Help Print this page 
Title and reference
Παραγωγή και επισήμανση βιολογικών προϊόντων

Summaries of EU legislation: direct access to the main summaries page.
Multilingual display
Text

Παραγωγή και επισήμανση βιολογικών προϊόντων

ΣΎΝΟΨΗ ΤΟΥ ΑΚΌΛΟΥΘΟΥ ΕΓΓΡΆΦΟΥ:

Κανονισμός (ΕΚ) αριθ. 834/2007 του Συμβουλίου - βιολογική παραγωγή και επισήμανση των βιολογικών προϊόντων

ΣΥΝΟΨΗ

ΤΙ ΠΡΟΒΛΈΠΕΙ Ο ΚΑΝΟΝΙΣΜΌΣ;

Ορίζει νομικό πλαίσιο για τα βιολογικά προϊόντα. Περιλαμβάνει τους βασικούς στόχους και τις γενικές αρχές για τη βιολογική γεωργία και διευκρινίζει τους κανόνες σχετικά με την παραγωγή, την επισήμανση, τους ελέγχους και τις εμπορικές συναλλαγές με τις χώρες εκτός της ΕΕ.

Εναρμονίζοντας τους κανόνες σχετικά με την παραγωγή, την επισήμανση και τον έλεγχο των βιολογικών προϊόντων, επιδιώκει να διασφαλίσει:

τον θεμιτό ανταγωνισμό μεταξύ των παραγωγών και

τη μεγαλύτερη εμπιστοσύνη των καταναλωτών σε αυτά τα προϊόντα.

ΒΑΣΙΚΆ ΣΗΜΕΊΑ

Πεδίο εφαρμογής

Το πλαίσιο διέπει:

τα γεωργικά προϊόντα (περιλαμβανομένων των προϊόντων υδατοκαλλιέργειας) που δεν έχουν μεταποιηθεί ή έχουν μεταποιηθεί και προορίζονται για διατροφή του ανθρώπου·

τις ζωοτροφές·

το φυτικό υλικό αναπαραγωγής (π.χ. ρίζες και εμβολιασμένα φυτά) και τους σπόρους προς σπορά που χρησιμοποιούνται για την καλλιέργεια·

τις ζύμες για τη διατροφή του ανθρώπου ή για ζωοτροφές.

Στόχοι και αρχές

Οι στόχοι αποβλέπουν στη βιώσιμη γεωργία και στην υψηλή ποιότητα παραγωγής, η οποία πρέπει να ανταποκρίνεται στις απαιτήσεις των καταναλωτών.

Οι γενικές αρχές αφορούν, για παράδειγμα, τις ειδικές μεθόδους παραγωγής, τη χρήση φυσικών πόρων και τον αυστηρό περιορισμό τεχνητών χημικών πρώτων υλών.

Ο κανονισμός ορίζει, επίσης, τις ειδικές αρχές που αφορούν τη γεωργία, τη μεταποίηση βιολογικών τροφίμων και τις βιολογικές ζωοτροφές.

Κανόνες παραγωγής

Σύμφωνα με τους γενικούς κανόνες βιολογικής παραγωγής, οι γενετικώς τροποποιημένοι οργανισμοί (ΓΤΟ) απαγορεύονται σε όλες τους τις μορφές. Οι κανόνες που αφορούν την επισήμανση των τροφίμων παρέχουν στις επιχειρήσεις τη δυνατότητα να διασφαλίζουν την τήρηση αυτής της απαγόρευσης. Επίσης απαγορεύεται η επεξεργασία με ιοντίζουσες ακτινοβολίες.

Οι επιχειρήσεις που επιθυμούν να ασχολούνται ταυτόχρονα και με τους 2 τύπους γεωργικής παραγωγής (βιολογικής και μη βιολογικής) πρέπει να φροντίζουν για τον διαχωρισμό ζώων και εδαφών.

