Help Print this page 
Title and reference
An Coimisiún Eorpach

Summaries of EU legislation: direct access to the main summaries page.
Multilingual display
Text

An Coimisiún Eorpach

ACHOIMRE

RÉAMHRÁ

Athdhearbhaíodh le Conradh Liospóin feidhmeanna bunúsacha an Choimisiúin maidir lena cheart tionscnaimh agus lena ról feidhmitheach, seiceála agus ionadaíochta. Baineann mionathruithe áirithe dár rinneadh le comhdhéanamh an Choimisiúin go háirithe. Ag leanúint ar na conarthaí leasaitheacha roimhe seo, neartaítear ról agus cumhachtaí Uachtarán an Choimisiúin. Tá cruthú an phoist Ardionadaí an Aontais Eorpaigh do Ghnóthaí Eachtracha agus don Bheartas Slándála ar cheann de na príomhnuálaíochtaí. Ina theannta sin, féachadh le Conradh Liospóin líon na gcoimisinéirí a laghdú, ach níl fonn ar an gComhairle Eorpach an fhoráil seo a chur i ngníomh.

COMHDHÉANAMH

Sonraítear sa phrionsabal arna bhunú ag Conradh Liospóin gur cheart gurb ionann líon na gCoimisinéirí sa Choimisiún agus dhá thrian de líon na mBallstat agus gur cheart na baill a roghnú ar bhonn córais uainíochta bunaithe ar phrionsabal an chomhionannais.

Bunaithe ar dhispeansáid a shonraítear sa chonradh, áfach, chinn an Chomhairle Eorpach d’aon toil, i mí na Bealtaine 2013, go gcoimeádfaí líon céanna na gcoimisinéirí agus líon na mBallstát (lena n-áirítear an tUachtarán agus Ardionadaí an Aontais Eorpaigh do Ghnóthaí Eachtracha agus don Bheartas Slándála). Déanfaidh an Chomhairle scrúdú ar an gCinneadh seo san am atá romhainn, ag féachaint do na héifeachtaí atá aige ar an gcaoi a fheidhmítear an Coimisiún, roimh an chéad Choimisiún eile a ainmniú a ghlacfaidh áit an Choimisiúin seo an 1 Samhain 2014 ar a dhéanaí.

Cruthaítear le Conradh Liospóin ról nua fosta taobh istigh den Choimisiún: Ardionadaí an Aontais Eorpaigh do Ghnóthaí Eachtracha agus don Bheartas Slándála. Bíonn an t-ardionadaí freagrach as beartas eachtrach an Aontais a threorú. Bíonn sé/sí sa chathaoir ag Comhairle na nGnóthaí Eachtracha, reáchtálann sé/sí an tSeirbhís Eorpach Gníomhaíochta Seachtraí agus bíonn sé/sí ar dhuine de Leasuachtaráin an Choimisiúin fosta. Ainmníonn an Chomhairle Eorpach é/í, de réir tromlaigh cháilithe, i gcomhaontas le hUachtarán an Choimisiúin. In éineacht leis an Uachtarán agus le baill eile an Choimisiúin, cuirtear faoi réir vóta formheasta ag Parlaimint na hEorpa é/í.

RÓL AN UACHTARÁIN

Mhéadaigh Conarthaí Amstardam agus Nice go mór cumhachtaí Uachtarán an Choimisiúin. Bíonn ar an Uachtarán treoirlínte polaitíochta Choláiste na gCoimisinéirí a leagan amach, ach bíonn air cinneadh ar eagraíocht inmheánach an Choimisiúin fosta. Mar sin, dáileann an tUachtarán tascanna ar choimisinéirí éagsúla agus féadfaidh sé/sí a bhfreagrachtaí a athrú le linn an tsainordaithe. Roghnaíonn sé/sí na Leasuachtaráin ó bhaill an Choimisiúin, ach amháin an tArdionadaí do Ghnóthaí Eachtracha agus don Bheartas Slándála. Ó theacht i bhfeidhm Chonradh Liospóin, féadfaidh sé/sí tabhairt ar choimisinéir éirí as a phost gan fhormheas ón Choláiste.

NÓSANNA IMEACHTA AINMNITHE

Ainmnítear Uachtarán an Choimisiúin ag an gComhairle Eorpach, de réir tromlaigh cháilithe, agus ansin ag Parlaimint na hEorpa. Mar sin féin, tá Conradh Liospóin ag déanamh rud nua agus é ag tabhairt ceangail dhíreach isteach idir toradh thoghcháin Pharlaimint na hEorpa agus rogha an iarrthóra ar Uachtaránacht an Choimisiúin. As seo amach, caithfidh an Chomhairle Eorpach cur san áireamh torthaí na Parlaiminte nuair a ainmnítear an duine ar mhaith leis an Chomhairle a bheith mar Uachtarán an Choimisiúin. Méadaíonn an t-athrú seo anáil na Parlaiminte ar ainmniú an Uachtarán. Chun na críche seo, agus i gcomhthéacs na dToghchán Eorpach 2014, mhol an Coimisiún gur cheart do pháirtithe polaitíochta Eorpacha a n-iarrthóir i gcomhair phost Uachtarán an Choimisiúin a ainmniú, rud a mhéadódh na cuspóirí polaitíochta a bhaineann leis na toghcháin.

Ansin, glacann an Chomhairle, i gcomhaontas leis an Uachtarán tofa, le liosta na ndaoine atá sí ag iarraidh ainmniú ina mbaill den Choimisiún, ach amháin an tArdionadaí do Ghnóthaí Eachtracha agus don Bheartas Slándála. Roghnaítear baill an Choimisiúin mar gheall ar a gcumas ginearálta agus ar a neamhspleáchas. Tugann Conradh Liospóin critéar nua isteach maidir lena dtiomantas don Eoraip. Déantar iomlán an Choláiste a fhormheas le vóta parlaiminteach Eorpach.

TÁBLA ACHOMAIR

Conradh

Airteagail

Ábhar

An Conradh ar an Aontas Eorpach

17

Ról agus comhdhéanamh an Choimisiúin; ceapadh agus cumhachtaí Uachtarán an Choimisiúin

An Conradh ar an Aontas Eorpach

18

Ceapadh agus cumhachtaí Ardionadaí an Aontais Eorpaigh do Ghnóthaí Eachtracha agus don Bheartas Slándála

An Conradh ar Fheidhmiú an Aontais Eorpaigh

244 go dtí 250

Feidhmiú an Choimisiúin

ACHTANNA GAOLMHARA

Cinneadh ón gComhairle Eorpach an 22 Bealtaine 2013 maidir le líon na mball de Choimisiún na hEorpa [ 2013/272/AE - Iris Oifigiúil L 165, 18.10.2013].

Nuashonrú is déanaí: 09.04.2014

Top