Help Print this page 

Document 32013H0179

Title and reference
2013/179/ΕΕ: Σύσταση της Επιτροπής, της 9ης Απριλίου 2013 , σχετικά με τη χρήση κοινών μεθόδων για τη μέτρηση και τη γνωστοποίηση των περιβαλλοντικών επιδόσεων κατά τον κύκλο ζωής των προϊόντων και των οργανισμών Κείμενο που παρουσιάζει ενδιαφέρον για τον ΕΟΧ
  • In force
OJ L 124, 4.5.2013, p. 1–210 (BG, ES, CS, DA, DE, ET, EL, EN, FR, IT, LV, LT, HU, MT, NL, PL, PT, RO, SK, SL, FI, SV)

ELI: http://data.europa.eu/eli/reco/2013/179/oj
Multilingual display
Text

4.5.2013   

EL

Επίσημη Εφημερίδα της Ευρωπαϊκής Ένωσης

L 124/1


ΣΫΣΤΑΣΗ ΤΗΣ ΕΠΙΤΡΟΠΉΣ

της 9ης Απριλίου 2013

σχετικά με τη χρήση κοινών μεθόδων για τη μέτρηση και τη γνωστοποίηση των περιβαλλοντικών επιδόσεων κατά τον κύκλο ζωής των προϊόντων και των οργανισμών

(Κείμενο που παρουσιάζει ενδιαφέρον για τον ΕΟΧ)

(2013/179/ΕΕ)

Η ΕΥΡΩΠΑΪΚΗ ΕΠΙΤΡΟΠΗ,

Έχοντας υπόψη τη Συνθήκη για τη λειτουργία της Ευρωπαϊκής Ένωσης, και ιδίως τα άρθρα 191 και 292,

Εκτιμώντας τα ακόλουθα:

(1)

Αξιόπιστες και ορθές μετρήσεις και πληροφορίες σχετικά με τις περιβαλλοντικές επιδόσεις των προϊόντων και των οργανισμών αποτελούν ουσιώδες στοιχείο για τη λήψη αποφάσεων για το περιβάλλον από ευρύ φάσμα παραγόντων.

(2)

Η σημερινή σωρεία διαφορετικών μεθόδων και πρωτοβουλιών για την αξιολόγηση και τη γνωστοποίηση των περιβαλλοντικών επιδόσεων έχει ως αποτέλεσμα σύγχυση και δυσπιστία όσον αφορά τις πληροφορίες για τις περιβαλλοντικές επιδόσεις. Επιπλέον, ενδέχεται να συνεπάγεται πρόσθετο κόστος για τις επιχειρήσεις, εάν αυτές καλούνται από δημόσιες αρχές, εμπορικούς εταίρους, ιδιωτικές πρωτοβουλίες και επενδυτές να διενεργούν τις μετρήσεις των περιβαλλοντικών επιδόσεών τους ή των προϊόντων τους με βάση διαφορετικές μεθόδους. Το κόστος αυτό περιορίζει τις ευκαιρίες για διασυνοριακό εμπόριο οικολογικών προϊόντων. Υπάρχει κίνδυνος να συνεχίσουν να βαθαίνουν αυτές οι αδυναμίες της αγοράς οικολογικών προϊόντων (1).

(3)

Στην ανακοίνωση της Επιτροπής προς το Συμβούλιο και το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο με τίτλο «Ολοκληρωμένη Πολιτική Προϊόντων — Οικοδομώντας στην συνεκτίμηση του περιβαλλοντικού κύκλου ζωής» (2) αναγνωρίζεται η σπουδαιότητα της αντιμετώπισης των περιβαλλοντικών επιπτώσεων κατά τρόπο ολοκληρωμένο που να καλύπτει ολόκληρη τη διάρκεια του κύκλου ζωής των προϊόντων.

(4)

Στα συμπεράσματά του για τη «Βιώσιμη διαχείριση των υλικών και βιώσιμη παραγωγή και κατανάλωση», το Συμβούλιο της 20ής Δεκεμβρίου 2010 (3) κάλεσε την Επιτροπή να αναπτύξει κοινή μεθοδολογία για την ποσοτική εκτίμηση των περιβαλλοντικών επιπτώσεων των προϊόντων καθ’ όλη τη διάρκεια του κύκλου ζωής τους, ούτως ώστε να υποστηριχθεί η αξιολόγηση και η επισήμανση των προϊόντων.

(5)

Στην ανακοίνωση της Επιτροπής προς το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο, το Συμβούλιο, την Οικονομική και Κοινωνική Επιτροπή και την Επιτροπή των Περιφερειών με τίτλο «Προς μια Πράξη για την Ενιαία αγορά — Για μια κοινωνική οικονομία της αγοράς με υψηλό βαθμό ανταγωνιστικότητας, 50 προτάσεις για βελτίωση της συνεργασίας, της από κοινού ανάληψης επιχειρηματικών δραστηριοτήτων και των συναλλαγών» (4) αναφέρεται ότι θα πρέπει να διερευνηθούν οι δυνατότητες καθορισμού κοινής ευρωπαϊκής μεθοδολογίας για την αξιολόγηση και την επισήμανση προϊόντων, προκειμένου να αντιμετωπιστεί το θέμα των περιβαλλοντικών τους επιπτώσεων, συμπεριλαμβανομένων των εκπομπών διοξειδίου του άνθρακα. Η ανάγκη για μια τέτοια πρωτοβουλία επαναδιατυπώθηκε στις δύο επακόλουθες πράξεις για την Ενιαία Αγορά (5).

(6)

Στην ανακοίνωση με τίτλο «Ευρωπαϊκό θεματολόγιο για τους καταναλωτές - Προώθηση της εμπιστοσύνης και της ανάπτυξης» τονίζεται ότι οι καταναλωτές έχουν δικαίωμα να γνωρίζουν τις περιβαλλοντικές επιπτώσεις κατά τη διάρκεια του κύκλου ζωής των προϊόντων που σκοπεύουν να αγοράσουν και ότι θα πρέπει να υποστηρίζονται ώστε να εντοπίζουν εύκολα την πραγματικά βιώσιμη επιλογή. Αναφέρεται επίσης ότι η Επιτροπή θα αναπτύξει εναρμονισμένες μεθοδολογίες για την εκτίμηση των περιβαλλοντικών επιδόσεων του κύκλου ζωής των προϊόντων και των επιχειρήσεων ως βάση για την παροχή αξιόπιστων πληροφοριών στους καταναλωτές.

(7)

Στην ανακοίνωση με τίτλο «Μια ισχυρότερη ευρωπαϊκή βιομηχανία για την ανάπτυξη και την οικονομική ανάκαμψη — Επικαιροποίηση της ανακοίνωσης για τη βιομηχανική πολιτική» (6) αναφέρεται ότι η Επιτροπή μελετά τον καλύτερο δυνατό τρόπο ενσωμάτωσης των «πράσινων προϊόντων και υπηρεσιών» στην εσωτερική αγορά, συμπεριλαμβανομένου του περιβαλλοντικού αποτυπώματος.

(8)

Στην ανακοίνωση της Επιτροπής προς το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο, το Συμβούλιο, την Οικονομική και Κοινωνική Επιτροπή και την Επιτροπή των Περιφερειών με τίτλο «Χάρτης πορείας για μια αποδοτική, από πλευράς πόρων, Ευρώπη» (7), η Ευρωπαϊκή Επιτροπή δεσμεύθηκε να υιοθετήσει κοινή μεθοδολογική προσέγγιση που θα επιτρέπει στα κράτη μέλη και στον ιδιωτικό τομέα να αξιολογούν, να προβάλλουν και να συγκρίνουν τις περιβαλλοντικές επιδόσεις προϊόντων, υπηρεσιών και εταιριών, βάσει συνολικής εκτίμησης των περιβαλλοντικών επιπτώσεων καθ’ όλη τη διάρκεια του κύκλου ζωής («περιβαλλοντικό αποτύπωμα»).

(9)

Με το ίδιο έγγραφο η Επιτροπή κάλεσε τα κράτη μέλη να θεσπίσουν κίνητρα που θα ωθήσουν τη μεγάλη πλειονότητα των εταιρειών στην κατεύθυνση της συστηματικής μέτρησης, συγκριτικής αξιολόγησης και βελτίωσης της αποδοτικότητας των πόρων τους.

(10)

Ως απάντηση στις εν λόγω ανάγκες άσκησης πολιτικής, η Επιτροπή ανέπτυξε τη μέθοδο για το περιβαλλοντικό αποτύπωμα προϊόντος και τη μέθοδο για το περιβαλλοντικό αποτύπωμα οργανισμού, οι οποίες βασίζονται σε υπάρχουσες, ευρέως αναγνωρισμένες μεθόδους. Στην ανακοίνωση με τίτλο «Οικοδομώντας την ενιαία αγορά για πράσινα προϊόντα» περιγράφεται το πλαίσιο για την περαιτέρω εξέλιξη και τελειοποίηση των μεθόδων, μέσω δοκιμών με τη συμμετοχή ευρέος φάσματος ενδιαφερομένων μερών (συμπεριλαμβανομένης της βιομηχανίας και ιδίως των ΜΜΕ). Κατά τις δοκιμές θα διερευνηθούν επίσης πιθανές λύσεις σε πρακτικά προβλήματα, π.χ. όσον αφορά την πρόσβαση σε δεδομένα κύκλου ζωής και την ποιότητά τους, ή οικονομικά αποτελεσματικές μεθόδους επαλήθευσης.

(11)

Ο τελικός στόχος της πρωτοβουλίας είναι να ξεπεραστεί ο κατακερματισμός της εσωτερικής αγοράς όσον αφορά τις διάφορες διαθέσιμες μεθόδους για τη μέτρηση των περιβαλλοντικών επιδόσεων. Η Επιτροπή θεωρεί ότι για την υποχρεωτική εφαρμογή είναι αναγκαίες περαιτέρω εξελίξεις για την ελαχιστοποίηση του διοικητικού φόρτου. Καθώς κάθε νέα μέθοδος μπορεί να συνεπάγεται εμπροσθοβαρές κόστος, η Επιτροπή συνιστά στις επιχειρήσεις που αποφασίζουν να εφαρμόσουν τη μεθοδολογία σε εθελοντική βάση να το πράξουν μετά από προσεκτική αξιολόγηση των επιπτώσεων στην ανταγωνιστικότητα τους και, επιπλέον, στα κράτη μέλη που χρησιμοποιούν τη μεθοδολογία να αξιολογήσουν το κόστος και τα οφέλη για τις ΜΜΕ.

(12)

Η Επιτροπή καταβάλλει προσπάθειες για την ανάπτυξη προσαρμοσμένων προσεγγίσεων ανά τομέα και κατηγορία προϊόντων σύμφωνα με τις απαιτήσεις των μεθόδων περιβαλλοντικού αποτυπώματος, λαμβανομένης υπόψη της ανάγκης να αντιμετωπιστούν τα ιδιαίτερα χαρακτηριστικά των σύνθετων προϊόντων, των ευέλικτων αλυσίδων εφοδιασμού και των δυναμικών αγορών.

(13)

Με τη σύσταση της χρήσης των μεθόδων περιβαλλοντικού αποτυπώματος από τα κράτη μέλη, τις ιδιωτικές εταιρείες και ενώσεις, τους φορείς εφαρμογής συστημάτων που σχετίζονται με τη μέτρηση ή τη γνωστοποίηση των περιβαλλοντικών επιδόσεων, και από τη χρηματοπιστωτική κοινότητα αναμένεται να μειωθεί η τωρινή σωρεία διαφορετικών μεθόδων και ετικετών, προς όφελος των παρόχων και των χρηστών πληροφοριών σχετικά με τις περιβαλλοντικές επιδόσεις. Για λόγους σαφήνειας, στο παράρτημα Ι της παρούσας σύστασης παρατίθενται δυνητικά πεδία εφαρμογής.

(14)

Η Επιτροπή επισημαίνει ότι, ενώ η εν λόγω πρωτοβουλία επικεντρώνεται στις περιβαλλοντικές επιπτώσεις, αυξάνεται ο ρόλος που διαδραματίζουν σε παγκόσμιο επίπεδο άλλοι δείκτες επιδόσεων, που αφορούν π.χ. τις οικονομικές και κοινωνικές επιπτώσεις, καθώς και προβληματισμοί σχετικά με τις εργασιακές πρακτικές, που προϋποθέτουν επίσης συμβιβασμούς. Η Επιτροπή θα παρακολουθεί εκ του σύνεγγυς τις εξελίξεις αυτές και άλλες διεθνείς μεθοδολογίες (π.χ. πρωτοβουλία για την υποβολή εκθέσεων απολογισμού σε παγκόσμιο επίπεδο - Global Reporting Initiative / κατευθυντήριες γραμμές για την υποβολή εκθέσεων σχετικά με τη αειφόρο ανάπτυξη - Sustainability Reporting Guidelines).

(15)

Οι περισσότερες μικρές και μεσαίες επιχειρήσεις (ΜΜΕ) δεν διαθέτουν την εμπειρογνωμοσύνη και τους πόρους για να αντιμετωπίζουν τα αιτήματα παροχής πληροφοριών σχετικά με τις περιβαλλοντικές επιδόσεις κύκλου ζωής. Επομένως, τα κράτη μέλη και οι κλαδικές ενώσεις θα πρέπει να παρέχουν υποστήριξη στις ΜΜΕ.

(16)

Συμπληρωματικά προς την πιλοτική φάση θα αναπτυχθούν εργαλεία υποστήριξης (όπως ποιοτικά κριτήρια για τις βάσεις δεδομένων ανάλυσης κύκλου ζωής, συστήματα διαχείρισης δεδομένων, επιστημονική διαιτησία, συστήματα συμμόρφωσης και ελέγχου, διοικητικές αρχές συντονισμού) σε επίπεδο Ευρωπαϊκής Ένωσης και κρατών μελών, ώστε να συμβάλουν στην επίτευξη των στόχων της πολιτικής. Η Επιτροπή, έχοντας επίγνωση της παγκόσμιας αγοράς, θα τηρεί ενήμερους τους διεθνείς οργανισμούς σχετικά με την παρούσα προαιρετική πρωτοβουλία,

ΔΙΑΤΥΠΩΣΕ ΤΗΝ ΠΑΡΟΥΣΑ ΣΥΣΤΑΣΗ:

1.   ΣΚΟΠΟΣ ΚΑΙ ΠΕΔΙΟ ΕΦΑΡΜΟΓΗΣ

1.1.

Η παρούσα σύσταση προάγει τη χρήση των μεθόδων περιβαλλοντικού αποτυπώματος στις σχετικές πολιτικές και συστήματα που σχετίζονται με τη μέτρηση ή τη γνωστοποίηση των περιβαλλοντικών επιδόσεων του κύκλου ζωής προϊόντων ή οργανισμών.

1.2.

Η παρούσα σύσταση απευθύνεται στα κράτη μέλη και στους δημόσιους και ιδιωτικούς οργανισμούς που προβαίνουν ή προτίθενται να προβαίνουν σε μετρήσεις των περιβαλλοντικών επιδόσεων του κύκλου ζωής των προϊόντων, των υπηρεσιών ή αυτών των ιδίων ή γνωστοποιούν ή προτίθενται να γνωστοποιούν πληροφορίες σχετικές με τις περιβαλλοντικές επιδόσεις του κύκλου ζωής σε οιονδήποτε φορέα — ιδιωτικό, δημόσιο και της κοινωνίας των πολιτών — εντός της ενιαίας αγοράς.

1.3.

Η παρούσα σύσταση δεν ισχύει για την εφαρμογή της υποχρεωτικής ενωσιακής νομοθεσίας που προβλέπει συγκεκριμένη μεθοδολογία για τον υπολογισμό των περιβαλλοντικών επιδόσεων του κύκλου ζωής των προϊόντων.

2.   ΟΡΙΣΜΟΙ

Για τους σκοπούς της παρούσας σύστασης ισχύουν οι ακόλουθοι ορισμοί:

α)   Μέθοδος περιβαλλοντικού αποτυπώματος προϊόντος (στο εξής «μέθοδος PEF»): γενική μέθοδος για τη μέτρηση και γνωστοποίηση των δυνητικών περιβαλλοντικών επιπτώσεων προϊόντος κατά τον κύκλο ζωής του, η οποία καθορίζεται στο παράρτημα ΙΙ.

β)   Μέθοδος περιβαλλοντικού αποτυπώματος οργανισμού (στο εξής «μέθοδος OEF»): γενική μέθοδος για τη μέτρηση και γνωστοποίηση των δυνητικών περιβαλλοντικών επιπτώσεων οργανισμού κατά τον κύκλο ζωής του, η οποία καθορίζεται στο παράρτημα ΙΙΙ.

γ)   Περιβαλλοντικό αποτύπωμα προϊόντος (στο εξής «PEF»/Product Environmental Footprint): αποτέλεσμα μελέτης PEF η οποία βασίστηκε στη μέθοδο περιβαλλοντικού αποτυπώματος προϊόντος.

δ)   Περιβαλλοντικό αποτύπωμα οργανισμού (στο εξής «OEF»/ Organisation Environmental Footprint): αποτέλεσμα μελέτης OEF η οποία βασίστηκε στη μέθοδο περιβαλλοντικού αποτυπώματος οργανισμού.

ε)   Περιβαλλοντικές επιδόσεις κύκλου ζωής: ποσοτική εκτίμηση των δυνητικών περιβαλλοντικών επιδόσεων, κατά την οποία λαμβάνονται υπόψη όλα τα σημαντικά στάδια του κύκλου ζωής προϊόντος ή οργανισμού υπό το πρίσμα της αλυσίδας εφοδιασμού.

στ)   Γνωστοποίηση των περιβαλλοντικών επιδόσεων κύκλου ζωής: κοινολόγηση πληροφοριών σχετικά με τις περιβαλλοντικές επιδόσεις κύκλου ζωής, μεταξύ άλλων σε επιχειρηματικούς εταίρους, επενδυτές, δημόσιους φορείς ή καταναλωτές.

ζ)   Οργανισμός: εταιρεία, ένωση, εκμετάλλευση, επιχείρηση, αρχή ή ίδρυμα, ή τμήματα ή συνδυασμός αυτών, με ή χωρίς νομική προσωπικότητα, του δημόσιου ή του ιδιωτικού τομέα, με ιδία λειτουργία και διοίκηση.

η)   Σύστημα: κερδοσκοπική ή μη κερδοσκοπική πρωτοβουλία που αναλαμβάνουν ιδιωτικές εταιρείες ή ενώσεις αυτών, ή συμπράξεις δημόσιου και ιδιωτικού τομέα ή μη κυβερνητικές οργανώσεις, με την οποία απαιτούνται μέτρηση ή γνωστοποίηση των περιβαλλοντικών επιδόσεων κύκλου ζωής.

θ)   Κλαδική ένωση: οργάνωση εκπροσώπησης ιδιωτικών εταιρειών που είναι μέλη της ή ιδιωτικών εταιρειών που ανήκουν σε συγκεκριμένο κλάδο σε τοπικό, περιφερειακό, εθνικό ή διεθνές επίπεδο.

ι)   Χρηματοπιστωτική κοινότητα: όλοι οι φορείς που παρέχουν χρηματοπιστωτικές υπηρεσίες (συμπεριλαμβανομένων των χρηματοοικονομικών συμβουλών) και στους οποίους συγκαταλέγονται οι τράπεζες, οι επενδυτές και οι ασφαλιστικές εταιρείες.

ια)   Δεδομένα κύκλου ζωής: πληροφορίες σχετικά με τον κύκλο ζωής συγκεκριμένου προϊόντος, οργανισμού ή άλλου μεγέθους αναφοράς. Στα δεδομένα κύκλου ζωής συγκαταλέγονται περιγραφικά μεταδεδομένα και ποσοτικά δεδομένα από απογραφή του κύκλου ζωής, καθώς και δεδομένα από εκτίμηση των επιπτώσεων του κύκλου ζωής.

ιβ)   Δεδομένα από απογραφή του κύκλου ζωής: ποσότητες εισροών και εκροών για συγκεκριμένο προϊόν ή οργανισμό καθόλη τη διάρκεια του κύκλου ζωής του, τα οποία μπορεί να είναι ειδικά (να έχουν απευθείας μετρηθεί ή συλλεχθεί) ή γενικά (να μην έχουν απευθείας μετρηθεί ή συλλεχθεί, μέσοι όροι) δεδομένα.

3.   ΧΡΗΣΗ ΤΩΝ ΜΕΘΟΔΩΝ PEF ΚΑΙ OEF ΓΙΑ ΤΙΣ ΠΟΛΙΤΙΚΕΣ ΠΟΥ ΑΣΚΟΥΝ ΤΑ ΚΡΑΤΗ ΜΕΛΗ

Συνιστάται στα κράτη μέλη:

3.1.

Να χρησιμοποιούν τη μέθοδο PEF ή τη μέθοδο ΟΕF για προαιρετικές πολιτικές που αφορούν τη μέτρηση ή τη γνωστοποίηση των περιβαλλοντικών επιδόσεων κύκλου ζωής προϊόντων ή οργανισμών, ανάλογα με την περίπτωση, εξασφαλίζοντας όμως ότι με τις εν λόγω πολιτικές δεν δημιουργούνται εμπόδια στην ελεύθερη κυκλοφορία των εμπορευμάτων στην ενιαία αγορά.

3.2.

Για τα σχετικά εθνικά προγράμματα που αφορούν τη μέτρηση ή τη γνωστοποίηση των περιβαλλοντικών επιδόσεων κύκλου ζωής προϊόντων ή οργανισμών, να θεωρούν έγκυρες τις πληροφορίες ή τους ισχυρισμούς σχετικά με περιβαλλοντικές επιδόσεις κύκλου ζωής που βασίζονται στη χρήση της μεθόδου PEF ή της μεθόδου ΟΕF.

3.3.

Να καταβάλλουν προσπάθειες για να αυξηθούν τα διαθέσιμα υψηλής ποιότητας δεδομένα κύκλου ζωής, με δράσεις για την ανάπτυξη, την επανεξέταση και τη διάθεση εθνικών βάσεων δεδομένων, καθώς και με τη συμβολή στον εμπλουτισμό υφιστάμενων δημόσιων βάσεων δεδομένων, με βάση τις απαιτήσεις για την ποιότητα δεδομένων που καθορίζονται στις μεθόδους PEF και OEF.

3.4.

Να παρέχουν στις ΜΜΕ βοήθεια και εργαλεία για τις μετρήσεις και τη βελτίωση των περιβαλλοντικών επιδόσεων των προϊόντων τους με βάση τη μέθοδο PEF ή των περιβαλλοντικών επιδόσεων των ιδίων με βάση τη μέθοδο ΟΕF.

3.5.

Να ενθαρρύνουν τη χρήση της μεθόδου ΟΕF για τη μέτρηση ή τη γνωστοποίηση των περιβαλλοντικών επιδόσεων του κύκλου ζωής των δημόσιων οργανισμών.

4.   ΧΡΗΣΗ ΤΩΝ ΜΕΘΟΔΩΝ PEF ΚΑΙ OEF ΑΠΟ ΕΤΑΙΡΕΙΕΣ ΚΑΙ ΑΛΛΟΥΣ ΙΔΙΩΤΙΚΟΥΣ ΟΡΓΑΝΙΣΜΟΥΣ

Στις εταιρείες και σε άλλους ιδιωτικούς οργανισμούς που αποφασίζουν τη μέτρηση ή τη γνωστοποίηση των περιβαλλοντικών επιδόσεων κύκλου ζωής των προϊόντων ή/και αυτών των ιδίων συνιστάται:

4.1.

Να χρησιμοποιούν τη μέθοδο PEF και τη μέθοδο ΟΕF για τη μέτρηση ή τη γνωστοποίηση των περιβαλλοντικών επιδόσεων κύκλου ζωής των προϊόντων τους ή αυτών των ιδίων.

4.2.

Να συμβάλλουν στην επανεξέταση των δημόσιων βάσεων δεδομένων και στον εμπλουτισμό τους με δεδομένα κύκλου ζωής υψηλής ποιότητας, τουλάχιστον ισοδύναμης με την απαιτούμενη ποιότητα δεδομένων που καθορίζεται στις μεθόδους PEF ή ΟΕF.

4.3.

Να εξετάζουν τη δυνατότητα παροχής υποστήριξης στις ΜΜΕ ώστε για τις οικείες αλυσίδες εφοδιασμού να παρέχουν πληροφορίες με βάση το PEF και το ΟΕF και να βελτιώνουν τις περιβαλλοντικές επιδόσεις κύκλου ζωής αυτών των ιδίων και των προϊόντων τους.

Στις κλαδικές ενώσεις συνιστάται:

4.4.

Να προωθούν τη χρήση από τα μέλη τους της μεθόδου PEF και της μεθόδου ΟΕF.

4.5.

Να συμβάλλουν στην επανεξέταση των δημόσιων βάσεων δεδομένων και στον εμπλουτισμό τους με δεδομένα κύκλου ζωής υψηλής ποιότητας, τουλάχιστον ισοδύναμης με την απαιτούμενη ποιότητα δεδομένων που καθορίζεται στις μεθόδους PEF ή ΟΕF.

4.6.

Να παρέχουν στις ΜΜΕ που είναι μέλη τους απλουστευμένα εργαλεία υπολογισμού και εμπειρογνωμοσύνη για να τις βοηθούν στον υπολογισμό των περιβαλλοντικών επιδόσεων κύκλου ζωής των προϊόντων τους ή αυτών των ιδίων με βάση τη μέθοδο PEF ή τη μέθοδο ΟΕF.

5.   ΧΡΗΣΗ ΤΩΝ ΜΕΘΟΔΩΝ PEF ΚΑΙ OEF ΣΕ ΣΥΣΤΗΜΑΤΑ ΠΟΥ ΣΧΕΤΙΖΟΝΤΑΙ ΜΕ ΤΗ ΜΕΤΡΗΣΗ Ή ΤΗ ΓΝΩΣΤΟΠΟΙΗΣΗ ΤΩΝ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΙΚΩΝ ΕΠΙΔΟΣΕΩΝ ΚΥΚΛΟΥ ΖΩΗΣ

Στα συστήματα που σχετίζονται με τη μέτρηση ή τη γνωστοποίηση των περιβαλλοντικών επιδόσεων κύκλου ζωής συνιστάται:

5.1.

Να χρησιμοποιείται η μέθοδος PEF και η μέθοδος ΟΕF ως μέθοδος αναφοράς για τη μέτρηση ή τη γνωστοποίηση των περιβαλλοντικών επιδόσεων κύκλου ζωής προϊόντων και οργανισμών.

6.   ΧΡΗΣΗ ΤΩΝ ΜΕΘΟΔΩΝ PEF ΚΑΙ OEF ΑΠΟ ΤΗ ΧΡΗΜΑΤΟΠΙΣΤΩΤΙΚΗ ΚΟΙΝΟΤΗΤΑ

Στα μέλη της χρηματοπιστωτικής κοινότητας συνιστάται, κατά περίπτωση:

6.1.

Να προωθούν τη χρήση πληροφοριών σχετικά με τις περιβαλλοντικές επιδόσεις κύκλου ζωής οι οποίες έχουν υπολογιστεί με βάση τη μέθοδο PEF ή τη μέθοδο ΟΕF για την εκτίμηση του χρηματοπιστωτικού κινδύνου που σχετίζεται με τις περιβαλλοντικές επιδόσεις κύκλου ζωής.

6.2.

Να προωθούν τη χρήση πληροφοριών βασιζόμενων σε μελέτες ΟΕF στις εκτιμήσεις τους σχετικά με τα επίπεδα επιδόσεων για την περιβαλλοντική συνιστώσα των δεικτών αειφορίας.

7.   ΕΠΑΛΗΘΕΥΣΗ

7.1.

Μελέτες PEF και OEF οι οποίες προορίζονται να χρησιμοποιηθούν για σκοπούς γνωστοποίησης πρέπει να επαληθεύονται σύμφωνα με τις απαιτήσεις επανεξέτασης που προβλέπονται στις μεθόδους PEF και OEF.

7.2.

Η επαλήθευση πρέπει να βασίζεται στις ακόλουθες κατευθυντήριες αρχές:

α)

υψηλό βαθμό αξιοπιστίας για τη μέτρηση και τη γνωστοποίηση·

β)

αναλογικότητα του κόστους και των οφελών των συστημάτων επαλήθευσης με την προβλεπόμενη χρήση των αποτελεσμάτων PEF και OEF·

γ)

δυνατότητα επαλήθευσης των δεδομένων κύκλου ζωής καθώς και της ιχνηλασιμότητας των προϊόντων και των οργανισμών.

8.   ΥΠΟΒΟΛΗ ΕΚΘΕΣΕΩΝ ΣΧΕΤΙΚΑ ΜΕ ΤΗΝ ΕΦΑΡΜΟΓΗ ΤΗΣ ΣΥΣΤΑΣΗΣ

8.1.

Τα κράτη μέλη καλούνται να ενημερώνουν ετησίως την Επιτροπή σχετικά με τα μέτρα που έλαβαν βάσει της παρούσας σύστασης. Οι πληροφορίες πρέπει να διαβιβαστούν για πρώτη φορά ένα έτος μετά την έκδοση της παρούσας σύστασης. Στις πληροφορίες που διαβιβάζονται πρέπει να συγκαταλέγονται:

α)

ο τρόπος με τον οποίο η μέθοδος PEF και η μέθοδος ΟΕF χρησιμοποιήθηκαν σε πρωτοβουλία (πρωτοβουλίες) άσκησης πολιτικής·

β)

το πλήθος των προϊόντων ή/και οργανισμών που καλύπτει η πρωτοβουλία·

γ)

κίνητρα σχετικά με τις περιβαλλοντικές επιδόσεις κύκλου ζωής·

δ)

πρωτοβουλίες σχετικές με την ανάπτυξη υψηλής ποιότητας δεδομένων κύκλου ζωής·

ε)

βοήθεια σε ΜΜΕ για την παροχή περιβαλλοντικών πληροφοριών κύκλου ζωής και για τη βελτίωση των οικείων περιβαλλοντικών επιδόσεων κύκλου ζωής·

στ)

τυχόν προβλήματα ή παρεμπόδιση που διαπιστώθηκαν κατά τη χρήση των μεθόδων.

Βρυξέλλες, 9 Απριλίου 2013.

Για την Επιτροπή

Janez POTOČNIK

Μέλος της Επιτροπής


(1)  Εκτίμηση επιπτώσεων που συνοδεύει την ανακοίνωση της Επιτροπής προς το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο και το Συμβούλιο με τίτλο «Οικοδόμηση ενιαίας αγοράς για πράσινα προϊόντα — Διευκόλυνση της καλύτερης πληροφόρησης για τις περιβαλλοντικές επιδόσεις των προϊόντων και των οργανισμών». (SWD(2013) 111 τελικό).

(2)  COM (2003) 302 τελικό.

(3)  3 061η σύνοδος του Συμβουλίου Περιβάλλοντος, Βρυξέλλες, 20 Δεκεμβρίου 2010.

(4)  COM (2010) 608 τελικό/2.

(5)  COM (2011) 206 τελικό, Πράξη για την Ενιαία αγορά — Δώδεκα δράσεις για την τόνωση της ανάπτυξης και την ενίσχυση της εμπιστοσύνης «Μαζί για μια νέα ανάπτυξη» και COM (2012) 573 final, «Ενιαία αγορά — Πράξη II Μαζί για μια νέα ανάπτυξη».

(6)  COM (2012) 582 τελικό.

(7)  COM (2011) 571 τελικό.


ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ I

ΔΥΝΗΤΙΚΑ ΠΕΔΙΑ ΕΦΑΡΜΟΓΗΣ ΤΩΝ ΜΕΘΟΔΩΝ ΚΑΙ ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΩΝ PEF ΚΑΙ OEF

Δυνητικά πεδία εφαρμογής της μεθόδου PEF και των αποτελεσμάτων PEF:

βελτιστοποίηση διεργασιών κατά τη διάρκεια του κύκλου ζωής προϊόντος·

υποστήριξη του σχεδιασμού προϊόντος ώστε να ελαχιστοποιούνται οι περιβαλλοντικές επιπτώσεις κατά τη διάρκεια του κύκλου ζωής του·

γνωστοποίηση πληροφοριών σχετικά με τις περιβαλλοντικές επιδόσεις κύκλου ζωής προϊόντων (π.χ. με έγγραφα που να συνοδεύουν το προϊόν, ιστότοπους και κινητές διαδικτυακές εφαρμογές-apps) από μεμονωμένες εταιρείες ή μέσω προαιρετικών συστημάτων·

συστήματα που αφορούν περιβαλλοντικούς ισχυρισμούς, συγκεκριμένα για τη διασφάλιση επαρκούς αξιοπιστίας και πληρότητας των ισχυρισμών·

συστήματα ενίσχυσης του γοήτρου για την προβολή των προϊόντων των οποίων έχουν υπολογιστεί οι περιβαλλοντικές επιδόσεις κατά τον κύκλο ζωής τους·

προσδιορισμός σημαντικών περιβαλλοντικών επιπτώσεων με σκοπό τη θέσπιση κριτηρίων για οικολογικά σήματα·

παροχή κινήτρων με βάση τις περιβαλλοντικές επιδόσεις κύκλου ζωής, ανάλογα με την περίπτωση.

Δυνητικά πεδία εφαρμογής της μεθόδου OEF και των αποτελεσμάτων OEF:

βελτιστοποίηση διαδικασιών σε ολόκληρη την αλυσίδα εφοδιασμού του χαρτοφυλακίου προϊόντων ενός οργανισμού·

γνωστοποίηση των περιβαλλοντικών επιδόσεων κύκλου ζωής στα ενδιαφερόμενα μέρη (π.χ. με υποβολή ετήσιων εκθέσεων, στο πλαίσιο εκθέσεων σχετικά με την αειφορία, ως απάντηση σε ερωτηματολόγια των επενδυτών ή των ενδιαφερομένων μερών)·

συστήματα ενίσχυσης του γοήτρου, για την προβολή των οργανισμών των οποίων οι περιβαλλοντικές επιδόσεις έχουν υπολογιστεί βάσει του κύκλου ζωής τους, ή των οργανισμών των οποίων οι περιβαλλοντικές επιδόσεις βελτιώνονται συνεχώς (π.χ. σε ετήσια βάση)·

συστήματα που απαιτούν την αναφορά των περιβαλλοντικών επιδόσεων κύκλου ζωής·

ως μέσο για την παροχή πληροφοριών σχετικά με τις περιβαλλοντικές επιδόσεις κύκλου ζωής και την επίτευξη στόχων στο πλαίσιο συστήματος περιβαλλοντικής διαχείρισης·

αν ενδείκνυται, παροχή κινήτρων με βάση τη βελτίωση των περιβαλλοντικών επιδόσεων κύκλου ζωής υπολογισμένων με τη μέθοδο ΟΕF.


ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ II

ΟΔΗΓΟΣΓΙΑ ΤΟ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΙΚΟ ΑΠΟΤΥΠΩΜΑ ΟΡΓΑΝΙΣΜΟΥ ΠΡΟΪΟΝΤΩΝ

ΣΥΝΟΨΗ

Πλαίσιο

Στόχοι και κοινό αποδεκτών

Διαδικασία και αποτελέσματα

Σχέση με τον οδηγό περιβαλλοντικού αποτυπώματος οργανισμού

Ορολογία: πρέπει, θα πρέπει και μπορεί

1.

ΓΕΝΙΚΑ ΖΗΤΗΜΑΤΑ ΣΧΕΤΙΚΑ ΜΕ ΤΙΣ ΜΕΛΕΤΕΣ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΙΚΟΥ ΑΠΟΤΥΠΩΜΑΤΟΣ ΠΡΟΪΟΝΤΟΣ (PEF)

1.1

Προσέγγιση και παραδείγματα πιθανών εφαρμογών

1.2

Πώς χρησιμοποιείται ο παρών οδηγός

1.3

Αρχές σχετικά με τις μελέτες περιβαλλοντικού αποτυπώματος προϊόντος

1.4

Φάσεις μιας μελέτης περιβαλλοντικού αποτυπώματος προϊόντος

2.

Ο ΡΟΛΟΣ ΤΩΝ ΚΑΝΟΝΩΝ ΚΑΤΗΓΟΡΙΑΣ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΙΚΟΥ ΑΠΟΤΥΠΩΜΑΤΟΣ ΠΡΟΪΟΝΤΟΣ (PEFCR)

2.1

Γενικά

2.2

Ο ρόλος των PEFCR και η σχέση με τους υφιστάμενους κανόνες κατηγορίας προϊόντος (PCR)

2.3

Δομή PEFCR με βάση την ταξινόμηση προϊόντων κατά δραστηριότητα (CPA)

3.

ΠΡΟΣΔΙΟΡΙΣΜΟΣ ΤΟΥ(ΤΩΝ) ΣΤΟΧΟΥ(-ΩΝ) ΤΗΣ ΜΕΛΕΤΗΣ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΙΚΟΥ ΑΠΟΤΥΠΩΜΑΤΟΣ ΠΡΟΪΟΝΤΟΣ

3.1

Γενικά

4.

ΠΡΟΣΔΙΟΡΙΣΜΟΣ ΤΟΥ ΠΕΔΙΟΥ ΕΦΑΡΜΟΓΗΣ ΤΗΣ ΜΕΛΕΤΗΣ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΙΚΟΥ ΑΠΟΤΥΠΩΜΑΤΟΣ ΠΡΟΪΟΝΤΟΣ

4.1

Γενικά

4.2

Μονάδα ανάλυσης και ροή αναφοράς

4.3

Όρια συστήματος για τις μελέτες περιβαλλοντικού αποτυπώματος προϊόντος

4.4

Επιλογή κατηγοριών επιπτώσεων περιβαλλοντικού αποτυπώματος και μεθόδων εκτίμησης

4.5

Επιλογή πρόσθετων περιβαλλοντικών πληροφοριών για συμπερίληψη στο PEF

4.6

Παραδοχές/περιορισμοί

5.

ΚΑΤΑΡΤΙΣΗ ΚΑΙ ΚΑΤΑΓΡΑΦΗ ΤΟΥ ΠΡΟΦΙΛ ΧΡΗΣΗΣ ΠΟΡΩΝ ΚΑΙ ΕΚΠΟΜΠΩΝ

5.1

Γενικά

5.2

Στάδιο διαλογής (συνιστάται)

5.3

Σχέδιο διαχείρισης δεδομένων (προαιρετικό)

5.4

Δεδομένα του προφίλ χρήσης πόρων και εκπομπών

5.4.1

Απόκτηση πρώτων υλών και προεπεξεργασία («Από τη γέννηση έως την πύλη»)

5.4.2

Κεφαλαιουχικά προϊόντα

5.4.3

Παραγωγή

5.4.4

Διανομή και αποθήκευση προϊόντων

5.4.5

Στάδιο χρήσης

5.4.6

Μοντελοποίηση διαχειριστικής υποστήριξης για το αναλυμένο προϊόν

5.4.7

Τέλος του κύκλου ζωής

5.4.8

Λογιστική της χρήσης ηλεκτρικής ενέργειας (περιλαμβανομένης και της χρήσης ανανεώσιμων πηγών ενέργειας)

5.4.9

Πρόσθετα ζητήματα για την κατάρτιση του προφίλ χρήσης πόρων και εκπομπών

5.5.

Ονοματολογία του προφίλ χρήσης πόρων και εκπομπών

5.6

Απαιτήσεις ποιότητας των δεδομένων

5.7

Συλλογή ειδικών δεδομένων

5.8

Συλλογή δεδομένων γενικού χαρακτήρα

5.9

Αντιμετώπιση των υπολειπόμενων κενών δεδομένων επεξεργασίας μονάδας/ελλείποντα δεδομένα

5.10

Αντιμετώπιση των διαδικασιών πολυλειτουργικότητας

5.11

Συγκέντρωση δεδομένων που σχετίζονται με τις επόμενες μεθοδολογικές φάσεις μιας μελέτης PEF

6.

ΕΚΤΙΜΗΣΗ ΕΠΙΠΤΩΣΕΩΝ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΙΚΟΥ ΑΠΟΤΥΠΩΜΑΤΟΣ

6.1

Ταξινόμηση και χαρακτηρισμός (υποχρεωτικά)

6.1.1

Ταξινόμηση και χαρακτηρισμός των ροών περιβαλλοντικού αποτυπώματος προϊόντος

6.1.2

Χαρακτηρισμός των ροών περιβαλλοντικού αποτυπώματος

6.2

Κανονικοποίηση και στάθμιση (συνιστώμενα/προαιρετικά)

6.2.1

Αποτελέσματα κανονικοποίησης εκτίμησης επιπτώσεων περιβαλλοντικού αποτυπώματος (συνιστώμενα)

6.2.2

Στάθμιση των αποτελεσμάτων της εκτίμησης επιπτώσεων περιβαλλοντικού αποτυπώματος

7.

ΕΡΜΗΝΕΙΑ ΤΩΝ ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΩΝ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΙΚΟΥ ΑΠΟΤΥΠΩΜΑΤΟΣ ΠΡΟΪΟΝΤΟΣ

7.1

Γενικά

7.2

Εκτίμηση της αξιοπιστίας του μοντέλου Περιβαλλοντικού αποτυπώματος προϊόντος

7.3

Προσδιορισμός σημείων αιχμής

7.4

Εκτίμηση αβεβαιότητας

7.5

Συμπεράσματα, συστάσεις και περιορισμοί

8.

ΕΚΘΕΣΕΙΣ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΙΚΟΥ ΑΠΟΤΥΠΩΜΑΤΟΣ ΠΡΟΪΟΝΤΟΣ

8.1

Γενικά

8.2

Στοιχεία υποβολής δεδομένων

8.2.1

Πρώτο στοιχείο: Σύνοψη

8.2.2

Δεύτερο στοιχείο: Κύρια έκθεση

8.2.3

Τρίτο στοιχείο: Παράρτημα

8.2.4

Τέταρτο στοιχείο: Εμπιστευτική έκθεση

9.

ΚΡΙΤΙΚΗ ΕΞΕΤΑΣΗ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΙΚΟΥ ΑΠΟΤΥΠΩΜΑΤΟΣ ΠΡΟΪΟΝΤΟΣ

9.1

Γενικά

9.2

Τύπος εξέτασης

9.3

Προσόντα εξεταστή

10.

ΑΚΡΩΝΥΜΙΑ ΚΑΙ ΣΥΝΤΜΗΣΕΙΣ

11.

ΓΛΩΣΣΑΡΙΟ

12.

ΒΙΒΛΙΟΓΡΑΦΙΑ

Παράρτημα I:

Σύνοψη των βασικών υποχρεωτικών απαιτήσεων για το περιβαλλοντικό αποτύπωμα προϊόντος και την ανάπτυξη κανόνων κατηγορίας αποτυπώματος προϊόντος

Παράρτημα II:

Σχέδιο διαχείρισης δεδομένων (προσαρμοσμένο από την Πρωτοβουλία του Πρωτοκόλλου για τα Αέρια Θερμοκηπίου)

Παράρτημα III:

Κατάλογος ελέγχου συλλογής δεδομένων

Παράρτημα ΙV:

Προσδιορισμός της κατάλληλης ονοματολογίας και ιδιοτήτων για συγκεκριμένες ροές

Παράρτημα V:

Αντιμετώπιση της πολυλειτουργικότητας σε περιπτώσεις ανακύκλωσης

Παράρτημα VI:

Καθοδήγηση για την απόδοση των εκπομπών από την άμεση αλλαγή χρήσης γης που σχετίζονται με την κλιματική αλλαγή

Παράρτημα VII:

Παράδειγμα PEFCR για ενδιάμεσα προϊόντα από χαρτί - Απαιτήσεις ως προς την ποιότητα των δεδομένων

Παράρτημα VIII:

Χαρτογράφηση της ορολογίας που χρησιμοποιείται σε αυτόν τον οδηγό PEF με ορολογία ISO

Παράρτημα IX:

Οδηγός PEF και Εγχειρίδιο της ILCD: σημαντικές αποκλίσεις

Παράρτημα Χ:

Σύγκριση των βασικών απαιτήσεων του οδηγού PEF με άλλες μεθόδους

ΣΥΝΟΨΗ

Το Περιβαλλοντικό αποτύπωμα προϊόντος (PEF) αποτελεί μέτρο πολλαπλών κριτηρίων των περιβαλλοντικών επιδόσεων ενός αγαθού ή μιας υπηρεσίας καθόλη τη διάρκεια του κύκλου ζωής τους. Οι πληροφορίες PEF δημιουργούνται με πρωταρχικό σκοπό την προσπάθεια μείωσης των περιβαλλοντικών επιπτώσεων των αγαθών και υπηρεσιών, λαμβάνοντας υπόψη τις δραστηριότητες της αλυσίδας εφοδιασμού (1) (από την εξόρυξη πρώτων υλών, την παραγωγή και τη χρήση έως την τελική διαχείριση των αποβλήτων). Ο οδηγός PEF παρέχει μια μέθοδο μοντελοποίησης των περιβαλλοντικών επιπτώσεων των ροών υλικών/ενέργειας και των εκπομπών και ροών αποβλήτων που σχετίζονται με ένα προϊόν καθόλη τη διάρκεια του κύκλου ζωής του.

Το παρόν έγγραφο παρέχει καθοδήγηση σχετικά με τον τρόπο υπολογισμού ενός PEF και τον τρόπο ανάπτυξης μεθοδολογικών απαιτήσεων για συγκεκριμένες κατηγορίες προϊόντος, οι οποίες θα χρησιμοποιηθούν στους κανόνες για την κατηγορία περιβαλλοντικού αποτυπώματος προϊόντος (PEFCR). Τα PEF είναι συμπληρωματικά ως προς άλλα μέσα που επικεντρώνονται σε συγκεκριμένες τοποθεσίες και κατώτατα όρια.

Πλαίσιο

Ο παρών οδηγός PEF εκπονήθηκε στο πλαίσιο ενός εκ των ακρογωνιαίων λίθων της εμβληματικής πρωτοβουλίας της στρατηγικής Ευρώπη 2020 - «Μια αποδοτική, από πλευράς πόρων, Ευρώπη» (2). Ο «Χάρτης πορείας για μια αποδοτική, από πλευράς πόρων, Ευρώπη» (3) της Ευρωπαϊκής Επιτροπής προτείνει τρόπους αύξησης της παραγωγικότητας των πόρων και αποσύνδεσης της οικονομικής ανάπτυξης τόσο από τη χρήση των πόρων όσο και από τις περιβαλλοντικές επιπτώσεις, λαμβάνοντας υπόψη τον κύκλο ζωής. Ένας από τους στόχους του είναι η υιοθέτηση « κοινής μεθοδολογικής προσέγγισης που θα επιτρέπει στα κράτη μέλη και στον ιδιωτικό τομέα να αξιολογούν, να προβάλλουν και να συγκρίνουν τις περιβαλλοντικές επιδόσεις προϊόντων, υπηρεσιών και εταιρειών, βάσει μιας συνολικής εκτίμησης των περιβαλλοντικών επιπτώσεων καθ’ όλη τη διάρκεια του κύκλου ζωής («περιβαλλοντικό αποτύπωμα»)». Το Ευρωπαϊκό Συμβούλιο κάλεσε την Επιτροπή να αναπτύξει μεθοδολογίες υποστήριξης.

Συνεπώς, το έργο για το περιβαλλοντικό αποτύπωμα προϊόντων και οργανισμών (OEF) ξεκίνησε με στόχο την κατάρτιση μιας εναρμονισμένης ευρωπαϊκής μεθοδολογίας για την εκπόνηση μελετών όσον αφορά το περιβαλλοντικό αποτύπωμα (EF), οι οποίες μπορούν να βασίζονται σε μια ευρύτερη σειρά σχετικών κριτηρίων περιβαλλοντικής απόδοσης χρησιμοποιώντας την προσέγγιση του κύκλου ζωής (4). Η προσέγγιση του κύκλου ζωής λαμβάνει υπόψη το φάσμα των ροών πόρων και περιβαλλοντικών παρεμβάσεων που σχετίζονται με ένα προϊόν ή έναν οργανισμό από την άποψη της εφοδιαστικής αλυσίδας. Περιλαμβάνει όλα τα στάδια, από την απόκτηση των πρώτων υλών έως την επεξεργασία, τη διανομή, τη χρήση και τις διαδικασίες στο τέλος του κύκλου ζωής των προϊόντων, καθώς και όλες τις σχετικές περιβαλλοντικές επιπτώσεις, τις επιπτώσεις στην υγεία, τις απειλές που σχετίζονται με τους πόρους και τις επιβαρύνσεις προς την κοινωνία. Αυτή η προσέγγιση είναι επίσης σημαντική για την αποκάλυψη πιθανών εξισορροπήσεων μεταξύ διαφόρων τύπων περιβαλλοντικών επιπτώσεων που σχετίζονται με συγκεκριμένες πολιτικές και διαχειριστικές αποφάσεις. Ως εκ τούτου, συμβάλλει στην αποτροπή ακούσιας μετάθεσης των βαρών.

Στόχοι και κοινό αποδεκτών

Στόχος του παρόντος εγγράφου είναι η παροχή λεπτομερούς και πλήρους τεχνικής καθοδήγησης όσον αφορά την εκπόνηση μελέτης PEF. Οι μελέτες PEF μπορούν να χρησιμοποιηθούν για διάφορους σκοπούς, συμπεριλαμβανομένης της εσωτερικής διαχείρισης και της συμμετοχής σε εθελοντικά ή υποχρεωτικά προγράμματα. Απευθύνεται κατ’ αρχάς σε τεχνικούς εμπειρογνώμονες, οι οποίοι πρέπει να εκπονήσουν μελέτη PEF, όπως για παράδειγμα μηχανικούς και υπεύθυνους διαχείρισης περιβάλλοντος σε εταιρείες και άλλα ιδρύματα. Όσον αφορά την εκπόνηση μελέτης PEF, δεν απαιτείται τεχνογνωσία σε μεθόδους περιβαλλοντικής εκτίμησης για τη χρήση αυτού του οδηγού.

Ο παρών οδηγός PEF δεν αποσκοπεί στην άμεση υποστήριξη συγκρίσεων ή συγκριτικών ισχυρισμών (δηλ. ισχυρισμών όσον αφορά τη συνολική ανωτερότητα ή την ισοδυναμία της περιβαλλοντικής απόδοσης ενός προϊόντος συγκριτικά με ένα άλλο (βάσει του προτύπου 14040:2006)). Αυτές οι συγκρίσεις απαιτούν την κατάρτιση πρόσθετων PEFCR, οι οποίοι θα συμπληρώνουν την καθοδήγηση σε γενικότερο επίπεδο που παρέχεται στο παρόν έγγραφο, προκειμένου να αυξηθεί περαιτέρω η μεθοδολογική εναρμόνιση, εξειδίκευση, συνάφεια και αναπαραγωγιμότητα ενός συγκεκριμένου τύπου προϊόντος. Οι PEFCR θα διευκολύνουν περαιτέρω την επικέντρωση της προσοχής στις σημαντικότερες παραμέτρους, μειώνοντας με αυτόν τον τρόπο το χρόνο, την προσπάθεια και το κόστος που εμπεριέχει η ολοκλήρωση μιας μελέτης PEF. Πέραν της παροχής γενικής καθοδήγησης και του προσδιορισμού των απαιτήσεων των μελετών PEF, το παρόν έγγραφο καθορίζει επίσης τις απαιτήσεις για την ανάπτυξη των PEFCR.

