Help Print this page 
Title and reference
Saoire Thuismitheoireachta

Summaries of EU legislation: direct access to the main summaries page.
Multilingual display
Text

Saoire Thuismitheoireachta

ACHOIMRE AR:

Comhaontú Réime Leasaithe idir comhpháirtithe sóisialta na hEorpa maidir le saoire thuismitheoireachta – Treoir 2010/18/AE ón gComhairle

ACHOIMRE

CAD A DHÉANTAR SA TREOIR?

Cuirtear an Comhaontú Réime leasaithe maidir le saoire thuismitheoireachta arna chur i gcrích ag comhpháirtithe sóisialta na hEorpa an 18 Meitheamh 2009 i bhfeidhm léi.

PRÍOMHPHOINTÍ

Tá oibrithe i dteideal saoire thuismitheoireachta nuair a saolaíonn nó nuair a uchtaíonn siad leanbh. Is féidir an tsaoire sin a ghlacadh go dtí go mbeidh aois slánaithe ag an leanbh a chinnfear leis an dlí náisiúnta agus/nó le comhaontuithe comhchoiteanna, ach sula mbeidh an leanbh 8 mbliana d’aois.

Baineann an Treoir seo go cothrom le gach oibrí, idir fhir agus mhná, beag beann ar a gcineál conradh fostaíochta (conradh neamhiata, téarma seasta, páirtaimseartha nó sealadach).

Ní mór saoire thuismitheoireachta a dheonú ar feadh tréimhse 4 mhí ar a laghad mar cheart aonair na beirte tuismitheoirí. I bprionsabal, ba cheart go mbeadh oibrithe ábalta a gcuid saoire ar fad a ghlacadh. Dá bhrí sin níor cheart a bheith ábalta í a aistriú ó thuismitheoir amháin go tuismitheoir eile. Mar sin féin, d’fhéadfaí aistriú dá leithéid a údarú ar an gcoinníoll go gcoinníonn gach tuismitheoir mí amháin ar a laghad de na 4 mhí shaoire sin ag féachaint le glacadh níos cothroime ag an mbeirt tuismitheoirí a spreagadh. Leagtar síos íoschaighdeáin sa Treoir, ionas gur féidir le tíortha AE forálacha níos fabhraí a chur i bhfeidhm nó a thabhairt isteach.

Glacadh saoire

Sainítear na coinníollacha um rochtain ar shaoire agus na cúinsí a bhaineann le saoire a ghlacadh leis an dlí náisiúnta agus/nó le comhaontuithe comhchoiteanna. Mar shampla, féadfaidh tíortha AE agus/nó na comhpháirtithe sóisialta:

soláthar a dhéanamh chun saoire a thabhairt ar bhonn lánaimseartha nó páirtaimseartha, de réir a chéile nó i bhfoirm córas creidmheas ama, ina gcuirtear riachtanais na bhfostóirí agus na n-oibrithe araon san áireamh;

an ceart chun saoire thuismitheoireachta a chur faoi réir coinníollach maidir le fad seirbhíse nach mó ná 1 bhliain. Más infheidhme, ríomhfar an tréimhse sin ag cur san áireamh na conarthaí téarma seasta as a chéile a cuireadh i gcrích leis an bhfostóir céanna;

na cúinsí faoina bhfuil an fostóir i dteideal saoire a chur siar a údarú ar chúiseanna a bhfuil údar leo maidir le hoibriú na heagraíochta;

socruithe speisialta a údarú chun oibriú cuí gnóthas beag a chinntiú.

Ní mór d’oibrithe ar mian leo saoire thuismitheoireachta a ghlacadh fógra a thabhairt don fhostóir. Sonrófar tréimhse an fhógra i ngach tír AE ag cur san áireamh leasanna na n-oibrithe agus na bhfostóirí araon.

Spreagtar tíortha AE agus/nó na comhpháirtithe sóisialta sa Treoir chomh maith chun bearta agus/nó na coinníollacha sonracha a shainiú maidir le saoire a ghlacadh ag tuismitheoirí uchtála agus tuismitheoirí leanaí faoi mhíchumas nó a bhfuil tinneas fadtéarmach orthu.