Η βιολογικήφυτική παραγωγή οφείλει να τηρεί ορισμένους κανόνες που αφορούν:

τη λίπανση του εδάφους, που πρέπει να διατηρεί τη φυσική ζωή και τη γονιμότητα του εδάφους·

την πρόληψη ζημιών, που πρέπει να βασίζεται σε φυσικές μεθόδους, αλλά μπορεί να προσφεύγει στη χρήση περιορισμένου πλήθους φυτοπροστατευτικών προϊόντων τα οποία επιτρέπει η Ευρωπαϊκή Επιτροπή (άρθρο 16 του κανονισμού)·

τους σπόρους προς σπορά και το φυτικό πολλαπλασιαστικό υλικό, που πρέπει να παράγονται σύμφωνα με τη βιολογική μέθοδο·

τα προϊόντα καθαρισμού, που πρέπει να έχουν αποτελέσει αντικείμενο άδειας της Επιτροπής.

Τα άγρια φυτικά είδη που συλλέγονται σε ορισμένες ζώνες ταξινομούνται επίσης ως βιολογικά προϊόντα, στο βαθμό που πληρούν ορισμένους όρους όσον αφορά τη συλλογή τους και τη ζώνη προέλευσής τους (π.χ. στο μέρος όπου συλλέγονται δεν έχουν χρησιμοποιηθεί μη εγκεκριμένα προϊόντα για τουλάχιστον 3 έτη). Τα θαλασσινά φύκια μπορούν επίσης να θεωρηθούν ως βιολογικά προϊόντα, εφόσον πληρούνται ορισμένες προϋποθέσεις τόσο για τη ζώνη παραγωγής όσο και για τη ζώνη συλλογής τους.

Η βιολογικήζωική παραγωγή πρέπει να τηρεί ορισμένους κανόνες που αφορούν:

την προέλευση των ζώων, που πρέπει να γεννιούνται και να εκτρέφονται σε βιολογικές εκμεταλλεύσεις·

τις πρακτικές διαχείρισης και φροντίδας ζωικού κεφαλαίου, που, μεταξύ άλλων, αφορούν ορισμένα χαρακτηριστικά του σταβλισμού·

τις μεθόδους αναπαραγωγής των ζώων, γενικώς φυσικές·

τις ζωοτροφές, που πρέπει να είναι βιολογικής προέλευσης·

την πρόληψη ασθενειών·

τον καθαρισμό και την απολύμανση, όπου χρησιμοποιούνται μόνο προϊόντα εγκεκριμένα από την Επιτροπή.

Για τα ζώα υδατοκαλλιέργειας εφαρμόζονται ανάλογοι ειδικοί κανόνες.

Η Επιτροπή επιτρέπει τη χρήση περιορισμένου πλήθους προϊόντων και ουσιών στη βιολογική γεωργία. Τα προϊόντα αυτά μπορούν να προορίζονται για τη φροντίδα φυτικών ειδών, για τις ζωοτροφές και για τον καθαρισμό των εγκαταστάσεων που χρησιμοποιούνται για τη ζωική και φυτική παραγωγή. Η Επιτροπή μπορεί επίσης να καθορίζει ορισμένα όρια και προϋποθέσεις για την εφαρμογή των εν λόγω προϊόντων.

Οι εκμεταλλεύσεις που αρχίζουν δραστηριότητα βιολογικής παραγωγής οφείλουν να διέρχονται κάποια περίοδο μετατροπής (μεταβατικό στάδιο κατά το οποίο πρέπει να τηρούνται οι βιολογικές πρακτικές). Ο κανονισμός θεσπίζει κανόνες που διέπουν αυτή την περίοδο μετατροπής.