Διαδικασία και αποτελέσματα

Κάθε απαίτηση που καθορίζεται στον παρόντα οδηγό PEF έχει επιλεγεί με γνώμονα τις συστάσεις παρόμοιων, ευρέως αναγνωρισμένων μεθόδων περιβαλλοντικής αποτίμησης και εγγράφων καθοδήγησης. Ειδικότερα, οι οδηγοί μεθοδολογίας που λαμβάνονται υπόψη είναι οι εξής: πρότυπα ISO (5) (συγκεκριμένα: ISO 14044(2006), Σχέδιο ISO/DIS 14067(2012), ISO 14025(2006), ISO 14020(2000)), το εγχειρίδιο ILCD (Διεθνές σύστημα αναφοράς για τα δεδομένα του κύκλου ζωής) (6), τα Πρότυπα οικολογικού αποτυπώματος (7), το Πρωτόκολλο για τα αέρια του θερμοκηπίου (8) (WRI/WBCSD), οι γενικές αρχές για μια περιβαλλοντική κοινοποίηση για προϊόντα μαζικής αγοράς BPX 30-323-0 (ADEME) (9) και οι προδιαγραφές για την εκτίμηση του κύκλου ζωής των εκπομπών αερίων του θερμοκηπίου που προέρχονται από προϊόντα και υπηρεσίες (PAS 2050, 2011) (10).

Το αποτέλεσμα αυτής της ανάλυσης συνοψίζεται στο παράρτημα Χ. Στο έγγραφο «Ανάλυση υφιστάμενων μεθοδολογιών περιβαλλοντικού αποτυπώματος για προϊόντα και οργανώσεις: Συστάσεις, σκεπτικό και ευθυγράμμιση» (EC-JRC-IES 2011b) (11) παρατίθεται μια πιο λεπτομερής περιγραφή. Ενώ οι υφιστάμενες μέθοδοι μπορεί να παρέχουν αρκετές εναλλακτικές για ένα δεδομένο μεθοδολογικό σημείο λήψης αποφάσεων, ο παρών οδηγός PEF αποσκοπεί (όπου είναι εφικτό) στον προσδιορισμό μίας μόνο απαίτησης για κάθε σημείο λήψης αποφάσεων ή στην παροχή πρόσθετης καθοδήγησης, η οποία θα υποστηρίζει πιο συνεπείς, αδιάσειστες και αναπαραγώγιμες μελέτες PEF. Ως εκ τούτου, δίδεται προτεραιότητα στη συγκρισιμότητα σε σχέση με την ευελιξία.

Όπως προαναφέρθηκε, οι PEFCR συνιστούν απαραίτητη επέκταση και συμπλήρωμα μιας γενικότερης καθοδήγησης για τις μελέτες PEF που παρέχονται στο παρόν έγγραφο (δηλ., όσον αφορά τη συγκρισιμότητα μεταξύ διαφόρων μελετών PEF). Με την κατάρτισή τους, οι PEFCR θα διαδραματίσουν σημαντικό ρόλο στην αύξηση της αναπαραγωγιμότητας, της ποιότητας, της συνέπειας και της συνάφειας των μελετών PEF.

Σχέση με τον οδηγό περιβαλλοντικού αποτυπώματος οργανισμού

Τόσο το περιβαλλοντικό αποτύπωμα οργανισμού (OEF) όσο και το PEF παρέχουν μια προσέγγιση του κύκλου ζωής για την ποσοτικοποίηση της περιβαλλοντικής απόδοσης. Ενώ η μέθοδος PEF απευθύνεται συγκεκριμένα σε μεμονωμένα προϊόντα και υπηρεσίες, η μέθοδος OEF απευθύνεται σε οργανωσιακές δραστηριότητες συνολικά - με άλλα λόγια, σε όλες τις δραστηριότητες που σχετίζονται με τα προϊόντα και/ή τις υπηρεσίες που παρέχει ο οργανισμός από την άποψη της αλυσίδας εφοδιασμού (από την εξόρυξη των πρώτων υλών μέχρι τη χρήση και τις επιλογές διαχείρισης τελικών αποβλήτων). Συνεπώς, τα περιβαλλοντικά αποτυπώματα οργανισμού και προϊόντος μπορούν να θεωρηθούν συμπληρωματικές δραστηριότητες, κάθε μία από τις οποίες αναλαμβάνεται για την υποστήριξη συγκεκριμένων εφαρμογών.

Ο υπολογισμός του OEF δεν απαιτεί πολλαπλές αναλύσεις προϊόντος. Αντιθέτως, το OEF υπολογίζεται με τη χρήση συγκεντρωτικών δεδομένων, τα οποία αναπαριστούν τις ροές πόρων και αποβλήτων, τα οποία υπερβαίνουν ένα καθορισμένο οργανωτικό όριο. Μετά τον υπολογισμό του OEF, ωστόσο, τα δεδομένα μπορούν να αναλυθούν σε επίπεδο προϊόντος χρησιμοποιώντας κατάλληλες κλείδες κατανομής. Σε θεωρητικό επίπεδο, το σύνολο των PEF των προϊόντων που παρέχονται από έναν οργανισμό εντός συγκεκριμένου διαστήματος υποβολής έκθεσης (π.χ. ενός έτους), θα πρέπει να συγκλίνει με το OEF για το ίδιο διάστημα υποβολής έκθεσης (12). Οι μεθοδολογίες του παρόντος οδηγού PEF έχουν καταρτιστεί ειδικά προς αυτόν το σκοπό. Επιπλέον, το OEF μπορεί να συμβάλει στον προσδιορισμό τομέων του χαρτοφυλακίου προϊόντος του οργανισμού όπου οι περιβαλλοντικές επιπτώσεις είναι ιδιαίτερα σημαντικές και, ως εκ τούτου, εφόσον προβλέπεται, ενδέχεται να απαιτούνται μεμονωμένες αναλύσεις σε επίπεδο προϊόντος.

Ορολογία: πρέπει, θα πρέπει και μπορεί

Ο παρών οδηγός PEF χρησιμοποιεί ακριβή ορολογία για να υποδείξει τις απαιτήσεις, τις συστάσεις και τις επιλογές που μπορεί να επιλέξουν οι εταιρείες.

Ο όρος «πρέπει» χρησιμοποιείται για να υποδείξει μια απαίτηση, προκειμένου η μελέτη PEF να συμμορφώνεται με τον παρόντα οδηγό.

Ο όρος «θα πρέπει» χρησιμοποιείται για να υποδείξει μια σύσταση και όχι μια απαίτηση. Κάθε παρέκκλιση από μια απαίτηση που διατυπώνεται με τον όρο «θα πρέπει», πρέπει να αιτιολογείται και να αναλύεται από τον υπεύθυνο εκπόνησης της μελέτης.

Ο όρος «μπορεί» χρησιμοποιείται για να υποδείξει μια επιλογή η οποία επιτρέπεται.

1.   ΓΕΝΙΚΑ ΖΗΤΗΜΑΤΑ ΣΧΕΤΙΚΑ ΜΕ ΤΙΣ ΜΕΛΕΤΕΣ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΙΚΟΥ ΑΠΟΤΥΠΩΜΑΤΟΣ ΠΡΟΪΟΝΤΟΣ (PEF)

1.1   Προσέγγιση και παραδείγματα πιθανών εφαρμογών

Το περιβαλλοντικό αποτύπωμα προϊόντος (PEF) αποτελεί ένα μέτρο πολλαπλών κριτηρίων των περιβαλλοντικών επιδόσεων ενός αγαθού ή μιας υπηρεσίας καθόλη τη διάρκεια του κύκλου ζωής τους (13). Οι πληροφορίες PEF καταρτίζονται με πρωταρχικό σκοπό την προσπάθεια μείωσης των περιβαλλοντικών επιπτώσεων των αγαθών και υπηρεσιών.

Το παρόν έγγραφο παρέχει καθοδήγηση ως προς τον τρόπο υπολογισμού ενός PEF, καθώς και ως προς τον τρόπο ανάπτυξης μεθοδολογικών απαιτήσεων, ειδικών για κάθε κατηγορία προϊόντος, οι οποίες θα χρησιμοποιηθούν στους κανόνες κατηγορίας περιβαλλοντικού αποτυπώματος προϊόντος (PEFCR). Οι PEFCR συνιστούν μια απαραίτητη επέκταση και συμπλήρωμα στη γενική καθοδήγηση για τις μελέτες PEF. Με την κατάρτισή τους, οι PEFCR θα διαδραματίσουν σημαντικό ρόλο στην αύξηση της αναπαραγωγιμότητας, της συνέπειας και της συνάφειας των μελετών PEF. Οι PEFCR συμβάλλουν στην εστίαση της προσοχής στις σημαντικότερες παραμέτρους, μειώνοντας με αυτόν τον τρόπο, ενδεχομένως, το χρόνο, την προσπάθεια και το κόστος που συνεπάγεται η ολοκλήρωση μιας μελέτης PEF.

Βάσει μιας προσέγγισης κύκλου ζωής (14), ο οδηγός PEF παρέχει μια μέθοδο μοντελοποίησης των περιβαλλοντικών επιπτώσεων των ροών υλικών/ενέργειας και των προκυπτουσών εκπομπών και ροών αποβλήτων (15) που σχετίζονται με ένα προϊόν (16) από την άποψη της εφοδιαστικής αλυσίδας (από την εξόρυξη πρώτων υλών (17) έως τη χρήση και τη διαχείριση των τελικών αποβλήτων). (18) Η προσέγγιση κύκλου ζωής λαμβάνει υπόψη το φάσμα των ροών πόρων και των περιβαλλοντικών παρεμβάσεων που σχετίζονται με ένα προϊόν ή έναν οργανισμό από την άποψη της εφοδιαστικής αλυσίδας. Περιλαμβάνει όλα τα στάδια, από την απόκτηση των πρώτων υλών έως την επεξεργασία, τη διανομή, τη χρήση και τις διαδικασίες στο τέλος του κύκλου ζωής των προϊόντων, καθώς και όλες τις σχετικές περιβαλλοντικές επιπτώσεις, τις επιπτώσεις στην υγεία, τις απειλές που σχετίζονται με τους πόρους και τις επιβαρύνσεις προς την κοινωνία.

Απευθύνεται κατ’ αρχάς σε τεχνικούς εμπειρογνώμονες, οι οποίοι πρέπει να εκπονήσουν μια μελέτη PEF, όπως για παράδειγμα μηχανικούς και υπεύθυνους διαχείρισης περιβάλλοντος. Όσον αφορά την εκπόνηση μελέτης PEF, δεν απαιτείται τεχνογνωσία στις μεθόδους περιβαλλοντικών εκτιμήσεων για τη χρήση του παρόντος οδηγού.

Η μέθοδος PEF βασίζεται στην προσέγγιση του κύκλου ζωής. Η προσέγγιση κύκλου ζωής στην περιβαλλοντική διαχείριση και στην ανάλυση του κύκλου ζωής (LTC) εν γένει, λαμβάνει υπόψη όλες τις σχετικές περιβαλλοντικές αλληλεπιδράσεις που σχετίζονται με ένα προϊόν, μια υπηρεσία, μια δραστηριότητα ή μια οντότητα, από την πλευρά της εφοδιαστικής αλυσίδας. Το γεγονός αυτό έρχεται σε αντίθεση με την εστίαση σε επιπτώσεις αποκλειστικά σε επίπεδο εγκατάστασης ή σε μεμονωμένες περιβαλλοντικές επιπτώσεις ώστε να μειωθεί η πιθανότητα ακούσιας μετάθεσης των βαρών· της μετάθεσης του βάρους της περιβαλλοντικής επίπτωσης από ένα στάδιο της εφοδιαστικής αλυσίδας σε ένα άλλο, από μια κατηγορία επιπτώσεων σε μια άλλη, μεταξύ επιπτώσεων και αποτελεσματικής χρησιμοποίησης των πόρων και/ή μεταξύ χωρών.

Για να αναπτυχθεί ένα μοντέλο που να παρέχει ρεαλιστική αναπαράσταση αυτών των φυσικών ροών και επιπτώσεων, απαιτείται προσδιορισμός των παραμέτρων μοντελοποίησης, στο μέτρο του δυνατού, με βάση σαφείς φυσικούς όρους και σχέσεις.

Κάθε απαίτηση που καθορίζεται στον παρόντα οδηγό PEF έχει επιλεγεί με γνώμονα τις συστάσεις παρεμφερών, ευρέως αναγνωρισμένων μεθόδων περιβαλλοντικής λογιστικής προϊόντων και εγγράφων καθοδήγησης. Ειδικότερα, οι οδηγοί μεθοδολογίας που λαμβάνονται υπόψη είναι οι εξής:

πρότυπα ISO (19), και συγκεκριμένα: ISO 14044(2006), Σχέδιο ISO/DIS 14067(2012)· ISO 14025(2006), ISO 14020(2000)·

Εγχειρίδιο ILCD (Διεθνές σύστημα αναφοράς για τα δεδομένα του κύκλου ζωής) (20)·

Οικολογικό αποτύπωμα (21)

Πρωτόκολλο για τις εκπομπές αερίων του θερμοκηπίου (22) (WRI/WBCSD)·

Γενικές αρχές για μια περιβαλλοντική κοινοποίηση για προϊόντα μαζικής αγοράς BPX 30-323-0 (ADEME) (23)·

Προδιαγραφές για την εκτίμηση του κύκλου ζωής των εκπομπών αερίου του θερμοκηπίου που προέρχονται από προϊόντα και υπηρεσίες (PAS 2050, 2011) (24).

Το παράρτημα Χ παρέχει μια επισκόπηση ορισμένων βασικών επιλεγμένων απαιτήσεων που περιλαμβάνονται σε αυτόν τον οδηγό PEF, σε σύγκριση με τις απαιτήσεις/προδιαγραφές που περιέχονται στους προαναφερθέντες οδηγούς μεθοδολογίας. Στην ενότητα «Ανάλυση υφιστάμενων μεθοδολογιών περιβαλλοντικού αποτυπώματος για προϊόντα και οργανισμούς: Συστάσεις, σκεπτικό και ευθυγράμμιση» παρατίθεται μια πιο λεπτομερής περιγραφή των αναλυμένων μεθόδων και του αποτελέσματος της ανάλυσης (25). Παρά το γεγονός ότι οι υφιστάμενες μέθοδοι μπορεί να παρέχουν αρκετές εναλλακτικές λύσεις για ένα δεδομένο μεθοδολογικό σημείο λήψης αποφάσεων, σκοπός του παρόντος PEF (όπου είναι εφικτό), είναι να προσδιορίσει μία μόνο απαίτηση για κάθε σημείο λήψης αποφάσεων ή να παρέχει πρόσθετη καθοδήγηση, ώστε να υποστηρίξει πιο συνεπείς, εκτενείς και αναπαραγώγιμες μελέτες PEF.

Οι πιθανές εφαρμογές των μελετών PEF μπορούν να ομαδοποιηθούν με βάση εσωτερικούς ή εξωτερικούς στόχους:

Οι εσωτερικές εφαρμογές μπορεί να περιλαμβάνουν υποστήριξη της περιβαλλοντικής διαχείρισης, προσδιορισμό των περιβαλλοντικών σημείων αιχμής και βελτίωση και παρακολούθηση της περιβαλλοντικής απόδοσης, καθώς και, έμμεσα, δυνατότητες εξοικονόμησης κόστους.

Οι εξωτερικές εφαρμογές (π.χ. Επιχείρηση προς επιχείρηση (Β2Β), Επιχείρηση προς καταναλωτές (Β2C)) καλύπτει ευρύ πεδίο δυνατοτήτων, από την ανταπόκριση στον καταναλωτή και τις ανάγκες του καταναλωτή, στην εμπορία, τη συγκριτική αξιολόγηση, την περιβαλλοντική επισήμανση, τη στήριξη του οικολογικού σχεδιασμού μέσω αλυσίδων εφοδιασμού, τις πράσινες δημόσιες συμβάσεις και την ανταπόκριση στις απαιτήσεις των περιβαλλοντικών πολιτικών τόσο σε ευρωπαϊκό επίπεδο όσο και σε επίπεδο κρατών μελών.

Η συγκριτική αξιολόγηση θα μπορούσε, για παράδειγμα, να περιλαμβάνει τον προσδιορισμό ενός προϊόντος μέσης απόδοσης (με βάση τα δεδομένα που παρέχονται από εμπλεκόμενους φορείς ή από δεδομένα γενικού χαρακτήρα ή προσεγγίσεις), καθώς και μια διαβάθμιση άλλων προϊόντων σύμφωνα με την απόδοσή τους έναντι της συγκριτικής αξιολόγησης.

Ο Πίνακας 1 παρέχει μια επισκόπηση των προβλεπόμενων εφαρμογών των μελετών PEF σε σχέση με τις βασικές απαιτήσεις για την εκπόνηση μελετών PEF σύμφωνα με τον παρόντα οδηγό PEF

Πίνακας 1

Βασικές απαιτήσεις για τις μελέτες PEF σε σχέση με την προβλεπόμενη εφαρμογή

Προβλεπόμενες εφαρμογές

Ορισμός στόχου και πεδίου εφαρμογής

Άσκηση διαλογής

Συμμόρφωση με τις απαιτήσεις ως προς την ποιότητα των δεδομένων

Ιεραρχία πολυλειτουργικότητας

Επιλογή μεθόδων εκτίμησης των επιπτώσεων

Ταξινόμηση και χαρακτηρισμός

Κανονικοποίηση

Στάθμιση

Ερμηνεία των αποτελεσμάτων PEF

Απαιτήσεις στοιχείων υποβολής δεδομένων

Κριτική εξέταση (1 άτομο)

Επιτροπή κριτικής εξέτασης (3 άτομα)

Απαιτούνται PEFCR

Εσωτερικά

(ισχυρισμός ότι συμμορφώνεται με τον οδηγό PEF)

Υ

Σ

Σ

Υ

Υ

Υ

Σ

Π

Υ

Π

Υ

Π

Π

Εξωτερικά

B2B/B2C χωρίς συγκρίσεις/συγκριτικούς ισχυρισμούς

Υ

Σ

Υ

Υ

Υ

Υ

Σ

Π

Υ

Υ

Υ

Σ

Σ

B2B/B2C με συγκρίσεις/συγκριτικούς ισχυρισμούς

Υ

Σ

Υ

Υ

Υ

Υ

Σ

Π

Υ

Υ

/

Υ

Υ

«Υ»

=

υποχρεωτικό,

«Σ»

=

Συνιστάται (όχι υποχρεωτικό),

«Π»

=

προαιρετικό (όχι υποχρεωτικό),

« / »

=

δεν εφαρμόζεται

Απαίτηση για μελέτεσ PEF

Οι μελέτες PEF θα πρέπει να βασίζονται στην προσέγγιση του κύκλου ζωής.

1.2   Πώς χρησιμοποιείται ο παρών οδηγός

Ο παρών οδηγός παρέχει τις απαιτούμενες πληροφορίες για την εκπόνηση μελέτης PEF. Η ύλη του οδηγού PEF παρουσιάζεται διαδοχικά, με τη σειρά των μεθοδολογικών φάσεων που πρέπει να ολοκληρωθούν κατά τον υπολογισμό ενός PEF. Κάθε ενότητα ξεκινάει με μια γενική περιγραφή της μεθοδολογικής φάσης, μαζί με επισκόπηση των απαραίτητων προβληματισμών, καθώς και υποστηρικτικά παραδείγματα. Οι «απαιτήσεις» προσδιορίζουν τα μεθοδολογικά πρότυπα που «πρέπει / θα πρέπει» να πληρούνται προκειμένου να ολοκληρωθεί μια μελέτη που θα είναι σύμφωνη με τα PEF. Τα στοιχεία αυτά εμφανίζονται μέσα σε πλαίσια κειμένου με περιγράμματα μονής γραμμής έπειτα από μια ενότητα γενικής περιγραφής. Οι «Συμβουλές» περιγράφουν μη υποχρεωτικές, αλλά συνιστώμενες βέλτιστες πρακτικές. Αυτές εμφανίζονται μέσα σε σκιασμένα πλαίσια κειμένου, επίσης με συμπαγή περιγράμματα γραμμής. Όπου προσδιορίζονται πρόσθετες απαιτήσεις για τη δημιουργία PEFCR, εμφανίζονται σε πλαίσια κειμένου με περιγράμματα διπλής γραμμής, στο τέλος κάθε αντίστοιχης ενότητας.

1.3   Αρχές σχετικά με τις μελέτες περιβαλλοντικού αποτυπώματος προϊόντος

Για τη δημιουργία συνεπών, αδιάσειστων και αναπαραγώγιμων μελετών PEF, πρέπει να τηρείται αυστηρά μια βασική σειρά αναλυτικών αρχών. Οι αρχές αυτές παρέχουν πρωταρχικές κατευθύνσεις ως προς την εφαρμογή της μεθόδου PEF. Πρέπει να εξετάζονται σύμφωνα με κάθε φάση των μελετών PEF, από τον ορισμό των στόχων της μελέτης και το πεδίο εφαρμογής της έρευνας, έως τη συλλογή δεδομένων, την εκτίμηση επιπτώσεων, την υποβολή εκθέσεων και την επαλήθευση των αποτελεσμάτων της μελέτης.

Απαίτηση για μελέτες PEF

Οι χρήστες του παρόντος οδηγού πρέπει να τηρούν τις ακόλουθες αρχές κατά την εκπόνηση μελέτης PEF:

(1)

Συνάφεια

Όλες οι μέθοδοι που χρησιμοποιούνται και τα δεδομένα που έχουν συλλεχθεί για λόγους ποσοτικοποίησης του PEF πρέπει να είναι όσο το δυνατόν πιο συναφή με τη μελέτη.

(2)

Πληρότητα

Η ποσοτικοποίηση του PEF πρέπει να περιλαμβάνει όλες τις περιβαλλοντικά συναφείς ροές υλικού/ενέργειας και άλλες περιβαλλοντικές παρεμβάσεις, όπως απαιτείται για τη συμμόρφωση με τα καθορισμένα όρια του συστήματος (26), τις απαιτήσεις δεδομένων και τις μεθόδους εκτίμησης επιπτώσεων που χρησιμοποιήθηκαν.

(3)

Συνέπεια

Η αυστηρή συμμόρφωση με τον παρόντα οδηγό πρέπει να τηρείται σε όλα τα στάδια της μελέτης PEF, ώστε να διασφαλίζεται εσωτερική συνέπεια και συγκρισιμότητα με παρόμοιες αναλύσεις.

(4)

Ακρίβεια

Πρέπει να καταβληθεί κάθε εύλογη προσπάθεια προκειμένου να μειωθούν οι αβεβαιότητες της μοντελοποίησης του συστήματος προϊόντος (27) και της υποβολής των αποτελεσμάτων.

(5)

Διαφάνεια

Οι πληροφορίες PEF πρέπει να κοινοποιούνται κατά τρόπο τέτοιον ώστε να παρέχουν στους προβλεπόμενους χρήστες την απαραίτητη βάση για τη λήψη αποφάσεων και στους εμπλεκόμενους φορείς τη δυνατότητα εκτίμησης της ακεραιότητας και της αξιοπιστίας τους.

Αρχές για τους PEFCR

1.   Σχέση με τον οδηγό PEF

Πέραν των απαιτήσεων του παρόντος οδηγού PEF, οι μεθοδολογικές απαιτήσεις που ορίζονται στους PEFCR πρέπει να ισχύουν επίσης και για τις μελέτες PEF. Σε περίπτωση που οι απαιτήσεις των PEFCR είναι πιο συγκεκριμένες από αυτές του οδηγού PEF, πρέπει να πληρούνται οι εν λόγω ειδικές απαιτήσεις.

2.   Συμμετοχή επιλεγμένων ενδιαφερόμενων μερών

Η διαδικασία ανάπτυξης των PEFCR πρέπει να είναι ανοικτή και διαφανής και περιλαμβάνει διαβούλευση με τα σχετικά εμπλεκόμενα μέρη. Θα πρέπει να καταβληθούν εύλογες προσπάθειες για την επίτευξη συναίνεσης καθόλη τη διάρκεια της διαδικασίας (προσαρμογή από ISO 14020:2000, 4.9.1, Αρχή 8). Οι PEFCR πρέπει να αναθεωρηθούν από ομοτίμους.

3.   Προσπάθεια για συγκρισιμότητα

Τα αποτελέσματα των μελετών PEF που έχουν διενεργηθεί σύμφωνα με τον παρόντα οδηγό PEF και το σχετικό έγγραφο PEFCR δύναται να χρησιμοποιηθούν για τη σύγκριση της περιβαλλοντικής απόδοσης προϊόντων της ίδιας κατηγορίας προϊόντων επί τη βάσει του κύκλου ζωής, καθώς και να υποστηρίζουν συγκριτικούς ισχυρισμούς (28) (που πρόκειται δημοσιοποιηθούν). Ως εκ τούτου, η συγκρισιμότητα των αποτελεσμάτων είναι ιδιαίτερα σημαντική. Οι πληροφορίες που παρέχονται για αυτήν τη σύγκριση πρέπει να είναι διαφανείς, ώστε να επιτρέπεται στο χρήστη η κατανόηση των περιορισμών στη συγκρισιμότητα που έγκεινται στο υπολογισμένο αποτέλεσμα (προσαρμογή από ISO 14025).

1.4   Φάσεις μιας μελέτης περιβαλλοντικού αποτυπώματος προϊόντος

Κατά την εκπόνηση μελέτης PEF, πρέπει να ολοκληρωθεί μια σειρά φάσεων, σύμφωνα με τον παρόντα οδηγό - δηλ., ορισμός στόχου, ορισμός πεδίου εφαρμογής, προφίλ χρήσης πόρων και εκπομπών, εκτίμηση επιπτώσεων περιβαλλοντικού αποτυπώματος και ερμηνεία και υποβολή έκθεσης περιβαλλοντικού αποτυπώματος - βλ. Σχήμα 1.

Σχήμα 1:

Φάσεις μιας μελέτης περιβαλλοντικού αποτυπώματος προϊόντος

Image

2.   Ο ΡΟΛΟΣ ΤΩΝ ΚΑΝΟΝΩΝ ΚΑΤΗΓΟΡΙΑΣ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΙΚΟΥ ΑΠΟΤΥΠΩΜΑΤΟΣ ΠΡΟΪΟΝΤΟΣ (PEFCR)

2.1   Γενικά

Πέραν της παροχής γενικής καθοδήγησης και του προσδιορισμού των απαιτήσεων για τις μελέτες PEF, ο παρών οδηγός PEF προσδιορίζει επίσης τις απαιτήσεις για την ανάπτυξη των PEFCR. Οι PEFCR θα διαδραματίσουν σημαντικό ρόλο στην αύξηση της αναπαραγωγιμότητας, της συνέπειας (και, ως εκ τούτου, της συγκρισιμότητας μεταξύ των υπολογισμών PEF εντός του ίδιου επιπέδου κατηγορίας προϊόντος (29)) και της συνάφειας των μελετών PEF. Οι PEFCR θα συμβάλουν στην επικέντρωση στις σημαντικότερες παραμέτρους της μελέτης PEF, μειώνοντας, ως εκ τούτου, το χρόνο, την προσπάθεια και το κόστος που εμπεριέχει.

Ο στόχος είναι η διασφάλιση ότι οι PEFCR έχουν αναπτυχθεί σύμφωνα με τον οδηγό PEF και ότι παρέχουν τις προδιαγραφές που απαιτούνται για την επίτευξη της συγκρισιμότητας, της αυξημένης αναπαραγωγιμότητας, της συνέπειας, της συνάφειας, της εστίασης και της αποτελεσματικότητας των μελετών PEF. Οι PEFCR θα πρέπει να επικεντρώνουν τις μελέτες PEF στις πτυχές και τις παραμέτρους που είναι οι πλέον κατάλληλες για τον προσδιορισμό της περιβαλλοντικής απόδοσης ενός συγκεκριμένου τύπου προϊόντος. Ένας PEFCR μπορεί να προσδιορίσει επιπλέον απαιτήσεις που διατυπώνονται σε αυτόν τον οδηγό PEF και μπορεί να προσθέσει νέες απαιτήσεις στις περιπτώσεις όπου ο οδηγός PEF αφήνει αρκετές επιλογές.

Οι μελέτες PEF δύναται να διενεργηθούν χωρίς τους PEFCR, εφόσον δεν προορίζονται για χρήση στην κατάρτιση συγκριτικών ισχυρισμών, οι οποίοι πρόκειται να δημοσιοποιηθούν.

Απαίτηση για μελέτες PEF

Απουσία των PEFCR, τα βασικά πεδία που θα καλύπτονταν με τους PEFCR (όπως αναφέρονται σε αυτόν τον οδηγό PEF) πρέπει να προσδιοριστούν, να αιτιολογηθούν και να αναφερθούν ρητά στη μελέτη PEF.

2.2   Ο ρόλος των PEFCR και η σχέση με τους υφιστάμενους κανόνες κατηγορίας προϊόντος (PCR)

Οι PEFCR αποσκοπούν στην παροχή τεχνικής καθοδήγησης ως προς την εκπόνηση μελέτης PEF για μια συγκεκριμένη κατηγορία προϊόντος. Οι PEFCR πρέπει να παρέχουν περαιτέρω πληροφορίες σε επίπεδο επεξεργασίας και/ή προϊόντος. Συγκεκριμένα, επί παραδείγματι, οι PEFCR πρέπει να παρέχουν περαιτέρω πληροφορίες και καθοδήγηση στα εξής:

Προσδιορισμός του στόχου και του πεδίου εφαρμογής της μελέτης,

Προσδιορισμός συναφών/μη συναφών κατηγοριών επιπτώσεων,

Εντοπισμός κατάλληλων ορίων συστήματος για την ανάλυση,

Εντοπισμός των βασικών παραμέτρων και των σταδίων κύκλου ζωής,

Παροχή καθοδήγησης σε πιθανές πηγές δεδομένων,

Ολοκλήρωση της φάσης προφίλ χρήσης πόρων και εκπομπών,

Παροχή περαιτέρω πληροφοριών σχετικά με την επίλυση προβλημάτων (30) πολυλειτουργικότητας,

Όλες αυτές οι πτυχές αναλύονται στον παρόντα οδηγό PEF.

Όπως προσδιορίζεται στο ISO 14025(2006), οι Κανόνες κατηγορίας προϊόντος (PCR) (31) περιλαμβάνουν ομάδες συγκεκριμένων κανόνων, κατευθυντήριων γραμμών και απαιτήσεων που αποσκοπούν στην ανάπτυξη «περιβαλλοντικών δηλώσεων τύπου ΙΙΙ» για οποιαδήποτε κατηγορία προϊόντος (δηλ. προϊόντα και/ή υπηρεσίες που παρέχουν ισοδύναμες λειτουργίες). Οι «περιβαλλοντικές δηλώσεις τύπου ΙΙΙ» συνιστούν ποσοτικές απαιτήσεις που βασίζονται στην εκτίμηση κύκλου ζωής (ΕΚΖ) των περιβαλλοντικών πτυχών (32) ενός συγκεκριμένου αγαθού ή υπηρεσίας, π.χ. ποσοτικές πληροφορίες σχετικά με τις ενδεχόμενες περιβαλλοντικές επιπτώσεις.

Για την ανάπτυξη και αναθεώρηση των Κανόνων κατηγορίας προϊόντος (PCR), το ISO 14025(2006) περιγράφει τη διαδικασία και θεσπίζει απαιτήσεις για τη συγκρισιμότητα διαφόρων «περιβαλλοντικών δηλώσεων τύπου ΙΙΙ». Οι περιβαλλοντικές δηλώσεις τύπου ΙΙΙ δύναται, για παράδειγμα, να είναι μια ενδεχόμενη εφαρμογή μελέτης PEF.

Οι κατευθυντήριες γραμμές σχετικά με την ανάπτυξη PEFCR βασίζονται στο ελάχιστο περιεχόμενο ενός εγγράφου PCR, όπως απαιτείται από το ISO 14025. Σύμφωνα με το ISO 14025 για τους PCR σε αυτό περιλαμβάνονται, ενδεικτικά, τα εξής:

Προσδιορισμός της κατηγορίας προϊόντος για την οποία θα αναπτυχθεί ένας PCR, συμπεριλαμβανομένης μιας περιγραφής, για παράδειγμα της(των) λειτουργίας(-ών) του προϊόντος, της τεχνικής απόδοσης και της(των) χρήσης(-εων).

Ορισμός του στόχου και του πεδίου εφαρμογής της Εκτίμησης κύκλου ζωής (ΕΚΖ) (33) του προϊόντος, σύμφωνα με την απαίτηση της σειράς ISO 14040 όσον αφορά, επί παραδείγματι, τις απαιτήσεις ως προς τη λειτουργική μονάδα, τα όρια συστήματος και την ποιότητα των δεδομένων (34).

Περιγραφή της ανάλυσης Απογραφής στοιχείων κύκλου ζωής (LCI), με ιδιαίτερη έμφαση στη φάση συλλογής δεδομένων, τις διαδικασίες υπολογισμού και τους κανόνες (35) κατανομής.

Επιλογή των δεικτών κατηγορίας επιπτώσεων οικολογικού αποτυπώματος (EF), που θα συμπεριληφθούν στην ΕΚΖ.

Περιγραφή κάθε προκαθορισμένης ενδεχόμενης παραμέτρου για την υποβολή των δεδομένων ΕΚΖ, για παράδειγμα, ορισμένες προκαθορισμένες κατηγορίες δεδομένων απογραφής και/ή δείκτες κατηγορίας επιπτώσεων EF,

Αν δεν περιλαμβάνονται όλα τα στάδια κύκλου ζωής στην ΕΚΖ, πληροφορίες/αιτιολόγηση σχετικά με τα στάδια τα οποία δεν καλύπτονται.

Χρονικό εύρος ισχύος των PEFCR που καταρτίζονται.

Εάν είναι διαθέσιμοι άλλοι PCR από άλλα συστήματα, μπορούν να χρησιμοποιηθούν ως βάση για την ανάπτυξη ενός PEFCR (36), σύμφωνα με τις απαιτήσεις που παρέχονται στον παρόντα οδηγό PEF.

Απαίτηση για την κατάρτιση PEFCR

Οι PEFCR θα πρέπει, στο μέτρο του δυνατού και αναγνωρίζοντας τα διαφορετικά πλαίσια εφαρμογής, να συμμορφώνονται με υφιστάμενα διεθνή έγγραφα καθοδήγησης Κανόνων κατηγορίας προϊόντος (PCR).

2.3   Δομή PEFCR με βάση την ταξινόμηση προϊόντων κατά δραστηριότητα (CPA)

Το έγγραφο PEFCR περιγράφει τον τύπο των πληροφοριών που θα παρέχονται σχετικά με ένα προϊόν από την άποψη του κύκλου ζωής, καθώς και τον τρόπο με τον οποίο πρέπει να παράγονται αυτές οι πληροφορίες. Το σύστημα ταξινόμησης προϊόντων κατά δραστηριότητα (CPA) (Σχήμα 2) πρέπει να χρησιμοποιείται για την κωδικοποίηση και τον προσδιορισμό των πληροφοριακών στοιχείων που χρησιμοποιήθηκαν για την αναπαράσταση του κύκλου ζωής του προϊόντος.

Οι κατηγορίες προϊόντων CPA σχετίζονται με δραστηριότητες, όπως προσδιορίζονται με τη χρήση κωδικών NACE (δηλ., από τη στατιστική ταξινόμηση των οικονομικών δραστηριοτήτων στις Ευρωπαϊκές Κοινότητες). Κάθε προϊόν CPA εκχωρείται σε μία μόνο δραστηριότητα NACE, επομένως η δομή CPA είναι αντίστοιχη με εκείνη του NACE σε όλα τα επίπεδα.

Το NACE αποτελείται από μια ιεραρχική δομή, η οποία έχει την εξής μορφή (NACE Αναθ. 2 2008 (37), σελίδα 15):

1.

Υποδιαιρέσεις οι οποίες προσδιορίζονται από αλφαβητικό κωδικό (τομείς),

2.

Υποδιαιρέσεις οι οποίες προσδιορίζονται από διψήφιο αριθμητικό κωδικό (κλάδοι),

3.

Υποδιαιρέσεις οι οποίες προσδιορίζονται από τριψήφιο αριθμητικό κωδικό (ομάδες),

4.

Υποδιαιρέσεις οι οποίες προσδιορίζονται από τετραψήφιο αριθμητικό κωδικό (τάξεις).

Η Διεθνής Πρότυπη Βιομηχανική Ταξινόμηση (ISIC) και η NACE έχουν τον ίδιο κωδικό στα υψηλότερα επίπεδα, ωστόσο η NACE παρέχει περισσότερες πληροφορίες στα χαμηλότερα επίπεδα. Δεδομένου ότι ο κωδικός NACE στο πλαίσιο αυτής της μελέτης ισχύει για το επίπεδο τομέα, πρέπει να εκχωρηθεί τουλάχιστον ένας διψήφιος κωδικός (δηλ., επίπεδο τομέα) (38). Κάτι τέτοιο συμμορφώνεται με το σύστημα ISIC.

Στη συνέχεια παρατίθεται ένα παράδειγμα μιας τέτοιας προσέγγισης για ένα έγγραφο PEFCR γα το «Γάλα και τα γαλακτοκομικά προϊόντα». Εδώ, ο διψήφιος κωδικός (τομείς) προσδιορίζει μια ομάδα προϊόντων ενός συγκεκριμένου κλάδου (π.χ. τομέας 10 - Προϊόντα διατροφής), κάτω από τον οποίο υπάρχει κωδικοποιημένος ένας αριθμός μεμονωμένων προϊόντων (π.χ. ομάδα 10.51.11 - Επεξεργασμένο ρευστό γάλα και κρέμα (γάλακτος)) (Σχήμα 2). Ως εκ τούτου, ο διψήφιος κωδικός και, ορισμένες φορές, και ο μονοψήφιος κωδικός, μπορούν να χρησιμοποιηθούν για τον προσδιορισμό πληροφοριακών στοιχείων για έναν συγκεκριμένο κλάδο τα οποία, όταν συνδυαστούν, δημιουργούν κύκλους ζωής για συγκεκριμένα προϊόντα σε οριζόντια δομή. Κάθε ένας από αυτούς τους κωδικούς παρέχει μια ενσωματωμένη κάθετη δομή, η οποία μεταβαίνει από μια γενική ομάδα προϊόντων σε πιο συγκεκριμένα μεμονωμένα προϊόντα.

Σχήμα 2:

Πλαίσιο των αρχών του συστήματος CPA

Image

Απαίτηση για την κατάρτισς PEFCR

Οι PEFCR βασίζονται σε έναν τομέα κωδικού CPA τουλάχιστον δύο ψηφίων (προεπιλεγμένη ρύθμιση). Ωστόσο, οι PEFCR μπορούν να επιτρέπουν (αιτιολογημένες) αποκλίσεις (π.χ. να επιτρέπουν τη χρήση τριψήφιων κωδικών). Για παράδειγμα, απαιτούνται περισσότερα από δύο ψηφία για την αντιμετώπιση της περιπλοκότητας του τομέα. Όταν προσδιορίζονται διάφορες μέθοδοι παραγωγής για παρόμοια προϊόντα με τη χρήση εναλλακτικών CPA, οι PEFCR πρέπει να περιλαμβάνουν όλες αυτές τις CPA.

3.   ΠΡΟΣΔΙΟΡΙΣΜΟΣ ΤΟΥ(ΤΩΝ) ΣΤΟΧΟΥ(-ΩΝ) ΤΗΣ ΜΕΛΕΤΗΣ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΙΚΟΥ ΑΠΟΤΥΠΩΜΑΤΟΣ ΠΡΟΪΟΝΤΟΣ

3.1   Γενικά

Ο ορισμός του στόχου είναι το πρώτο βήμα μιας μελέτης PEF και καθορίζει το γενικό πλαίσιο της μελέτης. Ο σκοπός του σαφούς ορισμού των στόχων είναι η διασφάλιση ότι οι αναλυτικοί στόχοι, μέθοδοι, αποτελέσματα και προβλεπόμενες εφαρμογές ευθυγραμμίζονται με βέλτιστο τρόπο και ότι έχει διαμορφωθεί ένα κοινό όραμα, το οποίο καθοδηγεί τους συμμετέχοντες στη μελέτη. Η απόφαση για τη χρήση του οδηγού PEF υποδηλώνει ότι ορισμένες πτυχές του ορισμού του στόχου θα αποφασιστούν εκ των προτέρων. Παρόλα αυτά, είναι σημαντικό να διατεθεί χρόνος στην προσεκτική εξέταση και διατύπωση των στόχων, ώστε να διασφαλιστεί η επιτυχία της μελέτης PEF.

Κατά τον καθορισμό των στόχων, είναι σημαντικό να προσδιορισθούν οι προβλεπόμενες εφαρμογές και ο βαθμός του βάθους και της αυστηρότητας της ανάλυσης στη μελέτη. Αυτό θα πρέπει να αντικατοπτρίζεται στους καθορισμένους περιορισμούς της μελέτης (φάση ορισμού πεδίου εφαρμογής). Οι ποσοτικές μελέτες σε συμμόρφωση με τις αναλυτικές απαιτήσεις που προσδιορίζονται σε αυτόν τον οδηγό PEF θα είναι απαραίτητες για τις αναλύσεις που αποσκοπούν, για παράδειγμα, στην εκμετάλλευση πρώτων υλών με το μικρότερο περιβαλλοντικό κόστος, το σχεδιασμό προϊόντος, τη συγκριτική αξιολόγηση και την υποβολή εκθέσεων. Οι συνδυαστικές προσεγγίσεις είναι επίσης εφικτές στο πλαίσιο μιας μελέτης PEF, όπου μόνο ορισμένα μέρη της εφοδιαστικής αλυσίδας υπόκεινται σε ποσοτική ανάλυση και άλλα σε ποιοτικές περιγραφές των ενδεχόμενων περιβαλλοντικών σημείων αιχμής (για παράδειγμα, μια ποσοτική ανάλυση «από τη γέννηση έως την πύλη» (cradle-to-gate) (39) σε συνδυασμό με ποιοτικές περιγραφές περιβαλλοντικών προβληματισμών «από την πύλη έως το θάνατο» (gate-to-grave) (40) ή με ποσοτικές αναλύσεις της χρήσης και των σταδίων του τέλους του κύκλου ζωής επιλεγμένων αντιπροσωπευτικών τύπων προϊόντων).

Απαιτηση για μελετεσ PEF

Ο ορισμός του στόχου μιας μελέτης PEF πρέπει να περιλαμβάνει τα εξής:

Προβλεπόμενη(-ες) εφαρμογή(-ές),

Λόγους εκπόνησης της μελέτης και πλαίσιο απόφασης,

Κοινό αποδεκτών,

Εάν οι συγκρίσεις και/ή οι συγκριτικοί ισχυρισμοί (41) πρέπει να δημοσιοποιηθούν,

Εργοδότη της μελέτης,

Διαδικασία επανεξέτασης (όπου εφαρμόζεται).

Παράδειγμα -Περιβαλλοντικό αποτύπωμα μιας μακό μπλούζας: ορισμός στόχου

Πτυχές

Επιμέρους

Προβλεπόμενη(-ες) εφαρμογή(-ές):

Παροχή πληροφοριών για το προϊόν στον πελάτη

Λόγοι εκπόνησης της μελέτης και πλαίσιο απόφασης:

Ανταπόκριση σε ένα αίτημα του πελάτη

Δημοσιοποίηση συγκρίσεων:

Όχι, θα είναι διαθέσιμες στο κοινό αλλά δεν προορίζονται για χρήση για συγκρίσεις ή συγκριτικούς ισχυρισμούς.

Κοινό αποδεκτών:

Εξωτερικό τεχνικό κοινό, επιχείρηση προς επιχείρηση.

Εξέταση:

Ανεξάρτητος εξωτερικός εξεταστής, κ. Υ

Εργοδότης της μελέτης:

G company limited

Πρόσθετη απαίτηση για την κατάρτιση PEFCR

Ο PEFCR πρέπει να προσδιορίζει τις απαιτήσεις εξέτασης μιας μελέτης PEF.

4.   ΠΡΟΣΔΙΟΡΙΣΜΟΣ ΤΟΥ ΠΕΔΙΟΥ ΕΦΑΡΜΟΓΗΣ ΤΗΣ ΜΕΛΕΤΗΣ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΙΚΟΥ ΑΠΟΤΥΠΩΜΑΤΟΣ ΠΡΟΪΟΝΤΟΣ

4.1   Γενικά

Κατά τον προσδιορισμό της μελέτης PEF, περιγράφεται αναλυτικά το σύστημα που πρόκειται να αξιολογηθεί και οι σχετικά αναλυτικές προδιαγραφές.

Απαιτηση για μελετεσ PEF

Ο προσδιορισμός του πεδίου εφαρμογής για μια μελέτη PEF πρέπει να συμμορφώνεται με τους καθορισμένους στόχους της μελέτης και να περιλαμβάνει τα εξής (βλ. επόμενες ενότητες για μια πιο αναλυτική περιγραφή):

Μονάδα ανάλυσης (42) και ροή αναφοράς (43),

Όρια συστήματος,

Κατηγορίες επιπτώσεων περιβαλλοντικού αποτυπώματος,

Παραδοχές/Περιορισμοί

4.2   Μονάδα ανάλυσης και ροή αναφοράς

Οι χρήστες του οδηγού PEF οφείλουν να προσδιορίσουν τη μονάδα ανάλυσης και τη ροή αναφοράς για τη μελέτη PEF. Η μονάδα ανάλυσης περιγράφει ποιοτικά και ποσοτικά την(τις) λειτουργία(-ες) και τη διάρκεια του προϊόντος.

Απαιτηση για μελετεσ PEF

Η μονάδα ανάλυσης για μια μελέτη PEF πρέπει να προσδιορίζεται σύμφωνα με τις ακόλουθες πτυχές:

Η(Οι) παρεχόμενη(-ες) λειτουργία(-ες)/υπηρεσία(-ες): «τι»,

Η έκταση της λειτουργίας ή υπηρεσίας: «σε ποιο βαθμό»,

Το εκτιμώμενο επίπεδο ποιότητας: «πόσο καλά»,

Η διάρκεια/χρόνος ζωής του προϊόντος: «για πόσο διάστημα»,

Ο(Οι) κωδικός(-οί) NACE.

Πρόσθετη απαίτηση για την κατάρτιση PEFCR

Οι PEFCR πρέπει να προσδιορίζουν την(τις) μονάδα(-ες) της ανάλυσης.

Παράδειγμα:

Οδηγός/Απαίτηση: Περιορισμός της λειτουργικής μονάδας Ονομάζει και ποσοτικοποιεί τις ποιοτικές και ποσοτικές πτυχές της(των) λειτουργίας(- ιών) του προϊόντος, σύμφωνα με τις ερωτήσεις «τι», «πόσο», «πόσο καλά» και «για πόσο καιρό».

Παράδειγμα προσδιορισμού της λειτουργικής μονάδας,

Λειτουργική μονάδα μιας μακό μπλούζας:

 

(ΤΙ) μακό μπλούζα (μέσος όρος για μεγέθη S, M, L) από πολυεστέρα,

 

(ΠΟΣΟ) Μία μακό μπλούζα,

 

(ΠΟΣΟ ΚΑΛΑ) Φοριέται μία φορά την εβδομάδα και πλένεται στο πλυντήριο στους 30 βαθμούς

 

(ΓΙΑ ΠΟΣΟ ΚΑΙΡΟ) για 5 χρόνια.

Σημείωση:

Ορισμένα ενδιάμεσα προϊόντα μπορεί να έχουν περισσότερες από μία λειτουργίες. Μπορεί να είναι απαραίτητος ο προσδιορισμός και η επιλογή μεταξύ αυτών των λειτουργιών.

Η ροή αναφοράς είναι η ποσότητα του προϊόντος που απαιτείται για την παροχή της καθορισμένης λειτουργίας. Όλες οι άλλες ροές εισόδου (44) και εξόδου (45) στην ανάλυση σχετίζονται ποσοτικά με αυτήν. Η ροή αναφοράς μπορεί να εκφραστεί σε άμεση σχέση με τη μονάδα ανάλυσης ή με έναν τρόπο που προσανατολίζεται περισσότερο προς το προϊόν.

Απαίτηση για μελέτες PEF

Πρέπει να προσδιοριστεί μια κατάλληλη ροή αναφορών σε σχέση με τη μονάδα ανάλυσης. Τα ποσοτικά δεδομένα εισροών και εκροών που συλλέγονται για την υποστήριξη της ανάλυσης πρέπει να υπολογιστούν σε σχέση με αυτήν τη ροή.

Παράδειγμα:

Ροή αναφοράς: 160 γραμμάρια πολυεστέρα

4.3   Όρια συστήματος για τις μελέτες περιβαλλοντικού αποτυπώματος προϊόντος

Τα όρια συστήματος καθορίζουν ποια μέρη του κύκλου ζωής του προϊόντος και ποιες σχετικές διαδικασίες ανήκουν στο σύστημα που έχει αναλυθεί (δηλ. απαιτούνται για τη διενέργεια της λειτουργίας, όπως καθορίζεται από τη μονάδα της ανάλυσης). Ως εκ τούτου, το όριο συστήματος πρέπει να καθορίζεται σαφώς προκειμένου να αξιολογηθεί το σύστημα προϊόντος.

Διάγραμμα ορίου συστήματος (συνιστάται)

Ένα διάγραμμα ορίου συστήματος, ή ένα διάγραμμα ροής, είναι μια σχηματική αναπαράσταση του συστήματος που αναλύθηκε. Παρουσιάζει λεπτομερώς ποια μέρη του κύκλου ζωής του προϊόντος περιλαμβάνονται ή εξαιρούνται από την ανάλυση. Ένα διάγραμμα ορίου συστήματος μπορεί να αποτελέσει χρήσιμο εργαλείο για τον προσδιορισμό του ορίου συστήματος και την οργάνωση των επακόλουθων δραστηριοτήτων συλλογής δεδομένων.

ΣΥΜΒΟΥΛΗ: Η προετοιμασία ενός διαγράμματος ορίου συστήματος δεν είναι υποχρεωτική, ωστόσο συνιστάται ιδιαίτερα. Το διάγραμμα ορίου συστήματος συμβάλλει στον προσδιορισμό και τη διάρθρωση της ανάλυσης.

