I – Uvod

I – Wstęp

1. V obravnavani zadevi želi Oberster Gerichtshof (avstrijsko vrhovno sodišče) pridobiti pojasnilo o tem, ali Republika Avstrija deluje kot „podjetje“ v smislu člena 102 PDEU, s tem da prepoveduje, da bi bili tako ponovna uporaba podatkov iz javnega registra podjetij (v nadaljevanju: sodni register) kot komercialna uporaba teh podatkov del celovitejše poslovnoinformacijske storitve. Če deluje tako, je Sodišče nato pozvano, naj pojasni, ali velja tako imenovana „doktrina nujnih dobrin“. Doktrina se nanaša na položaje, v katerih nadzor nad virom, ki ga izvaja podjetje na nabavnem trgu, ustvari prevladujoči položaj na prodajnem trgu.

1. W niniejszej sprawie Oberster Gerichtshof (austriacki sąd najwyższy) wnosi o udzielenie odpowiedzi na pytanie, czy państwo austriackie prowadzi działalność gospodarczą jako „przedsiębiorstwo” w rozumieniu art. 102 TFUE, gdy zakazuje zarówno ponownego wykorzystywania danych zawartych w swoim publicznym rejestrze przedsiębiorców („rejestrze handlowym”), jak i wykorzystywania tych danych w celach handlowych polegających na ich włączeniu do bardziej wszechstronnego serwisu informacji biznesowej. Jeśli tak jest, Trybunał jest następnie proszony o udzielenie odpowiedzi na pytanie, czy zastosowanie ma tak zwana doktryna kluczowej infrastruktury. Doktryna odnosi się do sytuacji, gdy kontrola przez przedsiębiorstwo zasobu na rynku wyższego szczebla stwarza dominującą pozycję na rynku niższego szczebla.

2. Ta vprašanja se zastavljajo v kontekstu, v katerem so v ospredju načela prava Unije o pravnem varstvu baz podatkov, vodenju javnih registrov družb držav članic in ponovni uporabi informacij javnega sektorja. Razlog za to je na eni strani ta, da se Avstrija sklicuje na direktivo, ki ji nalaga obveznost vodenja registra v zvezi z informacijami o družbah, na direktivo o pravnem varstvu baz podatkov in na direktivo o ponovni uporabi informacij javnega sektorja. Na drugi strani pa se je družba Compass-Datenbank, ki je vložila to tožbo, sklicevala na direktivo o ponovni uporabi informacij javnega sektorja v podporo argumentom, ki jih je podala v zvezi z zlorabo prevladujočega položaja, natančneje „doktrini nujnih dobrin“.

2. Pytania te pojawiły się w kontekście, w którym istotne są kwestie odnoszące się do zasad prawa UE dotyczących ochrony prawnej baz danych, prowadzenia przez państwa członkowskie publicznych rejestrów spółek i ponownego wykorzystywania informacji sektora publicznego. Jest tak dlatego, iż z jednej strony Austria powołuje się na dyrektywę, która nakłada na nią obowiązek prowadzenia rejestru dotyczącego informacji o spółkach, inną w sprawie ochrony prawnej baz danych oraz trzecią, w sprawie ponownego wykorzystywania informacji publicznych. Z drugiej strony natomiast Compass‑Datenbank, spółka, która wniosła niniejszą skargę, na poparcie podniesionych przez siebie twierdzeń w przedmiocie nadużywania pozycji dominującej powołała się na dyrektywę w sprawie ponownego wykorzystywania informacji publicznych, a dokładniej na doktrynę „kluczowej infrastruktury”.

II – Pravo Unije

II – Prawo UE

Direktiva 68/151/EGS(2)

Dyrektywa 68/151/EWG(2)

3. Člen 3 Direktive 68/151 določa:

3. Artykuł 3 dyrektywy 68/151 stanowi, że:

„1. V vsaki državi članici se odpre datoteka v centralnem registru, trgovinskem registru ali registru družb za vsako registrirano družbo.

„1. W każdym państwie członkowskim prowadzona jest dokumentacja w rejestrze centralnym, rejestrze handlowym lub rejestrze spółek dla każdej ze spółek, które są w nim zarejestrowane.

2. Vsi dokumenti in podrobni podatki, ki se morajo objaviti v skladu s členom 2, se shranijo v datoteki ali vpišejo v register; […]

2. Wszelkie dokumenty i informacje, które muszą zostać ujawnione na podstawie art. 2, znajdują się w dokumentacji lub są wpisywane do rejestru;

3. Prepis celote ali katerega koli dela dokumentov ali podatkov iz člena 2 mora biti dostopen na zahtevo. Najpozneje od 1. januarja 2007 se lahko vloge registru predložijo v papirni ali elektronski obliki, kakor se odloči vlagatelj.

[…]

Od datuma, ki ga določi vsaka država članica, ki pa ne sme biti poznejši od 1. januarja 2007, morajo biti prepisi iz prvega pododstavka na voljo iz registra v papirni ali elektronski obliki, kakor se odloči vlagatelj […]

3. Pełna lub częściowa kopia każdego dokumentu lub każdej informacji, określonych w art. 2, musi być udostępniona na wniosek. Od dnia 1 stycznia 2007 r. wnioski mogą być składane w rejestrze w formie papierowej lub elektronicznej zgodnie z wyborem wnioskodawcy.

Cena prepisa celote ali katerega koli dela dokumentov ali podatkov iz člena 2, bodisi v papirni bodisi v elektronski obliki, ne sme presegati upravnih stroškov.

Od dnia ustalonego przez każde państwo członkowskie, nie później jednak niż dnia 1 stycznia 2007 r., kopie określone w akapicie pierwszym muszą być udostępniane z rejestru w formie papierowej lub elektronicznej zgodnie z wyborem wnioskodawcy [...].

Dostavljeni prepis na papirju je overjen kot ‚točen prepis‘, razen če se vlagatelj odpove taki overitvi. Dostavljeni prepisi v elektronski obliki niso overjeni kot ‚točen prepis‘, razen če vlagatelj take overitve izrecno ne zahteva. […]

Cena za uzyskanie kopii całości lub jakiejkolwiek części dokumentów lub informacji określonych w art. 2, w formie papierowej lub elektronicznej, nie może przekraczać kosztów administracyjnych.

4. Dokumenti in podatki iz odstavka 2 se objavijo v nacionalnem uradnem listu, ki ga za ta namen določi država članica, v celotnem besedilu ali njegovem delu ali z navedbo napotila k dokumentu, ki je shranjen v datoteki ali vpisan v register. Uradni list, določen v ta namen, lahko izhaja v elektronski obliki. […]

Kopie wydawane w formie papierowej są zaświadczane »za zgodność«, chyba że wnioskodawca zrezygnuje z takiego zaświadczenia. Kopie wydawane w formie elektronicznej nie są zaświadczane »za zgodność«, chyba że wnioskodawca wyraźnie zażąda takiego zaświadczenia [...].

5. Družba se lahko sklicuje na dokumente in podatke proti tretjim osebam šele potem, ko so objavljeni v skladu z odstavkom 4, razen če družba dokaže, da so bile tretje osebe z njimi seznanjene.

4. Ujawnienia dokumentów i informacji określonych w ust. 2 dokonuje się […] poprzez ogłoszenie w całości lub w części bądź w formie odniesienia do dokumentu, włączonego do dokumentacji lub wpisanego do rejestru, w biuletynie krajowym wskazanym do tego celu przez państwo członkowskie. Krajowy biuletyn przeznaczony do tego celu może być prowadzony w formie elektronicznej […].

Kljub temu se družba pri transakcijah, ki so opravljene v šestnajstih dneh od objave, ne sme sklicevati na dokumente in podatke proti tretjim osebam, ki dokažejo, da z njimi niso mogle biti seznanjene. […]“

5. Dokumenty i informacje mogą stanowić podstawę zarzutu dla spółki wobec osób trzecich [Spółka może powoływać się wobec osób trzecich na dokumenty i informacje] dopiero po ich ujawnieniu zgodnie z ust. 4, chyba że spółka udowodni, że osoby trzecie były o nich poinformowane.

Direktiva 96/9/ES(3)

Jednakże w odniesieniu do transakcji mających miejsce przed szesnastym dniem następującym po dniu ujawnienia dokumenty i informacje nie są podstawą zarzutu [nie można powoływać się na te dokumenty i informacje] wobec osób trzecich, które udowodnią, że nie mogły o nich wiedzieć [...]”.

4. V uvodnih izjavah 40 in 41 Direktive 96/9 je navedeno:

Dyrektywa 96/9/WE(3)

„(40) ker je namen [te] pravice sui generis zagotoviti varstvo vseh naložb v pridobivanje, preverjanje in predstavljanje vsebine baze podatkov za omejeno trajanje pravice; ker takšna naložba lahko pomeni zagotovitev finančnih sredstev in/ali porabo časa, truda in energije;

4. Motywy 40 i 41 dyrektywy 96/9 przewidują, co następuje:

(41) ker je cilj pravice sui generis dati izdelovalcu baze podatkov možnost preprečitve neupravičenega jemanja izvlečkov in/ali ponovne uporabe celotne vsebine te baze podatkov ali njenega bistvenega dela; ker je izdelovalec baze podatkov oseba, ki prevzame pobudo in tveganje investiranja; ker to izključuje zlasti podpogodbenike iz opredelitve izdelovalca.“

„40) Celem prawa sui generis jest zapewnienie ochrony każdej inwestycji dokonanej w celu uzyskania, zweryfikowania lub przedstawienia zawartości bazy danych przez oznaczony czas trwania prawa; taka inwestycja może polegać na zaangażowaniu zasobów finansowych i/lub wydatkowaniu czasu, wysiłku i energii.

5. Člen 7 Direktive 96/9 z naslovom „Predmet varstva“, ki je v poglavju III z naslovom „Pravica sui generis “, določa:

41) Celem prawa sui generis jest zapewnienie producentowi bazy danych możliwości zapobiegania nieuprawnionemu pobieraniu danych i/lub wtórnemu [ponownemu] ich wykorzystaniu w całości lub w istotnej części; producent bazy danych podejmuje inicjatywę oraz ponosi ryzyko inwestowania; wyłącza to w szczególności podwykonawców z definicji producenta”.

„1. Države članice predvidijo pravico izdelovalca baze podatkov, pri katerem je prišlo do kakovostno in/ali količinsko znatne naložbe v pridobivanje, preverjanje ali predstavitev vsebine, da prepreči neupravičeno jemanje izvlečkov in/ali ponovno uporabo celotne vsebine te baze podatkov ali njenega bistvenega dela, ocenjenega kakovostno in/ali količinsko.

5. Artykuł 7 dyrektywy 96/9 zatytułowany „Przedmiot ochrony”, umieszczony w rozdziale III „Prawo sui generis”, stanowi:

2. V tem poglavju:

„1. Państwa członkowskie ustanawiają prawo dla producenta bazy danych, wymagającej jakościowej i/lub ilościowej, istotnej inwestycji dla uzyskania weryfikacji lub prezentacji jej zawartości, prawo do ochrony przed pobieraniem danych i/lub wtórnym [ponownym] ich wykorzystaniem w całości lub w istotnej części, co do jakości i/lub ilości.

(a) ‚jemanje izvlečkov‘ pomeni stalni ali začasni prenos celotne vsebine baze podatkov ali njenega bistvenega dela na drug nosilec na kateri koli način in v kateri koli obliki;

2. Do celów niniejszego rozdziału:

(b) ‚ponovna uporaba‘ pomeni vsako obliko dajanja na voljo javnosti celotne vsebine baze podatkov ali njenega bistvenega dela z distribuiranjem primerkov, z dajanjem v najem, s sprotnim prenosom (on-line) ali drugimi oblikami prenosa. Prva prodaja primerka baze podatkov s strani imetnika pravic ali z njegovim privoljenjem v Skupnosti izčrpa pravico do nadzora ponovne prodaje tega primerka v Skupnosti;

a) »pobieranie danych« oznacza stałe lub czasowe przeniesienie całej lub istotnej części zawartości bazy danych na inny nośnik danych, w jakikolwiek sposób i w jakiejkolwiek formie;

[…]

b) »wtórne [ponowne] wykorzystanie« oznacza każdą formę publicznego udostępnienia całości lub istotnej części zawartości bazy danych, przez rozpowszechnianie kopii, przez najem, transmisję online lub w innej formie. Pierwsza sprzedaż kopii bazy danych we Wspólnocie przez uprawnionego lub za jego zgodą wyczerpuje prawo do kontrolowania dalszej odsprzedaży tej kopii we Wspólnocie;

3. Pravica iz odstavka 1 se lahko prenese, odstopi ali podeli z licenčno pogodbo […]

[...]

