Help Print this page 

Summaries of EU Legislation

Title and reference
Στρατηγική για το θαλάσσιο περιβάλλον

Summaries of EU legislation: direct access to the main summaries page.
Multilingual display
Text

Στρατηγική για το θαλάσσιο περιβάλλον

 

ΣΥΝΟΨΗ ΤΟΥ ΑΚΟΛΟΥΘΟΥ ΕΓΓΡΑΦΟΥ:

Οδηγία 2008/56/ΕΚ – δράση της ΕΕ στο πεδίο της πολιτικής για το θαλάσσιο περιβάλλον (οδηγία-πλαίσιο για τη θαλάσσια στρατηγική)

ΤΙ ΠΡΟΒΛΕΠΕΙ Η ΠΑΡΟΥΣΑ ΟΔΗΓΙΑ;

  • Καθορίζει μια κοινή προσέγγιση και τους στόχους για την πρόληψη, την προστασία και διατήρηση του θαλάσσιου περιβάλλοντος από επιβλαβείς ανθρώπινες δραστηριότητες.
  • Απαιτεί από τις χώρες της Ευρωπαϊκής Ένωσης (ΕΕ) να αναπτύξουν στρατηγικές για την επίτευξη «καλής περιβαλλοντικής κατάστασης»* έως το 2020. Οι στρατηγικές, οι οποίες καλύπτουν κύκλους άνω των 6 ετών, πρέπει να περιλαμβάνουν μέτρα για την προστασία του θαλάσσιου οικοσυστήματος και να διασφαλίζουν ότι οι οικονομικές δραστηριότητες που συνδέονται με το θαλάσσιο περιβάλλον είναι αειφόρες.
  • Τονίζει την ανάγκη για τις χώρες της ΕΕ να συνεργαστούν με τους γείτονές τους στις θαλάσσιες περιοχές (Βορειοανατολικός Ατλαντικός, Βαλτική, Μεσόγειος και Μαύρη Θάλασσα), δηλαδή κατά τη χάραξη και εφαρμογή των θαλάσσιων στρατηγικών τους. Η χρήση των υφιστάμενων δομών περιφερειακής διακυβέρνησης, όπως οι περιφερειακές συμβάσεις για τις θάλασσες, συνιστά συνεπώς σημαντικό στοιχείο που πρέπει να εξεταστεί από τις χώρες της ΕΕ.
  • Αναγνωρίζει τη σημασία των μέτρων για την προστασία του χώρου του θαλάσσιου περιβάλλοντος, συμβάλλοντας έτσι στη δημιουργία παγκόσμιου δικτύου θαλάσσιων προστατευόμενων περιοχών.

ΒΑΣΙΚΑ ΣΗΜΕΙΑ

  • Οι χώρες της ΕΕ, ως μέρος των θαλάσσιων στρατηγικών τους, πρέπει να αξιολογούν την περιβαλλοντική κατάσταση των θαλάσσιων υδάτων τους καθώς και τον αντίκτυπο των ανθρώπινων δραστηριοτήτων (συμπεριλαμβανομένης και κοινωνικοοικονομικής ανάλυσης). Έπειτα, πρέπει να καθορίσουν ποια είναι η «καλή περιβαλλοντική κατάσταση» για τα θαλάσσια ύδατά τους και να θεσπίσουν στόχους για την επίτευξη καλής περιβαλλοντικής κατάστασης έως το 2020. Στη συνέχεια, πρέπει να αναπτύξουν προγράμματα παρακολούθησης και να καταρτίσουν προγράμματα μέτρων.
  • Οι αξιολογήσεις των υδάτων των χωρών της ΕΕ συμβάλουν στη βελτίωση της γνώσης για τα θαλάσσια ύδατα της Ευρώπης. Αυτό υποστηρίζεται επίσης από προγράμματα όπως το «γνώσεις για τη θάλασσα» ή το Copernicus.
  • Οι θάλασσες της Ευρώπης διαιρούνται σε 4 θαλάσσιες περιφέρειες: Βαλτική Θάλασσα, Βορειοανατολικός Ατλαντικός Ωκεανός, Μεσόγειος Θάλασσα και Μαύρη Θάλασσα. Οι χώρες που δραστηριοποιούνται στην ίδια θαλάσσια περιφέρεια οφείλουν να συντονίζουν τις δράσεις τους.
  • Εκπονούνται προγράμματα παρακολούθησης με σκοπό τη μέτρηση και αξιολόγηση της προόδου επίτευξης των στόχων. Εάν ορισμένοι στόχοι δεν επιτευχθούν, οι χώρες της ΕΕ οφείλουν να εξηγήσουν τον λόγο, και μπορούν, εάν χρειάζεται, να εφαρμόσουν ορισμένες εξαιρέσεις.
  • Η οδηγία περιέχει μια σειρά από χαρακτηριστικά ποιοτικής περιγραφής τα οποία οι χώρες της ΕΕ πρέπει να εξετάζουν κατά τη χάραξη των στρατηγικών τους για την επίτευξη της καλής περιβαλλοντικής κατάστασης των υδάτων τους. Αυτά περιλαμβάνουν τα εξής:
    • διατήρηση της βιοποικιλότητας·
    • συμμετοχή σε δραστηριότητες βιώσιμης αλιείας·
    • προστασία του θαλάσσιου βυθού και
    • διατήρηση υπό έλεγχο των θαλάσσιων απορριμάτων και προσμίξεων.