Απαίτηση για μελέτες PEF

Το όριο συστήματος πρέπει να προσδιορίζεται σύμφωνα με μια γενική λογική εφοδιαστικής αλυσίδας, και περιλαμβάνει όλα τα στάδια, από την εξόρυξη των πρώτων υλών (46) έως την επεξεργασία, την παραγωγή, τη διανομή, την αποθήκευση τη χρήση και την επεξεργασία στο τέλος του κύκλου ζωής του προϊόντος (δηλ. «από τη γέννηση έως το θάνατο (47)»), ανάλογα με την προβλεπόμενη εφαρμογή της μελέτης. Τα όρια συστήματος πρέπει να περιλαμβάνουν όλες τις διαδικασίες που συνδέονται με την εφοδιαστική αλυσίδα του προϊόντος αναφορικά με τη μονάδα ανάλυσης.

Οι διαδικασίες που περιλαμβάνονται στα όρια συστήματος πρέπει να χωρίζονται σε διαδικασίες πρώτου επιπέδου (δηλ. βασικές διαδικασίες στον κύκλο ζωής του προϊόντος για τις οποίες υπάρχει άμεση πρόσβαση σε πληροφορίες (48)) και διαδικασίες δεύτερου επιπέδου (δηλ. οι διαδικασίες στον κύκλο ζωής του προϊόντος για τις οποίες δεν υπάρχει άμεση πρόσβαση σε πληροφορίες (49)).

Ένα διάγραμμα ορίου συστήματος θα πρέπει να περιλαμβάνεται στον ορισμό του πεδίου εφαρμογής.

ΠΡΟΣΘΕΤΕΣ ΑΠΑΙΤΗΣΕΙΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΑΝΑΠΤΥΞΗ PEFCR

Ο PEFCR πρέπει να προσδιορίζει τα όρια συστήματος για τις μελέτες κατηγορίας προϊόντος PEF, συμπεριλαμβανομένων των προδιαγραφών για αντίστοιχα στάδια κύκλου ζωής και διαδικασίες που θα πρέπει να εκχωρούνται συνήθως σε κάθε στάδιο (συμπεριλαμβανομένων χρονικών, γεωγραφικών και τεχνικών προδιαγραφών). Κάθε απόκλιση από την προεπιλεγμένη προσέγγιση «από τη γέννηση έως το θάνατο» πρέπει να προσδιορίζεται και αιτιολογείται ρητά, π.χ. αποκλεισμός του άγνωστου σταδίου χρήσης ή τέλους κύκλου ζωής ενδιάμεσων προϊόντων (50).

Ο PEFCR πρέπει να προσδιορίζει μεταγενέστερα (51) σενάρια, ώστε να διασφαλιστεί η συγκρισιμότητα και η συνέπεια των μελετών PEF.

Αντισταθμίσεις

Ο όρος «αντιστάθμιση» χρησιμοποιείται συχνά αναφερόμενος στις δραστηριότητες μετριασμού των εκπομπών αερίων του θερμοκηπίου τρίτων μερών, π.χ. ρυθμιστικά συστήματα στο πλαίσιο του Πρωτοκόλλου του Κιότο (CDM - Μηχανισμός καθαρής ανάπτυξης, JI - Από κοινού εφαρμογή, ETS - Συστήματα εμπορίας εκπομπών) ή εθελοντικά συστήματα. Οι αντισταθμίσεις συνιστούν διακριτές μειώσεις αερίων του θερμοκηπίου (GHG) που χρησιμοποιούνται για την κάλυψη της ανεπάρκειας (δηλ. αντιστάθμιση) των εκπομπών GHG σε άλλα μέρη, για παράδειγμα προκειμένου να υπάρξει συμμόρφωση με έναν εθελοντικό ή υποχρεωτικό στόχο ή ανώτατο όριο GHG. Οι αντισταθμίσεις υπολογίζονται σε σχέση με μια γραμμή βάσης που αντιπροσωπεύει ένα υποθετικό σενάριο για τον όγκο των εκπομπών εάν δεν υπήρχε το πρόγραμμα μετριασμού που δημιουργεί τις αντισταθμίσεις. Παραδείγματα αντιστάθμισης εκπομπών είναι η αντιστάθμιση άνθρακα από τον Μηχανισμό καθαρής ανάπτυξης, οι πιστώσεις άνθρακα και άλλες αντισταθμίσεις εκτός συστήματος.

Απαίτηση για μελέτες PEF

Οι αντισταθμίσεις δεν πρέπει να περιλαμβάνονται στη μελέτη PEF, ωστόσο δύναται να υποβάλλονται χωριστά, ως «Πρόσθετες περιβαλλοντικές πληροφορίες».

4.4   Επιλογή κατηγοριών επιπτώσεων περιβαλλοντικού αποτυπώματος και μεθόδων εκτίμησης

Οι κατηγορίες επιπτώσεων περιβαλλοντικού αποτυπώματος (EF) (52) αναφέρονται σε συγκεκριμένες κατηγορίες επιπτώσεων που εξετάζονται σε μια μελέτη PEF. Αυτές σχετίζονται εν γένει με τη χρήση πόρων, τις εκπομπές βλαβερών για το περιβάλλον ουσιών (π.χ. αέρια του θερμοκηπίου και τοξικές χημικές ουσίες), οι οποίες μπορεί να επηρεάσουν επίσης και την υγεία του ανθρώπου. Οι μέθοδοι εκτίμησης επιπτώσεων EF χρησιμοποιούν μοντέλα για την ποσοτικοποίηση των σχέσεων αιτιώδους συνάφειας μεταξύ των εισροών υλικών/ενέργειας και των εκπομπών που σχετίζονται με τον κύκλο ζωής του προϊόντος (απογράφονται στο προφίλ χρήσης πόρων και εκπομπών) και εξετάζονται σε κάθε κατηγορία επιπτώσεων EF (53). Συνεπώς, κάθε κατηγορία αναφέρεται σε ένα συγκεκριμένο αυτόνομο μοντέλο εκτίμησης επιπτώσεων EF.

Σκοπός της εκτίμησης επιπτώσεων EF (54) είναι η ομαδοποίηση και η συγκέντρωση των δεδομένων που απογράφονται στο προφίλ χρήσης πόρων και εκπομπών, σύμφωνα με τις αντίστοιχες εισφορές σε κάθε κατηγορία επιπτώσεων EF. Αυτό παρέχει στη συνέχεια την απαραίτητη βάση για την ερμηνεία των αποτελεσμάτων EF που σχετίζονται με τους στόχους της μελέτης EF (για παράδειγμα, προσδιορισμός των «σημείων αιχμής» της εφοδιαστικής αλυσίδας και των «επιλογών» για βελτίωση). Η επιλογή κατηγοριών επιπτώσεων EF θα πρέπει, συνεπώς, να είναι συνεκτική, υπό την έννοια ότι καλύπτουν όλα τα συναφή περιβαλλοντικά ζητήματα που σχετίζονται με την υπό εξέταση εφοδιαστική αλυσίδα προϊόντος.

Ο πίνακας 2 παρέχει έναν προεπιλεγμένο κατάλογο κατηγοριών επιπτώσεων EF και συναφών μεθόδων εκτίμησης που πρέπει να χρησιμοποιηθούν. (55) Περαιτέρω οδηγίες σχετικά με τον τρόπο υπολογισμού αυτών των επιπτώσεων περιγράφονται στο Κεφάλαιο 6.

Πίνακας 2

Προεπιλεγμένες κατηγορίες επιπτώσεων EF (με αντίστοιχους δείκτες κατηγορίας επιπτώσεων EF) και μοντέλα εκτίμησης επιπτώσεων EF για μελέτες PEF

Κατηγορία επιπτώσεων EF

Μοντέλο εκτίμησης επιπτώσεων EF

Δείκτες κατηγορίας επιπτώσεων EF

Πηγή

Κλιματική αλλαγή

Μοντέλο Bern - Δυναμικό υπερθέρμανσης του πλανήτη (GWP) σε χρονικό ορίζοντα 100 ετών.

kg ισοδύναμων στοιχείων του CO2

Διακυβερνητική Επιτροπή για την Αλλαγή του Κλίματος, 2007

Καταστροφή του όζοντος

Μοντέλο EDIP βασισμένο στο δυναμικό καταστροφής του όζοντος (ODP) του Παγκόσμιου μετεωρολογικού οργανισμού (WMO) σε άπειρο χρονικό ορίζοντα.

kg ισοδύναμου στοιχείου CFC-11 (56)

WMO, 1999

Οικοτοξικότητα για καθαρά υδατικά συστήματα

Μοντέλο USEtox

CTUe (Συγκριτική τοξική μονάδα για οικοσυστήματα)

Rosenbaum et al., 2008

Τοξικότητα για τον άνθρωπο - καρκινογόνες επιδράσεις

Μοντέλο USEtox

CTUh (Συγκριτική τοξική μονάδα για τον άνθρωπο)

Rosenbaum et al., 2008

Τοξικότητα για τον άνθρωπο - μη καρκινογόνες επιδράσεις

Μοντέλο USEtox

CTUh (Συγκριτική τοξική μονάδα για τον άνθρωπο)

Rosenbaum et al., 2008

Αιωρούμενα σωματίδια/ Αναπνευστικές ανόργανες ύλες

Μοντέλο RiskPoll

kg ισοδύναμων στοιχείων του PM2.5 (57)

Humbert, 2009

Ιοντίζουσα ακτινοβολία - επιπτώσεις στην υγεία του ανθρώπου

Μοντέλο επιπτώσεων στην υγεία του ανθρώπου

kg ισοδύναμου στοιχείου U235 (στον αέρα)

Dreicer et al., 1995

Φωτοχημικός σχηματισμός όζοντος

Μοντέλο LOTOS-EUROS

kg ισοδύναμου στοιχείου NMVOC (58)

Van Zelm et al., 2008 όπως εφαρμόζεται στο ReCiPe

Οξίνιση

Μοντέλο συσσώρευσης πλεοναζόντων εναποθέσεων

mol H+ eq

Seppälä et al.,2006; Posch et al., 2008

Ευτροφισμός - επίγειος

Μοντέλο συσσώρευσης πλεοναζόντων εναποθέσεων

mol N eq

Seppälä et al.,2006; Posch et al., 2008

Ευτροφισμός - υδάτινος

Μοντέλο EUTREND

γλυκό νερό: kg ισοδύναμου στοιχείου P θαλασσινό νερό: kg ισοδύναμου στοιχείου Ν

Struijs et al., 2009 όπως εφαρμόζεται στο ReCiPe

Εξάντληση πόρων - νερό

Ελβετικό μοντέλο σπανιότητας των πόρων

χρήση m3 νερού σε σχέση με την σπανιότητα του νερού στην περιοχή

Frischknecht et al., 2008

Εξάντληση πόρων - ορυκτά, μεταλλεύματα

Μοντέλο CML2002

kg ισοδύναμου αντιμονίου (Sb)

van Oers et al., 2002

Μετασχηματισμός της γης

Μοντέλο οργανικής ύλης εδάφους (SOM)

Kg (έλλειμμα)

Milà i Canals et al., 2007

Ανάλογα με το σύστημα προϊόντος και την προβλεπόμενη χρήση, οι χρήστες του οδηγού PEF μπορούν να επιλέξουν να περιορίσουν τη σειρά των εξεταζόμενων κατηγοριών επιπτώσεων EF. Αυτές οι εξαιρέσεις θα πρέπει να υποστηρίζονται από τα κατάλληλα έγγραφα, όπως είναι τα εξής (μη εξαντλητικός κατάλογος):

Διαδικασία διεθνούς συναίνεσης,

Ανεξάρτητη εξωτερική επανεξέταση,

Πολυμερής διαδικασία,

Μελέτες ΕΚΖ, οι οποίες έχουν αναθεωρηθεί από ομοτίμους,

Στάδιο διαλογής (βλ. ενότητα 5.2).

Απαίτηση για μελέτες PEF

Η επιλογή κατηγοριών επιπτώσεων EF θα πρέπει να είναι συνεκτική, υπό την έννοια ότι καλύπτουν όλα τα συναφή περιβαλλοντικά ζητήματα που σχετίζονται με την υπό εξέταση εφοδιαστική αλυσίδα προϊόντος. Για μια μελέτη PEF, πρέπει να εφαρμόζονται όλες οι προεπιλεγμένες κατηγορίες επιπτώσεων EF και τα αντίστοιχα καθορισμένα μοντέλα εκτίμησης επιπτώσεων EF. Κάθε εξαίρεση πρέπει να τεκμηριώνεται, να αιτιολογείται και να υποβάλλεται ρητά στην έκθεση PEF και να υποστηρίζεται από τα κατάλληλα έγγραφα.

Η επιρροή κάθε εξαίρεσης στα τελικά αποτελέσματα, ιδίως όσον αφορά στους περιορισμούς σχετικά με τη συγκρισιμότητα με άλλες μελέτες PEF, πρέπει να συζητείται και να αναφέρεται κατά τη φάση ερμηνείας. Αυτές οι εξαιρέσεις υπόκεινται σε επανεξέταση.

Πρόσθετη απαίτηση για την κατάρτιση PEFCR

Οι PEFCR καθορίζουν και αιτιολογούν κάθε εξαίρεση των προεπιλεγμένων κατηγοριών επιπτώσεων EF, ιδίως εκείνων που σχετίζονται με θέματα συγκρισιμότητας.

4.5   Επιλογή πρόσθετων περιβαλλοντικών πληροφοριών για συμπερίληψη στο PEF

Συναφείς πιθανές περιβαλλοντικές επιπτώσεις ενός προϊόντος μπορεί να υπερβαίνουν τα ευρέως αποδεκτά μοντέλα εκτίμησης επιπτώσεων EF που βασίζονται στον κύκλο ζωής. Αυτές οι περιβαλλοντικές επιπτώσεις είναι σημαντικό να λαμβάνονται υπόψη όπου αυτό είναι δυνατό. Για παράδειγμα, οι επιπτώσεις στη βιοποικιλότητα λόγω των αλλαγών στη χρήση της γης μπορεί να προκύψουν σε σχέση με μια συγκεκριμένη περιοχή ή δραστηριότητα. Αυτό μπορεί να απαιτεί την εφαρμογή πρόσθετων κατηγοριών επιπτώσεων EF, οι οποίες δεν περιλαμβάνονται στον προεπιλεγμένο κατάλογο που παρέχεται στον παρόντα οδηγό PEF, ή ακόμα και πρόσθετες ποιοτικές περιγραφές όπου οι επιπτώσεις δεν μπορούν να συνδεθούν με την εφοδιαστική αλυσίδα του προϊόντος με ποσοτικό τρόπο. Αυτές οι πρόσθετες μέθοδοι θα πρέπει να θεωρηθούν ως συμπληρωματικές στον προεπιλεγμένο κατάλογο κατηγοριών επιπτώσεων EF.

Ορισμένα προϊόντα μπορεί να παράγονται από εταιρείες που βρίσκονται σε παράκτιες περιοχές. Συνεπώς, οι εκπομπές τους θα μπορούσαν να έχουν άμεση επίπτωση στο θαλασσινό και όχι το γλυκό νερό. Δεδομένου ότι στην προεπιλεγμένη σειρά κατηγοριών επιπτώσεων EF περιλαμβάνεται μόνο η οικοτοξικότητα που οφείλεται στις εκπομπές σε γλυκό νερό, είναι επίσης σημαντικό να ληφθούν υπόψη οι εκπομπές που πραγματοποιούνται απευθείας στο θαλασσινό νερό. Αυτές πρέπει να περιληφθούν σε στοιχειώδες επίπεδο, καθώς επί του παρόντος δεν υπάρχει διαθέσιμο μοντέλο εκτίμησης επιπτώσεων για τις εν λόγω εκπομπές.

Οι πρόσθετες περιβαλλοντικές πληροφορίες μπορεί να περιλαμβάνουν (μη εξαντλητικός κατάλογος):

α)

Δεδομένα καταλόγου υλικών,

β)

Πληροφορίες ως προς τη δυνατότητα αποσυναρμολόγησης, ανακύκλωσης, ανάκτησης, επανάχρησης, αποδοτικότητα πόρων,

γ)

Πληροφορίες ως προς τη χρήση επικίνδυνων ουσιών,

δ)

Πληροφορίες ως προς τη διάθεση επικίνδυνων/μη επικίνδυνων αποβλήτων,

ε)

Πληροφορίες ως προς την κατανάλωση ενέργειας,

στ)

Πληροφορίες ως προς τις επιπτώσεις που αφορούν σε τοπικό επίπεδο ή σε συγκεκριμένη τοποθεσία, π.χ. οι επιπτώσεις σε τοπικό επίπεδο, ως προς την οξίνιση, τον ευτροφισμό και τη βιοποικιλότητα,

Άλλες συναφείς περιβαλλοντικές πληροφορίες σχετικά με τις εμπλεκόμενες δραστηριότητες και/ή τοποθεσίες, καθώς και σχετικά με την παραγωγή προϊόντος.

Απαίτηση για μελέτες PEF

Εάν η προεπιλεγμένη ομάδα κατηγοριών επιπτώσεων EF ή τα προεπιλεγμένα μοντέλα εκτίμησης επιπτώσεων δεν καλύπτουν πλήρως τις ενδεχόμενες περιβαλλοντικές επιπτώσεις του αξιολογούμενου προϊόντος, όλες οι σχετικές συναφείς (ποιοτικές/ποσοτικές) περιβαλλοντικές πτυχές πρέπει να συμπεριληφθούν επίσης στην ενότητα «πρόσθετες περιβαλλοντικές πληροφορίες». Αυτές, ωστόσο, δεν πρέπει να υποκαθιστούν τα υποχρεωτικά μοντέλα εκτίμησης των προεπιλεγμένων κατηγοριών επιπτώσεων EF. Τα υποστηρικτικά μοντέλα αυτών των πρόσθετων κατηγοριών πρέπει να αναφέρονται και να τεκμηριώνονται σαφώς με τους αντίστοιχους δείκτες.

Οι πρόσθετες περιβαλλοντικές πληροφορίες πρέπει να έχουν τα εξής χαρακτηριστικά:

Θα βασίζονται στις πληροφορίες που έχουν τεκμηριωθεί και αναθεωρηθεί ή επαληθευτεί σύμφωνα με τις απαιτήσεις του ISO 14020 και του όρου 5 του ISO 14021:1999,

Θα είναι συγκεκριμένες, ακριβείς και μη παραπλανητικές,

Θα είναι συναφείς με τη συγκεκριμένη κατηγορία προϊόντος.

Οι εκπομπές που πραγματοποιήθηκαν απευθείας σε θαλασσινό νερό πρέπει να περιλαμβάνονται στις πρόσθετες περιβαλλοντικές πληροφορίες (σε επίπεδο απογραφής).

Εάν χρησιμοποιηθούν πρόσθετες περιβαλλοντικές πληροφορίες για την υποστήριξη της φάσης ερμηνείας μιας μελέτης PEF, τότε όλα τα δεδομένα που απαιτούνται για τη σύνθεση αυτών των πληροφοριών πρέπει να πληρούν τις ίδιες απαιτήσεις ως προς την ποιότητα που καθορίζονται για τα δεδομένα που χρησιμοποιούνται για τον υπολογισμό των αποτελεσμάτων PEF (βλ. ενότητα 5.6 (59)).

Οι πρόσθετες περιβαλλοντικές πληροφορίες πρέπει να σχετίζονται μόνο με περιβαλλοντικά θέματα. Πληροφορίες και οδηγίες, π.χ. δελτία δεδομένων ασφαλείας προϊόντος τα οποία δεν σχετίζονται με την περιβαλλοντική απόδοση του προϊόντος δεν πρέπει να αποτελούν μέρος ενός PEF. Παρομοίως, δεν πρέπει να περιλαμβάνονται πληροφορίες που σχετίζονται με νομικές απαιτήσεις.

Πρόσθετη απαίτηση για την κατάρτιση PEFCR

Οι PEFCR πρέπει να προσδιορίζουν και να αιτιολογούν πρόσθετες περιβαλλοντικές πληροφορίες που πρόκειται να συμπεριληφθούν στη μελέτη PEF. Αυτές οι πρόσθετες πληροφορίες πρέπει να υποβάλλονται χωριστά από τα αποτελέσματα PEF που βασίζονται στον κύκλο ζωής, με σαφώς τεκμηριωμένες όλες τις μεθόδους και παραδοχές. Οι πρόσθετες περιβαλλοντικές πληροφορίες μπορεί να είναι ποσοτικές και/ή ποιοτικές.

Οι πρόσθετες περιβαλλοντικές πληροφορίες μπορεί να περιλαμβάνουν (μη εξαντλητικός κατάλογος):

Άλλες συναφείς περιβαλλοντικές επιπτώσεις της κατηγορίας προϊόντος,

Άλλες συναφείς τεχνικές παραμέτρους που μπορούν να χρησιμοποιηθούν για την εκτίμηση του προϊόντος υπό μελέτη και να επιτρέπουν συγκρίσεις με άλλα προϊόντα ως προς τη συνολική απόδοση προϊόντος. Αυτές οι τεχνικές παράμετροι δύναται να αναφέρονται, επί παραδείγματι, στη χρήση ανανεώσιμης έναντι μη ανανεώσιμης ενέργειας, στη χρήση ανανεώσιμων έναντι μη ανανεώσιμων καυσίμων, στη χρήση δευτερογενών υλικών, στη χρήση πόρων γλυκού νερού ή στη διάθεση των επικίνδυνων έναντι των μη επικίνδυνων τύπων αποβλήτων,

Άλλες συναφείς προσεγγίσεις για τη διενέργεια χαρακτηρισμού (60) των ροών από το προφίλ χρήσης πόρων και εκπομπών, όταν δεν υπάρχουν διαθέσιμοι παράγοντες χαρακτηρισμού (61) (CF) στην προεπιλεγμένη μέθοδο για ορισμένες ροές (π.χ. ομάδες χημικών ουσιών),

Περιβαλλοντικούς δείκτες ή δείκτες ευθύνης για το προϊόν (σύμφωνα με την πρωτοβουλία για την υποβολή εκθέσεων απολογισμού σε παγκόσμιο επίπεδο (Global Reporting Initiative - GRI)),

Την ενεργειακή κατανάλωση στον κύκλο ζωής από πρωτεύουσες ενεργειακές πηγές, με χωριστή αιτιολόγηση της χρήσης,

Την άμεση ενεργειακή κατανάλωση από πρωτεύουσες ενεργειακές πηγές, με χωριστή αιτιολόγηση της χρήσης «ανανεώσιμης» ενέργειας για το επίπεδο επεξεργασίας εκτός της εγκατάστασης,

Για τις φάσεις «από πύλη σε πύλη», τον αριθμό των ειδών που περιλαμβάνονται στον Κόκκινο Κατάλογο της IUCN και των ειδών που περιλαμβάνονται στον εθνικό κατάλογο για τη διατήρηση της φύσης με οικοσυστήματα σε περιοχές που πλήττονται από επιχειρήσεις, ανά επίπεδο κινδύνου εξαφάνισης,

Περιγραφή των σημαντικών επιπτώσεων δραστηριοτήτων, προϊόντων και υπηρεσιών στη βιοποικιλότητα σε προστατευμένες περιοχές και σε περιοχές που δεν υπάγονται στις περιοχές υπό προστασία, αλλά που έχουν υψηλή αξία βιοποικιλότητας,

Το συνολικό βάρος των αποβλήτων ανάλογα με τον τύπο και τη μέθοδο διάθεσης,

Το βάρος των μεταφερόμενων, εισαγόμενων, εξαγόμενων ή επεξεργασμένων αποβλήτων τα οποία έχουν κριθεί ως επικίνδυνα σύμφωνα με τους όρους των παραρτημάτων Ι, ΙΙ, ΙΙΙ και VIII της σύμβασης της Βασιλείας και το ποσοστό των αποβλήτων διεθνούς διακίνησης.

4.6   Παραδοχές/περιορισμοί

Στις μελέτες PEF, μπορεί να προκύψουν ορισμένοι περιορισμοί ως προς τη διενέργεια της ανάλυσης και, συνεπώς, πρέπει να διατυπωθούν παραδοχές. Για παράδειγμα, τα δεδομένα γενικού χαρακτήρα (62) μπορεί να μην αναπαριστούν πλήρως την πραγματικότητα για το αναλυθέν προϊόν και μπορεί να είναι προσαρμοσμένα, ώστε να παρέχουν ένα αρτιότερο επίπεδο αναπαράστασης.

ΑΠΑΙΤΗΣΗ ΓΙΑ ΜΕΛΕΤΕΣ PEF

Όλοι οι περιορισμοί και οι παραδοχές πρέπει να υποβάλλονται με διαφάνεια.

Πρόσθετες απαιτήσεις για τουσ PEFCR

Ο PEFCR πρέπει να αναφέρει περιορισμούς που αφορούν συγκεκριμένα στην κατηγορία προϊόντος και να προσδιορίζει τις παραδοχές που απαιτούνται για την υπέρβαση των περιορισμών.

5.   ΚΑΤΑΡΤΙΣΗ ΚΑΙ ΚΑΤΑΓΡΑΦΗ ΤΟΥ ΠΡΟΦΙΛ ΧΡΗΣΗΣ ΠΟΡΩΝ ΚΑΙ ΕΚΠΟΜΠΩΝ

5.1   Γενικά

Ως βάση για τη μοντελοποίηση του PEF, πρέπει να καταρτιστεί ένα μητρώο (προφίλ) όλων των εισροών/εκροών υλικών/ενεργειακών πόρων και εκπομπών στον αέρα, το νερό και το έδαφος για την αλυσίδα εφοδιασμού προϊόντος. Αυτό ονομάζεται προφίλ χρήσης πόρων και εκπομπών (63).

Ιδανικά, το μοντέλο της αλυσίδας εφοδιασμού προϊόντος θα πρέπει να κατασκευαστεί με τη χρήση δεδομένων εγκατάστασης - ή δεδομένων που αφορούν συγκριμένα το προϊόν (δηλ. μοντελοποίηση του ακριβούς κύκλου ζωής που απεικονίζει τα στάδια της αλυσίδας εφοδιασμού, της χρήσης και του τέλους κύκλου ζωής, κατά περίπτωση). Σε πρακτικό επίπεδο, και ως γενικό κανόνα, όπου είναι δυνατό, θα πρέπει να χρησιμοποιούνται δεδομένα απογραφής άμεσης συλλογής που αφορούν συγκεκριμένα την εγκατάσταση. Για τις διαδικασίες όπου η εταιρεία δεν έχει άμεση πρόσβαση σε συγκεκριμένα δεδομένα (δηλ. διαδικασίες δεύτερου επιπέδου), θα χρησιμοποιούνται κατά κύριο λόγο δεδομένα γενικού χαρακτήρα. (64) Ωστόσο, μια καλή πρακτική είναι η πρόσβαση σε δεδομένα που έχουν συλλεχθεί απευθείας από προμηθευτές για τα πιο συναφή προϊόντα που προμηθεύουν οι ίδιοι, όπου αυτό είναι δυνατό, εκτός εάν τα δεδομένα γενικού χαρακτήρα έχουν πιο αντιπροσωπευτικό χαρακτήρα ή είναι πιο κατάλληλα.

Το προφίλ χρήσης πόρων και εκπομπών περιλαμβάνει τις ακόλουθες ταξινομήσεις (65) των περιλαμβανομένων ροών:

Οι στοιχειώδεις ροές, οι οποίες είναι (ISO 14040:2006, 3.12) «υλικό ή ενέργεια που εισέρχονται στο σύστημα υπό μελέτη και τα οποία έχουν εξορυχθεί από το περιβάλλον χωρίς να έχουν υποστεί προηγουμένως μετατροπή από τον άνθρωπο, ή υλικό ή ενέργεια που εξέρχονται από το σύστημα υπό μελέτη, και τα οποία απελευθερώνονται στο περιβάλλον χωρίς μεταγενέστερη μετατροπή από τον άνθρωπο» Οι στοιχειώδεις ροές είναι, για παράδειγμα, πόροι που έχουν εξορυχθεί από τη φύση ή εκπομπές στον αέρα, το νερό και το έδαφος, τα οποία συνδέονται απευθείας με τους παράγοντες χαρακτηρισμού των κατηγοριών επιπτώσεων EF,

Μη στοιχειώδεις (ή περίπλοκες) ροές, οι οποίες συνιστούν όλες τις υπόλοιπες εισροές (π.χ. ηλεκτρική ενέργεια, υλικά, διαδικασίες μεταφοράς) και τις εκροές (π.χ. απόβλητα, υποπροϊόντα) σε ένα σύστημα, και οι οποίες απαιτούν περαιτέρω προσπάθειες μοντελοποίησης για τη μετατροπή τους σε στοιχειώδες ροές.

Όλες οι μη στοιχειώδεις ροές στο προφίλ χρήσης πόρων και εκπομπών πρέπει να μετατρέπονται σε στοιχειώδεις ροές. Για παράδειγμα, οι ροές αποβλήτων δεν πρέπει να υποβάλλονται μόνο ως kg αποβλήτων νοικοκυριού ή επικίνδυνων αποβλήτων, αλλά πρέπει επίσης να περιλαμβάνουν τις εκπομπές στο νερό, τον αέρα και το έδαφος λόγω της επεξεργασίας των στερεών αποβλήτων. Αυτό είναι απαραίτητο για τη συγκρισιμότητα των μελετών PEF. Συνεπώς, η κατάρτιση του προφίλ χρήσης πόρων και εκπομπών ολοκληρώνεται όταν όλες οι ροές εκφράζονται ως στοιχειώδεις ροές.

ΣΥΜΒΟΥΛΗ: Η τεκμηρίωση της διαδικασίας συλλογής δεδομένων είναι χρήσιμη για τη βελτίωση της ποιότητας των δεδομένων ανά το χρόνο, την προετοιμασία κριτικών επανελέγχων (66) και την αναθεώρηση μελλοντικών απογραφών προϊόντων, ώστε να αντικατοπτρίζονται οι αλλαγές στις πρακτικές παραγωγής. Για τη διασφάλιση της τεκμηρίωσης όλων των συναφών πληροφοριών, μπορεί να είναι χρήσιμη η έγκαιρη καθιέρωση ενός σχεδίου διαχείρισης δεδομένων κατά τη διαδικασία απογραφής (βλ. παράρτημα ΙΙ).

Η κατάρτιση του προφίλ χρήσης πόρων και εκπομπών σε μια μελέτη PEF δύναται να ολοκληρωθεί έπειτα από μια διαδικασία 2 σταδίων, όπως εξηγείται στο Σχήμα 3. Το πρώτο στάδιο δεν είναι υποχρεωτικό, ωστόσο συνιστάται ιδιαίτερα.

Σχήμα3:

Διαδικασία δύο σταδίων για την κατάρτιση του προφίλ χρήσης πόρων και εκπομπών

Image

Απαίτηση για μελέτες PEF

Κάθε χρήση πόρων και εκπομπή που σχετίζεται με τα στάδια κύκλου ζωής που περιλαμβάνονται στα καθορισμένα όρια συστήματος πρέπει να περιλαμβάνεται στο προφίλ χρήσης πόρων και εκπομπών. Οι ροές πρέπει να ομαδοποιηθούν σε «στοιχειώδεις ροές» και σε «μη στοιχειώδεις (δηλ. περίπλοκες) ροές». Όλες οι μη στοιχειώδεις ροές στο προφίλ χρήσης πόρων και εκπομπών, στη συνέχεια πρέπει να μετατρέπονται σε στοιχειώδεις ροές.

5.2   Στάδιο διαλογής (συνιστάται)

Συνιστάται ιδιαίτερα η κατάρτιση ενός αρχικού προφίλ χρήσης πόρων και εκπομπών «επιπέδου διαλογής», το οποίο αναφέρεται ως το στάδιο διαλογής, καθώς συμβάλλει στην εστίαση των δραστηριοτήτων συλλογής δεδομένων και των προτεραιοτήτων της ποιότητας των δεδομένων για το εκάστοτε προφίλ χρήσης πόρων και εκπομπών.

Απαίτηση για μελέτες PEF

Εάν διενεργείται ένα στάδιο διαλογής (συνιστάται ιδιαίτερα), θα χρησιμοποιηθούν ήδη διαθέσιμα συγκεκριμένα και/ή δεδομένα γενικού χαρακτήρα, τα οποία θα πληρούν τις απαιτήσεις ως προς την ποιότητα των δεδομένων, όπως αυτές προσδιορίζονται στην ενότητα 5.6. Όλες οι διαδικασίες και δραστηριότητες που εξετάζονται στο προφίλ χρήσης πόρων και εκπομπών πρέπει να περιλαμβάνονται στο στάδιο διαλογής. Κάθε εξαίρεση από τα στάδια αλυσίδας εφοδιασμού πρέπει να αιτιολογείται ρητά και να υποβάλλεται στη διαδικασία επανελέγχου, ενώ πρέπει να συζητείται η επιρροή της επί των τελικών αποτελεσμάτων.

Για τα στάδια αλυσίδας εφοδιασμού για τα οποία δεν προβλέπεται εκτίμηση επιπτώσεων EF, το στάδιο διαλογής πρέπει να αναφέρεται σε υφιστάμενη βιβλιογραφία και άλλες πηγές, προκειμένου να δημιουργηθούν ποιοτικές περιγραφές δυνητικά σημαντικών περιβαλλοντικών διαδικασιών. Αυτές οι ποιοτικές περιγραφές πρέπει να περιλαμβάνονται στις πρόσθετες περιβαλλοντικές πληροφορίες.

Πρόσθετη απαίτηση για την κατάρτιση PEFCR

Ο PEFCR πρέπει να προσδιορίζει τις διαδικασίες που θα περιλαμβάνονται, καθώς και τις σχετικές απαιτήσεις όσον αφορά την ποιότητα των δεδομένων και την αναθεώρηση, οι οποίες μπορεί να υπερβαίνουν αυτές του παρόντος οδηγού PEF. Πρέπει να προσδιορίζει επίσης τις διαδικασίες για τις οποίες απαιτούνται συγκεκριμένα δεδομένα και για τις οποίες η χρήση δεδομένων γενικού χαρακτήρα είτε επιτρέπεται είτε απαιτείται.

5.3   Σχέδιο διαχείρισης δεδομένων (προαιρετικό)

Ένα σχέδιο διαχείρισης δεδομένων μπορεί να αποτελέσει πολύτιμο εργαλείο για τη διαχείριση δεδομένων και την παρακολούθηση της διαδικασίας κατάρτισης του προφίλ χρήσης πόρων και εκπομπών προϊόντος.

Το σχέδιο διαχείρισης δεδομένων μπορεί να περιλαμβάνει τα εξής:

Περιγραφή των διαδικασιών συλλογής δεδομένων,

Πηγές δεδομένων,

Μεθοδολογίες υπολογισμού,

Διαβίβαση δεδομένων, αποθήκευση και διαδικασίες δημιουργίας αντιγράφων ασφαλείας,

Διαδικασίες ελέγχου ποιότητας και επανελέγχου για τη συλλογή δεδομένων, δραστηριότητες εισροής και χειρισμού, τεκμηρίωση δεδομένων και υπολογισμούς εκπομπών.

Για περαιτέρω καθοδήγηση σχετικά με τις πιθανές προσεγγίσεις ως προς τη διαμόρφωση ενός σχεδίου διαχείρισης δεδομένων, βλ. παράρτημα ΙΙ.

5.4   Δεδομένα του προφίλ χρήσης πόρων και εκπομπών

Απαίτηση για μελέτες PEF

Κάθε χρήση πόρων και εκπομπή που σχετίζεται με τα στάδια κύκλου ζωής που περιλαμβάνονται στα καθορισμένα όρια συστήματος πρέπει να περιλαμβάνεται στο προφίλ χρήσης πόρων και εκπομπών.

Τα ακόλουθα στοιχεία πρέπει να εξετάζονται για συμπερίληψη στο προφίλ χρήσης πόρων και εκπομπών:

Απόκτηση πρώτων υλών και προεπεξεργασία,

Κεφαλαιουχικά προϊόντα: πρέπει να χρησιμοποιηθεί γραμμική απομείωση. Πρέπει να λαμβάνεται υπόψη η αναμενόμενη διάρκεια ζωής των κεφαλαιουχικών προϊόντων (και όχι ο χρόνος μέχρι να προκύψει οικονομική λογιστική αξία 0).

Παραγωγή,

Διανομή και αποθήκευση προϊόντος,

Στάδιο χρήσης,

Διαχειριστική υποστήριξη,

Τέλος του κύκλου ζωής.

Πρόσθετη απαίτηση για την κατάρτιση PEFCR

Οι PEFCR θα πρέπει να παρέχουν ένα ή περισσότερα παραδείγματα κατάρτισης του προφίλ χρήσης πόρων και εκπομπών, καθώς και προδιαγραφές όσον αφορά τα εξής:

Στους συμπεριλαμβανομένους καταλόγους ουσιών για δραστηριότητες/διαδικασίες,

Μονάδες,

Ονοματολογία στοιχειωδών ροών.

Αυτά μπορούν να εφαρμοστούν σε περισσότερα από ένα στάδια εφοδιαστικής αλυσίδας, διαδικασίες ή δραστηριότητες, με σκοπό τη διασφάλιση της τυποποιημένης συλλογής και υποβολής δεδομένων. Ο PEFCR δύναται να προσδιορίζει αυστηρότερες απαιτήσεις για δεδομένα ως προς βασικά προγενέστερα ή μεταγενέστερα στάδια ή στάδια «από πύλη σε πύλη» (67) από εκείνες που προσδιορίζονται στον παρόντα οδηγό PEF.

Για τις διαδικασίες/δραστηριότητες μοντελοποίησης της βασικής ενότητας (δηλ. στάδιο «από πύλη σε πύλη», ο PEFCR πρέπει να προσδιορίζει επίσης τα εξής:

Συμπεριλαμβανόμενες δραστηριότητες/διαδικασίες,

Προδιαγραφές για τη συλλογή δεδομένων για βασικές διαδικασίες, συμπεριλαμβανομένων δεδομένων μέσου όρου από τις διάφορες εγκαταστάσεις,

Οποιαδήποτε δεδομένα τα οποία αφορούν συγκεκριμένα την τοποθεσία για υποβολή ως «πρόσθετες περιβαλλοντικές πληροφορίες»,

Συγκεκριμένες απαιτήσεις ως προς την ποιότητα των δεδομένων, π.χ. μέτρηση συγκεκριμένων δεδομένων δραστηριότητας.

Αν ο PEFCR απαιτεί επίσης αποκλίσεις από το προεπιλεγμένο όριο συστήματος «από τη γέννηση έως το θάνατο» (π.χ. ο PEFCR πρέπει να ορίζει τη χρήση του ορίου «από τη γέννηση ως την πύλη), τότε πρέπει να προσδιορίζει τον τρόπο αντιμετώπισης των ισοζυγίων υλικών/ενέργειας στο προφίλ χρήσης πόρων και εκπομπών.

5.4.1   Απόκτηση πρώτων υλών και προεπεξεργασία («Από τη γέννηση έως την πύλη»)  (68)

Το στάδιο απόκτησης πρώτων υλών και προεπεξεργασίας ξεκινάει με την εξόρυξη των πόρων από τη φύση και τελειώνει με την εισαγωγή των στοιχείων του προϊόντος στην εγκατάσταση παραγωγής του προϊόντος (μέσω της πύλης της). Οι διαδικασίες που ενδέχεται να προκύψουν σε αυτό το στάδιο περιλαμβάνουν τα εξής:

Εξόρυξη και εξαγωγή πόρων,

Προεπεξεργασία όλων των εισροών υλικών στο προϊόν της μελέτης, όπως:

Διαμόρφωση μετάλλων σε πλινθώματα,

Καθαρισμός άνθρακα,

Μετατροπή ανακυκλωμένων υλικών,

Φωτοσύνθεση βιογενών υλικών,

Καλλιέργεια και συγκομιδή δέντρων ή καλλιεργειών,

Μεταφορά εντός και μεταξύ εγκαταστάσεων εξόρυξης και προεπεξεργασίας και στην εγκατάσταση παραγωγής.

5.4.2   Κεφαλαιουχικά προϊόντα

Παραδείγματα κεφαλαιουχικών αγαθών που πρέπει να συμπεριληφθούν είναι:

Μηχανήματα που χρησιμοποιούνται στις διαδικασίες παραγωγής,

Κτίρια,

Εξοπλισμός γραφείου,

Οχήματα μεταφοράς,

Υποδομές μεταφορών.

Για τα κεφαλαιουχικά προϊόντα θα χρησιμοποιηθεί γραμμική απομείωση. Πρέπει να λαμβάνεται υπόψη η αναμενόμενη διάρκεια ζωής των κεφαλαιουχικών προϊόντων (και όχι ο χρόνος μέχρι να προκύψει οικονομική λογιστική αξία 0)

5.4.3   Παραγωγή (68)

Το στάδιο παραγωγής ξεκινάει με την είσοδο των στοιχείων προϊόντος στο χώρο παραγωγής και τελειώνει με την έξοδο του τελικού προϊόντος από την εγκατάσταση παραγωγής. Παραδείγματα δραστηριοτήτων που σχετίζονται με την παραγωγή περιλαμβάνουν:

Χημική επεξεργασία,

Μεταποίηση,

Μεταφορά ημικατεργασμένων προϊόντων μεταξύ διαδικασιών μεταποίησης,

Συναρμολόγηση των στοιχείων υλικών,

Συσκευασία,

Επεξεργασία των αποβλήτων,

Μεταφορά εργαζομένων (κατά περίπτωση),

Επαγγελματικά ταξίδια (κατά περίπτωση).

5.4.4   Διανομή και αποθήκευση προϊόντων (68)

Τα προϊόντα διανέμονται σε χρήστες και μπορούν να αποθηκεύονται σε διάφορα σημεία στο πλαίσιο της αλυσίδας εφοδιασμού. Παραδείγματα διαδικασιών που σχετίζονται με τη διανομή και αποθήκευση που πρέπει να συμπεριληφθούν, είναι τα εξής (μη εξαντλητικός κατάλογος):

Εισροές ενέργειας για τον φωτισμό και τη θέρμανση αποθηκών,

Χρήση ψυγείων σε αποθήκες και οχήματα μεταφοράς,

Χρήση καυσίμων από οχήματα.

5.4.5   Στάδιο χρήσης (68)

Το στάδιο χρήσης ξεκινάει όταν ο καταναλωτής ή τελικός χρήστης αποκτά το προϊόν και τελειώνει όταν το χρησιμοποιημένο προϊόν απορρίπτεται για μεταφορά σε μια εγκατάσταση ανακύκλωσης ή διαχείρισης αποβλήτων. Παραδείγματα διαδικασιών του σταδίου χρήσης που θα συμπεριληφθούν είναι τα εξής (μη εξαντλητικός κατάλογος):

Πρότυπα χρήσης/κατανάλωσης, τοποθεσία, χρόνος (ημέρα/νύχτα, καλοκαίρι/χειμώνας, καθημερινές/σαββατοκύριακα) και υποτιθέμενη διάρκεια ζωής του σταδίου χρήσης των προϊόντων,

Μεταφορά στην τοποθεσία χρήσης,

Κατάψυξη στην τοποθεσία χρήσης,

Προετοιμασία για χρήση (π.χ. επεξεργασία με μικροκύματα),

Κατανάλωση πόρων κατά τη χρήση (π.χ. απορρυπαντικό, χρήση ενέργειας και νερού για πλυντήριο),

Επισκευή και συντήρηση του προϊόντος κατά το στάδιο χρήσης.

Στο σενάριο χρήσης πρέπει επίσης να συνεκτιμάται εάν η χρήση των αναλυμένων προϊόντων μπορεί να οδηγήσει σε αλλαγές στα συστήματα στα οποία χρησιμοποιούνται. Τα προϊόντα που χρησιμοποιούν ενέργεια, για παράδειγμα, μπορεί να επηρεάσουν την ενέργεια που απαιτείται για τη θέρμανση/ψύξη ενός κτιρίου, ή το βάρος μιας μπαταρίας αυτοκινήτου μπορεί να επηρεάσει την κατανάλωση καυσίμων του αυτοκινήτου. Οι ακόλουθες πηγές τεχνικών πληροφοριών για το σενάριο χρήσης θα πρέπει να λαμβάνονται υπόψη (μη εξαντλητικός κατάλογος):

δημοσιευμένα διεθνή πρότυπα που προσδιορίζουν οδηγίες και απαιτήσεις για την ανάπτυξη σεναρίων για το στάδιο χρήσης και σεναρίων για τη διάρκεια ζωής του προϊόντος (δηλ. εκτίμηση)·

δημοσιευμένες εθνικές οδηγίες για την ανάπτυξη σεναρίων για το στάδιο χρήσης και σεναρίων για τη διάρκεια ζωής του προϊόντος (δηλ. εκτίμηση)·

δημοσιευμένες κλαδικές οδηγίες για την ανάπτυξη σεναρίων για το στάδιο χρήσης και σεναρίων για τη διάρκεια ζωής του προϊόντος (δηλ. εκτίμηση)·

έρευνες αγοράς ή άλλα δεδομένα της αγοράς.

Σημειωση: Η συνιστώμενη μέθοδος του κατασκευαστή που θα εφαρμοστεί κατά το στάδιο χρήσης (π.χ. μαγείρεμα σε φούρνο σε καθορισμένη θερμοκρασία για καθορισμένο χρόνο) θα μπορούσε να παράσχει μια βάση για τον προσδιορισμό του σταδίου χρήσης ενός προϊόντος. Η πραγματική μορφή χρήσης, δύναται, ωστόσο, να διαφέρει από τα όσα προτείνονται και θα πρέπει να χρησιμοποιείται εάν οι εν λόγω πληροφορίες είναι διαθέσιμες.

Απαίτηση για μελέτες PEF

Σε περίπτωση που δεν έχει καθοριστεί μέθοδος για τον προσδιορισμό του σταδίου χρήσης προϊόντων σύμφωνα με τις τεχνικές που καθορίζονται στον παρόντα οδηγό PEF, η προσέγγιση που χρησιμοποιείται για τον προσδιορισμό του σταδίου χρήσης προϊόντων πρέπει να καθορίζεται από τον οργανισμό που διενεργεί τη μελέτη. Η πραγματική μορφή χρήσης, δύναται, ωστόσο, να διαφέρει από τα όσα προτείνονται και θα πρέπει να χρησιμοποιείται εάν οι εν λόγω πληροφορίες είναι διαθέσιμες. Πρέπει να περιλαμβάνονται συναφείς επιρροές σε άλλα συστήματα λόγω της χρήσης των προϊόντων.

Πρέπει να παρέχεται η τεκμηρίωση των μεθόδων και παραδοχών. Όλες οι σχετικές παραδοχές για το στάδιο χρήσης πρέπει να είναι τεκμηριωμένες.

Πρόσθετη απαίτηση για την κατάρτιση PEFCR

Οι PEFCR πρέπει να καθορίζουν τα εξής:

Τα σενάρια σταδίου χρήσης που θα περιλαμβάνονται στη μελέτη, εφόσον υπάρχουν.

Το χρονικό διάστημα που θα λαμβάνεται υπόψη για το στάδιο χρήσης.

5.4.6   Μοντελοποίηση διαχειριστικής υποστήριξης για το αναλυμένο προϊόν

Σημαντικές παράμετροι που θα πρέπει να ή που θα λαμβάνονται υπόψη (κατά περίπτωση, βλέπε κατωτέρω) κατά τη μοντελοποίηση της μεταφοράς περιλαμβάνουν:

1.

Τύπος μεταφοράς: Ο τύπος μεταφοράς, π.χ. χερσαίος (φορτηγό, τρένο, αγωγός), θαλάσσιος (πλοίο, πορθμείο, φορτηγίδα) ή εναέριος (αεροπλάνο), πρέπει να λαμβάνονται υπόψη·

2.

Τύπος οχήματος και κατανάλωση καυσίμων: Ο τύπος οχήματος πρέπει να λαμβάνεται υπόψη ανάλογα με τον τύπο μεταφοράς. Πρέπει να λαμβάνεται επίσης υπόψη η κατανάλωση καυσίμων, όταν το όχημα είναι πλήρως φορτωμένο και όταν είναι άδειο. Η κατανάλωση ενός πλήρως φορτωμένου οχήματος πρέπει επίσης να προσαρμοστεί σύμφωνα με το ρυθμό φόρτωσης (69)·

3.

Ρυθμός φόρτωσης: Οι περιβαλλοντικές επιπτώσεις συνδέονται άμεσα με τον πραγματικό ρυθμό φόρτωσης, ο οποίος πρέπει, συνεπώς, να εξετάζεται·

4.

Αριθμός επιστροφών χωρίς φορτίο: ο αριθμός επιστροφών χωρίς φορτίο (δηλ. ο λόγος της διανυθείσας απόστασης για τη συλλογή του επόμενου φορτίου μετά την εκφόρτωση του προϊόντος προς τη διανυθείσα απόσταση για τη μεταφορά του προϊόντος), όποτε ισχύει και είναι συναφής, πρέπει να λαμβάνεται υπόψη. Τα χιλιόμετρα που διένυσε το άδειο όχημα πρέπει να κατανέμονται στο προϊόν. Ειδικές τιμές πρέπει να δημιουργούνται ανά χώρα και ανά τύπο μεταφερόμενου προϊόντος·

5.

Απόσταση μεταφοράς: Οι αποστάσεις μεταφοράς πρέπει να τεκμηριώνονται, με την εφαρμογή μέσων αποστάσεων μεταφοράς που θα απευθύνονται συγκεκριμένα στο πλαίσιο προς εξέταση·

6.

Κατανομή επιπτώσεων από τη μεταφορά: Ένα κλάσμα των επιπτώσεων από τις δραστηριότητες μεταφοράς πρέπει να κατανεμηθεί στη μονάδα ανάλυσης (στο εξεταζόμενο προϊόν) βάσει του παράγοντα περιορισμού φορτίου. Οι ακόλουθες αρχές μοντελοποίησης θα πρέπει να ληφθούν υπόψη:

Μεταφορά προϊόντων: χρόνος ή απόσταση ΚΑΙ μάζα ή όγκος (ή, σε συγκεκριμένες περιπτώσεις: τεμάχια/παλέτες) του μεταφερόμενου αγαθού:

α)

Εάν το μέγιστο εγκεκριμένο βάρος επιτευχθεί πριν την επίτευξη του μέγιστου φυσικού φορτίου του οχήματος: στο 100 % του όγκου του (προϊόντα υψηλής πυκνότητας), η κατανομή πρέπει να βασίζεται στη μάζα των μεταφερόμενων προϊόντων,

β)

Εάν το όχημα φορτωθεί σε ποσοστό 100 % του όγκου του αλλά δεν επιτύχει μέγιστο εγκεκριμένο βάρος (προϊόντα χαμηλής πυκνότητας), τότε η κατανομή πρέπει να βασίζεται στον όγκο των μεταφερόμενων προϊόντων,

Προσωπική μεταφορά: χρόνος ή απόσταση·

Επαγγελματικά ταξίδια προσωπικού: απόσταση ή οικονομική αξία·

7.

Παραγωγή καυσίμων: Η παραγωγή καυσίμων πρέπει να λαμβάνεται υπόψη. Οι προεπιλεγμένες τιμές για την παραγωγή καυσίμων μπορούν να βρεθούν, για παράδειγμα, στην Ευρωπαϊκή βάση δεδομένων αναφοράς για τον κύκλο ζωής (ELCD) (70)·

8.