5. Ponavljajoče se in sistematično jemanje izvlečkov in/ali ponovna uporaba nebistvenih delov vsebine baze podatkov, če so to dejanja, ki nasprotujejo normalni uporabi te baze podatkov ali neupravičeno škodijo zakonitim interesom izdelovalca baze podatkov, ni dovoljeno.“

3. Prawo określone w ust. 1 może być przeniesione, odstąpione lub udzielone na podstawie licencji umownej […].

Direktiva 2003/98/ES(4)

5. Niedozwolone jest powtarzające się i systematyczne pobieranie danych i/lub wtórne [ponowne] ich wykorzystanie w nieistotnej części, jeśli czynności te są sprzeczne z normalnym korzystaniem z tej bazy danych lub w sposób nieuzasadniony naruszają słuszne interesy producenta bazy danych”.

6. V uvodnih izjavah 8 in 9 Direktive 2003/98 je navedeno:

Dyrektywa 2003/98/WE(4)

„(8) Splošni okvir za pogoje, ki urejajo ponovno uporabo dokumentov javnega sektorja, je potreben, da se zagotovijo pošteni, sorazmerni in nediskriminacijski pogoji za ponovno uporabo takih informacij. Organi javnega sektorja zbirajo, proizvajajo, reproducirajo in razširjajo dokumente, da izpolnijo svoje javne naloge. Uporaba takih dokumentov za druge razloge pomeni ponovno uporabo. Politike držav članic lahko presežejo minimalne standarde, določene v tej direktivi, in tako omogočijo obsežnejšo ponovno uporabo.

6. Motywy 8 i 9 dyrektywy 2003/98 przewidują:

(9) Ta direktiva ne vsebuje obveznosti odobritve ponovne uporabe dokumentov. Odločitev, da se ponovna uporaba odobri ali ne, bo prepuščena državam članicam ali zadevnemu organu javnega sektorja. […] Organi javnega sektorja bi morali pospeševati in spodbujati ponovno uporabo dokumentov, vključno z uradnimi besedili zakonodajne in upravne narave, kadar ima organ javnega sektorja pravico, da njihovo ponovno uporabo odobri.“

„(8) Potrzebne są ogólne ramy dla warunków regulujących ponowne wykorzystywanie dokumentów sektora publicznego w celu zapewnienia uczciwych, proporcjonalnych i niedyskryminacyjnych warunków ponownego wykorzystywania takich informacji. Wypełniając swe zadania publiczne, organy sektora publicznego zbierają, produkują, reprodukują i rozpowszechniają dokumenty. Użycie tych dokumentów do innych celów jest ich ponownym wykorzystywaniem. Polityka państw członkowskich może wyjść poza minimalne normy ustanowione w niniejszej dyrektywie, umożliwiając szersze ponowne wykorzystywanie.

7. V uvodni izjavi 22 Direktive 2003/98 je navedeno: „Ta direktiva ne vpliva na obstoj ali lastništvo pravic intelektualne lastnine organov javnega sektorja in ne omejuje uveljavljanja teh pravic na kateri koli način zunaj meja, ki jih določa ta direktiva. […] Organi javnega sektorja bi vendarle morali uveljaviti svoje avtorske pravice na način, ki omogoča ponovno uporabo.“

(9) Niniejsza dyrektywa nie zawiera żadnego zobowiązania, aby zezwalać na ponowne wykorzystywanie dokumentów. Państwa członkowskie lub zainteresowane organy sektora publicznego podejmują decyzję o wydaniu lub niewydaniu zgody na ich ponowne wykorzystywanie [...]. Powinno się zachęcać organy sektora publicznego do udostępniania do ponownego wykorzystywania wszystkich posiadanych przez nie dokumentów. W przypadkach kiedy organ sektora publicznego ma prawo udzielania zgody na ponowne wykorzystywanie, organy sektora publicznego powinny promować i zachęcać do ponownego wykorzystywania dokumentów, w tym również tekstów urzędowych natury prawnej i administracyjnej”.

8. Člen 1(1) Direktive 2003/98 z naslovom „Vsebina in področje uporabe“ določa:

7. Motyw 22 dyrektywy 2003/98 przewiduje, że „Dyrektywa nie ma wpływu na istnienie ani na własność praw własności intelektualnej organów sektora publicznego, ani też nie ogranicza wykonywania tych praw w żaden sposób wychodzący poza ograniczenia niniejszej dyrektywy. [...] Organy sektora publicznego powinny jednakże wykonywać swe prawa autorskie w sposób ułatwiający ponowne wykorzystywanie dokumentów”.

„1. Ta direktiva določa minimalni nabor pravil, ki urejajo ponovno uporabo, in praktična sredstva za olajšanje ponovne uporabe obstoječih dokumentov, ki jih hranijo organi javnega sektorja držav članic.“

8. Artykuł 1 ust. 1 dyrektywy 2003/98 zatytułowany „Przedmiot i zakres” przewiduje:

9. V členu 2(4) Direktive 2003/98 je opredeljena ponovna uporaba kot „uporaba dokumentov, ki jih hranijo organi javnega sektorja, s strani oseb ali pravnih oseb za komercialne ali nekomercialne namene razen za prvotni namen v okviru javne naloge, zaradi katerega so bili dokumenti izdelani. Izmenjava dokumentov med organi javnega sektorja zgolj za opravljanje javnih nalog ne pomeni ponovne uporabe“.

„1. Niniejsza dyrektywa ustanawia minimalny zestaw reguł określających ponowne wykorzystywanie oraz praktyczne środki ułatwiające ponowne wykorzystywanie istniejących dokumentów będących w posiadaniu organów sektora publicznego państw członkowskich”.

10. Člen 3 Direktive 2003/98 z naslovom „Splošno načelo“ določa:

9. Artykuł 2 ust. 4 dyrektywy 2003/98 definiuje ponowne wykorzystywanie jako: „wykorzystywanie przez osoby fizyczne lub prawne dokumentów będących w posiadaniu organów sektora publicznego, do celów komercyjnych lub niekomercyjnych innych niż ich pierwotne przeznaczenie w ramach zadań publicznych, dla których te dokumenty zostały wyprodukowane. Ponownym wykorzystywaniem nie jest wymiana dokumentów między organami sektora publicznego wyłącznie w wykonaniu ich zadań publicznych”.

„Države članice zagotovijo, da se ti dokumenti ponovno uporabijo za komercialne ali nekomercialne namene skladno s pogoji iz poglavij III in IV, če organi javnega sektorja, ki hranijo dokumente, dovolijo njihovo ponovno uporabo. Dokumenti naj bodo dostopni elektronsko, kadar je to možno.“

10. Artykuł 3 dyrektywy 2003/98 zatytułowany „Zasada ogólna” przewiduje:

III – Spor o glavni stvari, upoštevno nacionalno pravo in vprašanja za predhodno odločanje

„Państwa członkowskie zapewniają, że tam gdzie ponowne wykorzystywanie dokumentów będących w posiadaniu organów sektora publicznego jest dozwolone, dokumenty te będą ponownie wykorzystywane do celów komercyjnych lub niekomercyjnych zgodnie z warunkami określonymi w rozdziałach III i IV. Tam gdzie to możliwe, dokumenty są udostępniane przy wykorzystaniu środków elektronicznych”.

A – Sodni register

III – Postępowanie przed sądem krajowym, właściwe prawo krajowe i pytania prejudycjalne

11. V skladu s členoma 1 in 2 Firmenbuchgesetz (v nadaljevanju: FBG)(5) morajo podjetja vpisati nekatere informacije v sodni register, ki mora na podlagi teh istih določb biti javno dostopen. V skladu s členom 3 informacije vključujejo firmo, pravno obliko, sedež, kratek opis poslovne panoge, morebitne podružnice, ime, datum rojstva in področje pristojnosti oseb, pooblaščenih za zastopanje, skupaj s podatki o morebitnem postopku likvidacije ali začetku postopka zaradi insolventnosti.

A – Rejestr handlowy

12. Podatki, ki jih hrani Republika Avstrija, so bili do leta 1990 javno dostopni pri sodiščih, ki so vodila poslovni register. Podatki v poslovnem registru so še vedno dostopni pri okrajnih sodiščih (Berzirksgerichte) ali notarjih (člena 33 in 35 FBG) proti plačilu zakonsko predpisane sodne takse.

11. Zgodnie z § 1 i 2 Firmenbuchgesetz (ustawy o rejestrze handlowym zwanej dalej „FBG”)(5) przedsiębiorcy zobowiązani są do zamieszczania w rejestrze handlowym pewnych informacji, które na mocy tych samych przepisów podlegają publicznemu udostępnieniu. Zgodnie z § 3 informacje te obejmują nazwy przedsiębiorców, ich formę organizacyjno‑prawną, ich siedzibę, wskazanie obszaru ich działalności, ich oddziałów, nazwisk, dat urodzenia i zakresu uprawnień osób działających w charakterze ich reprezentantów, a także szczegółowe informacje dotyczące wszelkich postępowań likwidacyjnych lub ogłoszenia upadłości.

13. S 1. januarjem 1991 je bil poslovni register informatiziran in do konca leta 1994 je bil opravljen ponovni vpis vseh podatkov o podjetjih. Od leta 1993 so lahko člani javnosti iskali prek interaktivnega videoteksta, od leta 1999 pa je mogoče sprotno iskanje v poslovnem registru po internetu. V skladu s členom 34 FBG lahko vsakdo – v okviru tehničnih zmogljivosti in zmogljivosti osebja – vpogleda v podatke v sodnem registru z računalniškim prenosom podatkov.

12. Do 1990 r. informacje przechowywane przez austriackie państwo udostępniane były publicznie za pośrednictwem sądów, które prowadziły rejestr handlowy. Wciąż jeszcze można zasięgnąć informacji z rejestru handlowego za pośrednictwem lokalnych i regionalnych sądów (Berzirksgerichte) lub za pośrednictwem notariuszy (§ 33 i 35 FBG) w zamian za określoną ustawowo opłatą sądową.

14. Elektronski javni dostop do registra podjetij se je spremenil leta 1999, ko je Avstrija najprej petim obračunskim organom (Verrechnungsstellen ) podelila nalogo zagotavljati dostop do sodnega registra prek interneta.(6) Ti organi zaračunavajo zakonsko določeno sodno takso in provizijo za svoje storitve. Sodno takso za hitra iskanja in iskanja na splošno določa uredba o bazi podatkov sodnega registra (Firmenbuchdatenbankverordnung, v nadaljevanju: FBDV(7) ). Sodno takso pobirajo obračunski organi in jo posredujejo državi. Zaračuna se glede na vrsto iskanega podatka. Ministrstvo za pravosodje mora odobriti ločeno provizijo za storitve, ki jih opravijo obračunski organi.

13. Z dniem 1 stycznia 1991 r. rejestr przedsiębiorców został skomputeryzowany, a z końcem 1994 r. zakończono migrację danych dotyczących przedsiębiorców. Począwszy od 1993 r. uzyskiwanie informacji przez członków społeczeństwa stało się możliwe za pomocą interaktywnego wideotekstu, a od 1999 r. informacje z rejestru handlowego można uzyskiwać online przez internet. Zgodnie z § 34 FBG, każdy ma prawo do szybkiego dostępu do informacji w rejestrze handlowym w drodze transmisji elektronicznej, w stopniu w jakim pozwala na to technologia i dostępność personelu.

15. Baza podatkov sodnega registra je varovana baza podatkov. Republika Avstrija je imetnica pravice sui generis v zvezi z bazo podatkov. V skladu s členom 4(2) FBDV pooblastilo za iskanje po sodnem registru ne daje pravice do izvajanja distribucije (v nadaljevanju: prepovedana ponovna uporaba). Na podlagi upoštevnih določb zakona o avtorskih pravicah, sprejetih za prenos Direktive 96/9(8), je ta pridržana zvezni vladi kot avtorju baze podatkov.

14. Publiczny dostęp drogą elektroniczną do rejestru handlowego uległ zmianie w 1999 r., kiedy Austria powierzyła początkowo pięciu agencjom rozrachunkowym (Verrechnungsstellen) zadanie zapewnienia dostępu do rejestru handlowego za pośrednictwem internetu(6) . Agencje te pobierają określoną ustawowo opłatę sądową oraz naliczają wynagrodzenie za swoje usługi. Opłaty sądowe z tytułu szybkiego dostępu do informacji oraz wglądu do informacji w ogóle ustalane są w Firmenbuchdatenbankverordnung (rozporządzeniu dotyczącym baz danych rejestru handlowego zwanym dalej „FBDV(7) ”). Opłaty sądowe pobierane są przez agencje rozrachunkowe i przekazywane na rzecz państwa. Są one obliczane przez odniesienie do rodzaju sprawdzanych informacji. Odrębne wynagrodzenie za świadczone przez agencje rozrachunkowe usługi podlega zatwierdzeniu przez ministerstwo sprawiedliwości.