Η οδηγία βασίζεται στην ισχύουσα νομοθεσία της ΕΕ και καλύπτει ειδικά στοιχεία του θαλάσσιου περιβάλλοντος που δεν καλύπτονται από άλλες πολιτικές, όπως η οδηγία πλαίσιο για τα ύδατα και οι οδηγίες για τα ενδιαιτήματα και τα πτηνά.

ΠΡΟΣΦΑΤΕΣ ΕΞΕΛΙΞΕΙΣ

  • Η εμπειρία της ΕΕ στην ανάπτυξη μιας βιώσιμης προσέγγισης για τη διαχείριση των ωκεανών μέσω της οδηγίας πλαίσιο για τη θαλάσσια στρατηγική θεωρείται ως σημαντική συμβολή στο όραμα του 2016 της Ευρωπαϊκής Επιτροπής για τη διακυβέρνηση των ωκεανών.
  • Το 2015, η Επιτροπή ανέφερε σημαντική πρόοδο όσον αφορά τη θέσπιση προστατευόμενων θαλάσσιων περιοχών στις θάλασσες της ΕΕ, με οφέλη για την οικονομία και το περιβάλλον. Σύμφωνα με τη Σύμβαση των Ηνωμένων Εθνών για τη Βιολογική Ποικιλότητα, η ΕΕ έχει δεσμευτεί να εξασφαλίσει τη διατήρηση του 10 % των παράκτιων και θαλάσσιων περιοχών του έως το 2020.
  • Το 2014, η Επιτροπή αναθεώρησε τα πρώτα βήματα στην εφαρμογή της οδηγίας. Έκτοτε, οι χώρες της ΕΕ θέσπισαν προγράμματα παρακολούθησης τους για τα οποία αναμένεται σύντομα η αξιολόγηση της Επιτροπής. Οι χώρες της ΕΕ θα πρέπει να έχουν επίσης υποβάλει προγράμματα μέτρων στην Επιτροπή μέχρι τον Μάρτιο το 2016.
  • Η καινοτομία στη γαλάζια οικονομία αναγνωρίζεται ως ένα μέσο με το οποίο μπορούν να αναπτυχθούν οικονομικά αποδοτικά μέτρα προστασίας του θαλάσσιου περιβάλλοντος που συμβάλλουν στην εφαρμογή της οδηγίας πλαίσιο για τη θαλάσσια στρατηγική.
  • Η οδηγία πλαίσιο για τη θαλάσσια στρατηγική χρησιμεύει ως μια περιβαλλοντική κατευθυντήρια γραμμή για την οδηγία σχετικά με τον θαλάσσιο χωροταξικό σχεδιασμό που δημοσιεύθηκε το 2014.
  • Η τελευταία συνιστά μέρος της ολοκληρωμένης θαλάσσιας πολιτικής (ΟΘΠ), η οποία έχει ως στόχο την υλοποίηση της βέλτιστης διαχείρισης των ωκεανών και της θαλάσσιας διακυβέρνησης.

ΑΠΟ ΠΟΤΕ ΕΦΑΡΜΟΖΕΤΑΙ Η ΟΔΗΓΙΑ;

Τέθηκε σε ισχύ από τις 15 Ιουλίου 2008. Οι χώρες της ΕΕ έπρεπε να την ενσωματώσουν στο εθνικό του δίκαιο μέχρι τις 15 Ιουλίου 2010.