Υποδομές: οι υποδομές μεταφορών, δηλ. οι οδικές, σιδηροδρομικές και θαλάσσιες υποδομές, θα πρέπει λαμβάνονται υπόψη·

9.

Πόροι και εργαλεία: η ποσότητα και ο τύπος πρόσθετων πόρων και εργαλείων που απαιτούνται για τις λειτουργίες εφοδιαστικής, όπως είναι οι γερανοί και οι μεταφορείς, θα πρέπει λαμβάνονται υπόψη.

Απαίτηση για μελέτες PEF

Οι παράμετροι μεταφορών που πρέπει να λαμβάνονται υπόψη είναι οι εξής: τύπος μεταφοράς, τύπος οχήματος και κατανάλωση καυσίμων, ρυθμός φόρτωσης, αριθμός κενών επιστροφών (κατά περίπτωση), απόσταση μεταφοράς, κατανομή για τη μεταφορά αγαθών με βάση τον παράγοντα περιορισμού φορτίου (δηλ. μάζα για τα προϊόντα υψηλής πυκνότητας και όγκος για τα προϊόντα χαμηλής πυκνότητας) και παραγωγή καυσίμων.

Οι παράμετροι μεταφοράς που θα πρέπει να λαμβάνονται υπόψη είναι οι εξής: υποδομές μεταφορών, πρόσθετοι πόροι και εργαλεία, όπως γερανοί και μεταφορείς, κατανομή προσωπικής μεταφοράς με βάση το χρόνο ή την απόσταση, κατανομή για επαγγελματικά ταξίδια προσωπικού με βάση το χρόνο, την απόσταση ή την οικονομική αξία.

Οι επιπτώσεις λόγω της μεταφοράς πρέπει να εκφράζονται στις προεπιλεγμένες μονάδες αναφοράς, δηλαδή σε tkm για προϊόντα και επιβάτες-χλμ για τη μεταφορά επιβατών. Κάθε απόκλιση από αυτές τις προεπιλεγμένες μονάδες αναφοράς πρέπει να αιτιολογείται και να αναφέρεται.

Οι περιβαλλοντικές επιπτώσεις που οφείλονται στη μεταφορά πρέπει να υπολογίζονται στη βάση πολλαπλασιασμού της επίπτωσης ανά μονάδα αναφοράς για κάθε τύπο οχήματος με

α)

για τα προϊόντα: την απόσταση και το φορτίο,

β)

για τα άτομα: την απόσταση και τον αριθμό των ατόμων βάσει των προκαθορισμένων σεναρίων μεταφοράς.

Πρόσθετη απαίτηση για την κατάρτιση PEFCR

Οι PEFCR πρέπει να καθορίζουν τα σενάρια μεταφοράς, διανομής και αποθήκευσης που θα περιλαμβάνονται στη μελέτη, εφόσον υπάρχουν.

5.4.7   Τέλος του κύκλου ζωής  (71)

Το στάδιο του τέλους κύκλου ζωής ξεκινάει όταν ο χρήστης απορρίψει το χρησιμοποιημένο προϊόν και τελειώνει όταν το προϊόν επιστρέφεται στη φύση ως απόβλητο ή εισέρχεται στον κύκλο ζωής ενός άλλου προϊόντος (δηλ. ως εισροή ανακυκλωμένου προϊόντος). Παραδείγματα επεξεργασίας τέλους κύκλου ζωής που πρέπει να συμπεριληφθούν στη μελέτη PEF περιλαμβάνουν:

Συλλογή και μεταφορά προϊόντων και συσκευασιών στο τέλος του κύκλου ζωής τους,

Αποσυναρμολόγηση εξαρτημάτων,

Τεμαχισμός και διαλογή,

Μετατροπή σε ανακυκλωμένα υλικά,

Κομποστοποίηση ή άλλες μέθοδοι επεξεργασίας οργανικών αποβλήτων,

Απορρίμματα,

Αποτέφρωση και διάθεση τέφρας κλιβάνου,

Υγειονομική ταφή και λειτουργία και συντήρηση χώρων υγειονομικής ταφής,

Μεταφορά που απαιτείται προς όλες τις εγκαταστάσεις επεξεργασίας προϊόντων στο τέλος του κύκλου ζωής τους.

Καθώς συχνά δεν είναι γνωστό τι ακριβώς θα συμβεί στο τέλος του κύκλου ζωής ενός προϊόντος, τα σενάρια τέλους κύκλου ζωής πρέπει να καθορίζονται.

Απαίτηση για μελέτες PEF

Οι ροές αποβλήτων που προκύπτουν από διαδικασίες που περιλαμβάνονται στα όρια συστήματος πρέπει να διαμορφώνονται στο επίπεδο στοιχειωδών ροών.

Πρόσθετη απαίτηση για την κατάρτιση PEFCR

Τα σενάρια για το τέλος κύκλου ζωής, εάν υπάρχουν, πρέπει να προσδιορίζονται στους PEFCR. Αυτά τα σενάρια πρέπει να βασίζονται στην τρέχουσα (έτος ανάλυσης) πρακτική, τεχνολογία και δεδομένα.

5.4.8   Λογιστική της χρήσης ηλεκτρικής ενέργειας (περιλαμβανομένης και της χρήσης ανανεώσιμων πηγών ενέργειας)

Η ηλεκτρική ενέργεια που προέρχεται από την κατανάλωση δικτύου εφοδιασμού ή εντός του καθορισμένου ορίου PEF πρέπει να διαμορφώνεται όσο τον δυνατόν με μεγαλύτερη ακρίβεια, με προτίμηση στα δεδομένα που αφορούν συγκεκριμένα τον προμηθευτή. Εάν (μέρος της) ηλεκτρικής ενέργειας προέρχεται από ανανεώσιμες πηγές, είναι σημαντικό να μην πραγματοποιείται διπλός υπολογισμός. Συνεπώς, ο προμηθευτής πρέπει να εγγυάται ότι η ηλεκτρική ενέργεια που παρέχεται στον οργανισμό για την παραγωγή του προϊόντος παράγεται πράγματι από ανανεώσιμες πηγές και ότι δεν περιλαμβάνεται στο δίκτυο για χρήση από άλλους καταναλωτές (π.χ. εγγύηση προέλευσης για την παραγωγή ηλεκτρικής ενέργειας από ανανεώσιμες πηγές (72)).

Απαίτηση για μελέτες PEF

Για την ηλεκτρική ενέργεια που προέρχεται από την κατανάλωση δικτύου εφοδιασμού ή εντός του καθορισμένου ορίου PEF πρέπει να χρησιμοποιούνται δεδομένα που αφορούν συγκεκριμένα τον προμηθευτή. Εάν τα δεδομένα που αφορούν συγκεκριμένα τον προμηθευτή δεν είναι διαθέσιμα, πρέπει να χρησιμοποιούνται δεδομένα μικτής κατανάλωσης που αφορούν συγκεκριμένα τη χώρα στην οποία συμβαίνουν τα στάδια του κύκλου ζωής του προϊόντος. Για την ενέργεια που καταναλώθηκε κατά το στάδιο χρήσης των προϊόντων, το ενεργειακό μίγμα πρέπει να αντικατοπτρίζει λόγους πωλήσεων μεταξύ χωρών ή περιοχών. Στις περιπτώσεις κατά τις οποίες αυτά τα δεδομένα δεν είναι διαθέσιμα, πρέπει να χρησιμοποιηθεί ο μέσος όρος μίγματος κατανάλωσης της ΕΕ, ή το πλέον αντιπροσωπευτικό μίγμα.

Πρέπει να υπάρχουν εγγυήσεις ότι η ηλεκτρική ενέργεια από ανανεώσιμες πηγές (και οι σχετικές επιπτώσεις) που προέρχεται από την κατανάλωση δικτύου εφοδιασμού ή εντός του καθορισμένου ορίου PEF δεν υπολογίζονται εις διπλούν. Πρέπει να περιλαμβάνεται δήλωση του προμηθευτή ως παράρτημα στην έκθεση PEF, με την οποία θα εγγυάται ότι η παρεχόμενη ηλεκτρική ενέργεια παράγεται πράγματι από ανανεώσιμες πηγές και ότι δεν πωλείται σε κανέναν άλλο οργανισμό.

5.4.9   Πρόσθετα ζητήματα για την κατάρτιση του προφίλ χρήσης πόρων και εκπομπών

Εκπομπές και απορροφήσεις βιογενούς άνθρακα

Ο άνθρακας, για παράδειγμα, απορροφάται από την ατμόσφαιρα, λόγω της ανάπτυξης των δέντρων (παράγοντας χαρακτηρισμού (73) ισοδύναμου -1 CO2 για την υπερθέρμανση του πλανήτη), ενώ απελευθερώνεται κατά την καύση ξύλου (παράγοντας χαρακτηρισμού ισοδύναμου +1 CO2 για την υπερθέρμανση του πλανήτη).

Απαίτηση για μελέτες PEF

Οι εκπομπές και απορροφήσεις βιογενών πηγών άνθρακα πρέπει να τηρούνται χωριστά στο προφίλ χρήσης πόρων και εκπομπών (74).

Άμεση αλλαγή χρήσης γης (επίπτωση στην κλιματική αλλαγή): η επίπτωση της αλλαγής χρήσης γης στην κλιματική αλλαγή οφείλεται κατά βάση στην αλλαγή των αποθεμάτων άνθρακα στο έδαφος. Η άμεση αλλαγή στη χρήση γης συνίσταται στα αποτελέσματα μιας μετατροπής από έναν τύπο χρήσης γης σε έναν άλλο, η οποία εφαρμόζεται σε ένα μοναδικό είδος εδαφοκάλυψης, και η οποία πιθανώς επιφέρει αλλαγές στο απόθεμα άνθρακα στο συγκεκριμένο αγροτεμάχιο, αλλά δεν επιφέρει αλλαγές σε άλλο σύστημα. Για λεπτομέρειες, βλ. παράρτημα VI.

Έμμεση αλλαγή χρήσης γης (επίπτωση στην κλιματική αλλαγή): η επίπτωση της αλλαγής χρήσης γης στην κλιματική αλλαγή οφείλεται κατά βάση στην αλλαγή των αποθεμάτων άνθρακα στο έδαφος. Η έμμεση αλλαγή χρήσης γης εμφανίζεται όταν μια συγκεκριμένη αλλαγή στη χρήση γης προκαλεί αλλαγές εκτός των ορίων του συστήματος, π.χ. σε άλλους τύπους χρήσης γης. Επειδή δεν έχει συμφωνηθεί μεθοδολογία για την έμμεση αλλαγή χρήσης γης στο πλαίσιο του περιβαλλοντικού αποτυπώματος, η έμμεση αλλαγή χρήσης γης δεν πρέπει να περιλαμβάνεται στους υπολογισμούς των αερίων του θερμοκηπίου για το PEF.

Απαίτηση για μελέτες PEF

Οι εκπομπές αερίων του θερμοκηπίου από την άμεση αλλαγή χρήσης γης κατανέμονται σε προϊόντα για (i) 20 έτη μετά την αλλαγή χρήσης γης ή (ii) μία μόνο περίοδο συγκομιδής από την παραλαβή του αξιολογούμενου προϊόντος (έστω και αν υπερβαίνει τα 20 έτη) (75) και επιλέγεται η μεγαλύτερη περίοδος. Για λεπτομέρειες, βλ. παράρτημα VI. Οι εκπομπές αερίων του θερμοκηπίου λόγω έμμεσης αλλαγής χρήσης γης δεν πρέπει να λαμβάνονται υπόψη, εκτός εάν το απαιτούν ρητά οι κανόνες PEFCR. Στην περίπτωση αυτή η έμμεση αλλαγή χρήσης γης δηλώνεται χωριστά ως πρόσθετη περιβαλλοντική πληροφορία αλλά δεν περιλαμβάνεται στον υπολογισμό της κατηγορίας επιπτώσεων «αέρια θερμοκηπίου».

Αποτίμηση της παραγωγής ενέργειας από ανανεώσιμες πηγές

Στο πλαίσιο των αξιολογημένων ορίων συστήματος, δύναται να παραχθεί ενέργεια από ανανεώσιμες πηγές. Εάν παραχθεί ενέργεια από ανανεώσιμες πηγές σε ποσότητα μεγαλύτερη από αυτήν που καταναλώνεται στο πλαίσιο των καθορισμένων ορίων συστήματος και παρέχεται, για παράδειγμα, στο δίκτυο ηλεκτρικής ενέργειας, αυτό δύναται να πιστωθεί μόνο στο αξιολογημένο προϊόν εφόσον η πίστωση δεν έχει ήδη ληφθεί υπόψη σε άλλα συστήματα. Απαιτείται τεκμηρίωση (π.χ. εγγύηση προέλευσης για την παραγωγή ενέργειας από ανανεώσιμες πηγές (76)) προκειμένου να εξηγηθεί εάν η πίστωση λαμβάνεται υπόψη στον υπολογισμό.

Απαίτηση για μελέτες PEF

Οι πιστώσεις που σχετίζονται με ανανεώσιμη ενέργεια που παράγεται από τα όρια συστήματος πρέπει να υπολογίζονται σε σχέση με τον διορθωμένο (δηλ. με αφαίρεση του εξωτερικά παρεχόμενου ποσού ενέργειας από ανανεώσιμες πηγές) μέσο όρο μίγματος κατανάλωσης σε επίπεδο χώρας της χώρας στην οποία παρέχεται η ενέργεια. Όπου αυτά τα δεδομένα δεν είναι διαθέσιμα, πρέπει να χρησιμοποιηθεί ο μέσος όρος μίγματος κατανάλωσης της ΕΕ, ή το πλέον αντιπροσωπευτικό μίγμα. Εάν δεν υπάρχουν διαθέσιμα δεδομένα για τον υπολογισμό των διορθωμένων μιγμάτων, πρέπει να χρησιμοποιηθούν οι μη διορθωμένοι μέσοι όροι μίγματος. Η υποβολή των ενεργειακών μιγμάτων λαμβάνονται υπόψη για τον υπολογισμό των πλεονεκτημάτων και η διόρθωση ή μη διόρθωσή τους πρέπει να γίνεται με διαφάνεια.

Λογιστική για προσωρινή αποθήκευση (άνθρακα) και καθυστερημένες εκπομπές

Προσωρινή αποθήκευση διοξειδίου του άνθρακα συντελείται όταν ένα προϊόν «μειώνει τις ατμοσφαιρικές εκπομπές αερίων θερμοκηπίου» ή προκαλεί «αρνητικές εκπομπές», απορροφώντας και αποθηκεύοντας διοξείδιο του άνθρακα για περιορισμένο χρονικό διάστημα.

Καθυστερημένες εκπομπές είναι εκείνες που εμφανίζονται με την πάροδο του χρόνου, π.χ. μέσω μακροχρόνιας χρήσης ή της φάσης τελικής διάθεσης, σε αντιδιαστολή με τις μεμονωμένες εκπομπές σε χρόνο t.

Παράδειγμα για την επεξήγηση των ανωτέρω: Στην περίπτωση των επίπλων από ξύλο με διάρκεια ζωής 120 έτη, αποθηκεύεται διοξείδιο του άνθρακα (CO2) κατά τα 120 έτη της διάρκειας ζωής των επίπλων και οι εκπομπές που οφείλονται στην τελική διάθεση ή την αποτέφρωσή τους, στο τέλος του κύκλου ζωής τους, καθυστερούν κατά 120 έτη. Η παραγωγή των επίπλων από ξύλο απορροφά CO2, το οποίο αποθηκεύεται για 120 έτη και ελευθερώνεται κατά την τελική διάθεση ή την αποτέφρωση των επίπλων στο τέλος του κύκλου ζωής τους. Το CO2 αποθηκεύεται για 120 έτη και σημειώνονται καθυστερημένες εκπομπές CO2 μόνο μετά από 120 έτη (στο τέλος του κύκλου ζωής των επίπλων) και όχι στον παρόντα χρόνο.

Απαίτηση για μελέτες PEF

Οι πιστώσεις που σχετίζονται με την προσωρινή αποθήκευση (άνθρακα) ή τις καθυστερημένες εκπομπές δεν πρέπει να λαμβάνονται υπόψη στον υπολογισμό των προεπιλεγμένων κατηγοριών επιπτώσεων EF. Ωστόσο, αυτές δύναται να περιλαμβάνονται ως «πρόσθετες περιβαλλοντικές πληροφορίες». Επιπλέον, αυτές θα περιλαμβάνονται στην ενότητα «πρόσθετες περιβαλλοντικές πληροφορίες», εάν προσδιορίζονται σε υποστηρικτικό PEFCR.

5.5.   Ονοματολογία του προφίλ χρήσης πόρων και εκπομπών

Οι δημιουργοί των μελετών PEF πρέπει να ελέγχουν την τεκμηριωμένη ονοματολογία και τις ιδιότητες μιας δεδομένης ροής στο προφίλ χρήσης πόρων και εκπομπών σε σχέση με την ονοματολογία και τις ιδιότητες του Διεθνούς συστήματος αναφοράς για τα δεδομένα του κύκλου ζωής (ILCD) (77).

Απαίτηση για μελέτες PEF

Κάθε συναφής χρήση πόρων και εκπομπή που σχετίζεται με τα στάδια κύκλου ζωής που περιλαμβάνονται στα καθορισμένα όρια συστήματος πρέπει να τεκμηριώνονται με βάση την ονοματολογία και τις ιδιότητες του Διεθνούς συστήματος αναφοράς για τα δεδομένα του κύκλου ζωής (ILCD) (74), όπως περιγράφεται στο παράρτημα IV.

Εάν η ονοματολογία και οι ιδιότητες για μια συγκεκριμένη ροή δεν είναι διαθέσιμες στο ILCD, ο ειδικός πρέπει να δημιουργήσει μια κατάλληλη ονοματολογία και να τεκμηριώσει τις ιδιότητες της ροής.

5.6   Απαιτήσεις ποιότητας των δεδομένων

Αυτή η ενότητα περιγράφει τον τρόπο αξιολόγησης της ποιότητας των δεδομένων. Θεσπίζονται έξι ποιοτικά κριτήρια για τις μελέτες PEF, πέντε όσον αφορά στα δεδομένα και ένα όσον αφορά στη μέθοδο. Αυτά εμφανίζονται συνοπτικά στον Πίνακας 3. Η αντιπροσωπευτικότητα (τεχνολογική, γεωγραφική και χρονική) χαρακτηρίζει τον βαθμό στον οποίο οι διαδικασίες και τα προϊόντα που επιλέγονται απεικονίζουν την ανάλυση του συστήματος. Μετά την επιλογή των διαδικασιών και των προϊόντων που αντιπροσωπεύουν την ανάλυση του συστήματος, και την καταγραφή του προφίλ χρήσης πόρων και εκπομπών αυτών των διαδικασιών και των προϊόντων, το κριτήριο της πληρότητας αξιολογεί σε ποιο βαθμό το προφίλ χρήσης πόρων και εκπομπών αυτών των διαδικασιών και των προϊόντων καλύπτει το σύνολο των εκπομπών και των πόρων αυτών των διαδικασιών και των προϊόντων.

Πέραν των εν λόγω κριτηρίων, περιλαμβάνονται άλλες τρεις πτυχές στην εκτίμηση ποιότητας, δηλ. η επανεξέταση, η τεκμηρίωση (συμμόρφωση με τη μορφή ILCD) και η συμμόρφωση με την τεκμηρίωση ILCD. Οι τελευταίες τρεις πτυχές δεν περιλαμβάνονται στην ημιποσοτική εκτίμηση της ποιότητας των δεδομένων, όπως περιγράφεται στις ακόλουθες παραγράφους. Ωστόσο, πρέπει να πληρούνται.

Πίνακας 3

Κριτήρια ποιότητας των δεδομένων, τεκμηρίωση, ονοματολογία και επανεξέταση

Κριτήρια ποιότητας των δεδομένων

Τεχνολογική αντιπροσωπευτικότητα (78)

Γεωγραφική αντιπροσωπευτικότητα (79)

Χρονική αντιπροσωπευτικότητα (80)

Πληρότητα

Αβεβαιότητα παραμέτρου (81)

Μεθοδολογική καταλληλότητα και συνέπεια (82) (οι απαιτήσεις όπως καθορίζονται στον πίνακα 7 πρέπει να ισχύουν έως το τέλος του έτους 2015. Από το 2016 θα απαιτείται πλήρης συμμόρφωση με τη μεθοδολογία PEF)

Τεκμηρίωση

Συμμόρφωση με τη μορφή ILCD

Ονοματολογία

Συμμόρφωση με την ονοματολογία ILCD (π.χ. χρήση των στοιχειωδών ροών αναφοράς του ILCD για απογραφές συμβατές με ΤΠ)

Επανεξέταση

Επανεξέταση από «ειδικευμένο εξεταστή (βλ. κεφάλαιο 8):

Χωριστή έκθεση επανεξέτασης


Πίνακας 4

Επισκόπηση των απαιτήσεων για την ποιότητα των δεδομένων και την εκτίμηση της ποιότητας των δεδομένων

 

Ελάχιστες απαιτήσεις ως προς την ποιότητα των δεδομένων

Τύπος της απαιτούμενης εκτίμησης ποιότητας των δεδομένων

Δεδομένα που καλύπτουν τουλάχιστον το 70% των εισφορών για κάθε κατηγορία επιπτώσεων EF

Γενική «Καλή» ποιότητα δεδομένων (DQR ≤ 3,0)

Ημιποσοτική βάσει του Πίνακας 5

Δεδομένα που αντιστοιχούν στο 20-30 % των εισφορών για κάθε κατηγορία επιπτώσεων EF

Γενική «Μέτρια» ποιότητα δεδομένων

Ποιοτική αξιολόγηση εμπειρογνώμονα (ο πίνακας 7 μπορεί να χρησιμοποιηθεί για την υποστήριξη της κρίσης του εμπειρογνώμονα). Δεν απαιτείται ποσοτικοποίηση.

Δεδομένα που χρησιμοποιούνται για την προσέγγιση και την πλήρωση υφιστάμενων κενών (όχι άνω του 10% της εισφοράς σε κάθε κατηγορία επιπτώσεων EF)

Βέλτιστα διαθέσιμα δεδομένα

Ποιοτική αξιολόγηση εμπειρογνώμονα (ο πίνακας 7 μπορεί να χρησιμοποιηθεί για την υποστήριξη της κρίσης του εμπειρογνώμονα).

Ημιποσοτική εκτίμηση της ποιότητας των δεδομένων

Πίνακας 5 παρέχει μια επισκόπηση των κριτηρίων που χρησιμοποιούνται για την ημιποσοτική εκτίμηση της ποιότητας των δεδομένων. Ο πίνακας 6 και οι αντίστοιχες εξισώσεις περιγράφουν τα κριτήρια που θα χρησιμοποιηθούν για μια ημιποσοτική εκτίμηση της ποιότητας των δεδομένων. Το παράρτημα VII παρέχει ένα παράδειγμα απαιτήσεων ως προς την ποιότητα των δεδομένων για ενδιάμεσα προϊόντα από χαρτί.

Πίνακας 5

Κριτήρια για την ημιποσοτική εκτίμηση της συνολικής ποιότητας των δεδομένων των συνόλων δεδομένων της Απογραφής στοιχείων κύκλου ζωής που χρησιμοποιήθηκαν στη μελέτη EF.

Επίπεδο ποιότητας

Δείκτης ποιότητας

Ορισμός

Πληρότητα

Μεθοδολογική καταλληλότητα και συνέπεια

Χρονική αντιπροσωπευτικότητα

Τεχνολογική αντιπροσωπευτικότητα

Γεωγραφική αντιπροσωπευτικότητα

Αβεβαιότητα παραμέτρου

 

 

 

Να κριθεί αναφορικά με την κάλυψη κάθε κατηγορίας επιπτώσεων EF και συγκριτικά με μια υποθετική ιδανική ποιότητα δεδομένων

Οι εφαρμοζόμενες μέθοδοι LCI και μεθοδολογικές επιλογές (π.χ. κατανομή, υποκατάσταση, κ.λπ.) είναι σύμφωνες με το σκοπό και το πεδίο εφαρμογής του συνόλου δεδομένων, ιδίως με τις προβλεπόμενες εφαρμογές του, ως μέσο στήριξης των αποφάσεων. Οι μέθοδοι έχουν επίσης εφαρμοστεί με συνέπεια σε όλα τα δεδομένα (83).

Ο βαθμός στον οποίο το σύνολο δεδομένων αντικατοπτρίζει τις ειδικές συνθήκες του συστήματος υπό εξέταση όσον αφορά το χρόνο / την ηλικία των δεδομένων, συμπεριλαμβανομένων συνόλων δεδομένων δευτέρου επιπέδου, εφόσον υπάρχουν.

Σχόλιο: δηλ. του δεδομένου έτους (και, κατά περίπτωση, διαφορών που εντοπίζονται εντός του έτους ή εντός της ημέρας).

Ο βαθμός στον οποίο το σύνολο δεδομένων αντικατοπτρίζει τον πραγματικό πληθυσμό που μας ενδιαφέρει αναφορικά με την τεχνολογία, συμπεριλαμβανομένων συνόλων δεδομένων δευτέρου επιπέδου, εφόσον υπάρχουν.

Σχόλιο: δηλ. των τεχνολογικών χαρακτηριστικών, συμπεριλαμβανομένων των συνθηκών λειτουργίας.

Ο βαθμός στον οποίο το σύνολο δεδομένων αντικατοπτρίζει τον πραγματικό πληθυσμό που μας ενδιαφέρει σε σχέση με τη γεωγραφία, συμπεριλαμβανομένων συνόλων δεδομένων δευτέρου επιπέδου, εφόσον υπάρχουν.

Σχόλιο: δηλ. της δεδομένης τοποθεσίας / θέσης, περιοχής, χώρας, αγοράς, ηπείρου, κ.λπ.

Ποιοτική αξιολόγηση εμπειρογνώμονα ή σχετική τυπική απόκλιση ως % εάν χρησιμοποιηθεί προσομοίωση Monte-Carlo.

Σχόλιο: Η εκτίμηση αβεβαιότητας σχετίζεται μόνο με τα δεδομένα χρήσης πόρων και εκπομπών. Δεν καλύπτει την εκτίμηση επιπτώσεων EF.

Πολύ καλό

1

Πληροί το κριτήριο σε πολύ υψηλό βαθμό, χωρίς ανάγκη βελτίωσης.

Πολύ καλή πληρότητα

(≥ 90 %)

Πλήρης συμμόρφωση με όλες τις απαιτήσεις του οδηγού PEF

Ανάλογα με το πλαίσιο

Ανάλογα με το πλαίσιο

Ανάλογα με το πλαίσιο

Πολύ χαμηλή αβεβαιότητα

Πολύ χαμηλή αβεβαιότητα (≤ 10 %)

(≤ 10 %)

Καλό

2

Πληροί το κριτήριο σε πολύ υψηλό βαθμό, με μικρή σημαντική ανάγκη βελτίωσης.

Καλή πληρότητα

(80 % to 90 %)

Προσέγγιση απόδοσης που βασίζεται στην επεξεργασία (84) ΚΑΙ:

Συμμόρφωση με τις ακόλουθες τρεις απαιτήσεις μεθόδου του οδηγού PEF:

Αντιμετώπιση της πολυλειτουργικότητας

Μοντελοποίηση του τέλους του κύκλου ζωής

Όριο συστήματος

Ανάλογα με το πλαίσιο

Ανάλογα με το πλαίσιο

Ανάλογα με το πλαίσιο

Χαμηλή αβεβαιότητα

Χαμηλή αβεβαιότητα

(10% έως 20%)

Μέτριο

3

Πληροί το κριτήριο σε αποδεκτό βαθμό, αλλά χρήζει βελτίωσης.

Μέτρια πληρότητα

(70% έως 80%)

Προσέγγιση απόδοσης που βασίζεται στην επεξεργασία ΚΑΙ:

Συμμόρφωση με δύο από τις ακόλουθες τρεις απαιτήσεις μεθόδου του οδηγού PEF:

Αντιμετώπιση της πολυλειτουργικότητας

Μοντελοποίηση του τέλους του κύκλου ζωής

Όριο συστήματος

Ανάλογα με το πλαίσιο

Ανάλογα με το πλαίσιο

Ανάλογα με το πλαίσιο

Μέτρια αβεβαιότητα

Μέτρια αβεβαιότητα

(20% έως 30%)

Χαμηλό

4

Δεν πληροί το κριτήριο σε ικανοποιητικό βαθμό. Απαιτεί βελτίωση.

Χαμηλή πληρότητα

(50% έως 70%)

Προσέγγιση απόδοσης που βασίζεται στην επεξεργασία ΚΑΙ:

Συμμόρφωση με μία από τις ακόλουθες τρεις απαιτήσεις μεθόδου του οδηγού PEF:

Αντιμετώπιση της πολυλειτουργικότητας

Μοντελοποίηση του τέλους του κύκλου ζωής

Όριο συστήματος

Ανάλογα με το πλαίσιο

Ανάλογα με το πλαίσιο

Ανάλογα με το πλαίσιο

Υψηλή αβεβαιότητα

Υψηλή αβεβαιότητα

(30% έως 50%)

Πολύ χαμηλό

5

Δεν πληροί το κριτήριο. Απαιτείται ουσιαστική βελτίωση Ή:

Αυτό το κριτήριο δεν αξιολογήθηκε/επανεξετάστηκε ή η ποιότητά του δεν ήταν δυνατό να επαληθευτεί / είναι άγνωστη.

Πολύ χαμηλή ή άγνωστη πληρότητα

(< 50 %)

Προσέγγιση απόδοσης που βασίζεται στην επεξεργασία ΑΛΛΑ:

Δεν υπάρχει συμμόρφωση με καμία από τις ακόλουθες τρεις απαιτήσεις μεθόδου του οδηγού PEF:

Αντιμετώπιση της πολυλειτουργικότητας

Μοντελοποίηση του τέλους του κύκλου ζωής

Όριο συστήματος

Ανάλογα με το πλαίσιο

Ανάλογα με το πλαίσιο

Ανάλογα με το πλαίσιο

Πολύ υψηλή αβεβαιότητα

Πολύ υψηλή αβεβαιότητα

(> 50 %)

Η συνολική ποιότητα των δεδομένων πρέπει να υπολογιστεί αθροίζοντας τον δείκτη ποιότητας που έχει επιτευχθεί για κάθε ένα από τα κριτήρια ποιότητας, διαιρεμένο με τον συνολικό αριθμό των κριτηρίων (δηλ. έξι). Το αποτέλεσμα του Δείκτη ποιότητας δεδομένων (DQR) χρησιμοποιείται για τον προσδιορισμό του αντίστοιχού επιπέδου ποιότητας στον πίνακα 6. Ο Τύπος 1 παρέχει την πρόβλεψη υπολογισμού:

Formula 1

Formula

—   DQR:

Δείκτης ποιότητας δεδομένων για το σύνολο δεδομένων

—   TeR:

Τεχνολογική αντιπροσωπευτικότητα

—   GR:

Γεωγραφική αντιπροσωπευτικότητα

—   TiR:

Χρονική αντιπροσωπευτικότητα

—   C:

Πληρότητα

—   P:

Ακρίβεια/αβεβαιότητα

—   M:

Μεθοδολογική καταλληλότητα και συνέπεια

Formula 1 χρησιμοποιείται για τον προσδιορισμό του συνολικού επιπέδου ποιότητας δεδομένων σύμφωνα με τον δείκτη ποιότητας δεδομένων που έχει επιτευχθεί.

Πίνακας 6

συνολικό επίπεδο ποιότητας δεδομένων σύμφωνα με τον δείκτη ποιότητας δεδομένων που έχει επιτευχθεί

Συνολικός δείκτης ποιότητας δεδομένων (DQR)

Συνολικό επίπεδο ποιότητας δεδομένων

≤ 1,6

«Εξαιρετική ποιότητα»

1,6 έως 2,0

«Πολύ καλή ποιότητα»

2,0 έως 3,0

«Καλή ποιότητα»

3 έως 4,0

«Μέτρια ποιότητα»

> 4

«Κακή ποιότητα»


Πίνακας 7

Παράδειγμα ημιποσοτικής εκτίμησης της ποιότητας των δεδομένων που απαιτούνται για τα βασικά σύνολα δεδομένων της Απογραφής στοιχείων κύκλου ζωής.

Διαδικασία: διαδικασία βαφής


Επίπεδο ποιότητας

Δείκτης ποιότητας

Ορισμός

Πληρότητα

Μεθοδολογική συμμόρφωση και συνέπεια

Χρονική αντιπροσωπευτικότητα

Τεχνολογική αντιπροσωπευτικότητα

Γεωγραφική αντιπροσωπευτικότητα

Αβεβαιότητα παραμέτρου (σχετική τυπική απόκλιση ως % εάν χρησιμοποιηθεί προσομοίωση Monte-Carlo, ειδάλλως ποιοτική αξιολόγηση εμπειρογνώμονα)

Πολύ καλό

1

Πληροί το κριτήριο σε πολύ υψηλό βαθμό, χωρίς ανάγκη βελτίωσης.

Πολύ καλή πληρότητα

(≥ 90 %)

Πλήρης συμμόρφωση με όλες τις απαιτήσεις του οδηγού PEF

2009-2012

Ασυνεχής με μηχανές βαφής ροής αέρα

Μίγμα κεντρικής Ευρώπης

Πολύ χαμηλή αβεβαιότητα

(≤ 10 %)

Καλό

2

Πληροί το κριτήριο σε πολύ υψηλό βαθμό, με μικρή σημαντική ανάγκη βελτίωσης.

Καλή πληρότητα

(80% έως 90%)

Προσέγγιση απόδοσης που βασίζεται στην επεξεργασία ΚΑΙ:

Συμμόρφωση με τις ακόλουθες τρεις απαιτήσεις μεθόδου του οδηγού PEF:

Αντιμετώπιση της πολυλειτουργικότητας

Μοντελοποίηση του τέλους του κύκλου ζωής

Όριο συστήματος

2006-2008

π.χ. «Μίγμα κατανάλωσης στην ΕΕ: 30 % ημισυνεχής, 50 % βαφή εξάτμισης και 20 % συνεχής βαφή»

Μίγμα της ΕΕ-27, UK, DE, IT, FR

Χαμηλή αβεβαιότητα

(10% έως 20%)

Μέτριο

3

Πληροί το κριτήριο σε αποδεκτό βαθμό, αλλά χρήζει βελτίωσης.

Μέτρια πληρότητα

(70% έως 80%)

Προσέγγιση απόδοσης που βασίζεται στην επεξεργασία ΚΑΙ:

Πληρούνται οι ακόλουθες δύο απαιτήσεις μεθόδου του οδηγού PEF:

Αντιμετώπιση της πολυλειτουργικότητας

Μοντελοποίηση του τέλους του κύκλου ζωής

Ωστόσο, δεν πληρούται η ακόλουθη απαίτηση μεθόδου του οδηγού PEF:

Όριο συστήματος

1999-2005

π.χ. «Μίγμα παραγωγής στην ΕΕ: 35 % ημισυνεχής, 40 % βαφή με τη μέθοδο εκπομπής και 25 % συνεχής βαφή»

Σκανδιναβική Ευρώπη, άλλες χώρες της ΕΕ-27

Μέτρια αβεβαιότητα

(20% έως 30%)

Χαμηλό

4

Δεν πληροί το κριτήριο σε ικανοποιητικό βαθμό. Απαιτεί βελτίωση.

Χαμηλή πληρότητα

(50% έως 75%)

Προσέγγιση απόδοσης που βασίζεται στην επεξεργασία ΚΑΙ:

Πληρούται η ακόλουθη απαίτηση μεθόδου του οδηγού PEF:

Αντιμετώπιση της πολυλειτουργικότητας

Ωστόσο, δεν πληρούνται οι ακόλουθες δύο απαιτήσεις μεθόδου του οδηγού PEF:

Μοντελοποίηση του τέλους του κύκλου ζωής

Όριο συστήματος

1990-1999

π.χ. «Βαφή εξάτμισης»

Μέση Ανατολή, US, JP

Υψηλή αβεβαιότητα

(30% έως 50%)

Πολύ χαμηλό

5

Δεν πληροί το κριτήριο. Απαιτείται ουσιαστική βελτίωση Ή:

Αυτό το κριτήριο δεν αξιολογήθηκε/επανεξετάστηκε ή η ποιότητά του δεν ήταν δυνατό να επαληθευτεί / είναι άγνωστη.

Πολύ χαμηλή ή άγνωστη πληρότητα

(< 50 %)

Προσέγγιση απόδοσης που βασίζεται στην επεξεργασία ΑΛΛΑ:

Δεν πληρούται καμία από τις ακόλουθες τρεις απαιτήσεις μεθόδου του οδηγού PEF:

Αντιμετώπιση της πολυλειτουργικότητας

Μοντελοποίηση του τέλους του κύκλου ζωής

Όριο συστήματος

< 1990, Άγνωστη

Συνεχής βαφή, άλλο, άγνωστη

Άλλο, άγνωστη

Πολύ υψηλή αβεβαιότητα

(> 50 %)

Απαίτηση για μελέτες PEF:

Οι απαιτήσεις ποιότητας των δεδομένων πρέπει να πληρούνται από τις μελέτες PEF που προορίζονται για εξωτερική επικοινωνία, δηλ. B2B και B2C. Για τις μελέτες PEF (που ισχυρίζονται ότι συμμορφώνονται με τον παρόντα οδηγό PEF), οι οποίες προορίζονται για εσωτερικές εφαρμογές, θα πρέπει να πληρούνται οι καθορισμένες απαιτήσεις ως προς την ποιότητα των δεδομένων (δηλ. συνιστάται), ωστόσο αυτό δεν είναι υποχρεωτικό. Κάθε απόκλιση από τις απαιτήσεις πρέπει να τεκμηριώνεται. Οι απαιτήσεις ως προς την ποιότητα των δεδομένων ισχύουν τόσο για τα ειδικά (85) όσο και για τα δεδομένα γενικού χαρακτήρα (86).

Τα ακόλουθα έξι κριτήρια πρέπει να εφαρμόζονται για την ημιποσοτική εκτίμηση της ποιότητας των δεδομένων στις μελέτες PEF: τεχνολογική αντιπροσωπευτικότητα, γεωγραφική αντιπροσωπευτικότητα, χρονική αντιπροσωπευτικότητα, πληρότητα, αβεβαιότητα παραμέτρου και μεθοδολογική καταλληλότητα και συνεκτικότητα.

Στο προαιρετικό στάδιο διαλογής, απαιτείται τουλάχιστον «μέτριος» δείκτης ποιότητας δεδομένων για τα δεδομένα που συμβάλλουν σε ποσοστό τουλάχιστον 90% της εκτιμώμενης επίπτωσης για κάθε κατηγορία επιπτώσεων EF, όπως αξιολογείται μέσω ποιοτικής αξιολόγησης εμπειρογνώμονα.

Στο προφίλ χρήσης πόρων και εκπομπών, για τις διαδικασίες ή δραστηριότητες που αντιπροσωπεύουν τουλάχιστον το 70 % των εισφορών σε κάθε κατηγορία επιπτώσεων EF, τα δεδομένα ειδικού και γενικού χαρακτήρα πρέπει να επιτύχουν τουλάχιστον ένα συνολικό επίπεδο «καλής ποιότητας» (το κατώτατο όριο του 70% επιλέγεται για την αντιστάθμιση του στόχου επίτευξης μιας ενδελεχούς εκτίμησης με την ανάγκη να διατηρηθεί ο εφικτός και προσιτός χαρακτήρας της εν λόγω εκτίμησης). Για αυτές τις διαδικασίες πρέπει να εκτελείται και να υποβάλλεται ημιποσοτική εκτίμηση της ποιότητας των δεδομένων. Τουλάχιστον τα 2/3 του υπόλοιπου 30% (δηλ. 20% έως 30%) πρέπει να διαμορφωθούν με δεδομένα τουλάχιστον «μέτριας ποιότητας». Τα δεδομένα με δείκτη ποιότητας κάτω του μετρίου δεν πρέπει να αντιστοιχούν σε ποσοστό άνω του 10% της συμβολής σε κάθε κατηγορία επιπτώσεων EF.

Οι απαιτήσεις ως προς την ποιότητα των δεδομένων για τεχνολογική, γεωγραφική και χρονική αντιπροσωπευτικότητα πρέπει να υπόκεινται σε επανεξέταση, ως μέρος της μελέτης PEF. Οι απαιτήσεις ως προς την ποιότητα των δεδομένων που σχετίζονται με την πληρότητα, τη μεθοδολογική καταλληλότητα και τη συνέπεια, καθώς και την αβεβαιότητα παραμέτρου θα πρέπει να πληρούνται μέσω της εξαγωγής δεδομένων γενικού χαρακτήρα αποκλειστικά από πηγές δεδομένων που συμμορφώνονται με τις απαιτήσεις του οδηγού PEF.

Σε σχέση με το κριτήριο ποιότητας δεδομένων «μεθοδολογική καταλληλότητα και συνέπεια», οι απαιτήσεις όπως καθορίζονται στον πίνακα 6 πρέπει να ισχύουν έως το τέλος του έτους 2015. Από το 2016 θα απαιτείται πλήρης συμμόρφωση με τη μεθοδολογία PEF.

Η εκτίμηση ποιότητας των δεδομένων για τα γενικά δεδομένα πρέπει να διενεργείται στο επίπεδο των ροών εισόδου (π.χ. χρήση αγορασμένου χαρτιού σε τυπογραφείο), ενώ η εκτίμηση ποιότητας των δεδομένων για ειδικά δεδομένα πρέπει να διενεργείται στο επίπεδο μεμονωμένης διαδικασίας ή συγκεντρωτικής διαδικασίας, ή στο επίπεδο μεμονωμένων ροών εισόδου.

Πρόσθετες απαιτήσεις για την ανάπτυξη PEFCR

Οι PEFCR πρέπει να παρέχουν περαιτέρω καθοδήγηση ως προς τη βαθμολόγηση της εκτίμησης της ποιότητας των δεδομένων για την κατηγορία προϊόντος, όσον αφορά τη χρονική, γεωγραφική και τεχνολογική αντιπροσωπευτικότητα. Για παράδειγμα, πρέπει να προσδιορίζουν ποια βαθμολογία ποιότητας δεδομένων που σχετίζονται με τη χρονική αντιπροσωπευτικότητα θα πρέπει να εκχωρηθούν σε ένα σύνολο δεδομένων που αντιπροσωπεύει ένα δεδομένο έτος.

Οι PEFCR δύναται να καθορίζουν πρόσθετα κριτήρια για την εκτίμηση της ποιότητας των δεδομένων (συγκριτικά με τα προεπιλεγμένα κριτήρια).

Οι PEFCR δύναται να καθορίζουν αυστηρότερες απαιτήσεις ως προς την ποιότητα των δεδομένων, εφόσον αυτό απαιτείται για την υπό εξέταση κατηγορία προϊόντος. Σε αυτές τις απαιτήσεις μπορεί να περιλαμβάνονται τα εξής:

Δραστηριότητες/διαδικασίες «από πύλη σε πύλη»,

Προγενέστερες ή μεταγενέστερες φάσεις,

Βασικές δραστηριότητες εφοδιαστικής αλυσίδας για την κατηγορία προϊόντος,

Βασικές κατηγορίες επιπτώσεων EF για την κατηγορία προϊόντος.

Παράδειγμα για τον προσδιορισμό του δείκτη ποιότητας δεδομένων

Στοιχείο

Επίπεδο ποιότητας που επιτεύχθηκε

Αντίστοιχος δείκτης ποιότητας

Τεχνολογική αντιπροσωπευτικότητα (TeR)

καλή

2

Γεωγραφική αντιπροσωπευτικότητα (GR)

καλή

2

Χρονική αντιπροσωπευτικότητα (TiR)

μέτρια

3

Πληρότητα (C)

καλή

2

Αβεβαιότητα παραμέτρου (P)

καλή

2

Μεθοδολογική καταλληλότητα και συνέπεια (M)

καλή

2

Formula

Ένας DQR της τάξης του 2,2 αντιστοιχεί σε συνολικό δείκτη «καλής ποιότητας».

5.7   Συλλογή ειδικών δεδομένων

Αυτή η ενότητα περιγράφει τη συλλογή ειδικών δεδομένων, τα οποία είναι τα δεδομένα που μετρώνται ή συλλέγονται απευθείας και αντιπροσωπεύουν τις δραστηριότητες σε μια συγκεκριμένη εγκατάσταση ή σύνολο εγκαταστάσεων. Τα δεδομένα θα πρέπει να περιλαμβάνουν όλες τις γνωστές εισροές και εκροές για τις διαδικασίες. Οι εισροές είναι (επί παραδείγματι) η χρήση ενέργειας, νερού, υλικών, κ.λπ. Οι εκροές είναι τα προϊόντα, τα συμπαραγόμενα προϊόντα (87) και οι εκπομπές. Οι εκπομπές μπορούν να χωριστούν σε τέσσερις κατηγορίες: εκπομπές στον αέρα, στο νερό, στο έδαφος και εκπομπές ως στερεά απόβλητα. Είναι δυνατή η συλλογή, μέτρηση ή υπολογισμός ειδικών δεδομένων με τη χρήση δεδομένων δραστηριότητας (88) και συναφών συντελεστών εκπομπών. Θα πρέπει να σημειωθεί ότι οι συντελεστές εκπομπών μπορεί να προέρχονται από δεδομένα γενικού χαρακτήρα που υπόκεινται στις απαιτήσεις ποιότητας δεδομένων.

Συλλογή δεδομένων - μετρήσεις και προσαρμοσμένα ερωτηματολόγια

Οι πιο αντιπροσωπευτικές πηγές δεδομένων για συγκεκριμένες διαδικασίες είναι οι μετρήσεις που διενεργούνται απευθείας στη διαδικασία ή λαμβάνονται από φορείς εκμετάλλευσης μέσω συνεντεύξεων ή ερωτηματολογίων. Τα δεδομένα μπορεί να απαιτούν διαβάθμιση, ομαδοποίηση ή άλλες μορφές μαθηματικής επεξεργασίας προκειμένου να ευθυγραμμιστούν με τη μονάδα της ανάλυσης και τη ροή αναφοράς της διαδικασίας.

Οι τυπικές πηγές δεδομένων είναι οι εξής:

Δεδομένα κατανάλωσης επιπέδου διαδικασίας ή εγκατάστασης,

Γραμμάτια και αλλαγές στο απόθεμα/απογραφή των αναλώσιμων,

Μετρήσεις εκπομπών (ποσότητες και συγκεντρώσεις εκπομπών από αέρια και λύματα),

Σύνθεση προϊόντων και αποβλήτων,

Τμήμα(-τα)/μονάδα(-ες) προμηθειών και πωλήσεων.

Απαίτηση για μελέτες PEF

Ειδικά δεδομένα (89) πρέπει να λαμβάνονται για όλες τις διαδικασίες πρώτου επιπέδου και για τις διαδικασίες δευτέρου επιπέδου, κατά περίπτωση (90). Ωστόσο, εάν τα γενικά δεδομένα είναι πιο αντιπροσωπευτικά ή κατάλληλα από τα ειδικά δεδομένα για τις διαδικασίες πρώτου επιπέδου (για αιτιολόγηση και υποβολή), τα δεδομένα γενικού χαρακτήρα πρέπει να χρησιμοποιηθούν επίσης για τις διαδικασίες πρώτου επιπέδου.

Πρόσθετες απαιτήσεις για την ανάπτυξη PEFCR

Οι PEFCR πρέπει:

1.

Να καθορίζουν για ποιες διαδικασίες πρέπει να συλλέγονται ειδικά δεδομένα,

2.

Να καθορίζουν τις απαιτήσεις για τη συλλογή ειδικών δεδομένων,

3.

Να προσδιορίζουν τις απαιτήσεις συλλογής δεδομένων για κάθε εγκατάσταση ως προς:

Το (τα) στάδιο(-α)-στόχο και την κάλυψη της συλλογής δεδομένων,

Την τοποθεσία συλλογής δεδομένων (εγχώρια, διεθνής, ειδικά εργοστάσια, κ.ο.κ.),

Τη διάρκεια συλλογής δεδομένων (έτος, εποχή, μήνας, κ.ο.κ.),

Όταν η τοποθεσία ή η διάρκεια συλλογής δεδομένων πρέπει να περιοριστεί σε ένα συγκεκριμένο εύρος, να παρέχεται αιτιολόγηση επ’ αυτού και να υποδεικνύεται ότι τα συλλεχθέντα δεδομένα θα χρησιμεύσουν ως επαρκή δείγματα.

5.8   Συλλογή δεδομένων γενικού χαρακτήρα

Τα δεδομένα γενικού χαρακτήρα αναφέρονται σε δεδομένα που δεν βασίζονται σε άμεσες μετρήσεις ή υπολογισμό των αντίστοιχων διαδικασιών του συστήματος. Τα δεδομένα γενικού χαρακτήρα μπορεί να αναφέρονται είτε ειδικά σε έναν τομέα, δηλ. στον τομέα ου εξετάζεται για τη μελέτη PEF είτε σε πολλούς τομείς. Παραδείγματα δεδομένων γενικού χαρακτήρα περιλαμβάνουν:

Δεδομένα από βιβλιογραφία ή επιστημονικά έγγραφα,

Δεδομένα κύκλου ζωής κλαδικού μέσου όρου από βάσεις δεδομένων απογραφής στοιχείων του κύκλου ζωής, αναφορές ενώσεων του κλάδου, στατιστικές του δημοσίου, κ.λπ.

Προέλευση δεδομένων γενικού χαρακτήρα

Τα δεδομένα γενικού χαρακτήρα θα πρέπει, όπου αυτό είναι εφικτό, να προέρχονται από τις πηγές δεδομένων που προσδιορίζονται στον παρόντα οδηγό PEF. Τα υπόλοιπα δεδομένα γενικού χαρακτήρα θα πρέπει, κατά προτίμηση, να προέρχονται από:

Βάσεις δεδομένων που παρέχονται από διεθνείς κυβερνητικές οργανώσεις (για παράδειγμα, FAO, UNEP),

Εθνικά κυβερνητικά έργα με βάσεις δεδομένων LCI που αφορούν μια συγκεκριμένη χώρα (για δεδομένα που αφορούν τη βάση δεδομένων της χώρας υποδοχής),

Εθνικά κυβερνητικά έργα με βάσεις δεδομένων LCI,

Άλλες βάσεις δεδομένων LCI τρίτων,

Βιβλιογραφία που έχει εξεταστεί από ομοτίμους.

Άλλες πιθανές πηγές δεδομένων γενικού χαρακτήρα περιλαμβάνονται, για παράδειγμα στον Κατάλογο πόρων της Ευρωπαϊκής πλατφόρμας για την ΕΚΖ (91). Εάν δεν είναι δυνατή η εύρεση των απαραίτητων δεδομένων στις προαναφερθείσες πηγές, δύναται να χρησιμοποιηθούν άλλες πηγές.