B – Baza podatkov družbe Compass-Datenbank

15. Baza danych rejestru handlowego jest chronioną bazą danych. Posiadaczem prawa do bazy danych o charakterze sui generis jest państwo austriackie. Zgodnie z § 4 ust. 2 FBDV upoważnienie do wglądu do rejestru handlowego nie obejmuje prawa do podejmowania czynności rozpowszechniania („zakazane ponowne wykorzystanie”). Prawo to jest zarezerwowane dla państwa austriackiego jako producenta bazy danych, zgodnie z odpowiednimi przepisami prawa autorskiego, które zostały przyjęte w celu wdrożenia dyrektywy 96/9(8) .

16. Družba Compass-Datenbank GmBH (v nadaljevanju: Compass-Datenbank) in njeni pravni predniki že več kot 130 let razpolagajo z zbirkami podatkov, ki jih Republika Avstrija hrani o obratih in podjetjih. Leta 1995 so začeli voditi trgovsko in industrijsko bazo podatkov, dostopno prek interneta, ki je delno temeljila na teh podatkih.

B – Baza danych Compass‑Datenbank

17. Baza podatkov družbe Compass-Datenbank poleg podatkov iz sodnega registra vsebuje številne druge informacije. Te vključujejo podatke o deležih, telefonske številke in številke faksa, naslove elektronske pošte, področja, na katerih poslujejo podjetja, ki kotirajo na borzi, kratek opis njihovih dejavnosti ter podatke o bankah, v katerih se vodijo računi. Družba Compass-Datenbank potrebuje za opravljanje informacijske storitve dnevne posodobitve podatkov, vpisanih v sodni register, ki jih dopolnjuje z lastnimi raziskavami.

16. Od ponad 130 lat Compass‑Datenbank GmbH (zwana dalej „Compass‑Datenbank”) oraz jej poprzednicy prawni mają do swojej dyspozycji, przechowywane przez państwo austriackie, zbiory informacji dotyczące działalności gospodarczej oraz przedsiębiorstw. W 1995 r. rozpoczęli oni prowadzenie dostępnej za pośrednictwem internetu bazy danych handlowych i gospodarczych, składającej się częściowo z tych in formacji.

18. Družba Compass-Datenbank je do decembra 2001 te podatke prejemala od avstrijskega zveznega računalniškega centra brez omejitev glede njihove ponovne uporabe. Družba Compass-Datenbank je lahko prejemala podatke kot izdajateljica Zentralblatt für Eintragungen in das Firmenbuch der Republik Österreich (osrednji list za vpise v sodni register Republike Avstrije). Družba Compass-Datenbank je uporabljala iste podatke za svojo bazo gospodarskih podatkov.

17. Baza danych Compass‑Datenbank zawiera szereg informacji dodatkowych w stosunku do tych, które ujawnione są w rejestrze handlowym. Wchodzą w to informacje na temat posiadanych udziałów, numerów telefonów i faksów, adresów poczty elektronicznej, obszarów działalności handlowej opisanych przedsiębiorstw wraz z krótkim opisem prowadzonej przez nie działalności oraz określeniem banków, w których mają one rachunki. Prowadzenie serwisu informacyjnego przez Compass‑Datenbank wymaga codziennych aktualizacji danych z rejestru handlowego, co dokonywane jest w wyniku jej własnych starań.

C – Nacionalni postopek

18. Do grudnia 2001 r. Compass‑Datenbank otrzymywała te dane z austriackiego federalnego centrum informatycznego, bez ograniczeń co do sposobu ich ponownego wykorzystania. Compass‑Datenbank uprawniona była do otrzymywania tych informacji jako wydawca Zentralblatt für das Eintragungen in das Firmenbuch der Republik Österreich (centralnego monitora dla wpisów do rejestru handlowego Republiki Austrii). Compass‑Datenbank ponownie wykorzystywała te same dane na potrzeby własnej bazy danych handlowych i gospodarczych.

19. Avstrijska zvezna vlada je leta 2001 sprožila postopek pred Handelsgericht Wien (gospodarsko sodišče na Dunaju), s katerim je med drugim zahtevala, naj se družbi Compass-Datenbank prepove uporaba podatkov iz sodnega registra zlasti s shranjevanjem, reproduciranjem ali posredovanjem tretjim osebam. Oberster Gerichtshof je s sklepom z dne 9. aprila 2002 delno ugodilo predlogu za sprejetje varstvenih ukrepov in družbi Compass-Datenbank naložilo, naj do pravnomočnosti odločbe opusti uporabo sodnega registra za posodabljanje lastne baze gospodarskih podatkov, zlasti shranjevanje podatkov iz sodnega registra ali drugačno reproduciranje z namenom njihovega posredovanja tretjim osebam, zagotavljanja dostopa do njih ali dajanja informacij na podlagi teh podatkov, če družba Compass-Datenbank teh podatkov ni prejela za primerno plačilo, ki se nakaže avstrijski zvezni vladi. V predložitvenem sklepu ni navedeno, ali so avstrijska sodišča pozneje v tem postopku dokončno odločila.

C – Postępowanie krajowe

20. Predstavnik družbe Compass-Datenbank pa je kljub temu na obravnavi pojasnil, da družba še naprej prejema podatke iz sodnega registra, vendar za plačilo, ki se Avstriji zdi premajhno.

19. W 2001 r. państwo austriackie wszczęło postępowanie przed Handelsgericht Wien (sądem handlowym w Wiedniu), domagając się między innymi wydania skierowanego do Compass‑Datenbank nakazu zaprzestania wykorzystywania przez nią danych z rejestru handlowego, w szczególności w zakresie przechowywania, zwielokrotniania i transmisji do osób trzecich. Postanowieniem z dnia 9 kwietnia 2002 r. Oberster Gerichtshof częściowo uwzględnił wniosek o zastosowanie środków zabezpieczających w tym samym zakresie i nakazał Compass‑Datenbank, do czasu ostatecznego orzeczenia, zaniechanie ponownego wykorzystywania rejestru handlowego do aktualizowania swojej własnej bazy danych gospodarczych, a w szczególności powstrzymanie się od przechowywania lub w inny sposób zwielokrotniania danych z rejestru handlowego w celu przekazywania ich osobom trzecim, udostępniania im lub udzielania na ich podstawie informacji w zakresie, w jakim Compass‑Datenbank nie uzyskała tych danych za uiszczeniem stosownego wynagrodzenia na rzecz państwa austriackiego. Postanowienie odsyłające nie określa, czy sądy austriackie wydały następnie ostateczne rozstrzygnięcie w omawianym postępowaniu.

21. Družba Compass-Datenbank je 21. decembra 2006 sprožila drug postopek, v katerem je predlagala, naj se Republiki Avstriji v skladu z zveznim zakonom o ponovni uporabi podatkov javnih organov (Bundesgesetz über die Weiterverwendung von Informationen öffentlicher Stellen, v nadaljevanju: IWG)(9) družbi Compass-Datenbank da na voljo nekatere dokumente iz sodnega registra proti ustreznemu plačilu. Natančneje, družba Compass-Datenbank je zaprosila za dostop do dokumentov v obliki izpisov iz sodnega registra, ki vsebujejo posodobljene podatke o tam vpisanih pravnih subjektih ali o pravnih subjektih, ki so bili izbrisani iz registra prejšnji dan, kakor tudi izpisov iz sodnega registra, ki vsebujejo zgodovinske podatke.

20. Jednak pomimo tego przedstawiciel Compass‑Datenbank wyjaśnił na rozprawie, że nadal otrzymuje ona dane z rejestru handlowego, ale w zamian za wynagrodzenie, które Austria uważa za zbyt niskie.

22. Med tem postopkom je bilo ugotovljeno, da družba Compass-Datenbank ne more uveljavljati nobenih pravic na podlagi IWG. Ugotovljeno pa je bilo, da morda obstajajo argumenti, na katere se lahko družba sklicuje in ki so temeljili na konkurenčnem pravu. Po raznih stopnjah na različnih avstrijskih sodiščih je zadeva prišla pred Oberster Gerichtshof, ki je ugotovilo, da je treba Sodišču v predhodno odločanje predložiti ta tri vprašanja:

21. W dniu 21 grudnia 2006 r. Compass‑Datenbank wszczęła inne postępowanie, w którym zwróciła się ona z żądaniem nakazania państwu austriackiemu przekazania do dyspozycji Compass‑Datenbank, zgodnie z Bundesgesetz über die Weiterverwendung von Informationen öffentlicher Stellen (ustawą federalną o ponownym wykorzystywaniu informacji jednostek publicznych, zwaną dalej „IWG”)(9), niektórych dokumentów udostępnianych w rejestrze handlowym za uiszczeniem odpowiedniej opłaty. Dokładniej rzecz ujmując, Compass‑Datenbank zażądała dostępu do dokumentów w formie wyciągów z rejestru handlowego zawierających zaktualizowane dane dotyczące zarejestrowanych w nim podmiotów lub tych, które zostały wykreślone dnia poprzedniego, a także wyciągów z rejestru handlowego zawierających historyczne dane.

„1. Ali je treba člen 102 PDEU razlagati tako, da nosilec javne oblasti deluje kot podjetje, če podatke, ki jih je na podlagi zakonskih obveznosti prijave prijavilo podjetje, shranjuje v bazo podatkov (sodni register) in za plačilo odobri vpogled vanje in/ali izdelavo njihovih izpisov, prepoveduje pa vsakršno ponovno uporabo?

22. W toku postępowania przed sądem krajowym zostało ustalone, iż Compass‑Datenbank nie może sobie rościć żadnych praw na podstawie IWG. Jednak ustalono, że być może spółka ta może się skutecznie powoływać na argumenty wynikające z przepisów prawa konkurencji. Po wielu etapach postępowań przed różnymi austriackimi sądami sprawa dotarła do Oberster Gerichtshof, który uznał za konieczne zwrócenie się do Trybunału z trzema następującymi pytaniami prejudycjalnymi:

Če bo odgovor na vprašanje 1 nikalen:

1. Czy art. 102 TFUE należy interpretować w ten sposób, że podmiot władzy publicznej prowadzi działalność gospodarczą, jeżeli przechowuje informacje przekazane przez przedsiębiorstwa na podstawie ustawowych obowiązków informacyjnych w bazie danych (rejestrze handlowym) i odpłatnie udziela do niego wglądu lub zezwala na sporządzanie wydruków, ale odmawia korzystania z tego rejestru w zakresie wykraczającym poza te czynności?

2. Ali gre za podjetništvo, če nosilec javne oblasti ob sklicevanju na svojo pravico sui generis kot izdelovalec baze podatkov prepove vsakršno uporabo, ki presega odobritev vpogleda in izdelavo izpisov?

W razie udzielenia odpowiedzi przeczącej na pytanie pierwsze:

Če bo odgovor na vprašanje 1 in 2 pritrdilen:

2. Czy prowadzenie działalności gospodarczej ma miejsce, gdy podmiot władzy publicznej, powołując się na prawo do ochrony o charakterze sui generis przysługujące mu jako producentowi bazy danych, odmawia korzystania z tej bazy w zakresie wykraczającym poza udzielanie do niej wglądu i sporządzanie wydruków?

3. Ali je treba člen 102 PDEU razlagati tako, da je treba načela iz sodb z dne 6. aprila 1995 v združenih zadevah RTE in ITP (v nadaljevanju: Magill) in z dne 29. aprila 2004 v zadevi IMS Health(10) (‚doktrina nujnih dobrin‘) uporabiti tudi, če ni ‚nabavnega trga‘, ker so varovani podatki zbrani in shranjeni v bazi podatkov (sodnem registru) v okviru dejavnosti javne oblasti?“

W razie udzielenia odpowiedzi twierdzącej na pytania pierwsze albo drugie:

23. Pisna stališča so predložile družba Compass-Datenbank, avstrijska vlada, Irska, nizozemska vlada, poljska vlada, portugalska vlada in Evropska komisija. Obravnave, ki je potekala 2. februarja 2012, so se udeležili družba Compass-Datenbank, avstrijska vlada, Irska in Evropska komisija.

3. Czy art. 102 TFUE należy interpretować w ten sposób, że zasady leżące u podstaw wyroków z dnia 6 kwietnia 1995 r. w sprawach połączonych C‑241/91 P i C‑242/91 P RTE i ITP przeciwko Komisji, Rec. s. I‑743 (zwanym dalej wyrokiem w sprawach połączonych „Magill”) oraz z dnia 29 kwietnia 2004 r. w sprawie C‑418/01 IMS Health(10), Rec. s. I‑5039 [„doktryna essential‑facilities” (kluczowej infrastruktury)] należy stosować również wtedy, kiedy brak jest „rynku wyższego szczebla”, ponieważ chronione dane są gromadzone i przechowywane w bazie danych (rejestrze handlowym) w ramach działalności władczej?