Οι μεταποιημένες βιολογικές ζωοτροφές πρέπει να περιέχουν βιολογικές πρώτες ύλες και δεν επιτρέπεται να έχουν υποστεί μεταποίηση με χρήση συνθετικών διαλυτών. Τα μεταποιημένα τρόφιμα πρέπει να περιέχουν κατά κύριο λόγο συστατικά γεωργικής προέλευσης. Άλλα συστατικά επιτρέπονται εφόσον έχουν προηγουμένως αποτελέσει το αντικείμενο έγκρισης εκ μέρους της Επιτροπής. Οι βιολογικές ζύμες πρέπει να παράγονται από βιολογικά υποστρώματα και άλλα συστατικά για τα οποία έχει δοθεί άδεια.

Η Επιτροπή μπορεί να προβλέπει παρεκκλίσεις από τις διατάξεις σχετικά με τους στόχους, τους κανόνες παραγωγής και την επισήμανση. Οι παρεκκλίσεις αυτές πρέπει να είναι περιορισμένες χρονικά και να αφορούν ορισμένες ειδικές περιπτώσεις.

Επισήμανση

Η επισήμανση, η δημοσιότητα ή τα εμπορικά έγγραφα είναι δυνατόν να περιέχουν όρους όπως «οικο» και «βιο» για το χαρακτηρισμό ως βιολογικού κάποιου προϊόντος, των συστατικών του ή των πρώτων υλών.

Η επισήμανση βιολογικού προϊόντος πρέπει να είναι ευχερώς ορατή στη συσκευασία και να περιέχει αναφορά στον οργανισμό ελέγχου που πιστοποιεί το υπόψη προϊόν.

Από την 1η Ιουλίου 2010, η χρήση του λογότυπου της ΕΕ για τα τρόφιμα που προέρχονται από βιολογική καλλιέργεια είναι υποχρεωτική. Το ίδιο ισχύει και για την ένδειξη του τόπου προέλευσης των πρώτων υλών που συνιστούν το προϊόν. Η ένδειξη αυτή πρέπει να περιλαμβάνεται στο ίδιο οπτικό πεδίο με το λογότυπο της ΕΕ

Έλεγχοι

Η τήρηση των διατάξεων που περιέχονται στον κανονισμό εξασφαλίζεται με σύστημα ελέγχου που λειτουργεί με βάση τον κανονισμό (ΕΚ) αριθ. 882/2004 και με βάση μέτρα πρόληψης και ελέγχου που καταρτίζονται από την Επιτροπή. Το σύστημα αυτό εξασφαλίζει την ιχνηλασιμότητα των τροφίμων σύμφωνα με τονκανονισμό (ΕΚ) αριθ. 178/2002.

Το είδος και η συχνότητα των ελέγχων προσδιορίζονται με εκτίμηση επικινδυνότητας των παραβάσεων. Με τη διαχείριση των ελέγχων ασχολούνται αρχές οριζόμενες από τις χώρες της ΕΕ. Υπό ορισμένους όρους, οι αρχές αυτές μπορούν να αναθέτουν καθήκοντα ελέγχου σε διαπιστευμένους οργανισμούς, αλλά παραμένουν υπεύθυνες για την επιτήρηση των διενεργούμενων ελέγχων και τη χορήγηση των εξουσιοδοτήσεων. Οι χώρες της ΕΕ πρέπει να κοινοποιούν κατά τακτά διαστήματα στην Επιτροπή τον κατάλογο των αρχών και των οργανισμών ελέγχου (ο πιο πρόσφατος κατάλογος των αρχών ή των οργανισμών που είναι επιφορτισμένοι με τους ελέγχους δημοσιεύθηκε το 2014).

Οι αρχές πρέπει επίσης να ελέγχουν τις δραστηριότητες κάθε επιχείρησης που ασχολείται με την εμπορία βιολογικού προϊόντος πριν από τη διάθεσή του στην αγορά. Σε συνέχεια του ελέγχου αυτού, η επιχείρηση λαμβάνει πιστοποίηση ότι τηρεί τον εν λόγω κανονισμό. Εφόσον διαπιστωθούν παρατυπίες, η αρχή οφείλει να διασφαλίζει ότι η επισήμανση των υπόψη προϊόντων δεν περιέχει καμία αναφορά στον τρόπο βιολογικής παραγωγής.