Filleadh ar an obair agus neamh-idirdhealú

I ndiaidh dóibh saoire thuismitheoireachta a ghlacadh, beidh an ceart ag oibrithe filleadh ar an bpost céanna. Murar féidir é sin a dhéanamh, ní mór don bhfostóir post comhionann nó comhchosúil a chur ar fáil dóibh a bheidh comhsheasmhach lena gconradh fostaíochta nó lena gcaidreamh fostaíochta.

Lena chois sin, maidir le cearta faighte nó cearta atá á bhfáil ag an oibrí an dáta ar a dtosaíonn an tsaoire thuismitheoireachta:

ní mór go seasfadh siad go dtí deireadh na saoire;

ní mór dóibh a bheith i bhfeidhm ag deireadh na saoire, mar aon le gach athrú a eascraíonn as an dlí náisiúnta, comhaontuithe comhchoiteanna agus/nó cleachtas.

Mar an gcéanna, ní mór oibrithe a chosaint i gcoinne córa is lú fabhar nó dífhostaithe ar fhorais iarratas a dhéanamh ar shaoire thuismitheoireachta nó ar fhorais saoire thuismitheoireachta a ghlacadh.

Déanann tíortha AE agus/nó na comhpháirtithe sóisialta cinneadh maidir leis na cúrsaí ar fad i dtaca le slándáil shóisialta agus ioncam maidir le saoire thuismitheoireachta. Níl rialacha sa Chomhaontú dá bhrí sin maidir le híocaíocht tuarastail nó cúitimh le linn saoire tuismitheoireachta.

Ar deiridh, nuair a fhillfidh siad ar an obair, ní mór d’oibrithe a bheith ábalta athruithe ar a n-uaireanta oibre agus/nó ar a bpatrúin oibre ar feadh tréimhse ama socraithe a iarraidh. Ní mór d’fhostóirí iarratais dá leithéid a bhreithniú agus a fhreagairt, ag cur san áireamh riachtanais na bhfostóirí agus na n-oibrithe araon.

Saoire ar fhorais “force majeure” (cúinsí gan choinne)

Féadfaidh oibrithe saoire a iarraidh ar fhorais force majeure ar chúiseanna teaghlaigh fosta. Is féidir saoire dá leithéid a iarraidh go háirithe i gcásanna tinnis nó timpiste sa chás go mbeadh fáil láithreach an oibrí laistigh den teaghlach fíorthábhachtach.

CÉN UAIR ATÁ TOSACH FEIDHME NA TREORACH?

Tháinig sí i bhfeidhm an 7 Aibreán 2010. Bhí sé le corprú ag tíortha AE ina ndlí náisiúnta faoin 8 Márta 2012.

CÚLRA

Tá an Comhaontú seo mar thoradh ar Chomhaontú Réime an 14 Nollaig 1995 maidir le saoire thuismitheoireachta, dár tugadh éifeacht dhlíthiúil le Treoir 96/34/CE ón gComhairle.

Is bealach níos fearr é chun freagrachtaí gairmiúla agus tuismitheora oibrithe a réiteach agus chun caitheamh comhionann le fir agus le mná a chur chun cinn.

Tá sí curtha i bhfeidhm de réir Airteagal 155(2) den Chonradh ar Fheidhmiú an Aontais Eorpaigh, le Treoir ón gComhairle.

GNÍOMH

Treoir 2010/18/AE ón gComhairle an 8 Márta 2010 lena gcuirtear i bhfeidhm an Comhaontú Réime maidir le saoire thuismitheoireachta arna chur i gcrích ag BUSINESSEUROPE, UEAPME, CEEP agus CEC agus lena n-aisghairtear Treoir 96/34/CE (IO L 68, 18.3.2010, lgh. 13–20)

Rinneadh leasuithe agus ceartúcháin leantacha ar Threoir 2010/18/CE a chorprú sa bhuntéacs. Is chun críche tagartha amháin atá an leagan comhdhlúite seo.

Nuashonraithe 09.11.2015

Top