IV – Analiza

23. Compass‑Datenbank, rząd austriacki, Irlandia, rząd holenderski, rząd polski, rząd portugalski i Komisja Europejska przedstawiły uwagi na piśmie. Compass‑Datenbank, rząd austriacki, Irlandia i Komisja Europejska uczestniczyli w rozprawie w dniu 2 lutego 2012 r.

A – Predhodne ugotovitve

IV – Ocena

1. Vloga obračunskih organov

A – Uwagi wstępne

24. Iz stališč strank izhaja, da je treba predhodno analizirati vlogo obračunskih organov, zlasti glede tega, kako to vpliva na presojo, ali Republika Avstrija opravlja gospodarske dejavnosti.

1. Rola agencji rozrachunkowych

25. Kot sem navedel v točki 14, je bil leta 1999 vzpostavljen dostop do sodnega registra prek obračunskih organov. Slednji zagotavljajo spletni dostop do sodnega registra za plačilo. Predstavnik Avstrije je na obravnavi pojasnil, da lahko danes vsako podjetje, ki izpolnjuje zahtevane pogoje glede storitev in poslovanja, postane obračunski organ. To nalogo zdaj opravlja deset obračunskih organov, izmed katerih je eden član iste skupine družb kot družba Compass-Datenbank.(11)

24. Przedstawione uwagi stron pokazują, że na wstępie należy przeanalizować zagadnienie roli agencji rozrachunkowych, szczególnie w odniesieniu do tego, jaki ma ona wpływ na ocenę, czy państwo austriackie prowadzi działalność gospodarczą.

26. Obračunski organi na internetu vzpostavljajo povezavo med sodnim registrom in stranko. Ne smejo ponovno uporabljati podatkov iz sodnega registra ali spreminjati vsebine ali prikaza prenesenih podatkov. Prav tako ne smejo razširjati vsebine z oglaševanjem. Tudi za stranke obračunskih organov velja prepoved ponovne uporabe podatkov, ki bi kršila pravice sui generis Avstrije v zvezi s sodnim registrom. To pomeni, da je prepoved te ponovne uporabe, ki jo zajema pravica sui generis , absolutna in jo Avstrija nediskriminacijsko podpira.

25. Jak wyjaśniono powyżej w punkcie 14, w 1999 r. wprowadzona została metoda dostępu do rejestru handlowego za pośrednictwem agencji rozrachunkowych. W zamian za opłatę zapewniają one internetowy dostęp do rejestru handlowego. Przedstawiciel Austrii wyjaśnił na rozprawie, że obecnie każde przedsiębiorstwo spełniające wymogi jakości w zakresie usług i ich świadczenia może zostać zaakceptowane jako agencja rozrachunkowa. W tej chwili istnieje 10 agencji rozrachunkowych zajmujących się tym zadaniem, z których jedna jest członkiem tej samej grupy spółek co Compass‑Datenbank(11) .

27. Opozoriti je treba, da družba Compass-Datenbank z odredbami, ki jih predlaga na nacionalnih sodiščih, prosi avstrijsko zvezno vlado za pravico do masovnega prenosa svežih podatkov, zapisanih v sodnem registru, za primerno plačilo, in na podlagi te pravice podatke ponovno uporabiti za njihovo vključitev v informacijsko storitev družbe Compass-Datenbank in njihovo distribucijo.

26. Za pośrednictwem internetu agencje rozrachunkowe nawiązują połączenie między rejestrem handlowym a klientem. Obowiązuje je zakaz ponownego wykorzystywania danych z rejestru handlowego, zmiany ich treści lub sposobu przedstawienia informacji, które zostały przekazane. Nie wolno im również rozszerzać tej treści reklamami. Klientów agencji rozrachunkowych obowiązuje tak samo zakaz ponownego wykorzystywania danych w sposób naruszający prawa sui generis Austrii w odniesieniu do rejestru handlowego. Oznacza to, że objęty prawem sui generis zakaz takiego ponownego wykorzystania jest bezwzględny i stosowany przez Austrię w sposób niedyskryminujący.

28. Namen pridobitve te odredbe je omogočiti družbi Compass-Datenbank opravljanje storitve, ki temelji na podatkih, ki so prek obračunskih organov že vsem dostopni. Kot je na obravnavi poudarila družba Compass-Datenbank, želi zagotoviti več kot zgolj kopijo podatkov, ki jih posredujejo obračunski organi. Te podatke želi obogatiti z drugim gradivom. Poleg tega mora imeti glede na način delovanja dostop do svežih in posodobljenih podatkov za ceno, ki je nižja od zakonsko določene provizije, ki se plačuje prek obračunskih organov. To se predlaga v nacionalnem postopku, ki ga je sprožila družba Compass-Datenbank, ki je predlagala določeno provizijo, za katero meni, da je ustrezno plačilo, ki se nakaže avstrijski zvezni vladi.

27. Należy pamiętać, że żądając od sądów krajowych, aby wydały nakazy, Compass‑Datenbank dąży do udzielenia jej przez państwo austriackie prawa do masowego przekazywania nowych danych wpisanych do rejestru handlowego za rozsądnym wynagrodzeniem i z prawem do ich ponownego wykorzystania w celu włączenia tych danych do serwisu informacyjnego Compass‑Datenbank i rozpowszechniania ich.

29. Jasno dojemanje vloge obračunskih organov je pomembno iz dveh razlogov. Prvič, za ugotavljanje, ali nosilec javne oblasti deluje kot „podjetje“ v smislu konkurenčnega prava Evropske unije, je potrebna presoja posameznih dejavnosti zadevnega nosilca javne oblasti. Nosilec javne oblasti se opredeli kot „podjetje“, če so te dejavnosti „ekonomske“ narave.(12) Zato so pomembne dejavnosti avstrijske zvezne vlade za ugotavljanje, koliko se uporablja člen 102 PDEU za obravnavani spor.

28. Celem starań o wydanie takiego nakazu jest umożliwienie Compass‑Datenbank świadczenia usługi wykorzystującej dane, które zostały już wcześniej udostępnione każdemu za pośrednictwem agencji rozrachunkowych. Jak Compass‑Datenbank wskazała na rozprawie, pragnie ona udostępniać coś więcej niż tylko zwykłą kopię informacji dostarczanych przez agencje rozrachunkowe. Pragnie ona zwiększyć wartość tych informacji poprzez uzupełnienie ich inną treścią. Ponadto jej model biznesowy wymaga, aby miała ona dostęp do nowych i aktualnych danych za cenę, która jest niższa niż opłata określana ustawowo i uiszczana za pośrednictwem agencji rozrachunkowych. Do tego zmierza Compass‑Datenbank we wszczętych przez siebie postępowaniach krajowych oraz formułując propozycję wysokości opłaty należnej państwu austriackiemu, która według niej stanowi odpowiednie wynagrodzenie.

30. Razlika je pomembna tudi zato, ker je za ugotavljanje, ali podjetje zlorablja prevladujoči položaj, s tem da zavrne dobavo izdelka ali izvajanje storitve, treba začeti z opredelitvijo trga, na katerem ima zadevno podjetje prevladujoči položaj. Zato je ta analiza usmerjena v Republiko Avstrijo in ne v obračunske organe.

29. Utrzymanie jasno postrzeganej roli agencji rozrachunkowych jest ważne z dwóch powodów. Przede wszystkim w celu ustalenia, czy podmiot władzy publicznej „prowadzi działalność gospodarczą” jako przedsiębiorstwo w rozumieniu prawa konkurencji Unii, konieczna jest analiza poszczególnych dziedzin działalności danego podmiotu władzy publicznej. Władza zaklasyfikowana zostanie jako „prowadząca działalność gospodarczą” w stopniu, w którym czynności te mają charakter „gospodarczy”(12) . Zatem do ustalenia zakresu, w jakim art. 102 TFUE ma zastosowanie do rozstrzyganego sporu, znaczenie mają raczej czynności państwa austriackiego, a nie agencji rozrachunkowych.

31. Menim, da je pravilna analiza ureditev ta, ki jo navajam v nadaljevanju. Avstrija izdaja obračunskim organom koncesije za javne storitve. Tako sklepam, ker imajo obračunski organi, pod nadzorom ministrstva za pravosodje, določeno omejeno svobodo določanja cene za spletni dostop do sodnega registra (plačilo, ki se opravi poleg zakonsko določene sodne takse), plačilo pa prejemajo od tretjih oseb in ne od naročnika, ki jim je oddal naročila.(13) Poslovna tveganja, povezana s spletnim dostopom do sodnega registra, nosijo obračunski organi, kar prav tako nakazuje, da je Avstrija organom le podelila koncesijo.(14)

30. Rozróżnienie to jest ważne również z tego względu, że aby ustalić, czy odmawiając dostarczania produktu lub usługi przedsiębiorstwo nadużywa pozycji dominującej, należy najpierw określić rynek, na którym dane przedsiębiorstwo posiada pozycję dominującą. Analiza taka jest zatem raczej ukierunkowana na państwo austriackie, a nie na agencje rozrachunkowe.

32. Čeprav je dokazano, da je zavrnitev države članice, da bi na podlagi koncesije za storitve izdala izključno licenco, podvržena temeljnim pravilom Pogodbe EU in PDEU na splošno, vključno s členom 56 PDEU, zlasti pa načeli enakega obravnavanja in prepovedi diskriminacije na podlagi državljanstva ter posledično obveznostjo preglednosti,(15) pa obveznosti, ki jih imajo države članice, tega ne presegajo. Pogodb o koncesiji za javne storitve ne ureja nobena od direktiv o javnih naročilih.(16)

31. Według mnie prawidłowa analiza ustaleń przedstawia się następująco. Austria udziela agencjom rozrachunkowym koncesji na świadczenie usług publicznych. Do tego wniosku doszedłem dlatego, że agencjom rozrachunkowym przysługuje, z zastrzeżeniem nadzoru sprawowanego przez ministerstwo sprawiedliwości, pewna ograniczona swoboda w ustalaniu cen za udzielenie internetowego dostępu do rejestru handlowego (wynagrodzenie, które jest dodatkowe w stosunku do określonej ustawowo opłaty sądowej) oraz otrzymują one wynagrodzenie od osób trzecich, a nie od zamawiającego, który udzielił zlecenia(13) . Ryzyko handlowe związane z internetowym dostępem do rejestru handlowego ponoszą agencje rozrachunkowe, co również sugeruje, że Austria po prostu przyznała agencjom koncesję(14) .

33. Naj dodam, da se lahko pojavi vprašanje, ali zakonsko določene sodne takse in/ali dodatno plačilo, ki ga uporabijo obračunski organi, presegajo dovoljene „upravne stroške“ za pridobivanje kopij dokumentov ali podatkov, navedene v členu 3(3) Direktive 68/151. Vendar to, ali Avstrija ravna v nasprotju z Direktivo 68/151, ne vpliva za vprašanje, ali Avstrija deluje kot podjetje(17), s tem da prepoveduje masovni dostop in ponovno uporabo podatkov.

32. O ile pewne jest, że odmowa udzielenia przez państwo członkowskie, na zasadzie koncesji na świadczenie usług, wyłącznej licencji podlega podstawowym zasadom ustanowionym w TUE oraz TFUE, zwłaszcza postanowieniom art. 56 TFUE, a w szczególności wynikającym z niego zasadom równego traktowania i niedyskryminacji ze względu na przynależność państwową oraz obowiązkowi przejrzystości(15), o tyle na tym kończą się obowiązki spoczywające na państwach członkowskich. Umowy koncesyjne na świadczenie usług publicznych nie podlegają żadnej z dyrektyw regulujących udzielanie zamówień publicznych(16) .

34. Poleg tega, čeprav je treba dejavnosti obračunskih organov šteti za čisto gospodarske, to ne vpliva na vprašanje, ali je Avstrija zlorabila svoj položaj, ko je zavrnila izdajo licence za masovni dostop družbi Compass-Datenbank ali dovoljenje za ponovno uporabo podatkov iz sodnega registra. Razlog za to je, da so obračunski organi dejavni na ločenem in nepovezanem trgu glede na trg, na katerem želi trgovati družba Compass-Datenbank. Obračunski organi so dejavni na trgu spletnega dostopa do sodnega registra. Z drugimi besedami, zagotavljajo le elektronsko pot in decentralizirani vmesnik za stranke v zvezi s podatki, ki jih hrani avstrijska zvezna vlada.

33. Pragnę mimochodem zauważyć, że może powstać pytanie o to, czy określone ustawowo opłaty sądowe lub dodatkowe wynagrodzenie naliczane przez agencje rozrachunkowe przekraczają dopuszczalne „koszty administracyjne” związane z wydaniem kopii dokumentów lub informacji, o których mowa w art. 3 ust. 3 dyrektywy 68/151. Jednakże kwestia tego, czy Austria działa niezgodnie z dyrektywą 68/151, nie ma znaczenia z punktu widzenia pytania o to, czy Austria prowadzi jako przedsiębiorstwo działalność gospodarczą(17), jeżeli odmawia ona masowego dostępu do danych, których dotyczy niniejsze postępowanie, oraz ich ponownego wykorzystania.