Εμπορικές ανταλλαγές με χώρες εκτός της ΕΕ

Τα προϊόντα που προέρχονται από χώρες εκτός της ΕΕ μπορούν επίσης να πωλούνται στην αγορά της ΕΕ ως βιολογικά προϊόντα, στο βαθμό που τηρούν τον εν λόγω κανονισμό και εφόσον έχουν αποτελέσει το αντικείμενο ελέγχου. Ο έλεγχος είναι δυνατόν να διεξάγεται είτε από οργανισμό αναγνωρισμένο από την ΕΕ είτε από διαπιστευμένο οργανισμό ελέγχου.

Εμπορία και στατιστική επιτήρηση

Η εμπορία βιολογικού προϊόντος δεν είναι δυνατόν κατά κανέναν τρόπο να παρακωλύεται από τις αρχές χώρας της ΕΕ διαφορετικής από εκείνη της αρχής που έχει ελέγξει το προϊόν.

Η Επιτροπή αναπτύσσει δραστηριότητα στατιστικής επιτήρησης με βάση τα δεδομένα που δίνονται από τις χώρες της ΕΕ. Η κανονιστική επιτροπή βιολογικής γεωργίας συνεπικουρεί την Επιτροπή στη χάραξη πολιτικών σχετικών με τη βιολογική γεωργία.

ΠΌΤΕ ΕΦΑΡΜΌΖΕΤΑΙ Ο ΚΑΝΟΝΙΣΜΌΣ;

Από την 1η Ιανουαρίου 2009.

ΠΛΑΊΣΙΟ

Ο παρών κανονισμός καταρτίστηκε στο πλαίσιο σειράς πρωτοβουλιών υπέρ της βιολογικής γεωργίας. Το 2014 η Επιτροπή ενέκρινε σχέδιο δράσης για το μέλλον της βιολογικής παραγωγής στην Ευρώπη.

Επί του παρόντος, έχει υποβληθεί πρόταση κατάργησης του κανονισμού (ΕΚ) αριθ. 834/2007 και αντικατάστασής του με κανονισμό που αποσκοπεί στην απλούστευση της νομοθεσίας, τη διευκρίνιση ορισμένων κανόνων και την αντιμετώπιση ορισμένων αδυναμιών του συστήματος ελέγχου.

ΠΡΑΞΗ

Κανονισμός (ΕΚ) αριθ. 834/2007 του Συμβουλίου, της 28ης Ιουνίου 2007, για τη βιολογική παραγωγή και την επισήμανση των βιολογικών προϊόντων και την κατάργηση του κανονισμού (ΕΟΚ) αριθ. 2092/91 (ΕΕ L 189 της 20.7.2007, σ. 1–23)

Διαδοχικές τροποποιήσεις και διορθώσεις του κανονισμού (ΕΚ) αριθ. 834/2007 έχουν ενσωματωθεί στο αρχικό κείμενο. Αυτή η ενοποιημένη έκδοση προορίζεται μόνο για σκοπούς αναφοράς.

ΣΥΝΑΦΕΙΣ ΠΡΑΞΕΙΣ

Κανόνες εφαρμογής

Κανονισμός (ΕΚ) αριθ. 889/2008 της Επιτροπής, της 5ης Σεπτεμβρίου 2008, σχετικά με τη θέσπιση λεπτομερών κανόνων εφαρμογής του κανονισμού (ΕΚ) αριθ. 834/2007 του Συμβουλίου για τη βιολογική παραγωγή και την επισήμανση των βιολογικών προϊόντων όσον αφορά τον βιολογικό τρόπο παραγωγής, την επισήμανση και τον έλεγχο των προϊόντων (Επίσημη Εφημερίδα L 25, 18.9.2008, σ. 1–84)

τελευταία ενημέρωση 29.10.2015

Top