Απαίτηση για μελέτες PEF

Τα δεδομένα γενικού χαρακτήρα θα πρέπει να χρησιμοποιούνται μόνο για τις διαδικασίες του συστήματος δευτέρου επιπέδου, εκτός εάν (τα δεδομένα γενικού χαρακτήρα) είναι πιο αντιπροσωπευτικά ή κατάλληλα από τα δεδομένα ειδικού χαρακτήρα για τις διαδικασίες πρώτου επιπέδου, οπότε θα δεδομένα γενικού χαρακτήρα πρέπει να χρησιμοποιηθούν επίσης για τις διαδικασίες στο σύστημα πρώτου επιπέδου. Όπου είναι διαθέσιμα, τα δεδομένα γενικού χαρακτήρα που αφορούν συγκεκριμένο τομέα πρέπει να χρησιμοποιούνται αντί των γενικών δεδομένων που σχετίζονται με πολλούς τομείς. Όλα τα δεδομένα γενικού χαρακτήρα πρέπει να πληρούν τις απαιτήσεις ως προς την ποιότητα των δεδομένων που ορίζονται στο παρόν έγγραφο. Οι πηγές των δεδομένων που χρησιμοποιούνται πρέπει να τεκμηριώνονται σαφώς και να υποβάλλονται στην έκθεση PEF.

Τα δεδομένα γενικού χαρακτήρα (εφόσον πληρούν τις απαιτήσεις ως προς την ποιότητα των δεδομένων που καθορίζονται σε αυτόν τον οδηγό PEF), θα πρέπει, όπου είναι διαθέσιμα, να προέρχονται από:

Δεδομένα που έχουν αναπτυχθεί σύμφωνα με τις απαιτήσεις των σχετικών PEFCR,

Δεδομένα που έχουν αναπτυχθεί σύμφωνα με τις απαιτήσεις για τις μελέτες PEF,

Δίκτυο δεδομένων διεθνούς συστήματος αναφοράς για τα δεδομένα του κύκλου ζωής (ILCD) (92) (με προτίμηση σε σύνολα δεδομένων που συμμορφώνονται πλήρως με το Δίκτυο δεδομένων ILCD έναντι εκείνων που συμμορφώνονται μόνο στο επίπεδο λήμματος),

Ευρωπαϊκή βάση δεδομένων αναφοράς για τον κύκλο ζωής (ELCD) (93).

Πρόσθετη απαίτηση για τους PEFCR

Ο PEFCR πρέπει να καθορίζει τα εξής:

τις περιπτώσεις κατά τις οποίες επιτρέπεται η χρήση δεδομένων γενικού χαρακτήρα ως προσέγγιση για μια ουσία για την οποία δεν υπάρχουν διαθέσιμα ειδικά δεδομένα,

το επίπεδο απαιτούμενων ομοιοτήτων μεταξύ της πραγματικής ουσίας και της γενικής ουσίας,

το συνδυασμό περισσότερων από μιας ομάδας δεδομένων γενικού χαρακτήρα, εφόσον απαιτείται.

5.9   Αντιμετώπιση των υπολειπόμενων κενών δεδομένων επεξεργασίας μονάδας/ελλείποντα δεδομένα

Κενά δεδομένων υφίστανται όταν δεν υπάρχουν διαθέσιμα δεδομένα ειδικού ή γενικού χαρακτήρα, τα οποία να είναι επαρκώς αντιπροσωπευτικά της δεδομένης διαδικασίας του κύκλου ζωής του προϊόντος. Για τις περισσότερες διαδικασίες όπου μπορεί να λείπουν δεδομένα, θα πρέπει να υπάρχει η δυνατότητα λήψης επαρκών πληροφοριών για την παροχή μιας εύλογης εκτίμησης των ελλειπόντων δεδομένων. Ως εκ τούτου, θα πρέπει να υπάρχουν ελάχιστα, αν όχι καθόλου, κενά δεδομένων στο τελικό προφίλ χρήσης πόρων και εκπομπών. Οι ελλείπουσες πληροφορίες μπορεί να έχουν διάφορες μορφές και χαρακτηριστικά, για κάθε ένα από τα οποία να απαιτείται χωριστή προσέγγιση ανάλυσης.

Κενά δεδομένων δύναται να υπάρχουν όταν:

Δεν υπάρχουν δεδομένα για μια συγκεκριμένη εισροή/προϊόν, ή

Υπάρχουν δεδομένα για μια παρόμοια διαδικασία, αλλά:

Τα δεδομένα έχουν δημιουργηθεί σε μια διαφορετική περιοχή,

Τα δεδομένα έχουν δημιουργηθεί από διαφορετική τεχνολογία,

Τα δεδομένα έχουν δημιουργηθεί σε μια διαφορετική χρονική περίοδο.

Απαίτηση για μελέτες PEF

Τυχόν κενά δεδομένων πρέπει να καλύπτονται με χρήση των βέλτιστων διαθέσιμων δεδομένων γενικού χαρακτήρα ή παρέκτασης (94). Η συμβολή αυτών των δεδομένων (συμπεριλαμβανομένων των κενών στα δεδομένα γενικού χαρακτήρα) δεν πρέπει να αντιστοιχεί σε ποσοστό μεγαλύτερο του 10% της συνολικής συμβολής σε κάθε εξεταζόμενη κατηγορία επιπτώσεων EF. Αυτό αντικατοπτρίζεται στις απαιτήσεις ως προς την ποιότητα των δεδομένων, σύμφωνα με τις οποίες 10% των δεδομένων μπορούν να επιλεγούν από τα βέλτιστα διαθέσιμα δεδομένα (χωρίς περαιτέρω απαιτήσεις ως προς την ποιότητα των δεδομένων).

Πρόσθετη απαίτηση για την κατάρτιση PEFCR

Ο PEFCR θα προσδιορίζει δυνητικά κενά δεδομένων και θα παρέχει λεπτομερή καθοδήγηση για την κάλυψη των εν λόγω κενών.

5.10   Αντιμετώπιση των διαδικασιών πολυλειτουργικότητας

Αν μια διαδικασία ή εγκατάσταση παρέχει περισσότερες από μία λειτουργίες, δηλ. παρέχει διάφορα προϊόντα και/ή υπηρεσίες («συμπαραγόμενα προϊόντα»), τότε είναι «πολυλειτουργική». Σε αυτές τις περιπτώσεις, όλες οι εισροές και εκπομπές που συνδέονται με τη διαδικασία πρέπει να επιμερίζονται μεταξύ του οικείου προϊόντος που και των άλλων συμπαραγόμενων προϊόντων βάσει αρχών. Τα συστήματα που περιλαμβάνουν πολυλειτουργικότητα των διαδικασιών πρέπει να διαμορφωθούν σύμφωνα με την ακόλουθη ιεραρχία αποφάσεων, με επιπλέον καθοδήγηση από τους PEFCR, εάν υπάρχει.

Ιεραρχία αποφάσεων

Ι)   Υποδιαίρεση ή διεύρυνση συστήματος

Όπου είναι δυνατόν, η υποδιαίρεση ή η διεύρυνση του συστήματος θα πρέπει να χρησιμοποιούνται για την αποτροπή της κατανομής. Η υποδιαίρεση αναφέρεται στην κατάτμηση πολυλειτουργικών διαδικασιών ή εγκαταστάσεων για την απομόνωση των ροών εισόδου που σχετίζονται με την απόδοση κάθε διαδικασίας ή εγκατάστασης. Η επέκταση συστήματος αναφέρεται στη διεύρυνση του συστήματος με τη συμπερίληψη πρόσθετων λειτουργιών που σχετίζονται με τα συμπαραγόμενα προϊόντα. Πρέπει να διερευνηθεί εάν η υπάρχει δυνατότητα υποδιαίρεσης ή διεύρυνσης της αναλυμένης διαδικασίας. Στις περιπτώσεις όπου είναι δυνατό να εφαρμοστεί υποδιαίρεση, τα δεδομένα απογραφής θα πρέπει να συλλέγονται μόνο για εκείνες τις βασικές διαδικασίες (95) που σχετίζονται άμεσα (96) με τα οικεία προϊόντα/υπηρεσίες. Εάν το σύστημα μπορεί να διευρυνθεί, οι πρόσθετες λειτουργίες πρέπει να συμπεριληφθούν στην ανάλυση και τα αποτελέσματα να κοινοποιηθούν για το διευρυμένο σύστημα συνολικά και όχι για κάθε μεμονωμένο επίπεδο συμπαραγόμενου προϊόντος.

ΙΙ)   Κατανομή βάσει μιας συναφούς υποκείμενης φυσικής σχέσης

Όπου δεν είναι δυνατό να εφαρμοστεί υποδιαίρεση ή διεύρυνση του συστήματος, θα πρέπει να εφαρμοστεί κατανομή: οι εισροές και εκροές του συστήματος θα πρέπει να κατανέμονται μεταξύ των διαφόρων προϊόντων και λειτουργιών του κατά τρόπο που να αντικατοπτρίζει τις συναφείς υποκείμενες φυσικές σχέσεις μεταξύ τους. (ISO 14044:2006, 14)

Η κατανομή που βασίζεται σε μια συναφή υποκείμενη φυσική σχέση αναφέρεται στην κατανομή των ροών εισόδου και εξόδου μιας πολυλειτουργικής διαδικασίας ή εγκατάστασης σύμφωνα με μια συναφή φυσική σχέση που μπορεί να μετρηθεί με ποσοτικά κριτήρια, μεταξύ των εισροών της διαδικασίας και των εκροών συμπαραγόμενων προϊόντων (για παράδειγμα, μια φυσική ιδιότητα των εισροών και των εκροών που είναι σχετική με τη λειτουργία που παρέχεται από το οικείο συμπαραγόμενο προϊόν). Η κατανομή που βασίζεται σε μια φυσική σχέση μπορεί να διαμορφωθεί χρησιμοποιώντας άμεση υποκατάσταση, εάν ένα προϊόν μπορεί να προσδιοριστεί ως άμεσα υποκαταστάσιμο. (97)

Μπορεί να μοντελοποιηθεί ενδελεχώς το αποτέλεσμα μιας άμεσης υποκατάστασης; Αυτό είναι δυνατόν να συμβεί εάν αποδειχθεί ότι (1) υπάρχει ένα άμεσο αποτέλεσμα υποκατάστασης που αποδεικνύεται εμπειρικά, ΚΑΙ (2) το υποκατάστατο προϊόν μπορεί να μοντελοποιηθεί και τα δεδομένα του προφίλ χρήσης πόρων και εκπομπών να αφαιρεθούν με άμεσα αντιπροσωπευτικό τρόπο:

Εάν ναι (δηλ. επαληθεύονται και οι δύο συνθήκες), το αποτέλεσμα της υποκατάστασης μπορεί να μοντελοποιηθεί.

Ή

Μπορούν να κατανεμηθούν οι ροές εισόδου/εξόδου με βάση κάποια άλλη συναφή υποκείμενη φυσική σχέση που συνδέει τις εισροές και τις εκροές με τη λειτουργία που παρέχεται από το σύστημα; Αυτό είναι δυνατόν να συμβεί εάν αποδειχθεί ότι είναι δυνατός ο προσδιορισμός μιας συναφούς φυσικής σχέσης με την οποία κατανέμονται οι ροές που σχετίζονται με την παροχή της προσδιορισμένης λειτουργίας του συστήματος προϊόντος (98):

Εάν ναι, είναι δυνατή η κατανομή βάσει αυτής της φυσικής σχέσης.

ΙΙΙ)   Κατανομή βάσει άλλης σχέσης

Είναι δυνατή η κατανομή που βασίζεται σε κάποια άλλη σχέση. Για παράδειγμα, η οικονομική κατανομή αναφέρεται στην κατανομή των εισροών και εκροών που σχετίζονται με πολυλειτουργικές διαδικασίες στην απόδοση των συμπαραγόμενων προϊόντων κατ’ αναλογία με τις σχετικές τιμές αγοράς τους. Η τιμή αγοράς των συνλειτουργιών θα πρέπει να αναφέρονται στις ειδικές συνθήκες και στο σημείο παραγωγής των συμπαραγόμενων προϊόντων. Η κατανομή που βασίζεται στην οικονομική αξία πρέπει να εφαρμόζεται μόνο όταν (τα σημεία Ι και ΙΙ) δεν είναι δυνατόν να εφαρμοστούν. Σε κάθε περίπτωση, πρέπει να παρέχεται σαφής αιτιολόγηση τυχόν παράλειψης των σταδίων Ι και ΙΙ και επιλογής ενός ορισμένου κανόνα κατανομής στο στάδιο ΙΙΙ για να διασφαλιστεί όσο το δυνατόν περισσότερο η φυσική αντιπροσωπευτικότητα των αποτελεσμάτων PEF.

Η προσέγγιση της κατανομής που βασίζεται σε κάποια άλλη σχέση μπορεί να εφαρμοστεί με έναν από τους ακόλουθους εναλλακτικούς τρόπους:

Μπορεί να προσδιοριστεί το αποτέλεσμα μιας έμμεσης υποκατάστασης (99); ΚΑΙ μπορεί το προϊόν που υποκαθίσταται να μοντελοποιηθεί και η απογραφή να αφαιρεθεί κατά εύλογα αντιπροσωπευτικό τρόπο;

Εάν ναι (δηλ. επαληθεύονται και οι δύο συνθήκες), το αποτέλεσμα της έμμεσης υποκατάστασης μπορεί να μοντελοποιηθεί.

Ή

Μπορούν οι εισροές/εκροές να κατανεμηθούν μεταξύ των προϊόντων και των λειτουργιών βάσει κάποιας άλλης σχέσης (π.χ. της σχετικής οικονομικής αξίας τω συμπαραγόμενων προϊόντων);

Εάν ναι, είναι δυνατή η κατανομή των προϊόντων και των λειτουργιών βάσει της προσδιορισμένης σχέσης.

Η αντιμετώπιση της πολυλειτουργικότητας των προϊόντων είναι ιδιαίτερα δύσκολη όταν περιλαμβάνεται η ανακύκλωση ή η ανάκτηση ενέργειας από ένα (ή περισσότερα) από αυτά τα προϊόντα, καθώς τα συστήματα τείνουν να γίνονται αρκετά περίπλοκα. Το παράρτημα V παρέχει μια προσέγγιση που πρέπει να χρησιμοποιηθεί για την εκτίμηση των συνολικών εκπομπών που σχετίζονται με μια συγκεκριμένη διαδικασία που περιλαμβάνει ανακύκλωση και/ή ανάκτηση ενέργειας. Επιπλέον, αυτές οι διαδικασίες σχετίζονται επίσης και με τις ροές αποβλήτων που δημιουργούνται εντός των ορίων του συστήματος.

Παραδείγματα άμεσης και έμμεσης υποκατάστασης

Άμεση υποκατάσταση:

Η άμεση υποκατάσταση δύναται να μοντελοποιηθεί ως μια μορφή κατανομής που βασίζεται σε μια υποκείμενη φυσική σχέση, όταν μπορεί να προσδιοριστεί ένα άμεση αποτέλεσμα υποκατάστασης που αποδεικνύεται εμπειρικά. Για παράδειγμα, όταν εφαρμόζεται άζωτο από κοπριά σε μια γεωργική έκταση, το οποίο υποκαθιστά άμεσα μια ισοδύναμη ποσότητα από το συγκεκριμένο αζωτούχο λίπασμα που θα χρησιμοποιούσε ο γεωργός, το κτηνοτροφικό σύστημα από το οποίο προέρχεται η κοπριά πιστώνεται για την μετατόπιση της παραγωγής λιπάσματος (λαμβάνοντας υπόψη τις διαφορές στη μεταφορά, το χειρισμό και τις εκπομπές).

Έμμεση υποκατάσταση:

Η έμμεση υποκατάσταση δύναται να μοντελοποιηθεί ως μια μορφή «κατανομής που βασίζεται σε κάποια άλλη σχέση», όταν ένα συμπαραγόμενο προϊόν θεωρείται ότι μετατοπίζει ένα οριακό ή μέσο ισοδύναμο προϊόν στην αγορά μέσω διαδικασιών που βασίζονται στην αγορά. Για παράδειγμα, όταν συσκευάζεται και πωλείται ζωική κοπριά για ερασιτεχνική χρήση, το κτηνοτροφικό σύστημα από το οποίο προέρχεται η κοπριά πιστώνεται για το μέσο λίπασμα για ερασιτεχνική χρήση της αγοράς που θεωρείται ότι έχει μετατοπιστεί (λαμβάνοντας υπόψη τις διαφορές στη μεταφορά, το χειρισμό και τις εκπομπές).

Απαίτηση για μελέτες PEF

Η ακόλουθη ιεραρχία αποφάσεων ως προς την πολυλειτουργικότητα του PEF πρέπει να εφαρμόζεται για την επίλυση προβλημάτων που σχετίζονται με την πολυλειτουργικότητα: (1) υποδιαίρεση ή διεύρυνση συστήματος, (2) κατανομή βάσει συναφούς υποκείμενης φυσικής σχέσης (περιλαμβανομένης της άμεσης υποκατάστασης ή κάποιας συναφούς υποκείμενης φυσικής σχέσης), (3) κατανομή βάσει κάποιας άλλης σχέσης (περιλαμβανομένης της έμμεσης υποκατάστασης ή κάποιας άλλης συναφούς υποκείμενης σχέσης).

Όλες οι επιλογές που γίνονται σε αυτό το πλαίσιο πρέπει να υποβάλλονται και να αιτιολογούνται σε σχέση με τον πρωταρχικό στόχο της διασφάλισης των φυσικά αντιπροσωπευτικών, περιβαλλοντικά συναφών αποτελεσμάτων. Όσον αφορά την πολυλειτουργικότητα των προϊόντων σε περιπτώσεις ανακύκλωσης ή ανάκτησης ενέργειας, πρέπει να εφαρμόζεται η εξίσωση που περιγράφεται στο παράρτημα V. Η προαναφερθείσα διαδικασία απόφασης ισχύει επίσης και για την πολυλειτουργικότητα στο τέλος του κύκλου ζωής.

Πρόσθετη απαίτηση για την κατάρτιση PEFCR

Ο PEFCR πρέπει να προσδιορίζει περαιτέρω τις λύσεις πολυλειτουργικότητας για την εφαρμογή στο πλαίσιο των καθορισμένων ορίων του συστήματος και, κατά περίπτωση, των προγενέστερων ή μεταγενέστερων σταδίων. Εφόσον είναι εφικτό/σκόπιμο, ο PEFCR δύναται να παρέχει περαιτέρω ειδικούς παράγοντες για χρήση σε περιπτώσεις λύσεων κατανομής. Όλες αυτές οι λύσεις πολυλειτουργικότητας που προσδιορίζονται στον PEFCR πρέπει να αιτιολογούνται σαφώς σε σχέση με την ιεραρχία λύσεων πολυλειτουργικότητας του PEF.

Όπου εφαρμόζεται υποδιαίρεση, ο PEFCR θα πρέπει να προσδιορίζει τις διαδικασίες που πρόκειται να υποδιαιρεθούν και τις αρχές τις οποίες πρέπει να τηρεί η εν λόγω υποδιαίρεση.

Όπου εφαρμόζεται κατανομή με φυσική σχέση, ο PEFCR πρέπει να προσδιορίζει τις σχετικές υποκείμενες φυσικές σχέσεις που πρέπει να ληφθούν υπόψη και να καθορίζει τους σχετικούς παράγοντες κατανομής.

Όπου εφαρμόζεται κατανομή με κάποια άλλη σχέση, ο PEFCR πρέπει να προσδιορίζει αυτήν τη σχέση και να καθορίζει τους σχετικούς παράγοντες κατανομής. Για παράδειγμα, στην περίπτωση οικονομικής κατανομής, ο PEFCR πρέπει να καθορίζει τους κανόνες για τον προσδιορισμό των οικονομικών αξιών των συμπαραγόμενων προϊόντων.

Όσον αφορά την πολυλειτουργικότητα σε περιπτώσεις στο τέλος του κύκλου ζωής, ο PEFCR πρέπει να προσδιορίζει τον τρόπο με τον οποίο υπολογίζονται τα διάφορα μέρη στο πλαίσιο του παρεχόμενου υποχρεωτικού τύπου.

Σχήμα 3:

Δέντρο αποφάσεων για την αντιμετώπιση των διαδικασιών πολυλειτουργικότητας

Image

5.11   Συγκέντρωση δεδομένων που σχετίζονται με τις επόμενες μεθοδολογικές φάσεις μιας μελέτης PEF

Σχήμα 4 εστιάζει στο στάδιο συλλογής δεδομένων που πρέπει να εφαρμοστεί κατά την εκπόνηση μιας μελέτης PEF. Οι απαιτήσεις «πρέπει/θα πρέπει/μπορεί» συνοψίζονται τόσο για τα ειδικά όσο και για τα δεδομένα γενικού χαρακτήρα. Το σχήμα υποδεικνύει επίσης τη σύνδεση μεταξύ του σταδίου συλλογής δεδομένων και ανάπτυξης του προφίλ χρήσης πόρων και εκπομπών και της μετέπειτα εκτίμησης επιπτώσεων PEF.

Σχήμα 4:

Σχέση μεταξύ του σταδίου συλλογής δεδομένων, του προφίλ χρήσης πόρων και εκπομπών και της εκτίμησης επιπτώσεων PEF.

Image

6.   ΕΚΤΙΜΗΣΗ ΕΠΙΠΤΩΣΕΩΝ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΙΚΟΥ ΑΠΟΤΥΠΩΜΑΤΟΣ

Μετά την κατάρτιση του προφίλ χρήσης πόρων και εκπομπών, η εκτίμηση επιπτώσεων EF πρέπει να ληφθεί υπόψη για τον υπολογισμό της περιβαλλοντικής απόδοσης του προϊόντος, με τη χρήση επιλεγμένων κατηγοριών επιπτώσεων και μοντέλων EF. Η εκτίμηση επιπτώσεων EF περιλαμβάνει δύο υποχρεωτικά και δύο προαιρετικά στάδια. Η εκτίμηση επιπτώσεων EF δεν αποσκοπεί στην αντικατάσταση άλλων (ρυθμιστικών) εργαλείων με διαφορετικό πεδίο εφαρμογής και στόχο, όπως είναι η Αξιολόγηση (περιβαλλοντικού) κινδύνου (Α(Π)Κ), η Εκτίμηση περιβαλλοντικών επιπτώσεων (ΕΠΕ) που αφορούν σε συγκεκριμένη τοποθεσία ή οι κανονισμοί για την υγεία και την ασφάλεια σε επίπεδο προϊόντος ή που σχετίζονται με την ασφάλεια στο χώρο εργασίας. Ειδικότερα, η εκτίμηση επιπτώσεων EF δεν έχει ως στόχο την πρόβλεψη εάν, σε μια συγκεκριμένη τοποθεσία, σε μια συγκεκριμένη χρονική στιγμή, σημειώνεται υπέρβαση των κατώτατων ορίων και εμφάνιση πραγματικών επιπτώσεων. Αντιθέτως, περιγράφει τις υφιστάμενες πιέσεις στο περιβάλλον. Ως εκ τούτου, η εκτίμηση επιπτώσεων EF λειτουργεί συμπληρωματικά απέναντι σε άλλα εργαλεία αποδεδειγμένης αξίας, προσθέτοντας την προοπτική του κύκλου ζωής.

6.1   Ταξινόμηση και χαρακτηρισμός (υποχρεωτικά)

Απαίτηση για μελέτες PEF

Η εκτίμηση επιπτώσεων EF πρέπει να περιλαμβάνει ταξινόμηση και χαρακτηρισμό των ροών περιβαλλοντικού αποτυπώματος προϊόντος.

6.1.1   Ταξινόμηση και χαρακτηρισμός των ροών περιβαλλοντικού αποτυπώματος προϊόντος

Η ταξινόμηση απαιτεί εκχώρηση των εισροών και εκροών υλικού/ενέργειας που έχουν καταγραφεί στο προφίλ χρήσης πόρων και εκπομπών στη σχετική κατηγορία επιπτώσεων EF. Για παράδειγμα, κατά τη φάση ταξινόμησης, όλες οι εισροές/εκροές που οδηγούν σε εκπομπές αερίων θερμοκηπίου εκχωρούνται στην κατηγορία Κλιματικής αλλαγής. Παρομοίως, εκείνες που οδηγούν σε εκπομπές ουσιών που καταστρέφουν τη στιβάδα του όζοντος ταξινομούνται αντίστοιχα στην κατηγορία Καταστροφών της στιβάδας του όζοντος. Σε ορισμένες περιπτώσεις, μια εισροή/εκροή μπορεί να συμβάλλει σε περισσότερες από μία κατηγορίες επιπτώσεων EF (για παράδειγμα, οι χλωροφθοράνθρακες (CFC) συμβάλλουν στην κατηγορία Κλιματικής αλλαγής και στην κατηγορία Καταστροφών της στιβάδας του όζοντος.

Είναι σημαντικό τα δεδομένα να εκφράζονται σε σχέση με τις συστατικές ουσίες για τις οποίες υπάρχουν διαθέσιμοι παράγοντες χαρακτηρισμού (βλ. επόμενη ενότητα). Για παράδειγμα, δεδομένα ενός σύνθετου λιπάσματος NPK θα πρέπει να αναλύονται και να ταξινομούνται σύμφωνα με τα κλάσματα Ν, P και K που περιέχουν, επειδή κάθε συστατικό στοιχείο συμβάλλει σε διαφορετικές κατηγορίες επιπτώσεων EF. Σε πρακτικό επίπεδο, ένα μεγάλο μέρος των δεδομένων του Προφίλ χρήσης πόρων και εκπομπών δύναται να προκύψει από υφιστάμενες δημόσιες ή εμπορικές βάσεις δεδομένων απογραφής κύκλου ζωής, όπου έχει ήδη εφαρμοστεί ταξινόμηση. Σε αυτές τις περιπτώσεις, θα πρέπει να διασφαλιστεί, για παράδειγμα από τον πάροχο, ότι η ταξινόμηση και οι συνδεόμενες διαδρομές εκτίμησης επιπτώσεων EF αντιστοιχούν στις απαιτήσεις του παρόντος οδηγού PEF.

Απαίτηση για μελέτες PEF

Όλες οι εισροές/εκροές που καταγράφονται κατά την κατάρτιση του προφίλ χρήσης πόρων και εκπομπών πρέπει να εκχωρούνται στις κατηγορίες επιπτώσεων EF στις οποίες συμβάλλουν («ταξινόμηση»), χρησιμοποιώντας τα δεδομένα ταξινόμησης που είναι διαθέσιμα στη διεύθυνση http://lct.jrc.ec.europa.eu/assessment/projects.

Ως μέρος της ταξινόμησης του προφίλ χρήσης πόρων και εκπομπών, τα δεδομένα θα πρέπει να εκφράζονται σε σχέση με τις συστατικές ουσίες για τις οποίες υπάρχουν διαθέσιμοι παράγοντες χαρακτηρισμού.

Παράδειγμα: ταξινόμηση δεδομένων για μια μελέτη σχετικά με μια μακό μπλούζα

Ταξινόμηση δεδομένων στην κατηγορία επιπτώσεων κλιματικής αλλαγής:

CO2

Ναι

CH4

Ναι

SO2

Όχι

NOx

Όχι


Ταξινόμηση δεδομένων στην κατηγορία επιπτώσεων οξίνισης

CO2

Όχι

CH4

Όχι

SO2

Ναι

NOx

Ναι

6.1.2   Χαρακτηρισμός των ροών περιβαλλοντικού αποτυπώματος

Ο χαρακτηρισμός αναφέρεται στον υπολογισμό του μεγέθους της συμβολής κάθε ταξινομημένης εισροής/εκροής στις αντίστοιχες κατηγορίες επιπτώσεων EF και στην ομαδοποίηση των συνεισφορών στο πλαίσιο κάθε κατηγορίας. Αυτό επιτυγχάνεται με τον πολλαπλασιασμό των τιμών στο προφίλ χρήσης πόρων και εκπομπών με τον σχετικό παράγοντα χαρακτηρισμού για κάθε κατηγορία επιπτώσεων EF.

Οι παράγοντες χαρακτηρισμού αναφέρονται σε συγκεκριμένη ουσία ή πόρο. Αντιπροσωπεύουν την ένταση της επίπτωσης μιας ουσίας αναφορικά σε μια κοινή ουσία αναφοράς για μια κατηγορία επιπτώσεων EF (δείκτης κατηγορίας επιπτώσεων). Για παράδειγμα, στην περίπτωση του υπολογισμού των επιπτώσεων της κλιματικής αλλαγής, όλες οι εκπομπές αερίων του θερμοκηπίου που έχουν απογραφεί στο προφίλ χρήσης πόρων και εκπομπών σταθμίζονται όσον αφορά στην ένταση των επιπτώσεων τους σε σχέση με το διοξείδιο του άνθρακα, το οποίο είναι η ουσία αναφοράς για αυτήν την κατηγορία. Αυτό επιτρέπει την ομαδοποίηση επιπτώσεων και την έκφραση σε σχέση με μία μόνο ισοδύναμη ουσία (σε αυτήν την περίπτωση, ισοδύναμα CO2) για κάθε κατηγορία επιπτώσεων EF. Για παράδειγμα, οι παράγοντες χαρακτηρισμού που εκφράζονται ως δυναμικό πλανητικής αύξησης της θερμοκρασίας για το μεθάνιο ισοδυναμεί σε 25 ισοδύναμα CO2 και η επίπτωσή του στην υπερθέρμανση του πλανήτη είναι επομένως 25 φορές υψηλότερη από του CO2 (ήτοι, ΠΧ ισοδύναμο του 1 CO2).

Απαίτηση για μελέτες PEF

Σε όλες τις ταξινομημένες εισροές/εκροές σε κάθε κατηγορία επιπτώσεων EF πρέπει να εκχωρούνται παράγοντες χαρακτηρισμού που αντιπροσωπεύουν τη συμβολή ανά μονάδα εισροής/εκροής στην κατηγορία, χρησιμοποιώντας τους παρεχόμενους παράγοντες χαρακτηρισμού που είναι διαθέσιμοι στο διαδίκτυο, στη διεύθυνση http://lct.jrc.ec.europa.eu/assessment/projects. Τα αποτελέσματα της εκτίμησης επιπτώσεων EF στη συνέχεια πρέπει να υπολογίζονται για κάθε κατηγορία επιπτώσεων EF πολλαπλασιάζοντας το ποσό κάθε εισροής/εκροής με τον παράγοντα χαρακτηρισμού της και αθροίζοντας τη συμβολή όλων των εισροών/εκροών στο πλαίσιο κάθε κατηγορίας, προκειμένου να αποκτηθεί ένα μέτρο, εκπεφρασμένο στην κατάλληλη μονάδα αναφοράς.

Εάν οι παράγοντες χαρακτηρισμού (CF) από το προεπιλεγμένο μοντέλο δεν είναι διαθέσιμοι για ορισμένες ροές (π.χ. μια ομάδα χημικών ουσιών) του προφίλ χρήσης πόρων και εκπομπών, τότε μπορούν να χρησιμοποιηθούν άλλες προσεγγίσεις για τον χαρακτηρισμό αυτών των ροών. Σε αυτές τις περιπτώσεις, αυτό πρέπει να αναφέρεται στην ενότητα «πρόσθετες περιβαλλοντικές πληροφορίες». Τα μοντέλα χαρακτηρισμού πρέπει να είναι επιστημονικά και τεχνικά έγκυρα και θα βασίζονται σε διακριτούς, προσδιορίσιμους περιβαλλοντικούς μηχανισμούς (100) ή αναπαραγώγιμες εμπειρικές παρατηρήσεις.

Παράδειγμα: Υπολογισμός αποτελεσμάτων εκτίμησης επιπτώσεων EF

Υπερθέρμανση του πλανήτη

CF

CO2

g

5,132

×

1

=

5,132 kg ισοδύναμου CO2

CH4

g

8,2

×

25

=

0,205 kg ισοδύναμου CO2

SO2

g

3,9

×

0

=

0 kg ισοδύναμου CO2

NOx

g

26,8

×

0

=

0 kg ισοδύναμου CO2

Σύνολο

=

5,337 kg ισοδύναμου CO2


Οξίνιση

CF

CO2

g

5,132

×

0

=

0 Mol H+ ισοδύναμο

CH4

g

8,2

×

0

=

0 Mol H+ ισοδύναμο

SO2

g

3,9

×

1,31

=

0,005 Mol H+ ισοδύναμο

NOx

g

26,8

×

0,74

=

0,019 Mol H+ ισοδύναμο

Σύνολο

=

0,024kg Mol H+ ισοδύναμο

6.2   Κανονικοποίηση και στάθμιση (συνιστώμενα/προαιρετικά)

Μετά από τα δύο υποχρεωτικά στάδια ταξινόμησης και χαρακτηρισμού, η εκτίμηση επιπτώσεων EF δύναται να συμπληρωθεί με τα στάδια κανονικοποίησης και στάθμισης, τα οποία είναι συνιστώμενα/προαιρετικά.

6.2.1   Αποτελέσματα κανονικοποίησης εκτίμησης επιπτώσεων περιβαλλοντικού αποτυπώματος (συνιστώμενα)

Η κανονικοποίηση δεν αποτελεί απαιτούμενο, αλλά προαιρετικό στάδιο, στο οποίο τα αποτελέσματα της εκτίμησης επιπτώσεων EF πολλαπλασιάζονται με παράγοντες κανονικοποίησης, ώστε να υπολογιστεί και να συγκριθεί το μέγεθος των εισφορών τους στις κατηγορίες εκτίμησης επιπτώσεων EF που σχετίζονται με μια μονάδα αναφοράς (συνήθως η πίεση που σχετίζεται με αυτήν την κατηγορία και προκαλείται από τις εκπομπές σε διάστημα ενός έτους για το σύνολο μιας χώρας ή έναν μέσο πολίτη). Ως αποτέλεσμα, λαμβάνονται αδιάστατα, κανονικοποιημένα αποτελέσματα EF. Αυτά αντανακλούν τις επιβαρύνσεις που αναλογούν σε ένα προϊόν σε σχέση με τη μονάδα αναφοράς, όπως είναι η επιβάρυνση κατά κεφαλή για ένα δεδομένο έτος και περιοχή. Αυτό επιτρέπει τη σύγκριση της συνάφειας της συμβολής από μεμονωμένες διαδικασίες με τη μονάδα αναφοράς των υπό εξέταση κατηγοριών επιπτώσεων EF. Για παράδειγμα, τα αποτελέσματα της εκτίμησης επιπτώσεων EF μπορούν να συγκριθούν με τα αποτελέσματα της ίδιας εκτίμησης επιπτώσεων EF για μια δεδομένη περιοχή, όπως είναι η ΕΕ των 27 και σε εξατομικευμένη βάση. Σε αυτήν την περίπτωση, θα αντανακλούν ισοδύναμα πληθυσμού που αντιστοιχούν στις εκπομπές που σχετίζονται με την ΕΕ των 27. Τα κανονικοποιημένα αποτελέσματα περιβαλλοντικού αποτυπώματος δεν υποδεικνύουν, ωστόσο, τη σοβαρότητα/συνάφεια των αντίστοιχων επιπτώσεων.

Απαίτηση για μελέτες PEF

Η κανονικοποίηση δεν αποτελεί απαιτούμενο, αλλά συνιστώμενο στάδιο για τις μελέτες PEF. Εάν εφαρμοστεί κανονικοποίηση, τα κανονικοποιημένα αποτελέσματα περιβαλλοντικού αποτυπώματος πρέπει να υποβάλλονται στην ενότητα «πρόσθετες περιβαλλοντικές πληροφορίες», όπου θα τεκμηριώνονται επίσης όλες οι μέθοδοι και οι παραδοχές.

Τα κανονικοποιημένα αποτελέσματα δεν πρέπει να είναι συγκεντρωτικά, καθώς αυτό απαιτεί σιωπηρά στάθμιση. Τα αποτελέσματα από την εκτίμηση επιπτώσεων EF πριν την κανονικοποίηση πρέπει να υποβάλλονται μαζί με τα κανονικοποιημένα αποτελέσματα.

6.2.2   Στάθμιση των αποτελεσμάτων της εκτίμησης επιπτώσεων περιβαλλοντικού αποτυπώματος

Η στάθμιση δεν αποτελεί απαιτούμενο, αλλά προαιρετικό στάδιο που μπορεί να υποστηρίξει την ερμηνεία και την κοινοποίηση των αποτελεσμάτων της ανάλυσης. Σε αυτό το στάδιο, τα αποτελέσματα EF, για παράδειγμα, τα κανονικοποιημένα αποτελέσματα, πολλαπλασιάζονται με ένα σύνολο παραγόντων στάθμισης οι οποίοι αντικατοπτρίζουν την υποκειμενική σχετική σημασία των υπό εξέταση κατηγοριών επιπτώσεων EF. Τα σταθμισμένα αποτελέσματα EF μπορούν να συγκριθούν, προκειμένου να εκτιμηθεί η σχετική σημασία τους. Μπορούν επίσης να συνυπολογιστούν στις κατηγορίες επιπτώσεων EF, ώστε να προκύψουν διάφορες συγκεντρωτικές τιμές ή ένας ενιαίος γενικός δείκτης επιπτώσεων.

Η στάθμιση απαιτεί αξιολόγηση ως προς την αντίστοιχη σημασία των υπό εξέταση κατηγοριών επιπτώσεων EF. Αυτές οι αξιολογήσεις μπορεί να βασίζονται στη γνώμη ειδικών, σε πολιτισμικές/πολιτικές απόψεις ή σε οικονομικές εκτιμήσεις. (101)

Απαίτηση για μελέτες PEF.

Η στάθμιση δεν αποτελεί απαιτούμενο, αλλά συνιστώμενο στάδιο για τις μελέτες PEF. Εάν εφαρμοστεί στάθμιση, οι μέθοδοι και τα αποτελέσματα θα υποβάλλονται στην ενότητα «πρόσθετες περιβαλλοντικές πληροφορίες». Τα αποτελέσματα της εκτίμησης επιπτώσεων EF πριν τη στάθμιση πρέπει να υποβάλλονται μαζί με τα σταθμισμένα αποτελέσματα.

Η εφαρμογή των σταδίων κανονικοποίησης και στάθμισης στις μελέτες PEF πρέπει να είναι συνεπής με τους καθορισμένους στόχους και το πεδίο εφαρμογής της μελέτης, συμπεριλαμβανομένων και των προβλεπόμενων εφαρμογών. (102)

7.   ΕΡΜΗΝΕΙΑ ΤΩΝ ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΩΝ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΙΚΟΥ ΑΠΟΤΥΠΩΜΑΤΟΣ ΠΡΟΪΟΝΤΟΣ

7.1   Γενικά

Η ερμηνεία των αποτελεσμάτων της μελέτης PEF (103) εξυπηρετεί δύο σκοπούς:

Ο πρώτος είναι η διασφάλιση ότι η απόδοση του μοντέλου PEF αντιστοιχεί στους στόχους και τις απαιτήσεις ποιότητας της μελέτης. Υπό αυτήν την έννοια, η ερμηνεία του PEF μπορεί να συμβάλλει σε επαναλαμβανόμενες βελτιώσεις του μοντέλου PEF, έως ότου επιτευχθούν όλοι οι στόχοι και πληρούνται οι απαιτήσεις.

Ο δεύτερος σκοπός είναι να συναχθούν ισχυρά συμπεράσματα από την ανάλυση, για παράδειγμα για τη στήριξη των περιβαλλοντικών βελτιώσεων.

Προκειμένου να επιτευχθούν αυτοί οι στόχοι, η φάση ερμηνείας του PEF πρέπει να περιλαμβάνει τέσσερα βασικά στάδια, όπως περιγράφονται σε αυτό το κεφάλαιο.

Απαίτηση για μελέτες PEF

Η φάση ερμηνείας θα περιλαμβάνει τα ακόλουθα στάδια: «εκτίμηση της αξιοπιστίας του μοντέλου PEF», «προσδιορισμός σημείων αιχμής», «εκτίμηση αβεβαιότητας» και «συμπεράσματα, περιορισμοί και συστάσεις».

7.2   Εκτίμηση της αξιοπιστίας του μοντέλου Περιβαλλοντικού αποτυπώματος προϊόντος

Η εκτίμηση της αξιοπιστίας του μοντέλου PEF αξιολογεί το βαθμό στον οποίο μεθοδολογικές επιλογές, όπως είναι τα όρια συστήματος, πηγές δεδομένων, επιλογές κατανομής και κάλυψη των κατηγοριών επιπτώσεων EF επηρεάζουν τα αναλυτικά αποτελέσματα.

Τα εργαλεία που θα πρέπει να χρησιμοποιηθούν για την εκτίμηση της αξιοπιστίας του μοντέλου PEF περιλαμβάνουν τα εξής:

Έλεγχοι πληρότητας: εκτίμηση των δεδομένων του προφίλ χρήσης πόρων και εκπομπών για τη διασφάλιση της πληρότητάς τους σε σχέση με τους καθορισμένους στόχους, το πεδίο εφαρμογής, τα όρια συστήματος και τα κριτήρια ποιότητας. Αυτό περιλαμβάνει πληρότητα της κάλυψης της διαδικασίας (δηλ. συμπερίληψη όλων των διαδικασιών σε κάθε στάδιο της υπό εξέταση αλυσίδας εφοδιασμού) και της κάλυψης εισροών/εκροών (δηλ. συμπερίληψη όλων των εισροών υλικών ή ενέργειας και των εκπομπών που σχετίζονται με κάθε διαδικασία).

Έλεγχοι ευαισθησίας: εκτίμηση του βαθμού στον οποίο τα αποτελέσματα καθορίζονται από ειδικές μεθοδολογικές επιλογές και της επίπτωσης της εφαρμογής εναλλακτικών επιλογών, όπου μπορούν να εντοπιστούν. Η διάρθρωση ελέγχων ευαισθησίας είναι χρήσιμη σε κάθε φάση της μελέτης PEF, συμπεριλαμβανομένου του ορισμού στόχων και πεδίου εφαρμογής, του προφίλ χρήσης πόρων και εκπομπών και της εκτίμησης επιπτώσεων EF.

Έλεγχοι συνέπειας: εκτίμηση του βαθμού στον οποίο οι παραδοχές, οι μέθοδοι και οι εκτιμήσεις ως προς την ποιότητα των δεδομένων έχουν εφαρμοστεί με συνέπεια σε όλο το εύρος της μελέτης PEF.

Κάθε ζήτημα που επισημαίνεται σε αυτήν την αξιολόγηση μπορεί να χρησιμοποιηθεί για την ενημέρωση επαναλαμβανόμενων βελτιώσεων στη μελέτη PEF.

Απαίτηση για μελέτες PEF:

Η εκτίμηση της αξιοπιστίας του μοντέλου PEF πρέπει να περιλαμβάνει εκτίμηση του βαθμού στον οποίο οι μεθοδολογικές επιλογές επηρεάζουν τα αποτελέσματα. Αυτές οι επιλογές πρέπει να αντιστοιχούν στις απαιτήσεις που καθορίζονται στον παρόντα οδηγό PEF και να ενδείκνυνται για το ευρύτερο πλαίσιο. Τα εργαλεία που θα πρέπει να χρησιμοποιηθούν για την εκτίμηση της αξιοπιστίας του μοντέλου PEF είναι οι έλεγχοι πληρότητας, οι έλεγχοι ευαισθησίας και οι έλεγχοι συνέπειας.

7.3   Προσδιορισμός σημείων αιχμής

Αφού διασφαλιστεί η αξιοπιστία του μοντέλου PEF και η συμμόρφωσή του με όλες τις πτυχές που καθορίζονται στις φάσεις ορισμού στόχου και πεδίου εφαρμογής, το επόμενο στάδιο είναι ο προσδιορισμός των κύριων στοιχείων συμβολής στα αποτελέσματα PEF. Αυτό το στάδιο δύναται επίσης να αναφέρεται και ως ανάλυση «σημείου αιχμής» ή «αδύναμου σημείου». Τα στοιχεία συμβολής μπορεί να αποτελούν ειδικά στάδια κύκλου ζωής, διαδικασίες ή μεμονωμένες εισροές/εκροές υλικών/ενέργειας που σχετίζονται με ένα δεδομένο στάδιο ή διαδικασία στην εφοδιαστική αλυσίδα του προϊόντος. Αυτά προσδιορίζονται μέσω της συστηματικής επανεξέτασης των αποτελεσμάτων της μελέτης PEF. Σε αυτό το πλαίσιο, η χρήση γραφικών εργαλείων μπορεί να αποβεί ιδιαίτερα χρήσιμη. Αυτές οι αναλύσεις παρέχουν τη βάση που απαιτείται για τον εντοπισμό δυνατοτήτων βελτίωσης που σχετίζονται με ειδικές παρεμβάσεις διαχείρισης.

Απαίτηση για μελέτες PEF

Τα αποτελέσματα PEF πρέπει να αξιολογηθούν για την εκτίμηση των επιπτώσεων των σημείων αιχμής/αδύναμων σημείων της αλυσίδας εφοδιασμού σε επίπεδο σταδίου εισροών/εκροών, διαδικασιών και εφοδιαστικής αλυσίδας, και για την εκτίμηση πιθανών βελτιώσεων.

Απαίτηση για PEFCR

Ο PEFCR πρέπει να προσδιορίζει τις πιο συναφείς κατηγορίες επιπτώσεων EF για τον τομέα. Η κανονικοποίηση και η στάθμιση μπορούν να χρησιμοποιηθούν για την επίτευξη της εν λόγω ιεράρχησης.

7.4   Εκτίμηση αβεβαιότητας

Η εκτίμηση των αβεβαιοτήτων των τελικών αποτελεσμάτων PEF υποστηρίζουν την επαναλαμβανόμενη βελτίωση των μελετών PEF. Συμβάλλει επίσης στη στόχευση του κοινού για την εκτίμηση της αξιοπιστίας και της εφαρμοσιμότητας των αποτελεσμάτων της μελέτης PEF.

Υπάρχουν δύο κύριες πηγές αβεβαιότητας στις μελέτες PEF:

(1)

Στοχαστικές αβεβαιότητες για τα δεδομένα του «προφίλ χρήσης πόρων και εκπομπών»

Οι στοχαστικές αβεβαιότητες (παράμετροι και μοντέλο) αναφέρονται στις στατιστικές περιγραφές της απόκλισης γύρω από έναν μέσο όρο. Για τα κανονικά κατανεμημένα δεδομένα, αυτή η απόκλιση περιγράφεται συνήθως σε σχέση με μια μέση και τυπική απόκλιση. Τα αποτελέσματα PEF που υπολογίζονται με τη χρήση μέσων δεδομένων (δηλ. ο μέσος όρος πολλαπλών σημείων δεδομένων για μια συγκεκριμένη διαδικασία) δεν αντανακλούν την αβεβαιότητα που σχετίζεται με την εν λόγω απόκλιση. Ωστόσο, η αβεβαιότητα μπορεί να εκτιμηθεί και να κοινοποιηθεί με τη χρήση κατάλληλων στατιστικών εργαλείων.

(2)

Αβεβαιότητες που σχετίζονται με την επιλογή

Οι αβεβαιότητες που σχετίζονται με την επιλογή προκύπτουν από τις μεθοδολογικές επιλογές, συμπεριλαμβανομένων των αρχών μοντελοποίησης, των ορίων συστήματος, των επιλογών κατανομής, την επιλογή μεθόδων εκτίμησης επιπτώσεων EF και άλλες παραδοχές ως προς το χρόνο, την τεχνολογία, τη γεωγραφία, κ.λπ. Αυτές δεν υπόκεινται άμεσα σε στατιστική περιγραφή, αλλά μπορούν να χαρακτηριστούν μόνο μέσω εκτιμήσεων μοντέλου σεναρίου (π.χ. μοντελοποίηση των χείριστων και των βέλτιστων σεναρίων υπόθεσης για σημαντικές διαδικασίες) και αναλύσεων ευαισθησίας.

Απαίτηση για μελέτες PEF

Πρέπει να παρέχεται τουλάχιστον μια ποιοτική περιγραφή των αβεβαιοτήτων των αποτελεσμάτων PEF τόσο για τα δεδομένα αβεβαιότητας που σχετίζονται με την επιλογή όσο και για τα δεδομένα αβεβαιότητας απογραφής, προκειμένου να διευκολυνθεί η συνολική εκτίμηση των αβεβαιοτήτων των αποτελεσμάτων της μελέτης PEF.

Απαίτηση για τους PEFCR

Ο PEFCR πρέπει να περιγράφει τις αβεβαιότητες που είναι κοινές στην κατηγορία προϊόντος και θα πρέπει να προσδιορίζει το εύρος στο οποίο μπορεί να θεωρηθεί ότι τα αποτελέσματα δεν παρουσιάζουν σημαντικές διαφορές όταν υποβάλλονται σε συγκρίσεις ή συγκριτικούς ισχυρισμούς.

ΣΥΜΒΟΥΛΗ: Οι ποσοτικές εκτιμήσεις αβεβαιότητας δύναται να υπολογιστούν για αποκλίσεις που σχετίζονται με τα δεδομένα του προφίλ χρήσης πόρων και εκπομπών χρησιμοποιώντας, για παράδειγμα, προσομοιώσεις Monte-Carlo. Η επίδραση των αβεβαιοτήτων που σχετίζονται με τις επιλογές θα πρέπει να εκτιμάται στα ανώτατα και κατώτατα όρια, μέσω αναλύσεων ευαισθησίας που βασίζονται σε εκτιμήσεις σεναρίου. Αυτές θα πρέπει να τεκμηριώνονται και να υποβάλλονται με σαφήνεια.

7.5   Συμπεράσματα, συστάσεις και περιορισμοί

Η τελική πτυχή της φάσης ερμηνείας του EF είναι η εξαγωγή συμπερασμάτων με βάση τα αναλυτικά αποτελέσματα, η απάντηση στις ερωτήσεις που τέθηκαν κατά την έναρξη της μελέτης και η προώθηση κατάλληλων συστάσεων στο προβλεπόμενο κοινό και πλαίσιο, λαμβάνοντας παράλληλα ρητά υπόψη τυχόν περιορισμούς ως προς την αξιοπιστία και την εφαρμοσιμότητα των αποτελεσμάτων. Ο PEF πρέπει να θεωρηθεί ως συμπληρωματικός άλλων εκτιμήσεων και μέσων, όπως είναι οι εκτιμήσεις περιβαλλοντικών επιπτώσεων μιας συγκεκριμένης τοποθεσίας ή οι εκτιμήσεις επικινδυνότητας χημικών ουσιών.

Θα πρέπει να προσδιορίζονται πιθανές βελτιώσεις, όπως, επί παραδείγματι, καθαρότερες τεχνικές τεχνολογίας, αλλαγές στο σχεδιασμό του προϊόντος, συστήματα περιβαλλοντικής διαχείρισης (π.χ. σύστημα οικολογικής διαχείρισης και οικολογικού ελέγχου (EMAS) ή ISO 14001), ή άλλες συστηματικές προσεγγίσεις.