ΠΛΑΙΣΙΟ

Για περισσότερες πληροφορίες, ανατρέξτε στην ενότητα:

* ΒΑΣΙΚΟΙ ΟΡΟΙ

καλή περιβαλλοντική κατάσταση: Αφορά τους οικολογικά ποικίλους και δυναμικούς ωκεανούς και θάλασσες που είναι καθαρές, υγιείς και παραγωγικές. Στόχος είναι να διασφαλιστεί η διαφύλαξη του θαλάσσιου περιβάλλοντος για τις σημερινές και τις μελλοντικές γενιές.

ΚΥΡΙΑ ΠΡΑΞΗ

Οδηγία 2008/56/ΕΚ του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου, της 17ης Ιουνίου 2008, περί πλαισίου κοινοτικής δράσης στο πεδίο της πολιτικής για το θαλάσσιο περιβάλλον (οδηγία-πλαίσιο για τη θαλάσσια στρατηγική) (ΕΕ L 164 της 25.6.2008, σ. 19–40)

ΣΥΝΑΦΕΙΣ ΠΡΑΞΕΙΣ

Απόφαση 2010/477/ΕΕ της Επιτροπής, της 1ης Σεπτεμβρίου 2010, σχετικά με τα κριτήρια και τα μεθοδολογικά πρότυπα για την καλή περιβαλλοντική κατάσταση των θαλάσσιων υδάτων (ΕΕ L 232 της 2.9.2010, σ. 14–24)

Κανονισμός (ΕΕ) αριθ. 1380/2013 της Ευρωπαϊκής Επιτροπής και του Συμβουλίου, της 11ης Δεκεμβρίου 2013, για την κοινή οργάνωση των αγορών των προϊόντων αλιείας και υδατοκαλλιέργειας, την τροποποίηση των κανονισμών του Συμβουλίου (ΕΚ) αριθ. 1184/2006 και (ΕΚ) αριθ. 1224/2009 και την κατάργηση του κανονισμού (ΕΚ) αριθ. 104/2000 του Συμβουλίου (ΕΕ L 354 της 28.12.2013, σ. 22–61)

Οι διαδοχικές τροποποιήσεις του κανονισμού (ΕΕ) αριθ. 1380/2013 ενσωματώθηκαν στο πρωτότυπο έγγραφο. Αυτή η ενοποιημένη έκδοση έχει μόνον αξία τεκμηρίωσης.

Έκθεση της Επιτροπής προς το Συμβούλιο και το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο: Η πρώτη φάση εφαρμογής της οδηγίας-πλαισίου για τη θαλάσσια στρατηγική (2008/56/ΕΚ) — Αξιολόγηση και κατευθύνσεις της Ευρωπαϊκής Επιτροπής [COM(2014) 97 final της 20.2.2014]

Ανακοίνωση της Επιτροπής προς το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο, την Ευρωπαϊκή Οικονομική και Κοινωνική Επιτροπή και την Επιτροπή των Περιφερειών – Καινοτομία στο πλαίσιο της Γαλάζιας Οικονομίας: Αξιοποίηση του δυναμικού των θαλασσών και των ωκεανών μας με στόχο την πρόωθηση της απασχόλησης και της μεγέθυνσης [COM(2014) 254 final/2 της 8.5.2014]

Οδηγία 2014/89/ΕΕ του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου, της 23ης Ιουλίου 2014, περί θεσπίσεως πλαισίου για τον θαλάσσιο χωροταξικό σχεδιασμό (ΕΕ L 257 της 28.8.2014, σ. 135-145)

Έκθεση της Επιτροπής προς το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο και το Συμβούλιο σχετικά με την πρόοδο που έχει σημειωθεί όσον αφορά τη θέσπιση θαλάσσιων προστατευόμενων περιοχών (σύμφωνα με το άρθρο 21 της οδηγίας-πλαισίου για τη θαλάσσια στρατηγική 2008/56/ΕΚ) [COM(2015) 481 final της 1.10.2015]

Κοινή ανακοίνωση προς το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο, το Συμβουλιο, την Ευρωπαϊκή Οικονομική και Κοινωνική Επιτροπή και την Επιτροπή των Περιφερειών - Διεθνής διακυβέρνηση των ωκεανών: ένα θεματολόγιο για το μέλλον των ωκεανών μας [JOIN(2016) 49 final της 10.11.2016]

τελευταία ενημέρωση 23.02.2017

Top