35. Družba Compass-Datenbank ni izključena s tega trga, ampak ima dostop do njega pod nediskriminatornimi pogoji. Kot sem že omenil, je ena od družb v okviru njene skupine dejansko obračunski organ, ki deluje na tem trgu. Družba Compass-Datenbank ne zahteva pravice do ponovne uporabe informacij od obračunskih organov, ki jih prav tako ne smejo ponovno uporabiti, ampak drugačen dostop do teh podatkov. Družba Compass-Datenbank trdi, da je Republika Avstrija zlorabila položaj, ko je preprečila ustvarjanje ali nadaljevanje trga pri trgovanju s temi podatki.

34. Ponadto chociaż działalność agencji rozrachunkowych musi być postrzegana jako działalność o wyraźnie gospodarczym charakterze, to również i to jest bez znaczenia dla ustalenia, czy Austria w sposób stanowiący nadużycie odmówiła udzielenia Compass‑Datenbank licencji na masowy dostęp lub zezwolenia na ponowne wykorzystanie danych z rejestru handlowego. Dzieje się tak dlatego, ponieważ agencje rozrachunkowe prowadzą działalność na odrębnym i niepowiązanym rynku w stosunku do rynku, na którym chce prowadzić działalność gospodarczą Compass‑Datenbank. Te pierwsze podmioty działają na rynku internetowego dostępu do rejestru handlowego. Innymi słowy, udostępniają one po prostu elektroniczne ścieżki dostępu do informacji posiadanych przez austriackie państwo i zdecentralizowany interfejs w tym zakresie.

2. Upoštevnost direktiv

35. Compass‑Datenbank nie jest wykluczona z tego rynku, lecz ma do niego dostęp na warunkach niedyskryminujących. Jak już wspomniano, jedna ze spółek należących do jej grupy jest w rzeczywistości aktywną na tym rynku agencją rozrachunkową. Compass‑Datenbank nie dąży do uzyskania uprawnienia do ponownego wykorzystania informacji pozyskanych od agencji rozrachunkowych, które tak samo pozbawione są możliwości ponownego ich wykorzystywania, ale do uzyskania dostępu do tych danych w alternatywny sposób. Compass‑Datenbank zarzuca Austrii, że zapobieganie powstawaniu lub kontynuacji rynku poprzez wykorzystanie tych danych w celach handlowych stanowi zachowanie noszące znamiona nadużycia.

36. Naslednje predhodno vprašanje, ki ga je treba obravnavati, se pojavlja na podlagi pisnih stališč avstrijske in nizozemske vlade. Nanaša se na to, kako, če sploh, obveznosti, naložene Avstriji z direktivama 68/151 in 2003/98, vplivajo na ugotavljanje, ali opravlja gospodarske dejavnosti v smislu, ki je upošteven za uporabo člena 102 PDEU. 

2. Znaczenie dyrektyw

37. Ni sporno, da v primeru neposredne kolizije med direktivo in katero od določb Pogodbe EU, vključno s členom 102 PDEU, prevlada slednja. Vendar pa mora v EU, podobno kot v kateri koli politični skupnosti, ki temelji na načelih konstitucionalizma in pravne države, zakonodajalec upoštevati in pretehtati bolj abstraktna in splošna pravila in načela, zapisana v ustavi, oziroma v primeru EU v Pogodbah.(18)

36. Następna kwestia wstępna, do której należy się odnieść, pojawiła się w związku z uwagami na piśmie rządu austriackiego i rządu niderlandzkiego. Dotyczy ona tego, jak, jeśli w ogóle, obowiązki nałożone na Austrię na mocy dyrektyw 68/151 i 2003/98 wpływają na określenie tego, czy państwo to prowadzi działalność gospodarczą w znaczeniu istotnym z punktu widzenia stosowania art. 102 TFUE.

38. V skladu z doktrino, ki jo je uporabila zlasti nizozemska vlada v svojih pisnih stališčih, sta obstoj in vsebina direktiv enako pomembna kot nacionalni predpisi pri ugotavljanju, ali država članica opravlja gospodarsko dejavnost, ki jo ureja člen 102 PDEU, v nasprotju s tisto, ki ne spada na njegovo področje uporabe kot dejavnost javne oblasti. Presoja, ali javni organ opravlja gospodarsko dejavnost, predpostavlja upoštevanje njene vrste, namena in pravil, ki zanjo veljajo .(19) To vključuje vse upoštevne direktive, kot je bilo poudarjeno v sodbi z dne 12. decembra 2006 v zadevi SELEX Sistemi Integrati proti Komisiji(20), v kateri je bila direktiva upoštevna za presojo dejavnosti organizacije Eurocontrol kot gospodarske ali javne.

37. Nie ulega wątpliwości, że w razie bezpośredniej sprzeczności między dyrektywą a jakimkolwiek postanowieniem prawa pierwotnego w TUE lub TFUE, włącznie z art. 102 TFUE, pierwszeństwo stosowania ma to ostatnie postanowienie. Jednak w Unii Europejskiej, jak w jakimkolwiek ustroju opartym na zasadach konstytucjonalizmu i praworządności, zadaniem prawodawcy jest rozważenie i wyważenie bardziej abstrakcyjnych i ogólnych przepisów i zasad zawartych w konstytucji lub, jak w przypadku Unii Europejskiej, w traktatach(18) .

39. Namesto da se direktive na podlagi pravne hierarhije pusti ob strani, menim, da tvorijo pomemben del presoje, za katero je bilo zaprošeno Sodišče. Obe direktivi, 68/151 in 2003/98, in Direktiva 96/9 vsebujejo določbe, ki so pomembne za ugotavljanje, ali Avstrija opravlja gospodarsko dejavnost ali dejavnost javne oblasti, s tem ko je prepovedala ponovno uporabo podatkov iz sodnega registra in zavrnila licenco za masovni dostop.

38. Zgodnie z podejściem zastosowanym w szczególności w uwagach na piśmie rządu niderlandzkiego, istnienie oraz treść dyrektyw są tak samo istotne jak krajowe przepisy prawa w toku ustalania, czy państwo członkowskie prowadzi działalność gospodarczą objętą art. 102 TFUE, w przeciwieństwie do wykonywania władzy publicznej, które wykracza poza ten zakres regulacji. Aby ustalić, czy podmiot władzy publicznej prowadzi czynności z zakresu działalności gospodarczej, należy je zbadać pod względem takich kryteriów jak ich charakter, cel i zasady, które nimi rządzą (19) . Dotyczy to wszystkich właściwych dyrektyw, jak ilustruje to wyrok w sprawie T‑155/04 SELEX Sistemi Integrati przeciwko Komisji(20), w której dyrektywa była istotna do oceny tego, czy działalność Eurocontrol ma charakter gospodarczy, czy też wchodzi w zakres jej misji publicznej.

B – Prvo in drugo vprašanje za predhodno odločanje

39. Dlatego właściwsze od pomijania dyrektyw na podstawie zasad hierarchii norm jest moim zdaniem przyjęcie, iż stanowią one ważną część oceny, o której przeprowadzenie zwrócono się do Trybunału. Dyrektywy 68/151 i 2003/98, wraz z dyrektywą 96/9, zawierają przepisy istotne do ustalenia, czy Austria, zakazując ponownego wykorzystywania danych z rejestru handlowego oraz odmawiając licencjonowania masowego dostępu, prowadzi dz iałalność gospodarczą lub wykonuje władzę publiczną.

1. Obseg predloženih vprašanj

B – Pierwsze i drugie pytanie prejudycjalne

40. Sodišče je bilo pozvano, naj ugotovi, ali je v okoliščinah obravnavane zadeve Avstrija „podjetje“ v smislu 102 PDEU in, podredno, ali je „doktrina nujnih dobrin“ upoštevna za rešitev spora v domnevni odsotnosti nabavnega trga.

1. Zakres pytań prejudycjalnych

41. Menim, da je naloga Sodišča omejena na zagotavljanje razlage nacionalnemu sodišču, ali Avstrija izvaja javna pooblastila, z izključitvijo gospodarske dejavnosti,(21) ali če je, nasprotno, vsaj ena od zadevnih dejavnosti gospodarska dejavnost, ki je ločljiva od dejavnosti javne oblasti Avstrije.(22) Če velja zadnje, je Sodišče pozvano, naj pojasni elemente zakonodaje o zlorabi prevladujočega položaja v obliki zavrnitve dobave(23) in zlasti okoliščine, v katerih zavrnitev licence za blago, varovano s pravico sui generis v zvezi z bazo podatkov, spada na področje uporabe člena 102 PDEU.

40. Do Trybunału zwrócono się o ustalenie, czy w okolicznościach niniejszej sprawy Austria jest „przedsiębiorstwem” w rozumieniu art. 102 TFUE, a po drugie, czy doktryna „kluczowej infrastruktury” ma znaczenie dla rozstrzygnięcia sporu w sytuacji podnoszonego braku rynku wyższego szczebla.

42. Prvi od teh točk bom obravnaval tako, da bom združil prvo in drugo vprašanje za predhodno odločanje. Zadnjo točko o zavrnitvi licence bom obravnaval tako, da bom ločeno upošteval tretje vprašanje za predhodno odločanje.

41. W takich okolicznościach zadanie Trybunału ogranicza się moim zdaniem do udzielenia sądowi krajowemu wskazówek w zakresie tego, czy Austria wykonuje prerogatywy władzy publicznej z wyłączeniem prowadzenia działalności gospodarczej(21), czy też przeciwnie, co najmniej jedna z rozważanych dziedzin działalności stanowi działalność gospodarczą, która może być oddzielona od działalności wynikającej z wykonywania władzy publicznej przez Austrię(22) . Jeśli zachodzi ten drugi przypadek, Trybunał proszony jest o przedstawienie wytycznych dotyczących kryteriów prawnych nadużywania pozycji dominującej przyjmującej formę odmowy dostarczania(23), a konkretnie okoliczności, w których odmowa przyznania licencji dotyczącej treści chronionych przez prawo do bazy danych o charakterze sui generis jest objęta zakresem art. 102 TFUE.

43. Kot je opozorila poljska vlada, mora Sodišče zaradi teh vprašanj obravnavati tri posebne dejavnosti z vidika sodne prakse glede okoliščin, v katerih nosilec javne oblasti deluje kot podjetje, zaradi česar ga zavezuje zakonodaja Unije, ki prepoveduje zlorabo prevladujočega položaja v skladu s členom 102 PDEU. Ta dejanja so:

42. Rozważę pierwsze dwie z tych kwestii, ustosunkowując się łącznie do pierwszego i drugiego pytania prejudycjalnego. Ostatnią kwestię dotyczącą odmowy przyznania licencji omówię w trakcie oddzielnych rozważań nad trzecim pytaniem prejudycjalnym.

(i) shranjevanje podatkov, ki jih je na podlagi zakonskih obveznosti prijave prijavilo podjetje, v bazo podatkov (sodni register);

43. Jak wskazał rząd polski, kwestie te wymagają rozważenia przez Trybunał trzech konkretnych dziedzin działalności z punktu widzenia orzecznictwa dotyczącego okoliczności, w których podmiot władzy publicznej prowadzi jako przedsiębiorstwo działalność gospodarczą, stając się tym samym związany unijnymi zasadami zabraniającymi nadużywania pozycji dominującej w myśl art. 102 TFUE. Chodzi o następujące działania:

(ii) odobritev za plačilo vpogleda vanje in/ali izdelavo njihovih izpisov in

(i) przechowywanie w bazie danych (rejestrze handlowym) informacji dostarczanych przez przedsiębiorstwa w wykonaniu ustawowych obowiązków sprawozdawczych;

(iii) prepoved vsakršne ponovne uporabe podatkov iz sodnega registra.

(ii) odpłatne udzielanie wglądu do rejestru handlowego lub wykonywania z niego wydruków; i

44. Pred obravnavanjem teh vprašanj je treba opozoriti, da upoštevna avstrijska zakonodaja odraža restriktivno politiko glede možnosti, da tretje osebe opravljajo poslovnoinformacijske storitve z obdelavo podatkov iz poslovnega registra. Druge države članice, kot na primer Irska, so sprejele liberalnejše pristope in dovolile na primer licence, ki omogočajo masovni dostop in nadaljnjo uporabo teh podatkov v komercialne namene. Ne glede na to, kako pomembni so ti pristopi, pravo Unije omejuje le politične odločitve, ki jih sprejme država članica v okoliščinah, v katerih deluje kot podjetje.