Απαίτηση για μελέτες PEF

Τα συμπεράσματα, οι συστάσεις και οι περιορισμοί πρέπει να περιγράφονται σύμφωνα με τους καθορισμένους στόχους και το πεδίο εφαρμογής της μελέτης PEF. Οι μελέτες PEF που προορίζονται για την υποστήριξη συγκριτικών ισχυρισμών προς δημοσιοποίηση (δηλ. αξιώσεων σχετικά με την περιβαλλοντική υπεροχή ή την ισοδυναμία του προϊόντος) πρέπει να βασίζονται τόσο στον παρόντα οδηγό PEF όσο και σε σχετικούς PEFCR. Τα συμπεράσματα θα πρέπει να περιλαμβάνουν μια σύνοψη των προσδιορισμένων «σημείων αιχμής» της αλυσίδας εφοδιασμού και των πιθανών βελτιώσεων που σχετίζονται με τις παρεμβάσεις διαχείρισης.

8.   ΕΚΘΕΣΕΙΣ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΙΚΟΥ ΑΠΟΤΥΠΩΜΑΤΟΣ ΠΡΟΪΟΝΤΟΣ

8.1   Γενικά

Μια έκθεση PEF παρέχει μια σχετική, ολοκληρωμένη, ακριβή και διαφανή ανάλυση της μελέτης και των υπολογισμένων περιβαλλοντικών επιπτώσεων που σχετίζονται με το προϊόν. Αντικατοπτρίζει τις βέλτιστες δυνατές πληροφορίες κατά τρόπο που να μεγιστοποιεί τη χρησιμότητά τους προς τους προβλεπόμενους τρέχοντες και μελλοντικούς χρήστες, κοινοποιώντας παράλληλα τους περιορισμούς με ειλικρίνεια και διαφάνεια. Η αποτελεσματική υποβολή της έκθεσης PEF απαιτεί την κάλυψη ορισμένων κριτηρίων, τόσο διαδικαστικών (έκθεση ποιότητας) όσο και ουσιαστικών (έκθεση περιεχομένου).

8.2   Στοιχεία υποβολής δεδομένων

Μια έκθεση PEF αποτελείται από τρία τουλάχιστον στοιχεία: μια σύνοψη, την κύρια έκθεση και ένα παράρτημα. Εμπιστευτικές και ιδιόκτητες πληροφορίες μπορούν να τεκμηριωθούν σε ένα τέταρτο στοιχειό - μια συμπληρωματική εμπιστευτική έκθεση. Οι εκθέσεις επανεξέτασης είτε επισυνάπτονται είτε αναφέρονται.

8.2.1   Πρώτο στοιχείο: Σύνοψη

Η σύνοψη πρέπει να είναι σε θέση να παρουσιαστεί ως αυτόνομο έγγραφο, χωρίς να θέτει σε κίνδυνο τα αποτελέσματα και τα συμπεράσματα/συστάσεις (εφόσον περιλαμβάνονται). Η σύνοψη πρέπει να πληροί τα ίδια κριτήρια ως προς τη διαφάνεια, τη συνοχή, κ.λπ. με την αναλυτική έκθεση. Η σύνοψη θα περιλαμβάνει, κατ’ ελάχιστο:

Βασικά στοιχεία ως προς το στόχο και το πεδίο εφαρμογής της μελέτης με σχετικούς περιορισμούς και παραδοχές,

Περιγραφή του ορίου του συστήματος

Τα κύρια αποτελέσματα από το προφίλ χρήσης πόρων και εκπομπών και των στοιχείων της εκτίμησης επιπτώσεων EF: αυτά πρέπει να παρουσιαστούν κατά τρόπο που να διασφαλίζει την ορθή χρήση των πληροφοριών,

Κατά περίπτωση, περιβαλλοντικές βελτιώσεις σε σύγκριση με προηγούμενες περιόδους,

Σχετικές δηλώσεις ως προς την ποιότητα των δεδομένων, παραδοχές και αξιολογήσεις,

Περιγραφή των επιτευγμάτων της μελέτης, συστάσεις και συμπεράσματα,

Συνολική εκτίμηση των αβεβαιοτήτων των αποτελεσμάτων.

8.2.2   Δεύτερο στοιχείο: Κύρια έκθεση

Η κύρια έκθεση (104) πρέπει να περιλαμβάνει, κατ’ ελάχιστο, τα ακόλουθα στοιχεία:

Στόχος της μελέτης:

Τα υποχρεωτικά στοιχεία υποβολής δεδομένων περιλαμβάνουν, κατ’ ελάχιστο:

την(τις) προβλεπόμενη(-ες) εφαρμογή(-ές),

τους μεθοδολογικούς περιορισμούς ή περιορισμούς της κατηγορίας επιπτώσεων EF,

τους λόγους εκπόνησης της μελέτης,

το κοινό αποδεκτών,

αν η μελέτη προορίζεται για σύγκριση ή συγκριτικούς ισχυρισμούς που θα δημοσιοποιηθούν,

τουςΡΕFCR αναφοράς,

τον εργοδότη της μελέτης.

Πεδίο εφαρμογής της μελέτης:

Το πεδίο εφαρμογής της μελέτης πρέπει να προσδιορίζει λεπτομερώς το σύστημα που έχει αναλυθεί και να εξετάζει τη συνολική προσέγγιση που χρησιμοποιήθηκε για τον καθορισμό των ορίων του συστήματος. Το πεδίο εφαρμογής της μελέτης πρέπει να εξετάζει επίσης απαιτήσεις ως προς την ποιότητα των δεδομένων. Τέλος, το πεδίο εφαρμογής της μελέτης πρέπει να περιλαμβάνει μια περιγραφή των μεθόδων που εφαρμόστηκαν για την εκτίμηση των πιθανών περιβαλλοντικών επιπτώσεων, καθώς και ποιες κατηγορίες επιπτώσεων EF, μεθόδων, κριτηρίων κανονικοποίησης και στάθμισης περιλαμβάνονται.

Τα υποχρεωτικά στοιχεία υποβολής δεδομένων περιλαμβάνουν, κατ’ ελάχιστο:

Μονάδα ανάλυσης και ροή αναφοράς,

Όρια συστήματος, συμπεριλαμβανομένων παραλείψεων σταδίων κύκλου ζωής, διαδικασιών ή αναγκών για δεδομένα, ποσοτικοποίησης εισροών και εκροών υλικών και ενέργειας, παραδοχών σχετικά με τα στάδια παραγωγής χρήσης και τέλους κύκλου ζωής ηλεκτρικής ενέργειας,

Τους λόγους για την πιθανή σημασία τυχόν εξαιρέσεων,

Όλες τις παραδοχές και τις αξιολογήσεις, μαζί με αιτιολογήσεις των παραδοχών,

Αντιπροσωπευτικότητα δεδομένων, καταλληλότητα δεδομένων και τύποι/πηγές απαιτούμενων δεδομένων και πληροφοριών,

Κατηγορίες, μοντέλα και δείκτες επιπτώσεων EF,

Παράγοντες κανονικοποίησης και στάθμισης (εφόσον χρησιμοποιούνται),

Χειρισμός τυχόν ζητημάτων πολυλειτουργικότητας που αντιμετωπίστηκαν κατά τη δραστηριότητα μοντελοποίησης του PEF.

Κατάρτιση και καταγραφή του προφίλ χρήσης πόρων και εκπομπών:

Τα υποχρεωτικά στοιχεία υποβολής δεδομένων περιλαμβάνουν, κατ’ ελάχιστο:

Περιγραφή και τεκμηρίωση όλων των δεδομένων βασικής διαδικασίας (105) που έχουν συλλεχθεί,

Διαδικασίες συλλογής δεδομένων,

Πηγές δημοσιευμένης βιβλιογραφίας,

Πληροφορίες σχετικά με τα σενάρια χρήσης και τέλους κύκλου ζωής που εξετάζονται σε μεταγενέστερα στάδια,

Διαδικασίες υπολογισμού,

Επικύρωση δεδομένων, συμπεριλαμβανομένης της τεκμηρίωσης και αιτιολόγησης διαδικασιών κατανομής,

Εάν έχει διενεργηθεί ανάλυση ευαισθησίας (106), πρέπει να αναφέρεται στην έκθεση.

Υπολογισμός των αποτελεσμάτων εκτίμησης επιπτώσεων PEF:

Τα υποχρεωτικά στοιχεία υποβολής δεδομένων περιλαμβάνουν:

Τη διαδικασία εκτίμησης επιπτώσεων EF, τους υπολογισμούς και τα αποτελέσματα της μελέτης PEF,

Περιορισμό των αποτελεσμάτων EF που σχετίζονται με τον καθορισμένο σκοπό και πεδίο εφαρμογής της μελέτης PEF,

Τη σχέση μεταξύ των αποτελεσμάτων της εκτίμησης επιπτώσεων EF με τον καθορισμένο στόχο και πεδίο εφαρμογής,

Εάν έχει γίνει κάποια εξαίρεση από τις προεπιλεγμένες κατηγορίες επιπτώσεων EF, η αιτιολόγηση της(των) εξαίρεσης(-εων) πρέπει να υποβάλλεται στην έκθεση,

Εάν έχει υπάρξει απόκλιση από τις προεπιλεγμένες μεθόδους εκτίμησης επιπτώσεων EF (η οποία πρέπει να αιτιολογηθεί και να συμπεριληφθεί στην ενότητα «πρόσθετες περιβαλλοντικές πληροφορίες»), τα υποχρεωτικά στοιχεία υποβολής δεδομένων πρέπει να περιλαμβάνουν επίσης:

Κατηγορίες επιπτώσεων και δείκτες κατηγορίας επιπτώσεων που εξετάζονται, συμπεριλαμβανομένης μιας συλλογιστικής για την επιλογή τους και μιας παραπομπής στην πηγή τους,

Περιγραφή ή αναφορά σε όλα τα μοντέλα χαρακτηρισμού, τους παράγοντες χαρακτηρισμού και τις μεθόδους που χρησιμοποιήθηκαν, συμπεριλαμβανομένων όλων των παραδοχών και των περιορισμών,

Περιγραφή ή αναφορά σε όλες τις επιλογές τιμών που χρησιμοποιήθηκαν σε σχέση με τις κατηγορίες επιπτώσεων EF, τα μοντέλα χαρακτηρισμού, τους παράγοντες χαρακτηρισμού, την κανονικοποίηση, την ομαδοποίηση, τη στάθμιση και αιτιολόγηση της χρήσης τους και της επίδρασής τους στα αποτελέσματα, τα συμπεράσματα και τις συστάσεις,

Δήλωση και αιτιολόγηση κάθε ομαδοποίησης των κατηγοριών επιπτώσεων EF,

Κάθε ανάλυση των αποτελεσμάτων των δεικτών, για παράδειγμα ανάλυση ευαισθησίας και αβεβαιότητας για τη χρήση άλλων κατηγοριών επιπτώσεων ή πρόσθετων περιβαλλοντικών πληροφοριών, συμπεριλαμβανομένων τυχών επιπτώσεων επί των αποτελεσμάτων,

Πρόσθετες περιβαλλοντικές πληροφορίες, εφόσον υπάρχουν,

Πληροφορίες σχετικά με την αποθήκευση άνθρακα στα προϊόντα,

Πληροφορίες σχετικά με τις καθυστερημένες εκπομπές,

αποτελέσματα δεδομένων και δεικτών που έχουν επιτευχθεί πριν από την κανονικοποίηση,

Εφόσον περιλαμβάνονται, παράγοντες κανονικοποίησης και στάθμισης.

Ερμηνεία των αποτελεσμάτων PEF:

Τα υποχρεωτικά στοιχεία υποβολής δεδομένων περιλαμβάνουν:

Εκτίμηση της ποιότητας των δεδομένων,

Πλήρη διαφάνεια των επιλογών τιμών, της συλλογιστικής και των αξιολογήσεων από εμπειρογνώμονες,

Προσδιορισμό σημείων αιχμής,

Αβεβαιότητα (τουλάχιστον ποιοτική περιγραφή),

Συμπεράσματα, συστάσεις, περιορισμούς και δυνατότητες βελτίωσης.

8.2.3   Τρίτο στοιχείο: Παράρτημα

Το παράρτημα χρησιμεύει για την τεκμηρίωση υποστηρικτικών στοιχείων της κύριας έκθεσης, τα οποία έχουν πιο τεχνικό χαρακτήρα. Πρέπει να περιλαμβάνει τα εξής:

Περιγραφές όλων των παραδοχών, συμπεριλαμβανομένων εκείνων που έχουν αποδειχθεί ως μη σχετικές,

Έκθεση κριτικής εξέτασης, συμπεριλαμβανομένων (κατά περίπτωση) του ονόματος και της σχέσης του εξεταστή ή της ομάδας εξέτασης, μιας κριτικής εξέτασης, απαντήσεων σε συστάσεις (εφόσον υπάρχουν),

Το προφίλ χρήσης πόρων και εκπομπών (προαιρετικά, εάν θεωρείται ευαίσθητο και κοινοποιείται χωριστά στην εμπιστευτική Έκθεση, βλ. κατωτέρω),

Την αυτόβουλη δήλωση των εξεταστών σχετικά με τα προσόντα τους, προσδιορίζοντας πόσους βαθμούς πέτυχαν για κάθε κριτήριο που προσδιορίζεται στην ενότητα 10.3 του παρόντος οδηγού PEF.

8.2.4   Τέταρτο στοιχείο: Εμπιστευτική έκθεση

Η εμπιστευτική έκθεση είναι ένα προαιρετικό στοιχείο υποβολής δεδομένων το οποίο πρέπει να περιέχει όλα τα δεδομένα (συμπεριλαμβανομένων των ακατέργαστων δεδομένων) και τις πληροφορίες που είναι εμπιστευτικές ή ιδιόκτητες και δεν μπορούν να διατεθούν εξωτερικά. Πρέπει να διατίθενται εμπιστευτικά στους κριτικούς εξεταστές.

Απαιτηση για μελετεσ PEF

Κάθε μελέτη PEF που προορίζεται για εξωτερική κοινοποίηση πρέπει να περιλαμβάνει την μια έκθεση μελέτης PEF, η οποία πρέπει να παρέχει μια ισχυρή βάση για την εκτίμηση, την παρακολούθηση και την προσπάθεια βελτίωσης της περιβαλλοντικής απόδοσης του προϊόντος μέσα στο χρόνο. Η έκθεση μελέτης PEF πρέπει να περιλαμβάνει, τουλάχιστον, μια σύνοψη, μια κύρια έκθεση και ένα παράρτημα. Αυτά πρέπει να περιέχουν όλα τα στοιχεία που καθορίζονται στο παρόν κεφάλαιο. Μπορεί επίσης να συμπεριληφθεί οποιαδήποτε επιπλέον υποστηρικτική πληροφορία, όπως για παράδειγμα μια Εμπιστευτική έκθεση.

Πρόσθετες απαιτήσεις για την ανάπτυξη PEFCR

Οι PEFCR πρέπει να καθορίζουν και να αιτιολογούν τυχόν αποκλίσεις από τις προεπιλεγμένες απαιτήσεις υποβολής δεδομένων που παρουσιάζονται στο κεφάλαιο 8, καθώς και θα προσδιορίζουν και θα αιτιολογούν τυχόν πρόσθετες και/ή διαφοροποιημένες απαιτήσεις υποβολής δεδομένων οι οποίες εξαρτώνται, για παράδειγμα, από τον τύπο των εφαρμογών της μελέτης PEF και στον τύπο του προϊόντος υπό αξιολόγηση. Οι PEFCR πρέπει να καθορίζουν εάν τα αποτελέσματα PEF θα πρέπει να υποβάλλονται χωριστά για κάθε ένα από τα επιλεγμένα στάδια κύκλου ζωής.

9.   ΚΡΙΤΙΚΗ ΕΞΕΤΑΣΗ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΙΚΟΥ ΑΠΟΤΥΠΩΜΑΤΟΣ ΠΡΟΪΟΝΤΟΣ

9.1   Γενικά  (107)

Η κριτική εξέταση είναι απαραίτητη για τη διασφάλιση της αξιοπιστίας των αποτελεσμάτων PEF και για τη βελτίωση της ποιότητας της μελέτης PEF.

Απαίτηση για μελέτες PEF

Κάθε μελέτη PEF που προορίζεται για εσωτερική κοινοποίηση και θεωρείται ότι συμμορφώνεται με τον οδηγό PEF και κάθε μελέτη για εξωτερική κοινοποίηση (π.χ. B2B ή B2C) πρέπει να εξετάζεται κριτικά προκειμένου να διασφαλιστούν τα εξής:

Οι μέθοδοι που χρησιμοποιήθηκαν για την εκπόνηση της μελέτης PEF συνάδουν με τον παρόντα οδηγό PEF,

Οι μέθοδοι που χρησιμοποιήθηκαν για την εκπόνηση της μελέτης PEF είναι επιστημονικά και τεχνικά έγκυρες,

Τα δεδομένα που χρησιμοποιήθηκαν είναι κατάλληλα, εύλογα και πληρούν τις καθορισμένες απαιτήσεις ως προς την ποιότητα των δεδομένων,

Η ερμηνεία των αποτελεσμάτων αντικατοπτρίζει τους προσδιορισθέντες περιορισμούς,

Η έκθεση της μελέτης είναι διαφανής, ακριβής και συνεπής.

9.2   Τύπος εξέτασης

Ο πλέον κατάλληλος τύπος εξέτασης που παρέχει την απαιτούμενη ελάχιστη εγγύηση διασφάλισης ποιότητας είναι η ανεξάρτητη εξωτερική επανεξέταση. Ο τύπος εξέτασης που διενεργείται θα πρέπει να ενημερώνεται με τους στόχους και τις προβλεπόμενες εφαρμογές της μελέτης PEF.

Απαίτηση για μελέτες PEF

Εκτός εάν ορίζεται διαφορετικά σε σχετικά μέσα πολιτικής, κάθε μελέτη που προορίζεται για εξωτερική κοινοποίηση (108) πρέπει να εξετάζεται κριτικά από τουλάχιστον έναν ανεξάρτητο και ειδικευμένο εξωτερικό εξεταστή (ή ομάδα εξέτασης). Μια μελέτη PEF για τη στήριξη ενός συγκριτικού ισχυρισμού που προορίζεται για δημοσιοποίηση πρέπει να βασίζεται σε σχετικούς PEFCR και θα επανεξετάζεται κριτικά από μια ανεξάρτητη επιτροπή από τρεις ειδικευμένους εξωτερικούς εξεταστές. Κάθε μελέτη PEF που προορίζεται για εξωτερική κοινοποίηση και θεωρείται ότι συμμορφώνεται με τον οδηγό PEF πρέπει να εξετάζεται κριτικά από τουλάχιστον έναν ανεξάρτητο και ειδικευμένο εξωτερικό εξεταστή (ή ομάδα εξέτασης).

Ο τύπος εξέτασης που διενεργείται θα πρέπει να ενημερώνεται με τους στόχους και τις προβλεπόμενες εφαρμογές της μελέτης PEF.

Απαίτηση για τους PEFCR

Ο PEFCR πρέπει να προσδιορίζει τις απαιτήσεις επανεξέτασης για τις μελέτες PEF που προορίζονται για χρήση για συγκριτικούς ισχυρισμούς που θα δημοσιοποιηθούν (π.χ. εάν επαρκεί μια επανεξέταση από τουλάχιστον τρεις ανεξάρτητους ειδικευμένους εξωτερικούς εξεταστές).

9.3   Προσόντα εξεταστή

Η εκτίμηση της καταλληλότητας πιθανών εξεταστών βασίζεται σε ένα σύστημα βαθμολόγησης που λαμβάνει υπόψη την εμπειρία επανεξέτασης και ελέγχου, τη μεθοδολογία και πρακτική των PEF ή ΕΚΖ, καθώς και τη γνώση συναφών τεχνολογιών, διαδικασιών ή άλλων δραστηριοτήτων που αντιπροσωπεύουν τα προϊόντα υπό μελέτη. Ο Πίνακας 8 παρουσιάζει το σύστημα βαθμολόγησης για κάθε σχετική ικανότητα και αντικείμενο εμπειρίας.

Εκτός εάν καθορίζεται διαφορετικά στο πλαίσιο της προβλεπόμενης εφαρμογής, η αυτόβουλη δήλωση του εξεταστή που βασίζεται στο σύστημα βαθμολόγησης συνιστά την ελάχιστη απαίτηση.

Πίνακας 8

Σύστημα βαθμολόγησης για επιλέξιμους εξεταστές/ομάδες εξέτασης

 

Βαθμολογία (βαθμοί)

 

Αντικείμενο

Κριτήρια

0

1

2

3

4

Υποχρεωτικά κριτήρια

Εξέταση, επαλήθευση και άσκηση ελέγχου

Έτη εμπειρίας (109)

0 – 2

3 – 4

5 – 8

9 – 14

> 14

Αριθμός εξετάσεων (110)

0 – 2

3 – 5

6 – 15

16 – 30

> 30

Μεθοδολογία και πρακτική ΕΚΖ

Έτη εμπειρίας (111)

0 – 2

3 – 4

5 – 8

9 – 14

> 14

«Εμπειρίες» από συμμετοχή σε έργα ΕΚΖ

0 –4

5 – 8

9 – 15

16 – 30

> 30

Τεχνολογίες ή άλλες δραστηριότητες συναφείς με τη μελέτη PEF

Έτη εμπειρίας στον ιδιωτικό τομέα (112)

0 – 2

(εντός των τελευταίων 10 ετών)

3 – 5

(εντός των τελευταίων 10 ετών)

6 – 10

(εντός των τελευταίων 20 ετών)

11 – 20

> 20

Έτη εμπειρίας στον δημόσιο τομέα (113)

0 – 2

(εντός των τελευταίων 10 ετών)

3 – 5

(εντός των τελευταίων 10 ετών)

6 – 10

(εντός των τελευταίων 20 ετών)

11 – 20

> 20

Άλλο (114)

Εξέταση, επαλήθευση και άσκηση ελέγχου

Προαιρετικοί βαθμοί σχετικά με τον έλεγχο

2 βαθμοί: Πιστοποίηση ως εξεταστής τρίτου μέρους για τουλάχιστον ένα σύστημα EPD, ISO 14001 ή άλλο EMS.

1 βαθμός: Παρακολούθηση μαθημάτων για τους περιβαλλοντικούς ελέγχους (τουλάχιστον 40 ώρες)

1 βαθμός: Πρόεδρος σε τουλάχιστον μία επιτροπή εξέτασης (για μελέτες ΕΚΖ ή άλλες περιβαλλοντικές εφαρμογές).

1 βαθμός: Ειδικευμένος εκπαιδευτής σε μαθήματα περιβαλλοντικού ελέγχου.

Απαίτηση για μελέτες PEF

Μια κριτική εξέταση της μελέτης PEF πρέπει να διενεργηθεί ως προς τις απαιτήσεις της προβλεπόμενης εφαρμογής. Εκτός εάν ορίζεται διαφορετικά, η ελάχιστη απαιτούμενη βαθμολογία για την αξιολόγηση της καταλληλότητας για το ρόλο του εξεταστή ή ομάδας επανεξέτασης είναι έξι βαθμοί, συμπεριλαμβανομένου ενός τουλάχιστον βαθμού για κάθε ένα από τα τρία υποχρεωτικά κριτήρια (δηλ. επαλήθευση και άσκηση ελέγχου, μεθοδολογία και πρακτική ΕΚΖ και γνώση των τεχνολογιών και άλλων δραστηριοτήτων που σχετίζονται με τη μελέτη PEF). Οι βαθμοί ανά κριτήριο πρέπει να επιτυγχάνονται από μεμονωμένα άτομα, ενώ οι βαθμοί μπορούν να αθροιστούν από διάφορα κριτήρια σε επίπεδο ομάδας. Οι εξεταστές ή οι ομάδες εξέτασης πρέπει να προσκομίσουν μια αυτόβουλη δήλωση των προσόντων τους, στην οποία θα δηλώνονται οι βαθμοί που συγκέντρωσαν για κάθε κριτήριο και η συνολική βαθμολογία τους. Αυτή η αυτόβουλη δήλωση πρέπει να αποτελεί μέρος της έκθεσης PEF.

10.   ΑΚΡΩΝΥΜΙΑ ΚΑΙ ΣΥΝΤΜΗΣΕΙΣ

ADEME

Υπηρεσία Περιβάλλοντος και Εξοικονόμησης Ενέργειας

B2B

Επιχείρηση προς επιχείρηση

B2C

Επιχείρηση προς καταναλωτή

BSI

Βρετανικός Οργανισμός Τυποποίησης

CF

Παράγοντας χαρακτηρισμού

CFC

Χλωροφθοράνθρακες

CPA

Στατιστική κατηγοριοποίηση της δραστηριότητας προϊόντος

DQR

Δείκτης ποιότητας των δεδομένων

ΕΠΕ

Εκτίμηση περιβαλλοντικών επιπτώσεων

ELCD

Ευρωπαϊκή βάση δεδομένων αναφοράς για τον κύκλο ζωής

EF

Περιβαλλοντικό αποτύπωμα

EMAS

Συστήματα οικολογικής διαχείρισης και οικολογικού ελέγχου

EMS

Συστήματα περιβαλλοντικής διαχείρισης

EoL

Τέλος του κύκλου ζωής

EPD

Περιβαλλοντική δήλωση προϊόντος

GHG

Αέρια του θερμοκηπίου

GRI

Διεθνής Πρωτοβουλία για την Έκδοση Απολογισμών Βιωσιμότητας

ILCD

Διεθνές σύστημα αναφοράς για τα δεδομένα του κύκλου ζωής

IPCC

Διακυβερνητική Επιτροπή για την Αλλαγή του Κλίματος

ISIC

Διεθνής Πρότυπη Βιομηχανική Ταξινόμηση

ISO

Διεθνής οργανισμός τυποποίησης

IUCN

Διεθνής Ένωση για τη Διατήρηση της Φύσης και των Φυσικών Πόρων

ΕΚΖ

Εκτίμηση του κύκλου ζωής

LCI

Απογραφή στοιχείων κύκλου ζωής

LCIA

Εκτίμηση των επιπτώσεων του κύκλου ζωής

LCT

Ανάλυση του κύκλου ζωής

NACE

Γενική ονοματολογία των οικονομικών δραστηριοτήτων στις Ευρωπαϊκές Κοινότητες

OEF

Περιβαλλοντικό αποτύπωμα οργανισμού

ΔΠΠ

Δημόσια διαθέσιμες προδιαγραφές

PCR

Κανόνας κατηγορίας προϊόντος

PEFCR

Κανόνας κατηγορίας περιβαλλοντικού αποτυπώματος προϊόντος

WRI

Ινστιτούτο Παγκόσμιων Πόρων

WBCSD

Παγκόσμιο Συμβούλιο Επιχειρήσεων για τη Βιώσιμη Ανάπτυξη

11.   ΓΛΩΣΣΑΡΙΟ

Αιωρούμενα σωματίδια/αναπνευστικές ανόργανες ύλες– κατηγορία επιπτώσεων EF που αντιστοιχεί στις δυσμενείς επιπτώσεις για την υγεία του ανθρώπου που προκαλούνται από τις εκπομπές αιωρούμενων σωματιδίων (PM) και των προδρόμων τους (NOx, SOx, NH3)

Άμεσα αποδοτέο– αναφέρεται σε μια διαδικασία, δραστηριότητα ή επίπτωση που πραγματοποιείται στο πλαίσιο του καθορισμένου ορίου του συστήματος.

Άμεσες αλλαγές στη χρήση της γης (dLUC)– η μετατροπή από έναν τύπο χρήσης της γης σε έναν άλλο, η οποία πραγματοποιείται σε μια μοναδική έκταση και δεν επιφέρει αλλαγές σε κάποιο άλλο σύστημα.

Ανάλυση αβεβαιότητας– διαδικασία για την εκτίμηση της αβεβαιότητας που εισάγεται στα αποτελέσματα μιας μελέτης PEF λόγω της μεταβλητότητας των δεδομένων και της αβεβαιότητας που σχετίζεται με τις επιλογές.

Ανάλυση ευαισθησίας– συστηματικές διαδικασίες για την εκτίμηση των επιπτώσεων των επιλογών που γίνονται σχετικά με τις μεθόδους και τα δεδομένα των αποτελεσμάτων μιας μελέτης PEF (βάσει του ISO 14040: 2006).

Από πύλη σε πύλη– Μερική αλυσίδα εφοδιασμού ενός προϊόντος που περιλαμβάνει μόνο τις διαδικασίες που εκτελούνται σε ένα προϊόν στο πλαίσιο ενός συγκεκριμένου οργανισμού ή τοποθεσίας.

Από τη γέννηση έως την πύλη– Μερική αλυσίδα εφοδιασμού ενός προϊόντος, από την εξόρυξη των πρώτων υλών (γέννηση) έως την «πύλη» του κατασκευαστή. Τα στάδια διανομής, αποθήκευσης και χρήσης, καθώς και τα στάδια τέλους του κύκλου ζωής της αλυσίδας εφοδιασμού παραλείπονται.

Από τη γέννηση έως το θάνατο– Κύκλος ζωής ενός προϊόντος που περιλαμβάνει τα στάδια εξόρυξης πρώτων υλών, επεξεργασίας, διανομής, αποθήκευσης, χρήσης και διάθεσης ή ανακύκλωσης. Όλες οι σχετικές εισροές και εκροές λαμβάνονται υπόψη για όλα τα στάδια του κύκλου ζωής.

Από την πύλη έως το θάνατο– Μερική αλυσίδα εφοδιασμού ενός προϊόντος που περιλαμβάνει μόνο τα στάδια διανομής, αποθήκευσης, χρήσης και διάθεσης ή ανακύκλωσης ενός προϊόντος.

Απόβλητα– ουσίες ή αντικείμενα ο κάτοχος των οποίων σκοπεύει ή οφείλει να τα απορρίψει (πρότυπο ISO 14040:2006).

Αποδοτέος– αναφέρεται στη μοντελοποίηση βάσει διαδικασίας, η οποία έχει ως στόχο την παροχή μιας στατικής αναπαράστασης των μέσων συνθηκών, εξαιρώντας τις επιπτώσεις που οφείλονται στην αγορά.

Αποτελέσματα προφίλ χρήσης πόρων και εκπομπών– αποτέλεσμα ενός προφίλ χρήσης πόρων και εκπομπών που καταγράφουν τις ροές που διασχίζουν τα όρια του συστήματος και παρέχουν ένα σημείο αφετηρίας για την εκτίμηση επιπτώσεων EF.

Βασική διαδικασία– το μικρότερο στοιχείο που λαμβάνεται υπόψη στο προφίλ χρήσης πόρων και εκπομπών για το οποίο ποσοτικοποιούνται δεδομένα εισροών και εκροών (βάσει του προτύπου ISO 14040:2006).

Δεδομένα γενικού χαρακτήρα– αναφέρεται σε δεδομένα που δεν έχουν συλλεχθεί, μετρηθεί ή εκτιμηθεί με άμεσο τρόπο, αλλά προέρχονται από βάση δεδομένων απογραφής στοιχείων κύκλου ζωής τρίτου μέρους ή από άλλες πηγές που συμμορφώνονται με τις απαιτήσεις ως προς την ποιότητα των δεδομένων της μελέτης PEF.

Δεδομένα μέσου όρου– αναφέρεται σε έναν μέσο όρο ειδικών δεδομένων που σταθμίζονται με βάση την παραγωγή.

Δείκτης κατηγορίας εκτίμησης επιπτώσεων περιβαλλοντικού αποτυπώματος (EF)– ποσοτική αναπαράσταση μιας κατηγορίας επιπτώσεων EF (βάσει του ISO 14000:2006).

Διάγραμμα ορίου συστήματος– γραφική αναπαράσταση του ορίου συστήματος που προσδιορίστηκε για τη μελέτη PEF.

Διάγραμμα ροής– σχηματική αναπαράσταση των ροών που πραγματοποιούνται κατά τη διάρκεια ενός ή περισσοτέρων σταδίων της διαδικασίας κατά τη διάρκεια του κύκλου ζωής του προϊόντος υπό εξέταση.

Διαδικασίες δευτέρου επιπέδου– αναφέρεται στις διαδικασίες εκείνες στον κύκλο ζωής του προϊόντος για τις οποίες δεν είναι δυνατή η άμεση πρόσβαση σε πληροφορίες. Για παράδειγμα, οι περισσότερες διαδικασίες στην αρχή του κύκλου ζωής και εν γένει όλες οι διαδικασίες σε μεταγενέστερο επίπεδο θα θεωρούνται μέρος των διαδικασιών δευτέρου επιπέδου.

Διαδικασίες πρώτου επιπέδου– αναφέρεται στις διαδικασίες εκείνες στον κύκλο ζωής του προϊόντος για τις οποίες είναι δυνατή η άμεση πρόσβαση σε πληροφορίες. Για παράδειγμα, η τοποθεσία του παραγωγού και άλλες διαδικασίες που εφαρμόζει ο παραγωγός ή οι ανάδοχοί του (π.χ. μεταφορά αγαθών, υπηρεσίες έδρας, κ.λπ.) ανήκουν στις διαδικασίες πρώτου επιπέδου.

Δυναμικό πλανητικής αύξησης της θερμοκρασίας– η ικανότητα ενός αερίου του θερμοκηπίου να επηρεάζει την κατακράτηση ακτινοβολίας, εκφρασμένη ως ουσία αναφοράς (για παράδειγμα, μονάδες ισοδύναμου CO2) και ως καθορισμένος χρονικός ορίζοντας (π.χ. GWP 20, GWP 100, GWP 500, για 20, 100 και 500 έτη αντίστοιχα). Σχετίζεται με την ικανότητα επηρεασμού των αλλαγών στην παγκόσμια μέση θερμοκρασία του αέρα και την επακόλουθη αλλαγή σε διάφορες κλιματικές παραμέτρους και των επιπτώσεών τους, όπως η συχνότητα και η ένταση των καταιγίδων, η ένταση των βροχοπτώσεων και η συχνότητα των πλημμυρών, κ.λπ.

Ειδικά δεδομένα– αναφέρεται σε δεδομένα που μετρώνται ή συλλέγονται απευθείας και τα οποία αντιπροσωπεύουν δραστηριότητες σε μια συγκεκριμένη εγκατάσταση ή σύνολο εγκαταστάσεων. Είναι συνώνυμος όρος με τα «πρωτογενή δεδομένα».

Εισροή– ροή προϊόντος, υλικού ή ενέργειας που εισέρχεται σε μια βασική διαδικασία. Τα προϊόντα και τα υλικά περιλαμβάνουν πρώτες ύλες, ενδιάμεσα προϊόντα και συμπαραγόμενα προϊόντα (ISO 14040:2006).

Εκπομπές– εκπομπές στον αέρα και απορρίψεις στο νερό και το έδαφος (ISO 14040: 2006).

Εκροή– ροή προϊόντος, υλικού ή ενέργειας που εξέρχεται από μια βασική διαδικασία. Τα προϊόντα και τα υλικά περιλαμβάνουν πρώτες ύλες, ενδιάμεσα προϊόντα, συμπαραγόμενα προϊόντα και εκπομπές (ISO 14040:2006).

Εκτίμηση επιπτώσεων κύκλου ζωής (LCIA)– φάση της ανάλυσης του κύκλου ζωής που αποσκοπεί στην κατανόηση και την αξιολόγηση του μεγέθους και της σημασίας των πιθανών επιπτώσεων στο περιβάλλον για ένα σύστημα καθόλη τη διάρκεια του κύκλου ζωής (βάσει του ISO 14040:2006). Οι χρησιμοποιούμενες μέθοδοι LCIS παρέχουν παράγοντες χαρακτηρισμού επιπτώσεων για στοιχειώδεις ροές, ώστε να συγκεντρωθούν οι επιπτώσεις σε περιορισμένο αριθμό δεικτών μέσου σημείου και/ή ζημιών.

Εκτίμηση επιπτώσεων περιβαλλοντικού αποτυπώματος (EF)– φάση της ανάλυσης PEF που αποσκοπεί στην κατανόηση και την αξιολόγηση του μεγέθους και της σημασίας των πιθανών επιπτώσεων στο περιβάλλον για ένα σύστημα προϊόντος καθόλη τη διάρκεια του κύκλου ζωής του προϊόντος (βάσει του ISO 14044:2006). Οι μέθοδοι εκτίμησης επιπτώσεων EF παρέχουν παράγοντες χαρακτηρισμού επιπτώσεων για στοιχειώδεις ροές, ώστε οι επιπτώσεις να συγκεντρωθούν και να επιτευχθεί περιορισμένος αριθμός δεικτών μέσου σημείου και/ή ζημιών.

Εκτίμηση του κύκλου ζωής (ΕΚΖ)– συλλογή και αξιολόγηση των εισροών και εκροών, καθώς και των πιθανών περιβαλλοντικών επιπτώσεων ενός συστήματος προϊόντος καθόλη τη διάρκεια του κύκλου ζωής του (ISO 14040:2006).

Έμμεση αλλαγή χρήσης γης (iLUC)– εμφανίζεται όταν ένα αίτημα για μια συγκεκριμένη μορφή χρήσης γης προκαλεί αλλαγές εκτός των ορίων του συστήματος, π.χ. σε άλλους τύπους χρήσης γης. Αυτές οι έμμεσες επιπτώσεις μπορούν να εκτιμηθούν κυρίως μέσω οικονομικής μοντελοποίησης της ζήτησης γης ή της μοντελοποίησης της μετεγκατάστασης των δραστηριοτήτων σε παγκόσμια κλίμακα. Τα βασικά μειονεκτήματα αυτών των μοντέλων είναι η εξάρτησή τους από τις τάσεις, οι οποίες μπορεί να μην αντανακλούν μελλοντικές εξελίξεις. Χρησιμοποιούνται ευρέως ως βάση για τη λήψη πολιτικών αποφάσεων.

Ενδιάμεσο προϊόν– εκροή από μια βασική διαδικασία η οποία εισέρχεται σε άλλες βασικές διαδικασίες που απαιτούν περαιτέρω μετατροπή στο πλαίσιο του συστήματος (ISO 14040:2006).

Εξάντληση πόρων– κατηγορία επιπτώσεων EF που πραγματεύεται τη χρήση φυσικών πόρων, ανανεώσιμων ή μη, βιοτικών ή αβιοτικών.

Επιχείρηση προς επιχείρηση (Β2Β)– περιγράφει τις συναλλαγές μεταξύ επιχειρήσεων, όπως μεταξύ ενός παραγωγού και μιας επιχείρησης χονδρικού εμπορίου, ή μεταξύ μιας επιχείρησης χονδρικού εμπορίου και μιας επιχείρησης λιανικού εμπορίου.

Επιχείρηση προς καταναλωτή (Β2C)– περιγράφει τις συναλλαγές μεταξύ επιχειρήσεων και καταναλωτών, όπως μεταξύ επιχειρήσεων λιανικού εμπορίου και καταναλωτών. Σύμφωνα με το πρότυπο ISO 14025:2006, ένας καταναλωτής ορίζεται ως «ένα μεμονωμένο μέλος του γενικού κοινού που αγοράζει ή χρησιμοποιεί προϊόντα, ακίνητα ή υπηρεσίες για ιδιωτικούς σκοπούς».

Ευτροφισμός– θρεπτικά στοιχεία (κυρίως άζωτο και φώσφορος) από εκροές λυμάτων και γεωργικές εκτάσεις στις οποίες έχουν χρησιμοποιηθεί λιπάσματα, τα οποία επισπεύδουν την ανάπτυξη φυκών και άλλου είδους βλάστησης στο νερό. Η αποδόμηση της οργανικής ύλης καταναλώνει οξυγόνο, με αποτέλεσμα την έλλειψη οξυγόνου και, σε ορισμένες περιπτώσεις, το θάνατο των ψαριών. Ο ευτροφισμός μετατρέπει την ποσότητα των ουσιών που εκπέμπονται σε ένα κοινό μέτρο που εκφράζεται ως το οξυγόνο που απαιτείται για την αποδόμηση της νεκρής βιομάζας.

Ιοντίζουσα ακτινοβολία, ανθρώπινη υγεία– κατηγορία επιπτώσεων EF που αντιστοιχεί στις δυσμενείς επιπτώσεις για την ανθρώπινη υγεία που προκαλούνται από τις διαρροές ραδιενεργών ουσιών.

Καθυστερημένες εκπομπές– εκπομπές που εμφανίζονται με την πάροδο του χρόνου, π.χ. μέσω μακροχρόνιας χρήσης ή της φάσης τελικής διάθεσης, σε αντιδιαστολή με τις μεμονωμένες εκπομπές σε χρόνο t

Κανόνες κατηγορίας περιβαλλοντικού αποτυπώματος προϊόντος (PEFCR)– πρόκειται για κανόνες που αφορούν σε συγκεκριμένο τύπο προϊόντος και βασίζονται στον κύκλο ζωής, οι οποίοι συμπληρώνουν τη γενική μεθοδολογική καθοδήγηση για τις μελέτες PEF παρέχοντας περαιτέρω εξειδίκευση σε επίπεδο μιας συγκεκριμένης κατηγορίας προϊόντος. Οι PEFCR μπορούν να συμβάλουν στη μετατόπιση της εστίασης της μελέτης PEF προς τις πτυχές και τις παραμέτρους με το μεγαλύτερο ενδιαφέρον και, ως εκ τούτου, να συμβάλουν στην αύξηση της συνάφειας, της αναπαραγωγιμότητας και της συνέπειας.

Κανόνες κατηγορίας προϊόντος (PCR)– σύνολο ειδικών κανόνων, απαιτήσεων και κατευθυντήριων γραμμών για την ανάπτυξη περιβαλλοντικών δηλώσεων τύπου ΙΙΙ για μία ή περισσότερες κατηγορίες προϊόντων (ISO 14025:2006).

Κανονικοποίηση– μετά το στάδιο χαρακτηρισμού, η κανονικοποίηση συνιστά ένα προαιρετικό στάδιο στο οποίο τα αποτελέσματα της εκτίμησης επιπτώσεων EF πολλαπλασιάζονται με παράγοντες κανονικοποίησης που αντιπροσωπεύουν τη συνολική απογραφή μιας μονάδας αναφοράς (π.χ. μια ολόκληρη χώρα ή ένας μέσος πολίτης). Τα κανονικοποιημένα αποτελέσματα εκτίμησης επιπτώσεων EF εκφράζουν τα σχετικά μερίδια που αντιστοιχούν στις επιπτώσεις του αναλυμένου συστήματος όσον αφορά τις συνολικές εισφορές σε κάθε κατηγορία επιπτώσεων ανά μονάδα αναφοράς. Κατά την αντιπαραβολή των κανονικοποιημένων αποτελεσμάτων εκτίμησης επιπτώσεων EF των διαφόρων θεμάτων επιπτώσεων, καθίσταται σαφές ποιες κατηγορίες επιπτώσεων επηρεάζονται περισσότερο και λιγότερο από το αναλυμένο σύστημα. Τα κανονικοποιημένα αποτελέσματα εκτίμησης επιπτώσεων EF αντικατοπτρίζουν μόνο τη συμβολή του αναλυμένου συστήματος στη συνολική πιθανή επίπτωση και όχι τη σοβαρότητα/συνάφεια με την αντίστοιχη συνολική επίπτωση. Τα κανονικοποιημένα αποτελέσματα είναι αδιάστατα, αλλά όχι προσθετικά.

Κατανομή– προσέγγιση για την επίλυση πολυλειτουργικών προβλημάτων. Αναφέρεται στον «καταμερισμό των ροών εισόδου/εξόδου μιας διαδικασίας ή ενός συστήματος προϊόντος μεταξύ του συστήματος προϊόντος υπό μελέτη και ενός ή περισσότερων άλλων συστημάτων προϊόντων» (ISO 14040:2006).

Καταστροφή του όζοντος– κατηγορία επιπτώσεων EF που αντιστοιχεί στην υποβάθμιση του στρατοσφαιρικού όζοντος λόγω εκπομπών ουσιών που καταστρέφουν τη στιβάδα του όζοντος, για παράδειγμα μακρόβια αέρια που περιέχουν χλώριο και βρώμιο (π.χ. CFC, HCFC, Halons).

Κατηγορία εκτίμησης επιπτώσεων περιβαλλοντικού αποτυπώματος (EF)– κατηγορία χρήσης πόρων ή περιβαλλοντικών επιπτώσεων με την οποία σχετίζονται τα δεδομένα του προφίλ χρήσης πόρων και εκπομπών.

Κατηγορία προϊόντος– ομάδα προϊόντων που μπορούν να εκπληρώσουν ισοδύναμες λειτουργίες (ISO 14025:2006).

Κριτική επανεξέταση– διαδικασία που αποσκοπεί στη διασφάλιση της συνέπειας μεταξύ μιας μελέτης PEF και των αρχών και απαιτήσεων του παρόντος οδηγού PEF και των PEFCR (εφόσον υπάρχουν) (βάσει του προτύπου ISO 14040:2006).

Κύκλος ζωής– διαδοχικά και αλληλοσυνδεόμενα στάδια της ζωής ενός προϊόντος, από την απόκτηση των πρώτων υλών ή τη δημιουργία από φυσικούς πόρους έως την τελική διάθεση (ISO 14040:2006).

Μέθοδος εκτίμησης επιπτώσεων περιβαλλοντικού αποτυπώματος (EF)– πρωτόκολλο για την ποσοτική μετατροπή των δεδομένων του προφίλ χρήσης πόρων και εκπομπών σε συμβολές σε έναν οικείο τύπο περιβαλλοντικών επιπτώσεων.

Μεταγενέστερος– συμβαίνει στο πλαίσιο της αλυσίδας εφοδιασμού ενός προϊόντος, μετά το σημείο παραπομπής.

Μη στοιχειώδεις (ή περίπλοκες) ροές– στο προφίλ χρήσης πόρων και εκπομπών, οι μη στοιχειώδεις ροές περιλαμβάνουν όλες τις εισροές (π.χ. ηλεκτρική ενέργεια, υλικά, διαδικασίες μεταφοράς) και τις εκροές (π.χ. απόβλητα, υποπροϊόντα) σε ένα σύστημα, οι οποίες απαιτούν περαιτέρω προσπάθειες μοντελοποίησης για τη μετατροπή τους σε στοιχειώδεις ροές.

Μονάδα ανάλυσης– η μονάδα ανάλυσης προσδιορίζει τις ποιοτικές και ποσοτικές πτυχές της(των)λειτουργίας(-ιών) και/ή υπηρεσίας(-ιών) που παρέχει το προϊόν υπό αξιολόγηση. Ο ορισμός της μονάδας ανάλυσης δίνει απάντηση στα ερωτήματα «τι;», «πόσο;», «πόσο καλά» και «για πόσο διάστημα;».

Οικολογικό αποτύπωμα– αναφέρεται στην «έκταση παραγωγικών χερσαίων και υδάτινων οικοσυστημάτων που απαιτούνται για την παραγωγή των πόρων που καταναλώνει ο πληθυσμός και την αφομοίωση των αποβλήτων που παράγει ο πληθυσμός, οπουδήποτε κι αν βρίσκονται αυτές οι εκτάσεις στη Γη» (Wackernagel and Rees, 1996). Σύμφωνα με τον οδηγό PEF, το περιβαλλοντικό αποτύπωμα δεν αντιστοιχεί στο οικολογικό αποτύπωμα των Wackernagel και Rees. Οι βασικές διαφορές επισημαίνονται στο Παράρτημα Χ.

Οικοτοξικότητα– η κατηγορία οικολογικού αποτυπώματος που αντιμετωπίζει τις τοξικές επιπτώσεις σε ένα οικοσύστημα, οι οποίες καταστρέφουν μεμονωμένα είδη και μεταβάλλουν τη δομή και τη λειτουργία του οικοσυστήματος. Η οικοτοξικότητα είναι ένα από τα αποτελέσματα διαφόρων τοξικολογικών μηχανισμών που οφείλεται στην απελευθέρωση ουσιών με διαφορετική επίδραση στην υγεία του οικοσυστήματος.

Οξίνιση– κατηγορία επιπτώσεων EF που εξετάζει επιπτώσεις που οφείλονται σε ουσίες που προκαλούν οξίνιση στο περιβάλλον. Οι εκπομπές NOx, NH3 και SOx προκαλούν έκλυση ιόντων υδρογόνου (H+) όταν τα αέρια ανοργανοποιούνται. Τα πρωτόνια συμβάλλουν στην οξίνιση του εδάφους και των υδάτων όταν απελευθερώνονται σε περιοχές όπου το ρυθμιστικό δυναμικό του εδάφους είναι χαμηλό, με αποτέλεσμα την φθίση των δασών και την οξίνιση των λιμνών.

Οργανική ύλη του εδάφους (SOM)– είναι το μέτρο της περιεκτικότητα της οργανικής ύλης του εδάφους. Προέρχεται από φυτά και ζώα και περιλαμβάνει όλη την οργανική ύλη του εδάφους εκτός από την ύλη που δεν έχει αποσυντεθεί.

Όριο συστήματος– ορισμός των πτυχών που περιλαμβάνονται ή εξαιρούνται από τη μελέτη. Για παράδειγμα, για μια ανάλυση EF «από τη γέννηση έως το θάνατο», το όριο συστήματος θα πρέπει να περιλαμβάνει όλες τις δραστηριότητες, από την εξόρυξη πρώτων υλών, έως τα στάδια επεξεργασίας, διανομής, αποθήκευσης, χρήσης και διάθεσης ή ανακύκλωσης.

Παράγοντας χαρακτηρισμού -– παράγοντας που προκύπτει από ένα μοντέλο χαρακτηρισμού, το οποίο εφαρμόζεται για τη μετατροπή ενός εκχωρημένου αποτελέσματος του προφίλ χρήσης πόρων και εκπομπών στην κοινή μονάδα του δείκτη κατηγορίας επιπτώσεων EF (βάσει του ISO 14040:2006).

Περιβαλλοντική δήλωση τύπου ΙΙΙ– περιβαλλοντική δήλωση που παρέχει ποσοτικοποιημένα περιβαλλοντικά δεδομένα χρησιμοποιώντας προκαθορισμένες παραμέτρους και, κατά περίπτωση, πρόσθετες περιβαλλοντικές πληροφορίες (ISO 14025:2006). Οι προκαθορισμένες παράμετροι βασίζονται στη σειρά προτύπων ISO 14040, η οποία απαρτίζεται από τα πρότυπα ISO 14040 και ISO 14044.

Περιβαλλοντική επίπτωση– οποιαδήποτε αρνητική ή θετική αλλαγή στο περιβάλλον, η οποία οφείλεται, εξ ολοκλήρου ή εν μέρει, στις δραστηριότητες, τα προϊόντα ή τις υπηρεσίες ενός οργανισμού (κανονισμός EMAS).

Περιβαλλοντική πτυχή– στοιχείο των δραστηριοτήτων ή των προϊόντων ενός οργανισμού, το οποίο έχει ή ενδέχεται να έχει επιπτώσεις στο περιβάλλον (κανονισμός EMAS).

Περιβαλλοντικός μηχανισμός– σύστημα φυσικών, χημικών και βιολογικών διαδικασιών για μια δεδομένη κατηγορία επιπτώσεων EF που συνδέει τα αποτελέσματα του προφίλ χρήσης πόρων και εκπομπών με τους δείκτες κατηγορίας EF (βάσει του ISO 14040:2006).

