomlán in úsáid níos lú ná 50 m2.

Ní mór do chórais theicniúla foirgnimh, mar chórais téimh, chórais sholáthair teo-uisce, an córas aerchóiriúcháin agus na mórfhearais aerála, nuair a dhéantar iad a shuiteáil, a athsholáthar, nó a nuachóiriú, na híoscheanglais maidir le feidhmíocht fuinnimh a chomhlíonadh.

Ní mór do chomhpháirteanna an fhoirgnimh a chomhdhéanann cabhail an fhoirgnimh, agus a bhfuil tionchar suntasach acu ar fheidhmíocht fuinnimh na cabhlach sin (na frámaí fuinneoige, mar shampla), na híoscheanglais maidir le feidhmíocht fuinnimh a chomhlíonadh nuair a dhéantar iad a athsholáthar nó a athnuachan, ag féachaint le hardleibhéil feidhmíochta i gcomhréir le costais a bhaint amach.

Nuair a thógtar foirgneamh nua nó nuair a dhéantar foirgneamh a athnuachan, moltar go láidir sa treoir seo córais chliste a dhéanann tomhas ar ídiú fuinnimh a shuiteáil ann, de réir na Treorach maidir le comhrialacha don mhargadh inmheánach sa leictreachas.

Cuspóir: foirgnimh a ídíonn fuinneamh ar leibhéal gar le bheith nialasach

Ón 31 Nollaig 2020, ní mór do gach aon fhoirgneamh nua ídiú fuinnimh gar le bheith nialasach a bheith aige. Ní mór do gach foirgneamh nua arna áitiú nó i seilbh ag na húdaráis phoiblí na critéir chéanna sin a chomhlíonadh ón 31 Nollaig 2018 ar aghaidh.

Spreagann an Coimisiún méadú i líon na bhfoirgneamh den chineál sin trí chur i bhfeidhm pleananna náisiúnta, lena n-áirítear:

  • sonraíocht maidir leis an mbealach a chuireann an Ballstát an sainmhíniú ar fhoirgnimh a ídíonn fuinneamh ar leibhéal gar le bheith nialasach i bhfeidhm;
  • na spriocanna meánreatha a bhfuil mar aidhm acu feidhmíocht fuinnimh na bhfoirgneamh nua a fheabhsú idir seo agus an bhliain 2015;
  • faisnéis maidir le beartais agus le bearta airgeadais arna nglacadh chun feabhas ar fheidhmíocht fuinnimh foirgneamh a spreagadh.

Dreasachtaí tráchtála agus bacainní airgeadais

Tá sé d’oibleagáid ar na Ballstáit liosta a dhéanamh de na hionstraimí atá ann agus a d’fhéadfadh a bheith ann a bhfuil mar aidhm acu feabhas ar fheidhmíocht fuinnimh foirgneamh a spreagadh. Déantar an liosta sin a thabhairt cothrom le dáta gach trí bliana.

Deimhnithe ar fheidhmíocht fuinnimh

Ní mór do Bhallstáit córas deimhniúcháin a chur i ngníomh maidir le feidhmíocht fuinnimh foirgneamh. Cuimsíonn an ceann deireanach atá luaite faisnéis mar gheall ar ídiú fuinnimh foirgneamh ach go háirithe, chomh maith le moltaí faoi fheabhsú na gcostas.

Nuair atá foirgneamh nó aonad foirgnimh le díol nó le cur ar cíos, ní mór do tháscaire feidhmíochta fuinnimh an deimhnithe ar fheidhmíocht fuinnimh a bheith ar taispeáint sna fógraí a fhoilsítear sna meáin tráchtála.

Nuair a thógtar, a dhíoltar nó a ligtear an foirgneamh nó an t-aonad foirgnimh ar cíos, taispeánfar an deimhniú sin don tionónta nua nó don cheannaitheoir dóchúil agus cuirfear ar aghaidh chuig an gceannaitheoir nó chuig an tionónta nua é.

Maidir le foirgnimh ina bhfuil an t-achar urláir iomlán níos mó ná 500 m2 arna n-áitiú ag údarás poiblí agus foirgnimh ina bhfuil an t-achar urláir iomlán níos mó ná 500 m2 a thugann an pobal cuairt orthu go rialta, ní mór an deimhniú ar fheidhmíocht fuinnimh a chur ar taispeáint in áit inar féidir é a fheiceáil go soiléir (laghdófar an tairseach sin go 250 m2 an 9 Iúil 2015).

Tá sé d’oibleagáid ar na Ballstáit córas rialaithe reatha ar chórais téimh agus aerchóiriúcháin na bhfoirgneamh a chur i bhfeidhm.

TAGAIRT

Acht

Teacht i bhfeidhm

Spriocdháta don trasuí sna Ballstáit

Iris Oifigiúil

Treoir 2010/31/AE

8.7.2010

9.7.2012

IO L 153, 18.6.2010, lch. 13

ACHTANNA GAOLMHARA

Rialachán (AE) Uimh. 244/2012 arna tharmligean ag an Choimisiún an 16 Eanáir 2012 lena bhforlíontar Treoir 2010/31/AE ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle maidir le feidhmíocht fuinnimh foirgneamh trí chreat comparáideach modheolaíochta a bhunú chun leibhéil d’uascheanglais fheidhmíocht fuinnimh, ar an chostas is fearr, a ríomh le haghaidh foirgneamh agus eilimintí foirgneamh [Iris Oifigiúil L 81, 21.3.2012, lch. 18].

Tuairisc ón gCoimisiún chuig Parlaimint na hEorpa agus chuig an gComhairle Tacaíocht airgeadais d’éifeachtúlacht fuinnimh i bhfoirgnimh( COM(2013)0225 final ) [Gan a bheith foilsithe san Iris Oifigiúil].

De réir na Treorach 2010/31/AE maidir le feidhmíocht fuinnimh foirgneamh, cuirfidh an Coimisiún tuairisc i láthair maidir leis an dul chun cinn atá déanta ag na Ballstáit i ndáil le líon na bhfoirgneamh a mhéadú a ídíonn fuinneamh ar leibhéal gar le bheith nialasach. Cuirfear an tuairisc seo i láthair gach trí bliana.

Deirtear sa tuairisc nach bhfuil dóthain dul chun cinn déanta ag na Ballstáit maidir le foirgnimh a ídíonn fuinneamh ar leibhéal gar le bheith nialasach i gcomhthéacs na spriocanna a leagtar amach le haghaidh 2020 toisc nach raibh plean náisiúnta sa réimse seo curtha faoi bhráid an Choimisiúin, faoi dheireadh mhí na Samhna 2012, ach ag naoi mBallstát.

Ní dhearnadh ach roinnt dul chun cinn, agus sin go mall, rud a chuireann leis an bhaol nach gcloífidh Ballstáit leis na spriocdhátaí le hídiú fuinnimh gar le nialasach a bheith ag foirgnimh. Ina theannta sin, toisc easpa sainmhínithe soiléire, spriocanna meántéarmacha agus bearta sonracha tacaíochta, bíonn ann do neamhchinnteacht sa tionscal foirgníochta maidir leis an chreat rialála agus beartais, rud a chuireann moill le hinfheistíocht riachtanach i dteicneolaíocht, i bpróisis agus in oiliúint agus a dhéanann dochar d’iomaíochas na hearnála.

Nuashonrú is déanaí: 06.02.2014

Top