(iii) zakazywanie ponownego wykorzystania informacji zawartych w rejestrze handlowym.

2. Shranjevanje podatkov v sodni register

44. Przed omówieniem tych kwestii należy zauważyć, że właściwe austriackie przepisy odzwierciedlają restrykcyjną politykę w zakresie możliwości świadczenia przez osoby trzecie usług informacji biznesowej w drodze przetwarzania danych z rejestru handlowego. Inne państwa członkowskie, takie jak Irlandia, przyjęły bardziej liberalne podejście i przykładowo udzielają licencji umożliwiających masowy dostęp i ponowne wykorzystywanie takich danych w celach handlowych. Niezależnie od zalet takich odmiennych podejść, prawo UE ograniczy polityczne wybory państwa członkowskiego jedynie w sytuacji, gdy prowadzi ono jako przedsiębiorstwo działalność gospodarczą.

45. Na področju konkurenčnega prava pojem podjetja označuje vsak subjekt, ki opravlja gospodarsko dejavnost, ne glede na njegov pravni status in način financiranja.(24) To vključuje države članice. Ni pomembno, ali država deluje neposredno prek organa, ki je del uprave države, ali prek organa, ki mu je podelila posebno ali izključno pravico.(25) Namesto tega je treba obravnavati vrsto dejavnosti, ki jih izvaja zadevno javno podjetje ali organ.(26)

2. Przechowywanie informacji w rejestrze handlowym

46. Javni subjekti se opredelitvi kot podjetje izognejo le, če izvajajo javna pooblastila z izključitvijo gospodarske dejavnosti.(27) Ločeno je treba obravnavati vsako dejavnost, ki jo opravlja zadevni subjekt javnega sektorja. Če so te dejavnosti ločljive, se bo subjekt javnega sektorja štel za podjetje, če bo opravljal gospodarsko dejavnost.(28) V skladu s sodno prakso gospodarska dejavnost zajema vsako ponudbo blaga in storitev na trgu.(29)

45. W prawie konkurencji pojęcie przedsiębiorstwa obejmuje każdy podmiot prowadzący działalność gospodarczą, niezależnie od jego formy prawnej i sposobu finansowania(24) . Dotyczy to także państw członkowskich. Nie ma żadnego znaczenia, że państwo członkowskie działa bezpośrednio przez podmiot stanowiący część administracji państwowej lub przez podmiot, któremu przyznało szczególne lub wyłączne prawa(25) . Należy raczej rozważać charakter prowadzonej przez dane przedsiębiorstwo publiczne lub podmiot działalności(26) .

47. Ni sporno, da je shranjevanje podatkov, ki jih je na podlagi zakonskih obveznosti prijave prijavilo podjetje, v bazo podatkov, v tem primeru v sodni register, povezano z izvajanjem javnih pooblastil glede narave, cilja in pravil, ki za to veljajo.(30)

46. Podmioty publiczne nie zostaną zakwalifikowane jako przedsiębiorstwo tylko wtedy, gdy wykonują prerogatywy władzy publicznej z wyłączeniem prowadzenia działalności gospodarczej(27) . Niezbędne jest odrębne rozważenie każdej z dziedzin działalności prowadzonej przez dany podmiot sektora publicznego. Jeśli dziedziny te można od siebie oddzielić, to podmiot sektora publicznego stanowić będzie przedsiębiorstwo w stopniu, w którym prowadzi działalność gospodarczą(28) . Działalność gospodarcza, zgodnie z orzecznictwem, polega na oferowaniu na rynku towarów i usług(29) .

48. Shranjevanje podatkov v sodni register na podlagi zakonske obveznosti je dejavnost, ki se izvaja zaradi splošne pravne varnosti. Pravni subjekti iz člena 2 FBG so dolžni informacije, navedene v členu 3 FBG, zagotoviti za izpolnitev pogojev vpisa iz členov 4, 5, 6 in 7. Prav tako so dolžni takoj obveščati o spremembah podatkov, ki so že bili vpisani v register (člen 10 FBG). Avstrija lahko uporabi upravne sankcije, zato da se podatki, ki jih je treba objaviti, posredujejo pravočasno v celoti (člen 24 FBG). To je pomembno, ker je dodelitev pravic in pristojnosti, ki odstopajo od običajnega prava, uveljavljen pokazatelj izvajanja javnih pooblastil.(31)

47. Nie ulega wątpliwości, że przechowywanie w bazie danych, w niniejszym przypadku rejestrze handlowym, informacji dostarczanych przez przedsiębiorstwa w wykonaniu ustawowych obowiązków sprawozdawczych jest ze względu na swój charakter, cel i zasady, które nim rządzą, połączone z wykonywaniem władzy publicznej(30) .

49. Ta dejavnost je prav tako neposredno povezana z obveznostmi Avstrije v skladu z Direktivo 68/151, zlasti njenim členom 3. Državam članicam nalaga, da vodijo centralni register, trgovinski register ali register družb. Člen 3 določa tudi, da morajo države članice zagotoviti razkritje in ustrezen dostop do tamkajšnjih podatkov.

48. Przechowywanie w rejestrze handlowym danych, na podstawie obowiązku prawnego w tej mierze, stanowi działalność podejmowaną w ogólnym interesie pewności prawa. Podmioty prawa, o których mowa w § 2 FBG, zobowiązane są przekazywać informacje określone w § 3 FBG, aby zadośćuczynić przewidzianym w § 4, 5, 6 i 7 wymogom dotyczącym wpisów do rejestru. Są one również zobowiązane do niezwłocznego zgłaszania wszelkich zmianach w informacjach, które zostały już objęte wpisem do rejestru (zobacz § 10 FBG). Państwo austriackie może nakładać kary administracyjne w celu zapewnienia, aby informacje, które wymagają zgłoszenia, były przekazywane w sposób kompletny we właściwym czasie (§ 24 FBG). Jest to istotne, ponieważ przyznawanie praw oraz uprawnień do stosowania przymusu, które stanowią odstępstwo od prawa powszechnego, jest uznanym wskaźnikiem wykonywania władzy publicznej(31) .

50. Opozoriti je treba, da čeprav imajo zasebne stranke fizično zmožnost za ustvarjanje, zbiranje in uporabo poslovnih informacij v komercialne namene, jim ne morejo dodeliti pravnega statusa, ki je značilen za podatke, vpisane v uradni sodni register, in sicer njihove izvršljivosti zoper tretje osebe.(32) Ta pravni učinek je mogoče ustvariti le s posebnimi pravnimi pravili. Izrecni cilj javnih registrov, kot je sodni register, je ustvariti vir informacij, na katere se je mogoče sklicevati v pravnem prometu, in s tem zagotoviti pravno varnost, ki je potrebna za izmenjavo na trgu. 

49. Ponadto ta dziedzina działalności pozostaje w bezpośrednim związku z obowiązkami Austrii na mocy dyrektywy 68/151, a w szczególności z art. 3 tej dyrektywy. Zobowiązuje on państwa członkowskie do prowadzenia rejestru centralnego, rejestru handlowego lub rejestru spółek. Artykuł 3 wymaga ponadto, aby państwa członkowskie zapewniły jawność i odpowiedni dostęp do informacji w nim zawartych.

3. Odobritev vpogleda v sodni register

50. Należy zauważyć, że choć podmioty prywatne mają fizyczną zdolność do tworzenia, gromadzenia i wykorzystywania w celach handlowych danych z zakresu informacji gospodarczej, to nie są w stanie nadać im statusu prawnego, którym charakteryzują się dane zapisane w oficjalnym rejestrze handlowym, a mianowicie skuteczności wobec osób trzecich(32) . Taki skutek prawny może zostać nadany wyłącznie mocą szczególnych przepisów prawa. Wyraźnym celem rejestrów publicznych, takich jak rejestr handlowy, jest stworzenie źródła informacji, na które można się powołać w stosunkach prawnych, a tym samym zapewnienie pewności prawa niezbędnej do wymiany na rynku.

51. Tudi ta dejavnost je brez dvoma javna storitev. Očitno je, da javni registri, kot je sodni register, ne morejo izpolniti bistvenega cilja, namreč zagotavljanja pravne varnosti s pregledno razpoložljivostjo pravno zanesljivih informacij, če dostop do njih ni omogočen vsem.

3. Udzielanie wglądu do rejestru handlowego

52. Kot je opozorila nizozemska vlada, ni mogoče sklepati, da je neka dejavnost gospodarska, na podlagi dejstva, da se zaračuna taksa. Običajno je, da so z dejavnostmi, ki so očitno negospodarske, povezane takse za storitve. Tak zgovoren primer so takse, ki jih zaračunavajo sodišča ali izvršitelji. Čeprav je lahko izvajanje javnih pooblastil gospodarsko donosno za zadevni javni organ, to še ne pomeni, da gre za opravljanje gospodarske dejavnosti.

51. Ta dziedzina działalności stanowi również niewątpliwie wyraz funkcji publicznej. Jest oczywiste, że rejestry publiczne, takie jak rejestr handlowy, nie mogą realizować swego podstawowego celu, a mianowicie nie mogą kształtować pewności prawa poprzez wprowadzenie przejrzystych zasad dostępności do prawnie wiarygodnych informacji, jeżeli dostęp do nich nie jest zagwarantowany dla każdego.

53. Člen 3(3), tretji pododstavek, Direktive 68/151 določa, da cena za dostop do prepisa iz sodnega registra ne sme presegati „upravnih stroškov“. V skladu s pisnimi stališči Komisije in njenimi ustnimi navedbami na obravnavi Republika Avstrija s sklicevanjem na pravico sui generis v zvezi s podatki iz sodnega registra varuje svoje gospodarske interese.

52. Jak zauważył rząd niderlandzki, fakt pobierania opłaty nie prowadzi do wniosku, że działalność ma charakter gospodarczy. Działaniom, które są wyraźnie pozbawione charakteru gospodarczego, towarzyszy powszechnie opłata manipulacyjna. Uderzający tego przykład stanowią opłaty pobierane przez sądy lub komorników. Fakt, że działalność wynikająca z wykonywania władzy publicznej może być gospodarczo opłacalna dla przedmiotowego podmiotu publicznego, nie sprawia, że nabywa ona gospodarczego charakteru.

54. Ni dokazov o tem, da bi zakonsko določena sodna taksa sama ali skupaj s plačilom, ki ga zaračunajo obračunski organi, presegala upravne stroške za prepis dokumentov ali podatkov, vpisanih v sodnem registru v skladu s členom 3(3) Direktive 68/151. Če bi bilo tako, bi bilo mogoče sistem določanja cen, ki ga uporablja Avstrija, izpodbijati pred nacionalnimi sodišči ali na splošni ravni v okviru postopka zaradi kršitve v skladu s členom 258 PDEU.

53. Artykuł 3 ust. 3 akapit trzeci dyrektywy 68/151 przewiduje, że cena za uzyskanie odpisu z rejestru spółek nie może przekraczać „kosztów administracyjnych”. Stosownie do uwag Komisji na piśmie oraz jej uwag ustnych w trakcie rozprawy państwo austriackie, powołując się na prawo sui generis w związku z danymi z rejestru handlowego, broni swoich gospodarczych interesów.

55. Tudi če bi se odobritev vpogleda in/ali izdelava izpisov sodnega registra štela za gospodarsko dejavnost, bi bila neločljivo povezana s funkcijami zbiranja podatkov. Gospodarske dejavnosti in izvajanje javnih pooblastil bodo ločene, če gospodarska dejavnost ne bo tesno povezana z izvajanjem javnih pooblastil in če bo odnos med obema le posreden.(33) Kot je opozoril generalni pravobranilec M. Poiares Maduro, so vse oblike izvajanja javne oblasti, katerih namen je ureditev trga in ne udeležba na trgu, izključene iz uporabe konkurenčnega prava.(34) Kot je zlasti razvidno iz besedila člena 3 Direktive 68/151, je vodenje sodnega registra neločljivo povezano z zagotavljanjem primernega dostopa do njega.

54. Obecnie brak jest dowodów wykazujących, że określona ustawowo opłata sądowa samodzielnie lub po zsumowaniu z wynagrodzeniem pobieranym przez agencje rozrachunkowe przekracza administracyjne koszty dostarczenia kopii dokumentów lub informacji wpisanych do rejestru handlowego, w rozumieniu art. 3 ust. 3 dyrektywy 68/151. Gdyby tak było, system ustalania cen stosowany przez Austrię mógłby zostać zakwestionowany przed sądami krajowymi lub, na poziomie ogólnym, w drodze postępowania w sprawie uchybienia zobowiązaniom państwa członkowskiego na podstawie art. 258 TFUE.