Ποιότητα των δεδομένων– χαρακτηριστικά δεδομένων που σχετίζονται με την ικανότητά τους να ικανοποιούν προβλεπόμενες απαιτήσεις (ISO 14040:2006). Η ποιότητα των δεδομένων καλύπτει διάφορες πτυχές, όπως τεχνολογική, γεωγραφική και χρονική αντιπροσωπευτικότητα, καθώς και την πληρότητα και την ακρίβεια των δεδομένων απογραφής.

Πολυλειτουργικότητα– αν μια διαδικασία ή εγκατάσταση παρέχει περισσότερες από μία λειτουργίες, δηλ. παρέχει διάφορα προϊόντα και/ή υπηρεσίες («συμπαραγόμενα προϊόντα»), τότε είναι «πολυλειτουργική». Σε αυτές τις περιπτώσεις, όλες οι εισροές και εκπομπές που συνδέονται με τη διαδικασία πρέπει να επιμερίζονται μεταξύ του οικείου προϊόντος που και των άλλων συμπαραγόμενων προϊόντων βάσει αρχών.

Προεκβαλλόμενα δεδομένα– αναφέρεται σε δεδομένα από μια συγκεκριμένη διαδικασία η οποία χρησιμοποιείται για την αναπαράσταση μιας παρόμοιας διαδικασίας για την οποία δεν υπάρχουν διαθέσιμα δεδομένα, με την παραδοχή ότι είναι ευλόγως αντιπροσωπευτική.

Προηγούμενου σταδίου– οτιδήποτε συμβαίνει στο πλαίσιο της εφοδιαστικής αλυσίδας των αγοραζόμενων αγαθών/υπηρεσιών πριν ενταχθεί στο όριο του συστήματος.

Προϊόν– κάθε αγαθό ή υπηρεσία (ISO 14040:2006).

Προσέγγιση κύκλου ζωής– λαμβάνει υπόψη το φάσμα των ροών πόρων και των περιβαλλοντικών παρεμβάσεων που σχετίζονται με ένα προϊόν από την άποψη της εφοδιαστικής αλυσίδας, συμπεριλαμβανομένων όλων των σταδίων, από την απόκτηση των πρώτων υλών έως την επεξεργασία, τη διανομή, τη χρήση και τις διαδικασίες στο τέλος του κύκλου ζωής των προϊόντων, καθώς και όλες τις σχετικές περιβαλλοντικές επιπτώσεις (αντί να εστιάζει σε ένα μόνο ζήτημα).

Πρόσθετες περιβαλλοντικές πληροφορίες– οι κατηγορίες επιπτώσεων EF και άλλοι περιβαλλοντικοί δείκτες που υπολογίζονται και κοινοποιούνται μαζί με τα αποτελέσματα PEF.

Προσωρινή αποθήκευση διοξειδίου του άνθρακα– συντελείται όταν ένα προϊόν «μειώνει τις ατμοσφαιρικές εκπομπές αερίων θερμοκηπίου» ή προκαλεί «αρνητικές εκπομπές», απορροφώντας και αποθηκεύοντας διοξείδιο του άνθρακα για περιορισμένο χρονικό διάστημα.

Προφίλ χρήσης πόρων και εκπομπών– αναφέρεται στο μητρώο δεδομένων που έχουν συλλεχθεί για την αντιπροσώπευση των εισροών και εκροών που σχετίζονται με κάθε στάδιο της αλυσίδας εφοδιασμού προϊόντος υπό μελέτη. Η κατάρτιση του προφίλ χρήσης πόρων και εκπομπών ολοκληρώνεται όταν οι μη στοιχειώδεις (δηλ. περίπλοκες) ροές μετατρέπονται σε στοιχειώδεις ροές.

Πρώτη ύλη– πρωτογενές ή δευτερογενές υλικό που χρησιμοποιείται για την παραγωγή ενός προϊόντος (ISO 14040:2006).

Ροή αναφοράς– μέτρο των εκροών από διαδικασίες ενός δεδομένου συστήματος προϊόντος που απαιτείται για την εκπλήρωση της λειτουργίας που εκφράζεται από τη μονάδα ανάλυσης (βάσει του ISO 14040:2006).

Ροή προϊόντος– προϊόντα που εισέρχονται σε ή εξέρχονται προς ένα άλλο σύστημα προϊόντος (ISO 14040:2006).

Ρυθμός φόρτωσης– λόγος του πραγματικού φορτίου προς το πλήρες φορτίο ή χωρητικότητα (π.χ. μάζα ή όγκος) που φέρει ένα όχημα ανά διαδρομή.

Στάθμιση– η στάθμιση είναι συμπληρωματικό, αλλά όχι υποχρεωτικό στάδιο που δύναται να υποστηρίξει την ερμηνεία και την ανακοίνωση των αποτελεσμάτων της ανάλυσης. Τα αποτελέσματα PEF πολλαπλασιάζονται με ένα σύνολο παραγόντων στάθμισης οι οποίοι αντικατοπτρίζουν την υποκειμενική σχετική σημασία των υπό εξέταση κατηγοριών επιπτώσεων. Τα σταθμισμένα αποτελέσματα EF μπορούν να συγκριθούν απευθείας στις κατηγορίες επιπτώσεων και επίσης να αθροιστούν στις κατηγορίες επιπτώσεων, ώστε να προκύψει ένας γενικός δείκτης επίπτωσης ενιαίας τιμής. Η στάθμιση απαιτεί αξιολόγηση ως προς την αντίστοιχη σημασία των υπό εξέταση κατηγοριών επιπτώσεων EF. Αυτές οι αξιολογήσεις μπορούν να βασίζονται στη γνώμη ειδικών, σε μεθόδους κοινωνικών επιστημών, σε πολιτισμικές/πολιτικές απόψεις ή σε οικονομικές εκτιμήσεις.

Στοιχειώδεις ροές– στο Προφίλ χρήσης πόρων και εκπομπών, οι στοιχειώδεις ροές περιλαμβάνουν «υλικό ή ενέργεια που εισέρχεται στο σύστημα υπό μελέτη, το οποίο προέρχεται από το περιβάλλον, χωρίς να έχει υποστεί προηγουμένως μετατροπή από τον άνθρωπο, ή υλικό ή ενέργεια που εξέρχεται από το σύστημα υπό μελέτη, το οποίο απελευθερώνεται στο περιβάλλον χωρίς να υποστεί μεταγενέστερη μετατροπή από τον άνθρωπο». (ISO 14040, 3.12). Οι στοιχειώδεις ροές περιλαμβάνουν, για παράδειγμα, πόρους που προέρχονται από τη φύση ή εκπομπές στον αέρα, το νερό και το έδαφος, οι οποίες συνδέονται άμεσα με τους παράγοντες χαρακτηρισμού των κατηγοριών επιπτώσεων EF.

Σύγκριση– σύγκριση (γραφική ή άλλη) δύο ή περισσότερων προϊόντων σε σχέση με τα αποτελέσματα PEF τους, λαμβάνοντας υπόψη τους PEFCR τους, χωρίς να περιλαμβάνουν συγκριτικό ισχυρισμό.

Συγκριτικός ισχυρισμός– περιβαλλοντικός ισχυρισμός σχετικά με την ανωτερότητα ή ισοδυναμία προϊόντων με βάση τα αποτελέσματα μιας μελέτης PEF και υποστηρικτικών PEFCR (βάσει του ISO 14040:2006).

συμπαραγόμενο προϊόν– κάθε ένα από δύο ή περισσότερα προϊόντα που προκύπτουν από την ίδια βασική διαδικασία ή σύστημα προϊόντος (ISO 14040:2006).

Συνλειτουργία– κάθε μία από δύο ή περισσότερες λειτουργίες που προκύπτουν από την ίδια βασική διαδικασία ή σύστημα προϊόντος.

Σύστημα προϊόντος– συλλογή βασικών διαδικασιών με στοιχειώδεις ροές και ροές προϊόντων, οι οποίες επιτελούν μία ή περισσότερες καθορισμένες λειτουργίες και διαμορφώνουν τον κύκλο ζωής ενός προϊόντος (ISO 14040:2006).

Ταξινόμηση– εκχώρηση εισροών και εκροών υλικού/ενέργειας που έχουν καταχωρηθεί σε πίνακα στο προφίλ χρήσης πόρων και εκπομπών στις κατηγορίες επιπτώσεων EF σύμφωνα με τη δυνατότητα κάθε ουσίας να συμβάλει στις υπό εξέταση κατηγορίες επιπτώσεων EF.

Τοξικότητα για τον άνθρωπο - εκτός του καρκίνου– κατηγορία επιπτώσεων EF που αντιστοιχεί στις δυσμενείς επιπτώσεις για την υγεία του ανθρώπου που προκαλούνται από την πρόσληψη τοξικών ουσιών μέσω της εισπνοής αέρα, της κατανάλωσης τροφής/νερού και της διείσδυσης μέσω του δέρματος, στο μέτρο που σχετίζονται με μη καρκινογόνες επιπτώσεις, οι οποίες δεν οφείλονται σε αιωρούμενα σωματίδια/αναπνευστικές ανόργανες ύλες ή ιοντίζουσα ακτινοβολία.

Τοξικότητα για τον άνθρωπο - καρκίνος– κατηγορία επιπτώσεων EF που αντιστοιχεί στις δυσμενείς επιπτώσεις για την υγεία του ανθρώπου που προκαλούνται από την πρόσληψη τοξικών ουσιών μέσω της εισπνοής αέρα, της κατανάλωσης τροφής/νερού και της διείσδυσης μέσω του δέρματος, στο μέτρο που σχετίζονται με τον καρκίνο.

Υποδιαίρεση– η υποδιαίρεση αναφέρεται στην κατάτμηση πολυλειτουργικών διαδικασιών ή εγκαταστάσεων για την απομόνωση των ροών εισόδου που σχετίζονται με την απόδοση κάθε διαδικασίας ή εγκατάστασης. Η διαδικασία διερευνάται προκειμένου να αποδειχθεί εάν είναι δυνατή η υποδιαίρεσή της. Στις περιπτώσεις όπου είναι δυνατό να εφαρμοστεί υποδιαίρεση, τα δεδομένα απογραφής θα πρέπει να συλλέγονται μόνο για εκείνες τις βασικές διαδικασίες που σχετίζονται άμεσα με τα οικεία προϊόντα/υπηρεσίες.

Φωτοχημικός σχηματισμός όζοντος– κατηγορία επιπτώσεων EF που αντιστοιχεί στο σχηματισμό όζοντος στο επίπεδο του εδάφους ή στην τροπόσφαιρα, ο οποίος οφείλεται στη φωτοχημική οξείδωση πτητικών οργανικών ενώσεων (ΠΟΕ) και μονοξειδίου του άνθρακα (CO) παρουσία οξειδίων του αζώτου (NOx) και ηλιακής ακτινοβολίας. Οι υψηλές συγκεντρώσεις τροποσφαιρικού όζοντος σε επίπεδο εδάφους καταστρέφουν τη βλάστηση, τις αναπνευστικές οδούς του ανθρώπου και τα ανθρωπογενή υλικά, μέσω αντίδρασης με οργανικά υλικά.

Χαρακτηρισμός– υπολογισμός του μεγέθους και της συμβολής κάθε ταξινομημένης εισροής/εκροής στις αντίστοιχες κατηγορίες επιπτώσεων EF και ομαδοποίηση των συνεισφορών στο πλαίσιο κάθε κατηγορίας. Αυτό απαιτεί γραμμικό πολλαπλασιασμό των δεδομένων απογραφής με παράγοντες χαρακτηρισμού για κάθε οικεία ουσία και κατηγορία επιπτώσεων EF. Για παράδειγμα, αναφορικά με την κατηγορία επιπτώσεων EF «κλιματική αλλαγή», ως ουσία αναφοράς έχει επιλεγεί το CO2 και ως μονάδα αναφοράς τα ισοδύναμα kg CO2.

Χρήση γης– κατηγορία επιπτώσεων EF που σχετίζεται με τη χρήση (εκμετάλλευση) και μετατροπή (διαμόρφωση) της έκτασης μέσω δραστηριοτήτων όπως η γεωργία, η οδοποιία, οι οικοδομές, η εκμετάλλευση μεταλλείων, κ.λπ. Η εκμετάλλευση της γης λαμβάνει υπόψη τις επιπτώσεις της χρήσης γης, το μέγεθος της εμπλεκόμενης έκτασης και τη διάρκεια της εκμετάλλευσης (αλλαγές στην ποιότητα πολλαπλασιασμένες επί την έκταση και τη διάρκεια). Η μετατροπή της γης λαμβάνει υπόψη την έκταση των αλλαγών στις ιδιοκτησίες γης και την έκταση που επηρεάζεται (αλλαγές στην ποιότητα πολλαπλασιασμένες επί την έκταση).

12.   ΒΙΒΛΙΟΓΡΑΦΙΑ

ADEME (2011): Γενικές αρχές για μια περιβαλλοντική ανακοίνωση για προϊόντα μαζικής αγοράς BPX 30-323-0. Διαθέσιμο στην ηλεκτρονική διεύθυνση http://www2.ademe.fr/servlet/getDoc?id=38480&m=3&cid=96

BSI (2011): PAS 2050:2011 Προδιαγραφές για την εκτίμηση του κύκλου ζωής των εκπομπών αερίου του θερμοκηπίου που προέρχονται από προϊόντα και υπηρεσίες. BSI, London, 38 σ.

CE Delft (2010). Βιοκαύσιμα: Συνέπειες της έμμεσης αλλαγής της χρήσης γης στις εκπομπές θερμοκηπικών αερίων. Διατίθεται στη διεύθυνση http://www.birdlife.org/eu/pdfs/PPT_carbon_bomb_CE_delft.pdf

Συμβούλιο της Ευρωπαϊκής Ένωσης (2008): Συμπεράσματα του Συμβουλίου όσον αφορά το «σχέδιο δράσης για τη βιώσιμη κατανάλωση και παραγωγή και τη βιώσιμη βιομηχανική πολιτική». http://www.eu2008.fr/webdav/site/PFUE/shared/import/1204_Conseil_Environnement/Council_conclusions_Sustainable_consumption_and_production_EN.pdf

Συμβούλιο της Ευρωπαϊκής Ένωσης (2010): Συμπεράσματα του Συμβουλίου όσον αφορά τη βιώσιμη διαχείριση υλικών και τη βιώσιμη παραγωγή και κατανάλωση: βασική συμβολή προς μια αποδοτική, από πλευράς πόρων, Ευρώπη.

http://www.consilium.europa.eu/uedocs/cms_data/docs/pressdata/en/envir/118642.pdf

Dreicer M., Tort V. και Manen P. (1995): ExternE, Externalities of Energy, Vol. 5 Nuclear, Centre d'étude sur l'Evaluation de la Protection dans le domaine nucléaire (CEPN), που εκδόθηκε από τη Γενική Διεύθυνση Επιστήμης, Έρευνας και Ανάπτυξης (ΓΔ XII) JOULE, Λουξεμβούργο.

Ευρωπαϊκή Επιτροπή - Κοινό Κέντρο Ερευνών - Ινστιτούτο Περιβάλλοντος και Βιώσιμης Ανάπτυξης (2010): International Reference Life Cycle Data System (ILCD) Handbook - General guide for Life Cycle Assessment - Detailed guidance (Εγχειρίδιο για το Διεθνές σύστημα αναφοράς για τα δεδομένα του κύκλου ζωής (ILCD) - Γενικός οδηγός για την εκτίμηση κύκλου ζωής – Αναλυτικές οδηγίες). Πρώτη έκδοση Μάρτιος 2010. ISBN 978-92-79-19092-6, doi: 10.2788/38479. Υπηρεσία Επισήμων Εκδόσεων της Ευρωπαϊκής Ένωσης, Λουξεμβούργο.

Ευρωπαϊκή Επιτροπή - Κοινό Κέντρο Ερευνών - Ινστιτούτο Περιβάλλοντος και Βιώσιμης Ανάπτυξης (2010): International Reference Life Cycle Data System (ILCD) Handbook - Review schemes for Life Cycle Assessment (Εγχειρίδιο για το Διεθνές σύστημα αναφοράς για τα δεδομένα του κύκλου ζωής (ILCD) - Προγράμματα αξιολόγησης για την εκτίμηση του κύκλου ζωής). Πρώτη έκδοση Μάρτιος 2010. ISBN 978-92-79-19094-0, doi: 10.2788/39791. Υπηρεσία Επισήμων Εκδόσεων της Ευρωπαϊκής Ένωσης, Λουξεμβούργο.

Ευρωπαϊκή Επιτροπή - Κοινό Κέντρο Ερευνών - Ινστιτούτο Περιβάλλοντος και Βιώσιμης Ανάπτυξης (2010): International Reference Life Cycle Data System (ILCD) Handbook - Framework and Requirements for Life Cycle Impact Assessment Models and Indicators. (Εγχειρίδιο για το Διεθνές σύστημα αναφοράς για τα δεδομένα του κύκλου ζωής (ILCD) - Πλαίσιο και απαιτήσεις για τα μοντέλα εκτίμησης επιπτώσεων του κύκλου ζωής και δείκτες). Πρώτη έκδοση Μάρτιος 2010. ISBN 978-92-79-17539-8, doi: 10.2788/38719. Υπηρεσία Επισήμων Εκδόσεων της Ευρωπαϊκής Ένωσης, Λουξεμβούργο.

Ευρωπαϊκή Επιτροπή - Κοινό Κέντρο Ερευνών - Ινστιτούτο Περιβάλλοντος και Βιώσιμης Ανάπτυξης (2010): International Reference Life Cycle Data System (ILCD) Handbook – Nomenclature and other conventions. (Εγχειρίδιο για το Διεθνές σύστημα αναφοράς για τα δεδομένα του κύκλου ζωής (ILCD) – Ονοματολογία και άλλες συνθήκες). Πρώτη έκδοση Μάρτιος 2010. ISBN 978-92-79-15861-2, doi: 10.2788/96557. Υπηρεσία Επισήμων Εκδόσεων της Ευρωπαϊκής Ένωσης, Λουξεμβούργο.

Ευρωπαϊκή Επιτροπή - Κοινό Κέντρο Ερευνών - Ινστιτούτο Περιβάλλοντος και Βιώσιμης Ανάπτυξης (2011α): International Reference Life Cycle Data System (ILCD) Handbook - Recommendations based on existing environmental impact assessment models and factors for Life Cycle Assessment in a European context. (Εγχειρίδιο για το Διεθνές σύστημα αναφοράς για τα δεδομένα του κύκλου ζωής (ILCD) - Συστάσεις βάσει υφιστάμενων μοντέλων εκτίμησης περιβαλλοντικών επιπτώσεων και παράγοντες για την εκτίμηση του κύκλου ζωής σε ένα ευρωπαϊκό πλαίσιο). Υπηρεσία Εκδόσεων της Ευρωπαϊκής Ένωσης, υπό έκδοση.

Ευρωπαϊκή Επιτροπή - Κοινό Κέντρο Ερευνών - - Ινστιτούτο Περιβάλλοντος και Βιώσιμης Ανάπτυξης (2011β): Analysis of Existing Environmental Footprint Methodologies for Products and Organizations: Recommendations, Rationale, and Alignment. (Ανάλυση υφιστάμενων μεθοδολογιών για το περιβαλλοντικό αποτύπωμα προϊόντων και οργανισμών: συστάσεις, συλλογιστική και εναρμόνιση), υπό έκδοση.

http://ec.europa.eu/environment/eussd/corporate_footprint.htm

Ευρωπαϊκή Επιτροπή (2010): Απόφαση της Επιτροπής της 10ης Ιουνίου 2010 για τις κατευθυντήριες γραμμές του υπολογισμού των εδαφικών αποθεμάτων άνθρακα για τους σκοπούς του παραρτήματος V της οδηγίας 2009/28/ΕΚ (κοινοποιηθείσα υπό τον αριθμό Ε (2010) 3751), Επίσημη Εφημερίδα της Ευρωπαϊκής Ένωσης, Βρυξέλλες.

Ευρωπαϊκή Επιτροπή (2011): Χάρτης πορείας για μια αποδοτική, από πλευράς πόρων, Ευρώπη, COM(2011)571 τελικό

Ευρωπαϊκή Επιτροπή (2012). Πρόταση οδηγίας του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου για την τροποποίηση της οδηγίας 98/70/ΕΚ σχετικά με την ποιότητα των καυσίμων βενζίνης και ντίζελ και την τροποποίηση της οδηγίας 2009/28/ΕΚ σχετικά με την προώθηση της χρήσης ενέργειας από ανανεώσιμες πηγές. COM(2012) 595 τελικό. Βρυξέλλες.

Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο και Συμβούλιο της Ευρωπαϊκής Ένωσης (2009): Οδηγία 2009/28/ΕΚ του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου της 23ης Απριλίου 2009 σχετικά με την προώθηση της χρήσης ενέργειας από ανανεώσιμες πηγές και την τροποποίηση και τη συνακόλουθη κατάργηση των οδηγιών 2001/77/ΕΚ και 2003/30/ΕΚ, Επίσημη Εφημερίδα της Ευρωπαϊκής Ένωσης, Βρυξέλλες.

Ευρωπαϊκή Ένωση (2009): Οδηγία 2009/28/ΕΚ σχετικά με την προώθηση της χρήσης ενέργειας από ανανεώσιμες πηγές, Επίσημη Εφημερίδα της Ευρωπαϊκής Ένωσης.

Eurostat: http://epp.eurostat.ec.europa.eu/portal/page/portal/environment/data/main_tables

Frischknecht R., Steiner R. και Jungbluth N. (2008): The Ecological Scarcity Method – Eco-Factors 2006. A method for impact assessment in LCA. Environmental studies no. 0906. Federal Office for the Environment (FOEN), Bern. 188 pp. (Η μέθοδος της ανεπάρκειας πόρων – Οικολογικοί παράγοντες 2006. Η μέθοδος της ανεπάρκειας πόρων στην ΕΚΖ. Περιβαλλοντικές μελέτες αριθ. 0906. Ομοσπονδιακή Υπηρεσία για το Περιβάλλον (FOEN), Βέρνη. 188 σ.).

Global Footprint Network (2009): Πρότυπα οικολογικού αποτυπώματος 2009. Διαθέσιμο στην ηλεκτρονική διεύθυνση http://www.footprintnetwork.org/images/uploads/Ecological_Footprint_Standards_2009.pdf

Διακυβερνητική επιτροπή για την κλιματική αλλαγή (IPCC) (2007): Τέταρτη έκθεση εκτίμησης της Διακυβερνητικής Επιτροπής για την κλιματική αλλαγή: Κλιματική αλλαγή 2007. www.ipcc.ch/ipccreports/assessments-reports.htm

Διακυβερνητική επιτροπή για την κλιματική αλλαγή - IPCC (2003): Οδηγίες καλής πρακτικής της IPCC για τη χρήση γης, τις αλλαγές χρήσης γης και τη δασοκομία, Διακυβερνητική Επιτροπή για κλιματική αλλαγή, Hayama

Διακυβερνητική επιτροπή για την κλιματική αλλαγή - IPCC (2006): Κατευθυντήριες γραμμές της IPCC για τους εθνικούς καταλόγους απογραφής των αερίων του θερμοκηπίου: Τεύχος 4 Γεωργία, Δασοκομία και άλλες μορφές χρήσης γης, IGES, Ιαπωνία.

ISO 14025:2006. Διεθνές Πρότυπο - Περιβαλλοντικά σήματα και δηλώσεις - Περιβαλλοντικές δηλώσεις τύπου ΙΙΙ - Αρχές και διαδικασίες. Διεθνής οργανισμός τυποποίησης. Γενεύη, Ελβετία

ISO 14040:2006. Διεθνές Πρότυπο - Περιβαλλοντική διαχείριση - Εκτίμηση κύκλου ζωής - Αρχές και πλαίσιο. Διεθνής οργανισμός τυποποίησης. Γενεύη, Ελβετία

ISO 14044:2006. Διεθνές Πρότυπο - Περιβαλλοντική διαχείριση - Εκτίμηση κύκλου ζωής - Απαιτήσεις και κατευθυντήριες γραμμές. Διεθνής οργανισμός τυποποίησης. Γενεύη, Ελβετία

Milà i Canals L., Romanyà J. και Cowell S.J. (2007): Method for assessing impacts on life support functions (LSF) related to the use of ‘fertile land’ in Life Cycle Assessment (LCA). Journal of Cleaner Production 15: 1426-1440.

ΔΠΠ 2050 (2011). Προδιαγραφές για την εκτίμηση του κύκλου ζωής των αερίων του θερμοκηπίου που προέρχονται από αγαθά και υπηρεσίες. Διαθέσιμο στην ηλεκτρονική διεύθυνση http://www.bsigroup.com/en/Standards-and-Publications/How-we-can-help-you/Professional-Standards-Service/PAS-2050/

Rabl A. και Spadaro J.V. (2004): The RiskPoll software, έκδοση 1.051 (Αύγουστος 2004). http://www.arirabl.com

Rosenbaum R.K., Bachmann T.M., Gold L.S., Huijbregts M.A.J., Jolliet O., Juraske R., Köhler A., Larsen H.F., MacLeod M., Margni M., McKone T.E., Payet J., Schuhmacher M., van de Meent D. και Hauschild M.Z. (2008): USEtox - The UNEP-SETAC toxicity model: recommended characterisation factors for human toxicity and freshwater ecotoxicity in Life Cycle Impact Assessment. International Journal of Life Cycle Assessment 13(7): 532-546, 2008

Seppälä J., Posch M., Johansson M. και Hettelingh J.P. (2006): Country-dependent Characterisation Factors for Acidification and Terrestrial Eutrophication Based on Accumulated Exceedance as an Impact Category Indicator. International Journal of Life Cycle Assessment 11(6): 403-416.

Struijs J., Beusen A., van Jaarsveld H. και Huijbregts M.A.J. (2009): Υδατικός ευτροφισμός. Κεφάλαιο 6 στο: Goedkoop M., Heijungs R., Huijbregts M.A.J., De Schryver A., Struijs J., Van Zelm R. (2009): ReCiPe 2008 - A life cycle impact assessment method which comprises harmonised category indicators at the midpoint and the endpoint level. Report I: Characterisation factors, πρώτη έκδοση.

Van Oers L., de Koning A., Guinee J.B. και Huppes G. (2002): Abiotic Resource Depletion in LCA. Road and Hydraulic Engineering Institute (Εξάντληση αβιοτικών πόρων στην ΕΚΖ. Ινστιτούτο οδοποιίας και υδραυλικής μηχανικής), Υπουργείο μεταφορών και υδάτων, Άμστερνταμ.

Van Zelm R., Huijbregts M.A.J., Den Hollander H.A., Van Jaarsveld H.A., Sauter F.J., Struijs J., Van Wijnen H.J. και Van de Meent D. (2008): European characterisation factors for human health damage of PM10 and ozone in life cycle impact assessment. Atmospheric Environment 42, 441-453.

Παγκόσμιος Μετεωρολογικός Οργανισμός (WMO) (1999): Επιστημονική αξιολόγηση της καταστροφής του όζοντος: 1998. Πρόγραμμα παγκόσμιας έρευνας και παρακολούθησης για το όζον - Έκθεση αριθ. 44, ISBN 92-807-1722-7, Γενεύη.

Ινστιτούτο Παγκόσμιων Πόρων (WRI), Παγκόσμιο Επιχειρηματικό Συμβούλιο για τη Βιώσιμη Ανάπτυξη (2011): Λογιστικό πρότυπο και πρότυπο υποβολής στοιχείων για τον κύκλο ζωής προϊόντων. Πρωτόκολλο για τα αέρια θερμοκηπίου. WRI, US, 144 σ.

Ινστιτούτο Παγκόσμιων Πόρων (WRI) και Παγκόσμιο Επιχειρηματικό Συμβούλιο για τη Βιώσιμη Ανάπτυξη WBCSD (2004): Πρωτόκολλο για τα αέρια θερμοκηπίου - Εταιρικό Λογιστικό πρότυπο και πρότυπο υποβολής στοιχείων.

Ινστιτούτο Παγκόσμιων Πόρων (WRI) και Παγκόσμιο Επιχειρηματικό Συμβούλιο για τη Βιώσιμη Ανάπτυξη WBCSD (2011): Εταιρικό Λογιστικό πρότυπο και πρότυπο υποβολής στοιχείων αλυσίδας αξιών (πεδίο εφαρμογής 3) του πρωτοκόλλου για τα αέρια του θερμοκηπίου.

Παράρτημα I

Σύνοψη των βασικών υποχρεωτικών απαιτήσεων για το περιβαλλοντικό αποτύπωμα προϊόντος και την ανάπτυξη κανόνων κατηγορίας αποτυπώματος προϊόντος

Ο ακόλουθος πίνακας παρέχει μια σύνοψη που περιλαμβάνει όλες τις υποχρεωτικές («πρέπει») απαιτήσεις για το PEF, καθώς και όλες («πρέπει», «θα πρέπει» και «μπορεί») τις πρόσθετες απαιτήσεις για την ανάπτυξη των PEFCR. Αυτές αναλύονται εκτενώς στον παρόντα Οδηγό, όπως υποδεικνύεται στην αριστερή στήλη του πίνακα.

Πίνακας 9

Σύνοψη των βασικών υποχρεωτικών απαιτήσεων για τις μελέτες PEF και των πρόσθετων απαιτήσεων για την ανάπτυξη των PEFCR.

Κεφάλαιο/ενότητα

Κριτήρια

Απαιτήσεις για το PEF

Πρόσθετες απαιτήσεις για την ανάπτυξη των PEFCR

1

Γενική προσέγγιση

Μια μελέτη PEF πρέπει να βασίζεται σε μια προσέγγιση του κύκλου ζωής.

 

1.1

Αρχές

Οι χρήστες του παρόντος Οδηγού πρέπει να τηρούν τις ακόλουθες αρχές κατά την εκπόνηση μελέτης PEF:

1.

Συνάφεια,

2.

Πληρότητα,

3.

Συνέπεια,

4.

Ακρίβεια,

5.

Διαφάνεια.

Αρχές των PEFCR:

1.

Σχέση με τον Οδηγό PEF,

2.

Συμμετοχή επιλεγμένων ενδιαφερόμενων μερών,

3.

Προσπάθεια για συγκρισιμότητα.

2.1

Ο ρόλος των PEFCR

Απουσία των PEFCR, τα βασικά πεδία που θα καλύπτονταν με τους PEFCR (όπως αναφέρονται σε αυτόν τον Οδηγό PEF) πρέπει να προσδιοριστούν, να αιτιολογηθούν και να αναφερθούν ρητά στη μελέτη PEF.

 

2.2

Σχέση με τους υφιστάμενους PCR

 

Οι PEFCR θα πρέπει, στο μέτρο του δυνατού και αναγνωρίζοντας τα διαφορετικά πλαίσια εφαρμογής, να συμμορφώνονται με υφιστάμενα διεθνή έγγραφα καθοδήγησης Κανόνων κατηγορίας προϊόντος (PCR).

2.3

Δομή PEFCR που βασίζεται σε CPA

 

Οι PEFCR πρέπει να βασίζονται σε έναν τομέα κωδικού CPA τουλάχιστον δύο ψηφίων (προεπιλεγμένη ρύθμιση). Ωστόσο, οι PEFCR μπορούν να επιτρέπουν (αιτιολογημένες) αποκλίσεις (π.χ. να επιτρέπουν τη χρήση τριψήφιων κωδικών). Για παράδειγμα, απαιτούνται περισσότερα από δύο ψηφία για την αντιμετώπιση της περιπλοκότητας του τομέα. Όταν προσδιορίζονται διάφορες μέθοδοι παραγωγής για παρόμοια προϊόντα με τη χρήση εναλλακτικών CPA, οι PEFCR πρέπει να περιλαμβάνουν όλες αυτές τις CPA.

3.1

Ορισμός στόχου

Ο ορισμός του στόχου μιας μελέτης PEF περιλαμβάνει τα εξής:

Προβλεπόμενη(-ες) εφαρμογή(-ές),

Λόγοι εκπόνησης της μελέτης και πλαίσιο απόφασης,

Κοινό αποδεκτών,

Εάν οι συγκρίσεις και/ή οι συγκριτικοί ισχυρισμοί πρέπει να γνωστοποιηθούν στο κοινό,

Εργοδότης της μελέτης,

Διαδικασία επανεξέτασης (όπου εφαρμόζεται).

Ο PEFCR πρέπει να προσδιορίζει τις απαιτήσεις εξέτασης μιας μελέτης PEF.

4.1

Ορισμός πεδίου εφαρμογής

Ο ορισμός του πεδίου εφαρμογής για μια μελέτη PEF πρέπει να συμμορφώνεται με τους καθορισμένους στόχους της μελέτης και να περιλαμβάνει τα εξής:

Μονάδα ανάλυσης και ροή αναφοράς,

Όρια συστήματος,

Κατηγορίες επιπτώσεων EF,

Παραδοχές και περιορισμοί.

 

4.2

Μονάδα ανάλυσης και ροή αναφοράς

Η μονάδα ανάλυσης για μια μελέτη PEF πρέπει να προσδιορίζεται σύμφωνα με τις ακόλουθες πτυχές:

Η(Οι) παρεχόμενη(-ες) λειτουργία(-ες)/υπηρεσία(-ες): «τι»,

Η έκταση της λειτουργίας ή υπηρεσίας: «σε ποιο βαθμό»,

Το εκτιμώμενο επίπεδο ποιότητας: «πόσο καλά»,

Η διάρκεια/χρόνος ζωής του προϊόντος: «για πόσο διάστημα»,

Ο(Οι) κωδικός(-οί) NACE.

Πρέπει να προσδιοριστεί μια κατάλληλη ροή αναφορών σε σχέση με τη μονάδα ανάλυσης. Τα ποσοτικά δεδομένα εισροών και εκροών που συλλέγονται για την υποστήριξη της ανάλυσης πρέπει να υπολογιστούν σε σχέση με αυτήν τη ροή.

Ο PEFCR πρέπει να προσδιορίζει την(τις) μονάδα(-ες) της ανάλυσης.

4.3

Όρια συστήματος

Το όριο συστήματος πρέπει να προσδιορίζεται σύμφωνα με μια γενική λογική εφοδιαστικής αλυσίδας, και περιλαμβάνει όλα τα στάδια, από την εξόρυξη των πρώτων υλών έως την επεξεργασία, την παραγωγή, τη διανομή, την αποθήκευση τη χρήση και την επεξεργασία στο τέλος του κύκλου ζωής του προϊόντος (δηλ. «από τη γέννηση έως το θάνατο»), ανάλογα με την προβλεπόμενη εφαρμογή της μελέτης. Τα όρια συστήματος πρέπει να περιλαμβάνουν όλες τις διαδικασίες που συνδέονται με την εφοδιαστική αλυσίδα του προϊόντος αναφορικά με τη μονάδα ανάλυσης.

Οι διαδικασίες που περιλαμβάνονται στα όρια συστήματος πρέπει να χωρίζονται σε διαδικασίες πρώτου επιπέδου (δηλ. βασικές διαδικασίες στον κύκλο ζωής του προϊόντος για τις οποίες υπάρχει άμεση πρόσβαση σε πληροφορίες) και διαδικασίες δεύτερου επιπέδου (δηλ. οι διαδικασίες στον κύκλο ζωής του προϊόντος για τις οποίες δεν υπάρχει άμεση πρόσβαση σε πληροφορίες).

Ο PEFCR πρέπει να προσδιορίζει τα όρια συστήματος για τις μελέτες κατηγορίας προϊόντος PEF, συμπεριλαμβανομένων των προδιαγραφών για αντίστοιχα στάδια κύκλου ζωής και διαδικασίες. Κάθε απόκλιση από την προεπιλεγμένη προσέγγιση «από τη γέννηση έως το θάνατο» πρέπει να προσδιορίζεται και να αιτιολογείται ρητά, π.χ. αποκλεισμός του άγνωστου σταδίου χρήσης ή τέλους κύκλου ζωής ενδιάμεσων προϊόντων.

Ο PEFCR πρέπει να προσδιορίζει μεταγενέστερα σενάρια, ώστε να διασφαλιστεί η συγκρισιμότητα και η συνέπεια των μελετών PEF.

4.3

Αντισταθμίσεις

Οι αντισταθμίσεις δεν πρέπει να περιλαμβάνονται στη μελέτη PEF. Ωστόσο, δύναται να υποβάλλονται χωριστά ως «πρόσθετες περιβαλλοντικές πληροφορίες».

 

4.4

Επιλογή κατηγοριών επιπτώσεων και μεθόδων EF

Για μια μελέτη PEF, πρέπει να εφαρμόζονται όλες οι προεπιλεγμένες κατηγορίες επιπτώσεων EF και τα αντίστοιχα καθορισμένα μοντέλα εκτίμησης επιπτώσεων EF.

Κάθε εξαίρεση πρέπει να τεκμηριώνεται, να αιτιολογείται και να υποβάλλεται ρητά στην έκθεση PEF και να υποστηρίζεται από τα κατάλληλα έγγραφα. Η επιρροή κάθε εξαίρεσης στα τελικά αποτελέσματα, ιδίως όσον αφορά στους περιορισμούς σχετικά με τη συγκρισιμότητα με άλλες μελέτες PEF, πρέπει να συζητείται και να αναφέρεται κατά τη φάση ερμηνείας. Αυτές οι εξαιρέσεις υπόκεινται σε επανεξέταση.

Οι PEFCR καθορίζουν και αιτιολογούν κάθε εξαίρεση των προεπιλεγμένων κατηγοριών επιπτώσεων EF, ιδίως εκείνων που σχετίζονται με θέματα συγκρισιμότητας.

4.5

Επιλογή πρόσθετων περιβαλλοντικών πληροφοριών

Εάν η προεπιλεγμένη ομάδα κατηγοριών επιπτώσεων EF ή τα προεπιλεγμένα μοντέλα εκτίμησης επιπτώσεων δεν καλύπτουν πλήρως τις ενδεχόμενες περιβαλλοντικές επιπτώσεις του αξιολογούμενου προϊόντος, όλες οι σχετικές συναφείς (ποιοτικές/ποσοτικές) περιβαλλοντικές πτυχές πρέπει να συμπεριληφθούν επίσης στην ενότητα «πρόσθετες περιβαλλοντικές πληροφορίες». Αυτές, ωστόσο, δεν πρέπει να υποκαθιστούν τα υποχρεωτικά μοντέλα εκτίμησης των προεπιλεγμένων κατηγοριών επιπτώσεων EF. Τα υποστηρικτικά μοντέλα αυτών των πρόσθετων κατηγοριών πρέπει να αναφέρονται και να τεκμηριώνονται σαφώς με τους αντίστοιχους δείκτες.

Οι πρόσθετες περιβαλλοντικές πληροφορίες θα:

βασίζονται στις πληροφορίες που έχουν τεκμηριωθεί και αναθεωρηθεί ή επαληθευτεί σύμφωνα με τις απαιτήσεις του ISO 14020 και του όρου 5 του ISO 14021:1999,

είναι συγκεκριμένες, ακριβείς και μη παραπλανητικές,

είναι συναφείς με τη συγκεκριμένη κατηγορία προϊόντος.

Οι εκπομπές που πραγματοποιήθηκαν απευθείας σε θαλασσινό νερό πρέπει να περιλαμβάνονται στις πρόσθετες περιβαλλοντικές πληροφορίες (σε επίπεδο απογραφής).

Εάν χρησιμοποιηθούν πρόσθετες περιβαλλοντικές πληροφορίες για την υποστήριξη της φάσης ερμηνείας μιας μελέτης PEF, τότε όλα τα δεδομένα που απαιτούνται για τη σύνθεση αυτών των πληροφοριών πρέπει να πληρούν τις ίδιες απαιτήσεις ως προς την ποιότητα που καθορίζονται για τα δεδομένα που χρησιμοποιούνται για τον υπολογισμό των αποτελεσμάτων PEF.

Οι πρόσθετες περιβαλλοντικές πληροφορίες πρέπει να σχετίζονται μόνο με περιβαλλοντικά θέματα. Πληροφορίες και οδηγίες, π.χ. δελτία δεδομένων ασφαλείας προϊόντος τα οποία δεν σχετίζονται με την περιβαλλοντική απόδοση του προϊόντος δεν πρέπει να αποτελούν μέρος ενός PEF. Παρομοίως, δεν πρέπει να περιλαμβάνονται πληροφορίες που σχετίζονται με νομικές απαιτήσεις.

Οι PEFCR πρέπει να προσδιορίζουν και να αιτιολογούν πρόσθετες περιβαλλοντικές πληροφορίες που πρόκειται να συμπεριληφθούν στη μελέτη PEF. Αυτές οι πρόσθετες πληροφορίες πρέπει να υποβάλλονται χωριστά από τα αποτελέσματα PEF που βασίζονται στον κύκλο ζωής, με σαφώς τεκμηριωμένες όλες τις μεθόδους και παραδοχές. Οι πρόσθετες περιβαλλοντικές πληροφορίες μπορεί να είναι ποσοτικές και/ή ποιοτικές. Οι πρόσθετες περιβαλλοντικές πληροφορίες μπορεί να περιλαμβάνουν (μη εξαντλητικός κατάλογος):

Άλλες συναφείς περιβαλλοντικές επιπτώσεις της κατηγορίας προϊόντος,

Άλλες συναφείς τεχνικές παραμέτρους που μπορούν να χρησιμοποιηθούν για την εκτίμηση του προϊόντος υπό μελέτη και να επιτρέπουν συγκρίσεις με άλλα προϊόντα ως προς τη συνολική απόδοση προϊόντος-συστήματος. Αυτές οι τεχνικές παράμετροι μπορεί να αναφέρονται, επί παραδείγματι, στη χρήση ανανεώσιμης έναντι μη ανανεώσιμης ενέργειας, στη χρήση ανανεώσιμων έναντι μη ανανεώσιμων καυσίμων, στη χρήση δευτερογενών υλικών, στη χρήση πόρων γλυκού νερού ή στη διάθεση των επικίνδυνων έναντι των μη επικίνδυνων τύπων αποβλήτων,

Άλλες συναφείς προσεγγίσεις για τη διενέργεια χαρακτηρισμού των ροών από το προφίλ χρήσης πόρων και εκπομπών, όταν δεν υπάρχουν διαθέσιμοι παράγοντες χαρακτηρισμού (CF) στην προεπιλεγμένη μέθοδο για ορισμένες ροές (π.χ. ομάδες χημικών ουσιών),

Περιβαλλοντικούς δείκτες ή δείκτες υπευθυνότητας προϊόντος (σύμφωνα με την πρωτοβουλία για την υποβολή εκθέσεων απολογισμού σε παγκόσμιο επίπεδο (Global Reporting Initiative - GRI)),

Την ενεργειακή κατανάλωση στον κύκλο ζωής από πρωτεύουσες ενεργειακές πηγές, με χωριστή αιτιολόγηση της χρήσης «ανανεώσιμης» ενέργειας,

Την άμεση ενεργειακή κατανάλωση από πρωτεύουσες ενεργειακές πηγές, με χωριστή αιτιολόγηση της χρήσης «ανανεώσιμης» ενέργειας για το επίπεδο επεξεργασίας εκτός της εγκατάστασης,

Για τις φάσεις «από πύλη σε πύλη», τον αριθμό των ειδών που περιλαμβάνονται στον Κόκκινο Κατάλογο της IUCN και των ειδών που περιλαμβάνονται στον εθνικό κατάλογο για τη διατήρηση της φύσης με οικοσυστήματα σε περιοχές που πλήττονται από επιχειρήσεις, ανά επίπεδο κινδύνου εξαφάνισης,

Περιγραφή των σημαντικών επιπτώσεων δραστηριοτήτων, προϊόντων και υπηρεσιών στη βιοποικιλότητα σε προστατευμένες περιοχές και σε περιοχές που δεν υπάγονται στις περιοχές υπό προστασία, αλλά που έχουν υψηλή αξία βιοποικιλότητας,

Το συνολικό βάρος των αποβλήτων ανάλογα με τον τύπο και τη μέθοδο διάθεσης,

Το βάρος των μεταφερόμενων, εισαγόμενων, εξαγόμενων ή επεξεργασμένων αποβλήτων τα οποία έχουν κριθεί ως επικίνδυνα σύμφωνα με τους όρους των παραρτημάτων Ι, ΙΙ, ΙΙΙ και VIII της σύμβασης της Βασιλείας και το ποσοστό των αποβλήτων διεθνούς διακίνησης.

4.6

Παραδοχές/περιορισμοί

Όλοι οι περιορισμοί και οι παραδοχές πρέπει να υποβάλλονται με διαφάνεια.

Οι PEFCR πρέπει να αναφέρουν περιορισμούς που αφορούν συγκεκριμένα στην κατηγορία προϊόντος και να προσδιορίζουν τις παραδοχές που απαιτούνται για την υπέρβαση των περιορισμών.

5.1

Προφίλ χρήσης πόρων και εκπομπών

Κάθε χρήση πόρων και εκπομπή που σχετίζεται με τα στάδια κύκλου ζωής που περιλαμβάνονται στα καθορισμένα όρια συστήματος πρέπει να περιλαμβάνεται στο προφίλ χρήσης πόρων και εκπομπών. Οι ροές πρέπει να ομαδοποιηθούν σε «στοιχειώδεις ροές» και σε «μη στοιχειώδεις (δηλ. περίπλοκες) ροές». Όλες οι μη στοιχειώδεις ροές στο προφίλ χρήσης πόρων και εκπομπών, στη συνέχεια πρέπει να μετατρέπονται σε στοιχειώδεις ροές.

 

5.2

Προφίλ χρήσης πόρων και εκπομπών - Στάδιο διαλογής

Εάν διενεργείται ένα στάδιο διαλογής (συνιστάται ιδιαίτερα), θα χρησιμοποιηθούν ήδη διαθέσιμα συγκεκριμένα δεδομένα και/ή δεδομένα γενικού χαρακτήρα, τα οποία πρέπει να πληρούν τις απαιτήσεις ως προς την ποιότητα των δεδομένων, όπως αυτές προσδιορίζονται στην ενότητα 5.6. Όλες οι διαδικασίες και δραστηριότητες που εξετάζονται στο προφίλ χρήσης πόρων και εκπομπών πρέπει να περιλαμβάνονται στο στάδιο διαλογής. Κάθε εξαίρεση από τα στάδια αλυσίδας εφοδιασμού πρέπει να αιτιολογούνται ρητά και θα υποβάλλονται στη διαδικασία επανελέγχου, ενώ θα συζητείται η επιρροή τους επί των τελικών αποτελεσμάτων.

Για τα στάδια αλυσίδας εφοδιασμού για τα οποία δεν προβλέπεται εκτίμηση επιπτώσεων EF, το στάδιο διαλογής πρέπει να αναφέρεται σε υφιστάμενη βιβλιογραφία και άλλες πηγές, προκειμένου να δημιουργηθούν ποιοτικές περιγραφές δυνητικά σημαντικών περιβαλλοντικών διαδικασιών. Αυτές οι ποιοτικές περιγραφές πρέπει να περιλαμβάνονται στις πρόσθετες περιβαλλοντικές πληροφορίες.

Ο PEFCR πρέπει να προσδιορίζει τις διαδικασίες που θα περιλαμβάνονται, καθώς και τις σχετικές απαιτήσεις ;όσον αφορά την ποιότητα των δεδομένων και την αναθεώρηση, οι οποίες μπορεί να υπερβαίνουν αυτές του παρόντος οδηγού PEF. Πρέπει να προσδιορίζει επίσης τις διαδικασίες για τις οποίες απαιτούνται συγκεκριμένα δεδομένα και για τις οποίες είτε επιτρέπεται, είτε απαιτείται η χρήση δεδομένων γενικού χαρακτήρα.

5.4

Προφίλ χρήσης πόρων και εκπομπών - Δεδομένα

Κάθε χρήση πόρων και εκπομπή που σχετίζεται με τα στάδια κύκλου ζωής που περιλαμβάνονται στα καθορισμένα όρια συστήματος πρέπει να περιλαμβάνεται στο προφίλ χρήσης πόρων και εκπομπών.

Τα ακόλουθα στοιχεία πρέπει να εξετάζονται για συμπερίληψη στο προφίλ χρήσης πόρων και εκπομπών:

Απόκτηση πρώτων υλών και προεπεξεργασία,

Κεφαλαιουχικά προϊόντα: πρέπει να χρησιμοποιηθεί γραμμική απομείωση. Πρέπει να λαμβάνεται υπόψη η αναμενόμενη διάρκεια ζωής των κεφαλαιουχικών προϊόντων (και όχι ο χρόνος μέχρι να προκύψει οικονομική λογιστική αξία 0).

Παραγωγή,

Διανομή και αποθήκευση προϊόντος,

Στάδιο χρήσης,

Διαχειριστική υποστήριξη,

Τέλος του κύκλου ζωής.

Οι PEFCR θα πρέπει να παρέχουν ένα ή περισσότερα παραδείγματα κατάρτισης του προφίλ χρήσης πόρων και εκπομπών, καθώς και προδιαγραφές όσον αφορά τα εξής:

Στους συμπεριλαμβανομένους καταλόγους ουσιών για δραστηριότητες/διαδικασίες,

Μονάδες,

Ονοματολογία στοιχειωδών ροών.

Αυτά μπορούν να εφαρμοστούν σε περισσότερα από ένα στάδια εφοδιαστικής αλυσίδας, διαδικασίες ή δραστηριότητες, με σκοπό τη διασφάλιση της τυποποιημένης συλλογής και υποβολής δεδομένων. Ο PEFCR μπορεί να προσδιορίζει αυστηρότερες απαιτήσεις για δεδομένα ως προς βασικά προγενέστερα ή μεταγενέστερα στάδια ή στάδια «από πύλη σε πύλη» από εκείνες που προσδιορίζονται στον παρόντα Οδηγό PEF.

Για τις διαδικασίες/δραστηριότητες μοντελοποίησης της βασικής ενότητας (δηλ. στάδιο «από πύλη σε πύλη», οι PEFCR πρέπει να προσδιορίζουν επίσης τα εξής:

Συμπεριλαμβανόμενες δραστηριότητες/διαδικασίες,

Προδιαγραφές για τη συλλογή δεδομένων για βασικές διαδικασίες, συμπεριλαμβανομένων δεδομένων μέσου όρου από τις διάφορες εγκαταστάσεις,

Οποιαδήποτε δεδομένα τα οποία αφορούν συγκεκριμένα την τοποθεσία για υποβολή ως «πρόσθετες περιβαλλοντικές πληροφορίες»,

Συγκεκριμένες απαιτήσεις ως προς την ποιότητα των δεδομένων, π.χ. μέτρηση συγκεκριμένων δεδομένων δραστηριότητας.

Αν οι PEFCR απαιτούν επίσης αποκλίσεις από το προεπιλεγμένο όριο συστήματος «από τη γέννηση έως το θάνατο» (π.χ. εάν ένας PEFCR ορίζει τη χρήση του ορίου «από τη γέννηση ως την πύλη), τότε οι PEFCR πρέπει να προσδιορίζουν τον τρόπο αντιμετώπισης των ισοζυγίων υλικών/ενέργειας στο προφίλ χρήσης πόρων και εκπομπών.