56. V nasprotju s trditvami iz pisnih stališč Komisije pa dejstvo, da obračunski organi, ki zagotavljajo spletni dostop javnosti do spornih podatkov, nimajo pooblastil za uporabo prisile, v povezavi z obstojem določene omejene konkurence med temi organi,(35) ne zmanjšuje nedeljivosti dostopa do podatkov in njihovega zbiranja. Obračunski organi so tudi pod neposrednim državnim nadzorom, ki ga nad taksami, ki jih lahko zaračunajo uporabnikom, izvaja ministrstvo za pravosodje.(36)

55. Nawet jeśli udzielanie wglądu do rejestru handlowego lub wykonywanie z niego wydruków byłyby uważane za działalność gospodarczą, to nie można byłoby jej oddzielić od funkcji gromadzenia danych. Działalność gospodarcza i działalność wynikająca z wykonywania władzy publicznej będą mogły zostać oddzielone, jeżeli działalność gospodarcza nie jest ściśle związana z działalnością wynikającą z wykonywania władzy publicznej, a związek między nimi jest tylko pośredni(33) . Jak zauważył rzecznik generalny M. Poiares Maduro, wszelkie przejawy wykonywania władzy publicznej mające na celu regulowanie rynku, a nie uczestniczenie w nim, są wyłączone z zakresu stosowania prawa konkurencji(34) . Jak przejawia się to szczególnie w brzmieniu art. 3 dyrektywy 68/151, prowadzenie rejestru handlowego jest nierozerwalnie związane z zagwarantowaniem odpowiedniego dostępu do niego.

4. Prepoved ponovne uporabe podatkov

56. Ponadto wbrew argumentom wysuwanym przez Komisję w jej uwagach na piśmie, okoliczności, że agencje rozrachunkowe udostępniające [elektroniczną] ścieżkę publicznego dostępu internetowego do omawianych danych nie posiadają uprawnień do stosowania przymusu, i jednocześnie że nie istnieje między tymi agencjami jakaś forma ograniczonej konkurencji(35), nie zmieniają niczego w zakresie niemożności oddzielenia od siebie dostępu do danych i gromadzenia ich. Ponadto agencje rozrachunkowe podlegają kontroli państwa w postaci nadzoru ministerstwa sprawiedliwości nad opłatami, które mogą pobierać od użytkowników(36) .

57. Primer družbe Compass-Datenbank je nekaj novega, ker temelji na tem, da mora Republika Avstrija za izpolnitev svojih obveznosti iz člena 102 PDEU dejanje storiti, namesto da se dejanja vzdrži. V zvezi s tem bi bilo koristno opozoriti na omejitve obveznosti držav članic, da ravnajo proaktivno, zato da izpolnijo svoje obveznosti v skladu s konkurenčnim pravom EU. Čeprav obstaja splošna obveznost, da je prepovedano storiti vse, kar bi utegnilo ogroziti cilje Pogodbe, vključno s konkurenčno politiko,(37) pa ostajajo aktivne obveznosti držav članic omejene.

4. Zakazywanie ponownego wykorzystywania informacji

58. Ta načela so bila pred kratkim ponovno poudarjena v sodbi AG2R Prévoyance,(38) v kateri je Sodišče opozorilo, da člen 101 PDEU v povezavi s členom 4(3) PEU države članice zavezuje, da ne sprejmejo ali ohranjajo v veljavi ukrepov, zakonskih ali podzakonskih, ki bi lahko izničili polni učinek pravil konkurence, ki veljajo za podjetja.(39) Poleg tega člen 106(1) PDEU določa, da – brez poseganja v člen 106(2) PDEU – države članice glede javnih podjetij ali podjetij, ki so jim odobrile posebne ali izključne pravice, ne smejo sprejeti ali ohraniti v veljavi ukrepov, ki so v nasprotju s pravili iz Pogodb, zlasti iz člena 18 PDEU in členov od 101 PDEU do 109 PDEU.(40)

57. Sprawa Compass‑Datenbank jest oryginalna w tym sensie, że opiera się na obowiązku Austrii do podjęcia działań zmierzających do realizacji zobowiązań wynikających z art. 102 TFUE, w miejsce powstrzymania się od działań. Warto w tym miejscu przypomnieć granice obowiązku państwa członkowskiego do aktywnego działania zmierzającego do wypełnienia swoich zobowiązań wynikających z unijnego prawa konkurencji. Chociaż istnieje ogólny obowiązek powstrzymania się od działań zagrażających celom określonym w traktacie, w tym polityce konkurencji(37), obowiązki państw członkowskich wymagające ich aktywności pozostają ograniczone.

59. Nobeno od teh načel ni uporabno za primer družbe Compass-Datenbank. Upoštevne določbe avstrijskega prava ne odvzemajo polnega učinka pravilom Unije o konkurenci. V sodni praksi ni ničesar, kar bi prisililo državo članico, da bi gospodarskim subjektom sporočala podatke ali kako drugače omogočila ustvarjanje novih trgov, če ne obstajajo ukrepi notranjega trga, namenjeni zagotavljanju konkurence v panogah, ki so tradicionalno delovale kot državni monopoli.(41)

58. Zasady te zostały ostatnio potwierdzone w wyroku AG2R Prévoyance(38), w którym Trybunał przypomniał, że art. 101 TFUE w związku z art. 4 ust. 3 TUE nakłada na państwa członkowskie obowiązek niewydawania oraz nieutrzymywania w mocy przepisów, również o charakterze ustawowym lub wykonawczym, które mogłyby pozbawiać skuteczności reguły konkurencji znajdujące zastosowanie do przedsiębiorstw(39) . Ponadto, zgodnie z brzmieniem art. 106 ust. 1 TFUE, z zastrzeżeniem przepisu art. 106 ust. 2 TFUE, państwa członkowskie, w odniesieniu do przedsiębiorstw publicznych i przedsiębiorstw, którym przyznają prawa specjalne lub wyłączne, nie wprowadzają ani nie utrzymują żadnego środka sprzecznego z normami traktatów, w szczególności z normami przewidzianymi w art. 18 TFUE oraz art. 101–109 TFUE(40) .

60. Dejansko stanje obravnavanega primera prav tako ne ustreza tistemu, v katerem so bile podjetju dodeljene posebne ali izključne pravice. Nasprotno, prepoved ponovne uporabe in uporaba v komercialne namene podatkov iz sodnega registra zunaj dejavnosti obračunskih organov pri zagotavljanju možnosti spletnega dostopa do baze podatkov se nanaša na vse in ne zgolj na družbo Compass-Datenbank. V skladu s sedanjim pravom Unije „si oseba, ki je izdelala bazo podatkov, lahko pridrži pravico izključnega dostopa do baze ali pa dostop do nje omeji na določene osebe […] oziroma dostop podredi določenim pogojem, na primer finančnim“.(42) Kot sem že omenil, Direktiva 2003/98 za države članice „ne vsebuje obveznosti odobritve ponovne uporabe dokumentov“.(43)

59. Żadna z tych zasad nie jest pomocna w sprawie Compass‑Datenbank. Właściwe przepisy prawa austriackiego nie pozbawiają skuteczności reguł konkurencji UE. Nic w tej linii orzecznictwa nie przemawia za daleko idącym wnioskiem, iż państwo członkowskie jest zmuszone do wydania danych podmiotom gospodarczym lub do ułatwienia w inny sposób tworzenia nowych rynków w sytuacji, gdy brak jest uregulowań krajowych mających na celu otwarcie konkurencji w branżach, które tradycyjnie działają w ramach monopoli państwowych(41) .

61. Opredelitev prepovedi ponovne uporabe podatkov kot javne funkcije ureja še ena direktiva. Avstrijska, nizozemska in portugalska vlada se sklicujejo tudi na člen 7 Direktive 96/9 o pravnem varstvu baz podatkov in pravico sui generis o varovanju te baze podatkov.(44) Vendar pa menim, da to ne vpliva na določitev, ali je v skladu s členom 102 PDEU prepoved ponovne uporabe podatkov javna ali gospodarska dejavnost. Zdi se jasno, da lahko javni subjekti uveljavljajo svoje pravice iz zasebnega prava za zaščito javnih nalog, tako da na primer lastnik zemljišča prepove vstop v vojaški objekt. Toda pravica sui generis se uporabi v okviru tretjega vprašanja za predhodno odločanje pri določitvi, ali in kdaj je mogoče imetniku pravice intelektualne lastnine naložiti, naj izda licenco.

60. Okoliczności tej sprawy nie odpowiadają również takim, w których przedsiębiorstwu przyznane zostały prawa specjalne lub wyłączne. Wręcz przeciwnie, zakaz zarówno ponownego wykorzystania, jak i wykorzystywania w celach handlowych danych zawartych w rejestrze handlowym, w zakresie przekraczającym działalność agencji rozrachunkowych polegającą na udostępnianiu środków umożliwiających internetowy dostęp do bazy danych, obowiązuje każdy podmiot, a nie tylko Compass‑Datenbank. W istoci e, zgodnie z obecnym stanem prawa UE, „osoba, która stworzyła bazę danych, może zastrzec sobie prawo wyłącznego dostępu do bazy lub ograniczyć jego zakres do określonego kręgu osób [...] lub też uzależnić dostęp do niej od szczególnych warunków, dla przykładu o charakterze finansowym”(42) . Jak już wspomniano, dyrektywa 2003/98 „nie zawiera żadnego zobowiązania” w stosunku do państwa członkowskiego dotyczącego „zezwalania na ponowne wykorzystywanie dokumentów”(43) .

62. Predlagam, naj Sodišče na prvo in drugo vprašanje za predhodno odločanje odgovori nikalno.

61. Rządy austriacki, niderlandzki i portugalski powoływały się również na art. 7 dyrektywy 96/9 w sprawie ochrony prawnej baz danych i prawo do ochrony tej bazy danych o charakterze sui generis(44) . Jednak jest to według mnie w dużej mierze bez znaczenia w celu ustalenia, czy zakaz ponownego wykorzystania danych jest wyrazem działalności wynikającej z wykonywania władzy publicznej, czy działalności gospodarczej w rozumieniu art. 102 TFUE. Wydaje się jasne, że podmioty publiczne mogą powoływać się na przysługujące im na podstawie prawa prywatnego uprawnienia w celu ochrony swoich zadań publicznych, takich jak prawo zakazywania jako właściciel wkraczania na teren obiektu wojskowego. Niemniej jednak prawo sui generis wchodzi w grę w kontekście trzeciego pytania prejudycjalnego w związku z ustalaniem, czy i kiedy właściciel prawa własności intelektualnej może być zmuszony do udzielenia licencji.

C – Tretje vprašanje za predhodno odločanje

62. Podsumowując, proponuję, aby Trybunał udzielił przeczącej odpowiedzi na pierwsze i drugie pytanie prejudycjalne.

63. Glede na to, da sem na prvi dve vprašanji za predhodno odločanje odgovoril nikalno, na tretje vprašanje ni treba odgovoriti. Vendar bom vseeno navedel ugotovitve v morebitno pomoč Sodišču, če bo presodilo, da je Avstrija dejansko opravljala gospodarsko dejavnost, s tem ko je zbirala podatke iz sodnega registra, ali jih je dajala na voljo javnosti, ali oboje.

C – Trzecie pytanie prejudycjalne

64. S tem vprašanjem se Sodišče naproša za pojasnilo glede načel iz sodb z dne 6. aprila 1995 v združenih zadevah RTE in ITP proti Komisiji (v nadaljevanju: Magill) in z dne 29. aprila 2004 v zadevi IMS Health („doktrina nujnih dobrin“) in za preučitev njihove uporabe, tudi če ni „nabavnega trga“, ker so varovani podatki zbrani in shranjeni v bazi podatkov (sodnem registru) v okviru dejavnosti javne oblasti. To vprašanje je predmetno le, če se šteje, da je Avstrija delovala kot podjetje v okoliščinah postopka v glavni stvari.

63. Ze względu na to, że odpowiedziałem przecząco na dwa pierwsze pytania prejudycjalne, nie ma potrzeby odpowiadania na trzecie pytanie prejudycjalne. Jednak poczynię następujące uwagi, bo mogą być one przydatne dla Trybunału, w przypadku gdyby uznał, że w rzeczywistości Austria prowadzi działalność gospodarczą poprzez gromadzenie danych zbieranych w rejestrze handlowym albo publiczne ich udostępnianie, albo gdy robi i jedno i drugie.

65. Najprej je treba opredeliti nabavni trg.(45) Razlog za to je, da neobstoj prevladujočega položaja na tem trgu pomeni, da ne more biti zlorabe na prodajnem trgu, ki se včasih imenuje sosednji ali izvedeni trg. V obravnavani zadevi obstaja vzporedni trg na področju spletnega dostopa do neobdelanih podatkov iz sodnega registra prek obračunskih organov, ne obstaja pa nabavni trg na področju masovnega dostopa do podatkov iz sodnega registra, ki so zakonsko predvideni za ponovno uporabo in na podlagi katerih bi lahko družba Compass-Datenbank izdelala obogaten izdelek. Nasprotno sta na nabavnem trgu dve funkciji: prva, ki vključuje zbiranje in vpisovanje podatkov, in druga, ki zagotavlja dostop do njih. Obe sodbi, ki sta pomembni za rešitev tega spora, namreč Magill in IMS Health, se bistveno razlikujeta.