5.4.5

Στάδιο χρήσης

Σε περίπτωση που δεν έχει καθοριστεί μέθοδος για τον προσδιορισμό του σταδίου χρήσης προϊόντων σύμφωνα με τις τεχνικές που καθορίζονται στον παρόντα Οδηγό, η προσέγγιση που χρησιμοποιείται για τον προσδιορισμό του σταδίου χρήσης προϊόντων πρέπει να καθορίζεται από τον οργανισμό που διενεργεί τη μελέτη. Η πραγματική μορφή χρήσης, μπορεί, ωστόσο, να διαφέρει από τα όσα προτείνονται και θα πρέπει να χρησιμοποιείται εάν οι εν λόγω πληροφορίες είναι διαθέσιμες. Πρέπει να περιλαμβάνονται συναφείς επιρροές σε άλλα συστήματα λόγω της χρήσης των προϊόντων.

Πρέπει να παρέχεται η τεκμηρίωση των μεθόδων και παραδοχών. Όλες οι σχετικές παραδοχές για το στάδιο χρήσης πρέπει να είναι τεκμηριωμένες.

Οι PEFCR πρέπει να καθορίζουν τα εξής:

Τα σενάρια σταδίου χρήσης που θα περιλαμβάνονται στη μελέτη, εφόσον υπάρχουν,

Το χρονικό διάστημα που θα λαμβάνεται υπόψη για το στάδιο χρήσης.

5.4.6

Διαχειριστική υποστήριξη

Οι παράμετροι μεταφορών που πρέπει να λαμβάνονται υπόψη είναι οι εξής: τύπος μεταφοράς, τύπος οχήματος και κατανάλωση καυσίμων, ρυθμός φόρτωσης, αριθμός κενών επιστροφών, όπου είναι εφικτό και κρίνεται σκόπιμο, απόσταση μεταφοράς, κατανομή για τη μεταφορά αγαθών με βάση τον παράγοντα περιορισμού φορτίου (δηλ. μάζα για τα προϊόντα υψηλής πυκνότητας και όγκος για τα προϊόντα χαμηλής πυκνότητας) και παραγωγή καυσίμων.

Οι επιπτώσεις λόγω της μεταφοράς πρέπει να εκφράζονται στις προεπιλεγμένες μονάδες αναφοράς, δηλαδή σε tkm για προϊόντα και επιβάτες-χλμ για τη μεταφορά επιβατών. Κάθε απόκλιση από αυτές τις προεπιλεγμένες μονάδες αναφοράς πρέπει να αναφέρεται και να αιτιολογείται.

Οι περιβαλλοντικές επιπτώσεις που οφείλονται στη μεταφορά πρέπει να υπολογίζονται στη βάση πολλαπλασιασμού της επίπτωσης ανά μονάδα αναφοράς για κάθε τύπο οχήματος με α) για τα αγαθά: την απόσταση και το φορτίο και β) για τα άτομα: την απόσταση και τον αριθμό των ατόμων βάσει των προκαθορισμένων σεναρίων μεταφοράς.

Οι PEFCR πρέπει να καθορίζουν τα σενάρια μεταφοράς, διανομής και αποθήκευσης που θα περιλαμβάνονται στη μελέτη, εφόσον υπάρχουν.

5.4.7

Στάδιο τέλους του κύκλου ζωής

Οι ροές αποβλήτων που προκύπτουν από διαδικασίες που περιλαμβάνονται στα όρια συστήματος πρέπει να διαμορφώνονται στο επίπεδο στοιχειωδών ροών.

Τα σενάρια για το τέλος κύκλου ζωής, εάν υπάρχουν, πρέπει να προσδιορίζονται στους PEFCR. Αυτά τα σενάρια πρέπει να βασίζονται στην τρέχουσα (έτος ανάλυσης) πρακτική, τεχνολογία και δεδομένα.

5.4.8

Χρήση ηλεκτρικής ενέργειας

Για την ηλεκτρική ενέργεια που προέρχεται από την κατανάλωση δικτύου εφοδιασμού ή εντός του καθορισμένου ορίου PEF πρέπει να χρησιμοποιούνται δεδομένα που αφορούν συγκεκριμένα τον προμηθευτή. Εάν τα δεδομένα που αφορούν συγκεκριμένα τον προμηθευτή δεν είναι διαθέσιμα, πρέπει να χρησιμοποιούνται δεδομένα μικτής κατανάλωσης που αφορούν συγκεκριμένα τη χώρα στην οποία συμβαίνουν τα στάδια του κύκλου ζωής του προϊόντος. Για την ενέργεια που καταναλώθηκε κατά το στάδιο χρήσης των προϊόντων, το ενεργειακό μίγμα πρέπει να αντικατοπτρίζει λόγους πωλήσεων μεταξύ χωρών ή περιοχών. Στις περιπτώσεις κατά τις οποίες αυτά τα δεδομένα δεν είναι διαθέσιμα, πρέπει να χρησιμοποιηθεί ο μέσος όρος μίγματος κατανάλωσης της ΕΕ, ή το πλέον αντιπροσωπευτικό μίγμα.

Πρέπει να υπάρχουν εγγυήσεις ότι η ηλεκτρική ενέργεια από ανανεώσιμες πηγές (και οι σχετικές επιπτώσεις) που προέρχεται από την κατανάλωση δικτύου εφοδιασμού ή εντός του καθορισμένου ορίου PEF δεν υπολογίζονται εις διπλούν.Πρέπει να περιλαμβάνεται δήλωση του προμηθευτή ως παράρτημα στην έκθεση PEF, με την οποία θα εγγυάται ότι η παρεχόμενη ηλεκτρική ενέργεια παράγεται πράγματι από ανανεώσιμες πηγές και ότι δεν πωλείται σε κανέναν άλλο οργανισμό.

 

5.4.9

Εκπομπές και απορροφήσεις βιογενούς άνθρακα

Οι εκπομπές και απορροφήσεις βιογενών πηγών άνθρακα πρέπει να τηρούνται χωριστά στο προφίλ χρήσης πόρων και εκπομπών.

 

5.4.9

Άμεση και έμμεση αλλαγή χρήσης γης (επίπτωση στην κλιματική αλλαγή)

Οι εκπομπές αερίων του θερμοκηπίου από την άμεση αλλαγή χρήσης γης κατανέμονται σε προϊόντα για (i) 20 έτη μετά την αλλαγή χρήσης γης ή (ii) μία μόνο περίοδο συγκομιδής από την παραλαβή του αξιολογούμενου προϊόντος (έστω και αν υπερβαίνει τα 20 έτη) και επιλέγεται η μεγαλύτερη περίοδος. Για λεπτομέρειες, βλ. παράρτημα VI. Οι εκπομπές αερίων του θερμοκηπίου λόγω έμμεσης αλλαγής χρήσης γης δεν πρέπει να λαμβάνονται υπόψη, εκτός εάν το απαιτούν ρητά οι κανόνες PEFCR. Στην περίπτωση αυτή η έμμεση αλλαγή χρήσης γης δηλώνεται χωριστά ως πρόσθετη περιβαλλοντική πληροφορία αλλά δεν περιλαμβάνεται στον υπολογισμό της κατηγορίας επιπτώσεων «αέρια θερμοκηπίου».

 

5.4.9

Παραγωγή ενέργειας από ανανεώσιμες πηγές

Οι πιστώσεις που σχετίζονται με ανανεώσιμη ενέργεια που παράγεται από τα όρια συστήματος πρέπει να υπολογίζονται σε σχέση με τον διορθωμένο (δηλ. με αφαίρεση του εξωτερικά παρεχόμενου ποσού ενέργειας από ανανεώσιμες πηγές) μέσο όρο μίγματος κατανάλωσης σε επίπεδο χώρας της χώρας στην οποία παρέχεται η ενέργεια. Στην περίπτωση κατά την οποία αυτά τα δεδομένα δεν είναι διαθέσιμα, πρέπει να χρησιμοποιηθεί ο μέσος όρος μίγματος κατανάλωσης της ΕΕ, ή το πλέον αντιπροσωπευτικό μίγμα. Εάν δεν υπάρχουν διαθέσιμα δεδομένα για τον υπολογισμό των διορθωμένων μιγμάτων, πρέπει να χρησιμοποιηθούν οι μη διορθωμένοι μέσοι όροι μίγματος. Η υποβολή των ενεργειακών μιγμάτων λαμβάνονται υπόψη για τον υπολογισμό των πλεονεκτημάτων και η διόρθωση ή μη διόρθωσή τους πρέπει να γίνεται με διαφάνεια.

 

5.4.9

Προσωρινή αποθήκευση (άνθρακα) και καθυστερημένες εκπομπές

Οι πιστώσεις που σχετίζονται με την προσωρινή αποθήκευση (άνθρακα) ή τις καθυστερημένες εκπομπές δεν πρέπει να λαμβάνονται υπόψη στον υπολογισμό των προεπιλεγμένων κατηγοριών επιπτώσεων EF. Ωστόσο, αυτές μπορεί να περιλαμβάνονται ως «πρόσθετες περιβαλλοντικές πληροφορίες». Επιπλέον, αυτές θα περιλαμβάνονται στην ενότητα «πρόσθετες περιβαλλοντικές πληροφορίες», εάν προσδιορίζονται σε υποστηρικτικό PEFCR.

 

5.5

Ονοματολογία

Κάθε συναφής χρήση πόρων και εκπομπή που σχετίζεται με τα στάδια κύκλου ζωής που περιλαμβάνονται στα καθορισμένα όρια συστήματος πρέπει να τεκμηριώνονται με βάση την ονοματολογία και τις ιδιότητες του διεθνούς συστήματος για τα δεδομένα του κύκλου ζωής (ILCD), όπωςπεριγράφεται στο Παράρτημα IV. Εάν η ονοματολογία και οι ιδιότητες για μια συγκεκριμένη ροή δεν είναι διαθέσιμες στο ILCD, ο ειδικός πρέπει να δημιουργήσει μια κατάλληλη ονοματολογία και να τεκμηριώσει τις ιδιότητες της ροής.

 

5.6

Απαιτήσεις ποιότητας των δεδομένων

Οι απαιτήσεις ποιότητας των δεδομένων πρέπει να πληρούνται από τις μελέτες PEF που προορίζονται για εξωτερική επικοινωνία, δηλ. B2B και B2C. Για τις μελέτες PEF (που ισχυρίζονται ότι συμμορφώνονται με τον παρόντα οδηγό), οι οποίες προορίζονται για εσωτερικές εφαρμογές, θα πρέπει να πληρούνται οι καθορισμένες απαιτήσεις ως προς την ποιότητα των δεδομένων (δηλ. συνιστάται), ωστόσο αυτό δεν είναι υποχρεωτικό. Κάθε απόκλιση από τις απαιτήσεις πρέπει να τεκμηριώνεται. Οι απαιτήσεις ως προς την ποιότητα των δεδομένων ισχύουν εξίσου για τα δεδομένα ειδικού και γενικού χαρακτήρα.

Τα ακόλουθα έξι κριτήρια πρέπει να εφαρμόζονται για την ημιποσοτική εκτίμηση της ποιότητας των δεδομένων στις μελέτες PEF: τεχνολογική αντιπροσωπευτικότητα, γεωγραφική αντιπροσωπευτικότητα, χρονική αντιπροσωπευτικότητα, πληρότητα, αβεβαιότητα παραμέτρου και μεθοδολογική καταλληλότητα.

Στο προαιρετικό στάδιο διαλογής, απαιτείται τουλάχιστον «μέτριος» δείκτης ποιότητας δεδομένων για τα δεδομένα που συμβάλλουν σε ποσοστό τουλάχιστον 90% της εκτιμώμενης επίπτωσης για κάθε κατηγορία επιπτώσεων EF, όπως αξιολογείται μέσω ποιοτικής αξιολόγησης εμπειρογνώμονα.

Στο προφίλ χρήσης πόρων και εκπομπών, για τις διαδικασίες ή δραστηριότητες που αντιπροσωπεύουν τουλάχιστον το 70 % της συμβολής σε κάθε κατηγορία επιπτώσεων EF, τόσο τα δεδομένα ειδικού όσο και γενικού χαρακτήρα θα πρέπει να επιτύχουν τουλάχιστον ένα συνολικό επίπεδο «καλής ποιότητας». Για αυτές τις διαδικασίες πρέπει να εκτελείται και να υποβάλλεται ημιποσοτική εκτίμηση της ποιότητας των δεδομένων. Τουλάχιστον τα 2/3 του υπόλοιπου 30% (δηλ. 20% έως 30%) πρέπει να διαμορφωθούν με δεδομένα τουλάχιστον «μέτριας ποιότητας». Τα δεδομένα με δείκτη ποιότητας κάτω του μετρίου δεν πρέπει να αντιστοιχούν σε ποσοστό άνω του 10% της συμβολής σε κάθε κατηγορία επιπτώσεων EF.

Οι απαιτήσεις ως προς την ποιότητα των δεδομένων για τεχνολογική, γεωγραφική και χρονική αντιπροσωπευτικότητα πρέπει να υπόκεινται σε επανεξέταση, ως μέρος της μελέτης PEF. Οι απαιτήσεις ως προς την ποιότητα των δεδομένων που σχετίζονται με την πληρότητα, τη μεθοδολογική καταλληλότητα και τη συνέπεια, καθώς και την αβεβαιότητα παραμέτρου θα πρέπει να πληρούνται μέσω της εξαγωγής δεδομένων γενικού χαρακτήρα αποκλειστικά από πηγές δεδομένων που συμμορφώνονται με τις απαιτήσεις του οδηγού PEF.

Σε σχέση με το κριτήριο ποιότητας δεδομένων «μεθοδολογική καταλληλότητα και συνέπεια», οι απαιτήσεις όπως καθορίζονται στον πίνακα 6 πρέπει να ισχύουν έως το τέλος του έτους 2015. Από το 2016 θα απαιτείται πλήρης συμμόρφωση με τη μεθοδολογία PEF.

Η εκτίμηση ποιότητας των δεδομένων για τα γενικά δεδομένα πρέπει να διενεργείται στο επίπεδο των ροών εισόδου (π.χ. χρήση αγορασμένου χαρτιού σε τυπογραφείο), ενώ η εκτίμηση ποιότητας των δεδομένων για ειδικά δεδομένα πρέπει να διενεργείται στο επίπεδο μεμονωμένης διαδικασίας ή συγκεντρωτικής διαδικασίας, ή στο επίπεδο μεμονωμένων ροών εισόδου.

Οι PEFCR πρέπει να παρέχουν περαιτέρω καθοδήγηση ως προς τη βαθμολόγηση της εκτίμησης της ποιότητας των δεδομένων για την κατηγορία προϊόντος υπό εξέταση, όσον αφορά τη χρονική, γεωγραφική και τεχνολογική αντιπροσωπευτικότητα, π.χ. πρέπει να καθορίζει ποια βαθμολογία ποιότητας δεδομένων που σχετίζεται με τη χρονική αντιπροσωπευτικότητα θα πρέπει να εκχωρείται σε ένα σύνολο δεδομένων που αντιπροσωπεύει ένα δεδομένο έτος.

Οι PEFCR δύναται να καθορίζουν πρόσθετα κριτήρια για την εκτίμηση της ποιότητας των δεδομένων (συγκριτικά με τα προεπιλεγμένα κριτήρια).

Οι PEFCR δύναται να καθορίζουν αυστηρότερες απαιτήσεις ως προς την ποιότητα των δεδομένων, εφόσον αυτό απαιτείται για την κατηγορία προϊόντος υπό εξέταση. Σε αυτές τις απαιτήσεις μπορεί να περιλαμβάνονται τα εξής:

Δραστηριότητες/διαδικασίες «από πύλη σε πύλη»,

Προγενέστερες ή μεταγενέστερες φάσεις,

Βασικές δραστηριότητες εφοδιαστικής αλυσίδας για την κατηγορία προϊόντος,

Βασικές κατηγορίες επιπτώσεων EF για την κατηγορία προϊόντος.

5.7

Συλλογή ειδικών δεδομένων

Τα ειδικά δεδομένα πρέπει να λαμβάνονται για όλες τις διαδικασίες πρώτου επιπέδου και για τις διαδικασίες δευτέρου επιπέδου, κατά περίπτωση. Ωστόσο, εάν τα δεδομένα γενικού χαρακτήρα είναι πιο αντιπροσωπευτικά ή κατάλληλα από τα δεδομένα ειδικού χαρακτήρα για τις διαδικασίες πρώτου επιπέδου (για υποβολή και αιτιολόγηση), τα δεδομένα γενικού χαρακτήρα πρέπει να χρησιμοποιηθούν επίσης για τις διαδικασίες πρώτου επιπέδου. Θα πρέπει να σημειωθεί ότι οι συντελεστές εκπομπών μπορεί να προέρχονται από δεδομένα γενικού χαρακτήρα που υπόκεινται στις απαιτήσεις ποιότητας δεδομένων.

Οι PEFCR πρέπει:

1.

Να καθορίζουν για ποιες διαδικασίες πρέπει να συλλέγονται ειδικά δεδομένα.

2.

Να καθορίζουν τις απαιτήσεις για τη συλλογή ειδικών δεδομένων.

3.

Να προσδιορίζουν τις απαιτήσεις συλλογής δεδομένων ως προς τις ακόλουθες πτυχές για κάθε τοποθεσία:

Το (τα) στάδιο(-α)-στόχο και την κάλυψη της συλλογής δεδομένων,

Την τοποθεσία συλλογής δεδομένων (εγχώρια, διεθνής, αντιπροσωπευτικά εργοστάσια, κ.ο.κ.),

Τη διάρκεια συλλογής δεδομένων (έτος, εποχή, μήνας, κ.ο.κ.),

Όταν η τοποθεσία ή η διάρκεια συλλογής δεδομένων πρέπει να περιοριστεί σε ένα συγκεκριμένο εύρος, να παρέχεται αιτιολόγηση επ’ αυτού και να υποδεικνύεται ότι τα συλλεχθέντα δεδομένα θα χρησιμεύσουν ως επαρκή δείγματα.

5.8

Συλλογή δεδομένων γενικού χαρακτήρα

Όπου είναι διαθέσιμα, τα δεδομένα γενικού χαρακτήρα που αφορούν συγκεκριμένο τομέα πρέπει να χρησιμοποιούνται αντί των γενικών δεδομένων που σχετίζονται με πολλούς τομείς.

Όλα τα δεδομένα γενικού χαρακτήρα πρέπει να πληρούν τις απαιτήσεις ως προς την ποιότητα των δεδομένων που ορίζονται στο παρόν έγγραφο.

Οι πηγές των δεδομένων που χρησιμοποιούνται πρέπει να τεκμηριώνονται σαφώς και να υποβάλλονται στην έκθεση PEF.

Τα δεδομένα γενικού χαρακτήρα (εφόσον πληρούν τις απαιτήσεις ως προς την ποιότητα των δεδομένων που καθορίζονται σε αυτόν τον οδηγό PEF), θα πρέπει, όπου είναι διαθέσιμα, να προέρχονται από:

Δεδομένα που έχουν αναπτυχθεί σύμφωνα με τις απαιτήσεις των σχετικών PEFCR,

Δεδομένα που έχουν αναπτυχθεί σύμφωνα με τις απαιτήσεις για τις μελέτες PEF,

Δίκτυο δεδομένων διεθνούς συστήματος αναφοράς για τα δεδομένα του κύκλου ζωής (ILCD) (με προτίμηση σε σύνολα δεδομένων που συμμορφώνονται πλήρως με το Δίκτυο δεδομένων ILCD έναντι εκείνων που συμμορφώνονται μόνο στο επίπεδο λήμματος),

Βάση δεδομένων ELCD.

Ο PEFCR πρέπει να καθορίζει τα εξής:

Τις περιπτώσεις κατά τις οποίες επιτρέπεται η χρήση δεδομένων γενικού χαρακτήρα ως προσέγγιση για μια ουσία για την οποία δεν υπάρχουν διαθέσιμα δεδομένα ειδικού χαρακτήρα,

Το επίπεδο απαιτούμενων ομοιοτήτων μεταξύ της πραγματικής ουσίας και της γενικής ουσίας,

Το συνδυασμό περισσότερων από μιας ομάδας δεδομένων γενικού χαρακτήρα, εφόσον απαιτείται.

5.9

Αντιμετώπιση κενών δεδομένων

Τυχόν κενά δεδομένων πρέπει να καλύπτονται με χρήση των βέλτιστων διαθέσιμων δεδομένων γενικού χαρακτήρα ή παρέκτασης. Η συμβολή αυτών των δεδομένων (συμπεριλαμβανομένων των κενών στα δεδομένα γενικού χαρακτήρα) δεν πρέπει να αντιπροσωπεύει άνω του 10 % της συνολικής συμβολής σε κάθε εξεταζόμενη κατηγορία επιπτώσεων EF). Αυτό αντικατοπτρίζεται στις απαιτήσεις ως προς την ποιότητα των δεδομένων, σύμφωνα με τις οποίες 10 % των δεδομένων μπορούν να επιλεγούν από τα βέλτιστα διαθέσιμα δεδομένα (χωρίς περαιτέρω απαιτήσεις ως προς την ποιότητα των δεδομένων).

Ο PEFCR θα προσδιορίζει δυνητικά κενά δεδομένων και θα παρέχει λεπτομερή καθοδήγηση για την κάλυψη των εν λόγω κενών.

5.10

Αντιμετώπιση των διαδικασιών πολυλειτουργικότητας

Η ακόλουθη ιεραρχία αποφάσεων ως προς την πολυλειτουργικότητα του PEF πρέπει να εφαρμόζεται για την επίλυση προβλημάτων που σχετίζονται με την πολυλειτουργικότητα: (1) υποδιαίρεση ή διεύρυνση συστήματος, (2) κατανομή βάσει συναφούς υποκείμενης φυσικής σχέσης (περιλαμβανομένης της άμεσης υποκατάστασης ή κάποιας συναφούς υποκείμενης φυσικής σχέσης), (3) κατανομή βάσει κάποιας άλλης σχέσης (περιλαμβανομένης της έμμεσης υποκατάστασης ή κάποιας άλλης συναφούς υποκείμενης σχέσης).

Όλες οι επιλογές που γίνονται σε αυτό το πλαίσιο πρέπει να υποβάλλονται και να αιτιολογούνται σε σχέση με τον πρωταρχικό στόχο της διασφάλισης των φυσικά αντιπροσωπευτικών, περιβαλλοντικά συναφών αποτελεσμάτων. Όσον αφορά την πολυλειτουργικότητα των προϊόντων σε περιπτώσεις ανακύκλωσης ή ανάκτησης ενέργειας, πρέπει να εφαρμόζεται η εξίσωση που περιγράφεται στο παράρτημα V. Η ανωτέρω ιεραρχία απόφασης ισχύει επίσης και για την πολυλειτουργικότητα στο τέλος του κύκλου ζωής.

Ο PEFCR πρέπει να προσδιορίζει περαιτέρω τις λύσεις πολυλειτουργικότητας για την εφαρμογή στο πλαίσιο των καθορισμένων ορίων του συστήματος και, κατά περίπτωση, των προγενέστερων ή μεταγενέστερων σταδίων. Εφόσον είναι εφικτό/κατάλληλο, ο PEFCR δύναται να παρέχει περαιτέρω ειδικούς παράγοντες για χρήση σε περιπτώσεις λύσεων κατανομής. Όλες αυτές οι λύσεις πολυλειτουργικότητας που προσδιορίζονται στον PEFCR πρέπει να αιτιολογούνται σαφώς σε σχέση με την ιεραρχία λύσεων πολυλειτουργικότητας του PEF.

Όπου εφαρμόζεται υποδιαίρεση, ο PEFCR πρέπει να προσδιορίζει τις διαδικασίες που πρόκειται να υποδιαιρεθούν και τις αρχές τις οποίες θα πρέπει να τηρεί η εν λόγω υποδιαίρεση.

Όπου εφαρμόζεται κατανομή με φυσική σχέση, ο PEFCR πρέπει να προσδιορίζει τις σχετικές υποκείμενες φυσικές σχέσεις που πρέπει να ληφθούν υπόψη και να καθορίζει τους σχετικούς παράγοντες κατανομής.

Όπου εφαρμόζεται κατανομή με κάποια άλλη σχέση, ο PEFCR πρέπει να προσδιορίζει τη σχέση και να καθορίζει τους σχετικούς παράγοντες κατανομής. Για παράδειγμα, στην περίπτωση οικονομικής κατανομής, ο PEFCR πρέπει να καθορίζει τους κανόνες για τον προσδιορισμό των οικονομικών αξιών των συμπαραγόμενων προϊόντων.

Όσον αφορά την πολυλειτουργικότητα σε περιπτώσεις στο τέλος του κύκλου ζωής, ο PEFCR πρέπει να προσδιορίζει τον τρόπο υπολογισμού των διαφόρων μερών στο πλαίσιο του παρεχόμενου υποχρεωτικού τύπου.

6.1

Εκτίμηση επιπτώσεων περιβαλλοντικού αποτυπώματος

Η εκτίμηση επιπτώσεων EF πρέπει να περιλαμβάνει ταξινόμηση και χαρακτηρισμό των ροών περιβαλλοντικού αποτυπώματος προϊόντος.

 

6.1.1

Ταξινόμηση

Όλες οι εισροές/εκροές που απογράφονται κατά την κατάρτιση του προφίλ χρήσης πόρων και εκπομπών πρέπει να εκχωρούνται στις κατηγορίες επιπτώσεων EF στις οποίες συμβάλλουν («ταξινόμηση»), χρησιμοποιώντας τα δεδομένα ταξινόμησης που είναι διαθέσιμα στη διεύθυνση: http://lct.jrc.ec.europa.eu/assessment/projects.

Ως μέρος της ταξινόμησης του προφίλ χρήσης πόρων και εκπομπών, τα δεδομένα θα πρέπει να εκφράζονται σε σχέση με τις συστατικές ουσίες για τις οποίες υπάρχουν διαθέσιμοι παράγοντες χαρακτηρισμού.

 

6.1.2

Χαρακτηρισμός

Σε όλες τις ταξινομημένες εισροές/εκροές σε κάθε κατηγορία επιπτώσεων EF πρέπει να εκχωρούνται παράγοντες χαρακτηρισμού που αντιπροσωπεύουν τη συμβολή ανά μονάδα εισροής/εκροής στην κατηγορία, χρησιμοποιώντας τους παρεχόμενους παράγοντες χαρακτηρισμού που είναι διαθέσιμοι στο διαδίκτυο, στη διεύθυνση http://lct.jrc.ec.europa.eu/assessment/projects.

Τα αποτελέσματα της εκτίμησης επιπτώσεων EF στη συνέχεια πρέπει να υπολογίζονται για κάθε κατηγορία επιπτώσεων EF πολλαπλασιάζοντας το ποσό κάθε εισροής/εκροής με τον παράγοντα χαρακτηρισμού της και αθροίζοντας τη συμβολή όλων των εισροών/εκροών στο πλαίσιο κάθε κατηγορίας, προκειμένου να αποκτηθεί ένα μέτρο, εκπεφρασμένο στην κατάλληλη μονάδα αναφοράς.

Εάν οι παράγοντες χαρακτηρισμού (CF) από την προεπιλεγμένη μέθοδο δεν είναι διαθέσιμοι για ορισμένες ροές (π.χ. μια ομάδα χημικών ουσιών) του προφίλ χρήσης πόρων και εκπομπών, τότε δύναται να χρησιμοποιηθούν άλλες προσεγγίσεις για τον χαρακτηρισμό αυτών των ροών. Σε αυτές τις περιπτώσεις, αυτό πρέπει να αναφέρεται στην ενότητα «πρόσθετες περιβαλλοντικές πληροφορίες». Τα μοντέλα χαρακτηρισμού πρέπει να είναι επιστημονικά και τεχνικά έγκυρα και να βασίζονται σε διακριτούς, προσδιορίσιμους περιβαλλοντικούς μηχανισμούς ή αναπαραγώγιμες εμπειρικές παρατηρήσεις.

 

6.2.1

Κανονικοποίηση (εφόσον χρησιμοποιήθηκε)

Η κανονικοποίηση δεν αποτελεί απαιτούμενο, αλλά συνιστώμενο στάδιο για τις μελέτες PEF. Εάν εφαρμοστεί κανονικοποίηση, οι μέθοδοι και τα αποτελέσματα πρέπει να υποβάλλονται στην ενότητα «πρόσθετες περιβαλλοντικές πληροφορίες», όπου θα τεκμηριώνονται επίσης όλες οι μέθοδοι και οι παραδοχές.

Τα κανονικοποιημένα αποτελέσματα δεν πρέπει να είναι συγκεντρωτικά, καθώς αυτό απαιτεί σιωπηρά στάθμιση. Τα αποτελέσματα από την εκτίμηση επιπτώσεων EF πριν την κανονικοποίηση πρέπει να υποβάλλονται μαζί με τα κανονικοποιημένα αποτελέσματα.

 

6.2.2

Στάθμιση (εφόσον χρησιμοποιήθηκε)

Η στάθμιση δεν αποτελεί απαιτούμενο, αλλά συνιστώμενο στάδιο για τις μελέτες PEF. Εάν εφαρμοστεί στάθμιση, οι μέθοδοι και τα αποτελέσματα θα υποβάλλονται στην ενότητα «πρόσθετες περιβαλλοντικές πληροφορίες». Τα αποτελέσματα της εκτίμησης επιπτώσεων EF πριν τη στάθμιση πρέπει να υποβάλλονται μαζί με τα σταθμισμένα αποτελέσματα.

Η εφαρμογή των σταδίων κανονικοποίησης και στάθμισης στις μελέτες PEF πρέπει να είναι συνεπής με τους καθορισμένους στόχους και το πεδίο εφαρμογής της μελέτης, συμπεριλαμβανομένων και των προβλεπόμενων εφαρμογών.

 

7.1

Ερμηνεία των αποτελεσμάτων

Η φάση ερμηνείας πρέπει να περιλαμβάνει τα ακόλουθα στάδια: «εκτίμηση της αξιοπιστίας του μοντέλου PEF», «προσδιορισμός σημείων αιχμής», «εκτίμηση αβεβαιότητας» και «συμπεράσματα, περιορισμοί και συστάσεις».

 

7.2

Αξιοπιστία του μοντέλου

Η εκτίμηση της αξιοπιστίας του μοντέλου PEF πρέπει να περιλαμβάνει εκτίμηση του βαθμού στον οποίο οι μεθοδολογικές επιλογές επηρεάζουν τα αποτελέσματα. Αυτές οι επιλογές πρέπει να αντιστοιχούν στις απαιτήσεις που καθορίζονται στον παρόντα οδηγό PEF και να ενδείκνυνται για το ευρύτερο πλαίσιο. Τα εργαλεία που θα πρέπει να χρησιμοποιηθούν για την εκτίμηση της αξιοπιστίας του μοντέλου PEF είναι οι έλεγχοι πληρότητας, οι έλεγχοι ευαισθησίας και οι έλεγχοι συνέπειας.

 

7.3

Προσδιορισμός σημείων αιχμής

Τα αποτελέσματα PEF πρέπει να αξιολογηθούν για την εκτίμηση των επιπτώσεων των σημείων αιχμής/αδύναμων σημείων της αλυσίδας εφοδιασμού σε επίπεδο σταδίου εισροών/εκροών, διαδικασιών και εφοδιαστικής αλυσίδας, και για την εκτίμηση πιθανών βελτιώσεων.

Ο PEFCR πρέπει να προσδιορίζει τις πιο συναφείς κατηγορίες επιπτώσεων EF για τον τομέα. Η κανονικοποίηση και η στάθμιση μπορούν να χρησιμοποιηθούν για την επίτευξη της εν λόγω ιεράρχησης.

7.4

Εκτίμηση αβεβαιότητας

Πρέπει να παρέχεται τουλάχιστον μια ποιοτική περιγραφή των αβεβαιοτήτων των τελικών αποτελεσμάτων PEF τόσο για τα δεδομένα αβεβαιότητας που σχετίζονται με την επιλογή όσο και για τα δεδομένα αβεβαιότητας απογραφής, προκειμένου να διευκολυνθεί η συνολική εκτίμηση των αβεβαιοτήτων των αποτελεσμάτων της μελέτης PEF.

Ο PEFCR πρέπει να περιγράφει τις αβεβαιότητες που είναι κοινές στην κατηγορία προϊόντος και θα πρέπει να προσδιορίζει το εύρος στο οποίο μπορεί να θεωρηθεί ότι τα αποτελέσματα δεν παρουσιάζουν σημαντικές διαφορές όταν υποβάλλονται σε συγκρίσεις ή συγκριτικούς ισχυρισμούς.

7.5

Συμπεράσματα, συστάσεις και περιορισμοί

Τα συμπεράσματα, οι συστάσεις και οι περιορισμοί πρέπει να περιγράφονται σύμφωνα με τους καθορισμένους στόχους και το πεδίο εφαρμογής της μελέτης PEF. Οι μελέτες PEF που προορίζονται για την υποστήριξη συγκριτικών ισχυρισμών προς δημοσιοποίηση (δηλ. αξιώσεων σχετικά με την περιβαλλοντική υπεροχή ή την ισοδυναμία του προϊόντος σε σύγκριση με άλλο προϊόν) πρέπει να βασίζονται τόσο στον παρόντα οδηγό PEF όσο και σε σχετικούς PEFCR.

Τα συμπεράσματα που προέρχονται από τη μελέτη PEF θα πρέπει να περιλαμβάνουν μια σύνοψη των προσδιορισμένων «σημείων αιχμής» της αλυσίδας εφοδιασμού και των πιθανών βελτιώσεων που σχετίζονται με τις παρεμβάσεις διαχείρισης.

 

8.2

Υποβολή εκθέσεων

Κάθε μελέτη PEF που προορίζεται για εξωτερική κοινοποίηση πρέπει να περιλαμβάνει την μια έκθεση μελέτης PEF, η οποία πρέπει να παρέχει μια ισχυρή βάση για την εκτίμηση, την παρακολούθηση και την προσπάθεια βελτίωσης της περιβαλλοντικής απόδοσης του προϊόντος μέσα στο χρόνο. Η έκθεση μελέτης PEF πρέπει να περιλαμβάνει, τουλάχιστον, μια σύνοψη, μια κύρια έκθεση και ένα παράρτημα. Αυτά πρέπει να περιέχουν όλα τα στοιχεία που καθορίζονται στο παρόν κεφάλαιο. Μπορεί επίσης να συμπεριληφθεί οποιαδήποτε επιπλέον υποστηρικτική πληροφορία, όπως για παράδειγμα μια Εμπιστευτική έκθεση.

Οι PEFCR πρέπει να καθορίζουν και να αιτιολογούν τυχόν αποκλίσεις από τις προεπιλεγμένες απαιτήσεις υποβολής δεδομένων που παρουσιάζονται στο κεφάλαιο 8, καθώς και θα προσδιορίζουν και θα αιτιολογούν τυχόν πρόσθετες και/ή διαφοροποιημένες απαιτήσεις υποβολής δεδομένων οι οποίες εξαρτώνται, για παράδειγμα, από τον τύπο των εφαρμογών της μελέτης PEF και στον τύπο του προϊόντος υπό αξιολόγηση. Οι PEFCR πρέπει να καθορίζουν εάν τα αποτελέσματα PEF θα πρέπει να υποβάλλονται χωριστά για κάθε ένα από τα επιλεγμένα στάδια κύκλου ζωής.

9.1

Επανεξέταση

Κάθε μελέτη PEF που προορίζεται για εσωτερική κοινοποίηση και θεωρείται ότι συμμορφώνεται με τον οδηγό PEF και κάθε μελέτη για εξωτερική κοινοποίηση (π.χ. B2B και B2C) πρέπει να επανεξετάζεται κριτικά προκειμένου να διασφαλιστούν τα εξής:

Οι μέθοδοι που χρησιμοποιήθηκαν για την εκπόνηση της μελέτης PEF είναι σύμφωνες με τον παρόντα οδηγό PEF,

Οι μέθοδοι που χρησιμοποιήθηκαν για την εκπόνηση της μελέτης PEF είναι επιστημονικά και τεχνικά έγκυρες,

Τα δεδομένα που χρησιμοποιήθηκαν είναι κατάλληλα, εύλογα και πληρούν τις καθορισμένες απαιτήσεις ως προς την ποιότητα των δεδομένων,

Η ερμηνεία των αποτελεσμάτων αντικατοπτρίζει τους προσδιορισθέντες περιορισμούς,

Η έκθεση της μελέτης είναι διαφανής, ακριβής και συνεπής.

 

9.2

Τύπος επανεξέτασης

Εκτός εάν ορίζεται διαφορετικά σε σχετικά μέσα πολιτικής, κάθε μελέτη που προορίζεται για εξωτερική κοινοποίηση (π.χ. B2B και B2C) πρέπει να επανεξετάζεται κριτικά από τουλάχιστον έναν ανεξάρτητο και ειδικευμένο εξωτερικό εξεταστή (ή ομάδα εξέτασης). Μια μελέτη PEF που αποσκοπείστη στήριξη ενός συγκριτικού ισχυρισμού που προορίζεται για δημοσιοποίηση πρέπει να βασίζεται σε σχετικούς PEFCR και θα επανεξετάζεται κριτικά από μια ανεξάρτητη επιτροπή από τρεις ειδικευμένους εξωτερικούς εξεταστές. Κάθε μελέτη PEF που προορίζεται για εξωτερική κοινοποίηση και θεωρείται ότι συμμορφώνεται με τον οδηγό PEF πρέπει να εξετάζεται κριτικά από τουλάχιστον έναν ανεξάρτητο και ειδικευμένο εξωτερικό εξεταστή (ή ομάδα εξέτασης).

Ο PEFCR πρέπει να προσδιορίζει τις απαιτήσεις επανεξέτασης για τις μελέτες PEF που προορίζονται για χρήση για συγκριτικούς ισχυρισμούς που θα δημοσιοποιηθούν (π.χ. εάν επαρκεί μια επανεξέταση από τουλάχιστον 3 ανεξάρτητους ειδικευμένους εξωτερικούς εξεταστές).

9.3

Προσόντα εξεταστή

Μια κριτική εξέταση της μελέτης PEF πρέπει να διενεργηθεί ως προς τις απαιτήσεις της προβλεπόμενης εφαρμογής. Εκτός εάν ορίζεται διαφορετικά, η ελάχιστη απαιτούμενη βαθμολογία για την αξιολόγηση της καταλληλότητας για το ρόλο του εξεταστή ή ομάδας επανεξέτασης είναι έξι βαθμοί, συμπεριλαμβανομένου ενός τουλάχιστον βαθμού για κάθε ένα από τα τρία υποχρεωτικά κριτήρια (δηλ. επαλήθευση και άσκηση ελέγχου, μεθοδολογία και πρακτική ΕΚΖ και γνώση των τεχνολογιών και άλλων δραστηριοτήτων που σχετίζονται με τη μελέτη PEF). Οι βαθμοί ανά κριτήριο πρέπει να επιτυγχάνονται από μεμονωμένα άτομα, ενώ οι βαθμοί μπορούν να αθροιστούν από διάφορα κριτήρια σε επίπεδο ομάδας. Οι εξεταστές ή οι ομάδες εξέτασης πρέπει να προσκομίσουν μια αυτόβουλη δήλωση των προσόντων τους, στην οποία θα δηλώνονται οι βαθμοί που συγκέντρωσαν για κάθε κριτήριο και η συνολική βαθμολογία τους. Αυτή η αυτόβουλη δήλωση πρέπει να αποτελεί μέρος της έκθεσης PEF.

 

(ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΑΚΟ)

Παράρτημα II

Σχέδιο διαχείρισης δεδομένων (προσαρμοσμένο από την Πρωτοβουλία του Πρωτοκόλλου για τα Αέρια Θερμοκηπίου  (115))

Εάν αναπτυχθεί σχέδιο διαχείρισης δεδομένων, θα πρέπει να αναληφθούν και να τεκμηριωθούν οι ακόλουθες ενέργειες:

1.

Διορισμός ενός ατόμου/ομάδας υπεύθυνου για την ευθύνη της ποιότητας του προϊόντος. Αυτό το άτομο/ομάδα θα πρέπει να είναι υπεύθυνο για την εφαρμογή και διατήρηση του σχεδίου διαχείρισης δεδομένων, τη συνεχή βελτίωση της ποιότητας των αποθεμάτων του προϊόντος και για το συντονισμό εσωτερικών συναλλαγών δεδομένων και τυχόν εξωτερικών αλληλεπιδράσεων (όπως με συναφή λογιστικά προγράμματα προϊόντος και εξεταστές).

2.

Ανάπτυξη σχεδίου διαχείρισης δεδομένων και καταλόγου ελέγχου. Η ανάπτυξη του σχεδίου διαχείρισης δεδομένων θα πρέπει να ξεκινήσει πριν τη συλλογή δεδομένων, προκειμένου να διασφαλιστεί η τεκμηρίωση όλων των πληροφοριών δεδομένων που σχετίζονται με την απογραφή κατά την εξέλιξη του σχεδίου. Το σχέδιο θα πρέπει να εξελίσσεται καθώς βελτιώνονται οι διαδικασίες και η συλλογή δεδομένων. Στο σχέδιο, τα κριτήρια ποιότητας και τα συστήματα αξιολόγησης/βαθμολόγησης πρέπει να προσδιοριστούν. Ο κατάλογος ελέγχου της διαχείρισης δεδομένων περιγράφει τα συστατικά που θα πρέπει να περιλαμβάνονται στο σχέδιο διαχείρισης δεδομένων και μπορούν να χρησιμοποιηθούν ως οδηγός για τη δημιουργία ενός σχεδίου ή για τη συγκέντρωση υφιστάμενων εγγράφων που θα απαρτίσουν το σχέδιο.

3.

Διενέργεια ελέγχων ως προς την ποιότητα των δεδομένων. Οι έλεγχοι θα πρέπει να εφαρμόζονται σε όλες τις πτυχές της διαδικασίας απογραφής, εστιάζοντας στην ποιότητα των δεδομένων, το χειρισμό των δεδομένων, την τεκμηρίωση και τις διαδικασίες υπολογισμού. Τα καθορισμένα κριτήρια ποιότητας και συστήματα βαθμολόγησης συνιστούν τη βάση για τους ελέγχους ως προς την ποιότητα των δεδομένων.

4.

Επανεξέταση των αποθεμάτων και των εκθέσεων του οργανισμού. Η επανεξέταση της μελέτης θα πρέπει να διενεργηθεί από επιλεγμένους ανεξάρτητους εξωτερικούς εξεταστές - ιδανικά, από την έναρξή της.

5.

Καθιέρωση επίσημων βρόχων ανατροφοδότησης για τη βελτίωση των διαδικασιών συλλογής, διαχείρισης και τεκμηρίωσης των δεδομένων. Οι βρόχοι ανατροφοδότησης είναι απαραίτητοι για τη βελτίωση της ποιότητας της απογραφής του οργανισμού ανά το χρόνο και τη διόρθωση τυχόν σφαλμάτων ή ασυνεπειών που εντοπίζονται κατά τη διαδικασία επανεξέτασης.

6.

Καθιέρωση διαδικασιών υποβολής δεδομένων, τεκμηρίωσης και αρχειοθέτησης. Καθιέρωση διαδικασιών τήρησης αρχείων ως προς τα δεδομένα που πρέπει να αποθηκευτούν και τον τρόπο με τον οποίο πρέπει να αποθηκευτούν, τις πληροφορίες που πρέπει να υποβληθούν ως μέρος των εσωτερικών και εξωτερικών εκθέσεων απογραφής και των στοιχείων που πρέπει να τεκμηριώνονται για την υποστήριξη των μεθοδολογιών συλλογής και υπολογισμού των δεδομένων. Η διαδικασία δύναται επίσης να περιλαμβάνει εναρμόνιση ή ανάπτυξη συναφών συστημάτων βάσεων δεδομένων για την τήρηση αρχείων.

Το σχέδιο διαχείρισης δεδομένων είναι πιθανό να είναι ένα υπό εξέλιξη έγγραφο, το οποίο ενημερώνεται καθώς προκύπτουν αλλαγές στις πηγές δεδομένων, εξελίξεις στις διαδικασίες χειρισμού των δεδομένων και βελτιώσεις στις μεθοδολογίες υπολογισμού, αλλαγές στις ευθύνες απογραφής ενός οργανισμού στο πλαίσιο του οργανισμού ή αλλαγές στους επιχειρηματικούς στόχους της απογραφής ενός οργανισμού.

(ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΑΚΟ)

Παράρτημα III

Κατάλογος ελέγχου συλλογής δεδομένων

Ένα πρότυπο συλλογής δεδομένων είναι χρήσιμο για την οργάνωση των δραστηριοτήτων συλλογής δεδομένων και των αποτελεσμάτων κατά την κατάρτιση του προφίλ χρήσης πόρων και εκπομπών. Ο ακόλουθος μη εξαντλητικός κατάλογος ελέγχου δύναται να χρησιμοποιηθεί ως σημείο αφετηρίας για τη συλλογή δεδομένων και οργάνωσης ενός προτύπου συλλογής δεδομένων.

Τα βασικά στοιχεία για τη συλλογή δεδομένων περιλαμβάνουν:

Εισαγωγή στη μελέτη PEF, συμπεριλαμβανομένης μιας επισκόπησης των στόχων της συλλογής δεδομένων και του προτύπου/ερωτηματολογίου που χρησιμοποιήθηκε,

Πληροφορίες για την(τις) οντότητα(-ες) ή το(τα) άτομο(-α) που είναι αρμόδια για τις διαδικασίες μέτρησης και συλλογής δεδομένων,

Περιγραφή της εγκατάστασης από την οποία πρόκειται να συλλεχθούν τα δεδομένα (για παράδειγμα, μέγιστη και κανονική ικανότητα λειτουργίας, ετήσια παραγωγική ικανότητα, τοποθεσίας, αριθμός εργαζομένων, κ.λπ.),

Πηγές δεδομένων και βαθμολόγηση της ποιότητας των δεδομένων,

Ημερομηνία/έτος συλλογής δεδομένων,

Περιγραφή του προϊόντος (και της μονάδας ανάλυσης),

Περιγραφή του συστήματος προϊόντος και του ορίου του συστήματος,

Μεμονωμένο διάγραμμα διαδικασίας-σταδίου,

Εισροή και εκροή ανά ροή αναφοράς ανά μονάδα.

Παράδειγμα: πρότυπο απλουστευμένης συλλογής δεδομένων

Τεχνική επισκόπηση

Σχήμα: Διάγραμμα επισκόπησης διαδικασίας για το στάδιο παραγωγής σε μια εταιρεία παραγωγής μακό ενδυμάτων (T-shirt)

Image

Κατάλογος διαδικασιών στο πλαίσιο του ορίου συστήματος: παραγωγή ινών, νηματοποίηση, στρίψιμο, ύφανση, πλέξη, προεπεξεργασία, βαφή, εκτύπωση, επικάλυψη, ολοκλήρωση.

Διαδικασία συλλογής μονάδας - δεδομένα προφίλ χρήσης πόρων και εκπομπών

Όνομα διαδικασίας: διαδικασία ολοκλήρωσης

Διάγραμμα διαδικασίας: η ολοκλήρωση αναφέρεται σε διαδικασίες που εκτελούνται στο νήμα ή στο ύφασμα έπειτα από την ύφανση ή την πλέξη για τη βελτίωση της εμφάνισης ή της απόδοσης του ολοκληρωμένου κλωστοϋφαντουργικού προϊόντος.

Σχήμα:

Διάγραμμα διαδικασίας - διαδικασία ολοκλήρωσης

Image

Εισροή

Κωδικός

Όνομα

Ποσό

Μονάδα

 

 

 

 

 

 

 

 

Εκροή (ανά ροή αναφοράς)

Κωδικός

Όνομα

Ποσό

Μονάδα

 

 

 

 

 

 

 

 


Πίνακας 10

Παράδειγμα προφίλ χρήσης πόρων και εκπομπών  (116)

Παράμετρος

Μονάδα/kg

Ποσό

Κατανάλωση ενέργειας (μη στοιχειώδης)

MJ

115,5

Ηλεκτρική ενέργεια (στοιχειώδης)

MJ

34,6

Ορυκτά καύσιμα (στοιχειώδης)

MJ

76

Άλλα (μη στοιχειώδης)

MJ

4,9

Μη ανανεώσιμοι πόροι (μη στοιχειώδης)

kg

2,7

Φυσικό αέριο (στοιχειώδης)

kg

0,59

Φυσικό αέριο, πρώτη ύλη (στοιχειώδης)

kg

0,16

Αργό πετρέλαιο (στοιχειώδης)

kg

0,57

Αργό πετρέλαιο, πρώτη ύλη (στοιχειώδης)

kg

0,48

Γαιάνθρακας (στοιχειώδης)

kg

0,66

Γαιάνθρακας, πρώτη ύλη (στοιχειώδης)

kg

0,21

LPG (στοιχειώδης)

kg

0,02

Υδραυλική ενέργεια (MJel) (στοιχειώδης)

MJ

5,2

Νερό (στοιχειώδης)

kg

12 400

Εκπομπές στον αέρα (στοιχειώδεις ροές)

CO2

g

5,132

CH4

g

8,2

SO2

g

3,9

Nox

g

26,8

CH

g

25,8

CO

g

28

Εκπομπές στο νερό (στοιχειώδεις ροές)

COD Mn

g

13,3

BOD

g

5,7

Tot-P

g

0,052

Tot-N

g

0,002

Παράρτημα ΙV

Προσδιορισμός της κατάλληλης ονοματολογίας και ιδιοτήτων για συγκεκριμένες ροές

Το βασικό κοινό αποδεκτών αυτού του παραρτήματος είναι πεπειραμένοι ειδικοί και εξεταστές σε θέματα περιβαλλοντικού αποτυπώματος.

Το παράρτημα βασίζεται στο έγγραφο «International Reference Life Cycle Data System (ILCD) Handbook – Nomenclature and other conventions» (Ευρωπαϊκές Κοινότητες, JRC–IES, 2010). Εάν απαιτούνται περαιτέρω πληροφορίες και ιστορικά στοιχεία σχετικά με την ονοματολογία και τις συμβάσεις ονοματοδοσίας, ανατρέξτε στο προαναφερθέν έγγραφο, το οποίο είναι διαθέσιμο στην ηλεκτρονική διεύθυνση: http://lct.jrc.ec.europa.eu/.

Διαφορετικές ομάδες συνήθως χρησιμοποιούν σημαντικά διαφορετική ονοματολογία και άλλες συμβάσεις. Ως εκ τούτου, τα Διαγράμματα χρήσης πόρων και εκπομπών (για ειδικούς σε θέματα Εκτίμησης κύκλου ζωής: βάσεις δεδομένων απογραφής στοιχείων κύκλου ζωής (LCI)) δεν είναι συμβατά σε διαφορετικά επίπεδα και επομένως περιορίζουν αισθητά τη συνδυαστική χρήση των βάσεων δεδομένων προφίλ χρήσης πόρων και εκπομπών από διάφορες πηγές ή την αποτελεσματική ηλεκτρονική ανταλλαγή δεδομένων μεταξύ ε