64. W postawionym pytaniu Trybunał proszony jest o przedstawienie wskazówek odnośnie do zasad leżących u podstaw wyroków w sprawach połączonych Magill i w sprawie IMS Health („doktryna kluczowej infrastruktury”) oraz rozważenie ich zastosowania wtedy, kiedy brak jest „rynku wyższego szczebla”, ze względu na to, że chronione dane są gromadzone i przechowywane w bazie danych (rejestrze handlowym) w ramach prowadzenia działalności wynikającej z wykonywania władzy publicznej. Pytanie to ma znaczenie tylko w wypadku uznania, że w okolicznościach sprawy przed sądem krajowym państwo austriackie jest przedsiębiorstwem prowadzącym działalność gospodarczą.

66. V sodbi Magill so podjetja, za katera je bilo ugotovljeno, da so zlorabljala prevladujoči položaj, ko so zavrnila licenco v zvezi s svojimi programi televizijskih kanalov, s čimer so preprečila oblikovanje trga celovitih televizijskih programov, brez dvoma imela prevladujoči položaj na nabavnem trgu informacij v zvezi s televizijskimi programi prek de facto monopola nad informacijami, ki se uporabljajo za pripravo televizijskih sporedov.(46) S tem prevladujočim položajem na nabavnem trgu so pridobila učinek vzvoda, ki so ga uporabila na potencialnem prodajnem trgu, kjer je bila potencialna konkurenca. V sodbi Magill sta družbi RTE in ITP želeli omejiti gospodarsko izkoriščanje programov televizijskih kanalov na svoje imetnike licenc, ki so delovali na nabavnem trgu, kar bi izključilo pojav prodajnega trga celovitih televizijskih sporedov.

65. Należy rozpocząć od określenia rynku wyższego szczebla(45) . Jest tak dlatego, że brak dominacji na tym rynku oznaczać będzie, że nie może zachodzić nadużycie na rynku niższego szczebla, który jest czasem określany jako rynek sąsiedni lub pochodny. W omawianej sprawie istnieje rynek równoległy w dziedzinie internetowego dostępu do nieprzetworzonych danych z rejestru handlowego za pośrednictwem agencji rozrachunkowych, ale brak jest rynku wyższego szczebla w dziedzinie masowego dostępu do danych z rejestru handlowego, który umożliwiałby zgodne z prawem ich ponowne wykorzystanie i który mógłby stanowić dla Compass‑Datenbank podstawę wyprodukowania wzbogaconego produktu. Zamiast tego na wyższym szczeblu znajdują się dwie funkcje: jedna, która pociąga za sobą gromadzenie i rejestrowanie danych, i druga, która zapewnia do nich dostęp. Dwie sprawy, które są istotne dla rozstrzygnięcia tego sporu, a mianowicie sprawy połączone Magill i sprawa IMS Health, były zupełnie odmienne.

67. Podobno je v sodbi IMS Health podjetje, od katerega se je zahtevala licenca, opravljalo gospodarsko dejavnost in je imelo prevladujoči položaj na upoštevnem trgu, namreč predstavitev podatkov o regionalni prodaji v zvezi s farmacevtskimi izdelki farmacevtskim družbam. Avtorskopravno varovane „strukture gradnikov“, prek katerih je podjetje predstavljalo podatke o prodaji, so postale sektorski standard, podjetje pa je postavilo v prevladujoči položaj. Sodišče je odločilo, da bi zavrnitev podjetja s prevladujočim položajem, da dodeli licenco za strukturo gradnikov konkurentu, pomenila zlorabo položaja le v izjemnih okoliščinah.(47) V vseh primerih uresničevanja izključne pravice v okviru licence je treba izpolniti tri kumulativne pogoje: (i) da zavrnitev pomeni oviro za pojav novega izdelka, za katerega obstaja potencialno povpraševanje potrošnikov, (ii) da je zavrnitev neutemeljena in (iii) da zavrnitev onemogoča konkurenco na sekundarnem trgu.(48)

66. W sprawach połączonych Magill przedsiębiorstwa, które uznano za nadużywające pozycji dominującej poprzez odmowę udzielenia licencji dotyczącej harmonogramów ich programów telewizyjnych, co uniemożliwiło powstanie rynku kompleksowych przewodników telewizyjnych, dominowały niewątpliwie na rynku wyższego szczebla w dziedzinie informacji odnoszących się do programów telewizyjnych za pomocą de facto monopolu na informacje wykorzystywane do opracowywania oferty programów telewizyjnych(46) . Ta dominacja na wyższym szczeblu umożliwiła im wywieranie nacisku na potencjalny rynek niższego szczebla, gdzie występuje konkurencja potencjalna. W sprawach połączonych Magill przedsiębiorstwa RTE i ITP chciały, aby wykorzystywanie harmonogramów telewizyjnych do celów handlowych zastrzeżone było dla ich licencjobiorców działających na rynku wyższego szczebla, co wyparłoby tym samym możliwość powstania rynku niższego szczebla w dziedzinie kompleksowych przewodników telewizyjnych.

68. Če se vrnemo k obravnavani zadevi, menim, da v predložitvenem sklepu ni dovolj informacij o upoštevnem prodajnem trgu. Vemo, da želi družba Compass-Datenbank tržiti in dopolnjevati neobdelane podatke iz sodnega registra, ki ga vodi Republika Avstrija v obliki razvite poslovno informacijske storitve. Nič pa ne vemo o položaju družbe Compass-Datenbank na trgu te razvite storitve glede na ključne vidike, kot je njen tržni delež in njegova primerjava z deleži drugih udeležencev na trgu, če res obstajajo. Kot je opozorilo Sodišče, „je opredelitev upoštevnega proizvodnega in geografskega trga ter izračun tržnih deležev različnih podjetij, ki delujejo na tem trgu, izhodišče za kakršno koli presojo položaja s stališča konkurenčnega prava“.(49) Če Sodišče ne bo moglo opraviti te presoje, bo predložitveni sklep razglasilo za nedopusten.(50)

67. Podobnie w sprawie IMS Health przedsiębiorstwo, od którego żądano udzielenia licencji przymusowej, zarówno prowadziło działalność gospodarczą, jak i dominowało na rynku właściwym, to jest rynku przedstawiania firmom farmaceutycznym regionalnych danych dotyczących sprzedaży produktów farmaceutycznych. Chroniona prawem autorskim „struktura modułów”, za pomocą której przedsiębiorstwo przedstawiało dane dotyczące sprzedaży, stała się normą branżową i postawiła to przedsiębiorstwo w pozycji dominującej. Trybunał zauważył, że odmowa udzielenia konkurentowi przez przedsiębiorstwo zajmujące pozycję dominującą licencji dotyczącej struktury modułów jest zachowaniem stanowiącym nadużycie jedynie w wyjątkowych okolicznościach(47) . We wszystkich przypadkach wykonywania licencji wyłącznej wymagane jest kumulatywne spełnienie trzech warunków: (i) odmowa musi stać na przeszkodzie pojawieniu się nowego produktu, na który istnieje potencjalny popyt konsumentów, (ii) odmowa ta musi być pozbawiona obiektywnego uzasadnienia, oraz (iii) odmowa musi być tego rodzaju, że może doprowadzić do wykluczenia wszelkiej konkurencji na rynku pochodnym(48) .

69. Predlog za sprejetje predhodne odločbe ne vsebuje informacij o tem, ali obstajajo pomembni konkurenti družbe Compass-Datenbank, ki ponujajo poslovne informacijske storitve, konkurenčne bazi podatkov družbe Compass-Datenbank. Če ne obstajajo, se zdi, da ima družba Compass-Datenbank prevladujoči položaj, ki očitno izhaja iz njenega zgodovinskega položaja kot izdajateljice Zentralblatt. Družba Compass-Datenbank lahko prav tako prejema podatke, ki jih potrebuje, za ceno, ki se Avstriji zdi prenizka, na podlagi sklepa Oberster Gerichtshof iz leta 2002, katerega pravna podlaga v predložitvenem sklepu ni pojasnjena. V tem sporu si družba Compass-Datenbank v bistvu prizadeva za privilegiran dostop do podatkov iz sodnega registra v gospodarskih in pravnih pogojih, ki so ugodnejši od tistih, ki veljajo za druge. Zato obstaja nedoločenost dejanskega stanja v obravnavani zadevi glede tega, ali se domnevna zloraba nanaša na določanje cene, zavrnitev opravljanja storitve ali dostopa do nujne dobrine.

68. Wracając do rozpatrywanej sprawy, należy stwierdzić, że w postanowieniu odsyłającym brakuje informacji na temat właściwego rynku niższego szczebla. Wiemy, że Compass‑Datenbank chce wykorzystywać w celach handlowych oraz aktualizować nieprzetworzone dane z prowadzonego przez państwo austriackie rejestru handlowego w formie rozwiniętego serwisu informacji biznesowej. Ale nie wiemy nic o kluczowych aspektach pozycji Compass‑Datenbank na rynku takiego rozwiniętego serwisu, takich jak jej udział w rynku oraz jak się ona prezentuje w porównaniu do udziału innych graczy, jeżeli takowi w ogóle istnieją. Jak zauważył Trybunał, „rozgraniczenie rynku właściwego z punktu widzenia produktu i obszaru geograficznego oraz obliczenie udziałów w rynku posiadanych przez różne przedsiębiorstwa działające na tym rynku stanowi punkt wyjściowy dla każdej oceny sytuacji w świetle prawa konkurencji”(49) . Jeśli Trybunał nie jest w stanie dokonać tej oceny, to uznaje postanowienie odsyłające za niedopuszczalne(50) .

70. Naslednja težava se nanaša na ugotavljanje, kaj je upoštevna nujna dobrina, ki jo ima Republika Avstrija. Dva očitna kandidata sta pravica sui generis v zvezi z bazo podatkov sodnega registra oziroma dostop do podatkov iz sodnega registra, ki še niso razkriti. V vsakem primeru dobrina, ki je bila zavrnjena, ne more biti dostop do neobdelanih podatkov, ker je to omogočeno vsem v skladu z nediskriminatornimi pogoji prek obračunskih organov.(51)

69. Wniosek o wydanie orzeczenia w trybie prejudycjalnym nie zawiera informacji o tym, czy Compass‑Datenbank ma znaczących konkurentów, którzy oferują usługi informacji biznesowej konkurencyjne w stosunku do bazy danych Compass‑Datenbank. Jeśli ich nie ma, to Compass‑Datenbank wydaje się mieć pozycję dominującą wywodzącą się oczywiście z jej historycznej pozycji jako wydawcy Zentralblatt . Compass‑Datenbank była również w stanie uzyskiwać potrzebne jej dane po wydaniu nakazu Oberster Gerichtshof w 2002 r., którego podstawa prawna nie została wyjaśniona w treści postanowienia odsyłającego, po cenie, którą Austria uważa za zbyt niską. Jednak w niniejszym postępowaniu Compass‑Datenbank zmierza zasadniczo do uzyskania uprzywilejowanego dostępu do danych z rejestru handlowego na gospodarczych i prawnych warunkach, które są bardziej korzystne niż warunki stosowane do innych podmiotów. Z tych powodów w sprawie występuje pewna faktyczna nieokreśloność dotycząca tego, czy domniemywane nadużycie odnosi się do cen, odmowy dostarczania usług czy dostępu do kluczowej infrastruktury.

71. Ugotovil sem že, da nediskriminatorna prepoved ponovne uporabe pomeni izvajanje vladne politike, kot je dovoljena v skladu z uvodno izjavo 9 in členom 3 Direktive 2003/98. Strinjam pa se, da zavrnitev Republike Avstrije, da bi dobavljala sveže in posodobljene podatke, in prepoved glede ponovne uporabe preprečujeta opravljanje storitve, za katero dokazano obstaja povpraševanje potrošnikov. Vendar pa, kot je navedel generalni pravobranilec v sodbi Bronner, je odredbo o dodelitvi pravice intelektualne lastnine, „ne glede na to, ali se razume kot uporaba doktrine nujnih dobrin ali bolj tradicionalno kot odziv na zavrnitev dobave blaga ali izvajanja storitev, mogoče upravičiti s konkurenčno politiko zgolj v primerih, v katerih ima podjetje s prevladujočim položajem resnično popoln monopol na upoštevnem trgu“.(52)

70. Kolejny problem powstaje przy ustalaniu, co odgrywa rolę kluczowej infrastruktury posiadanej przez państwo austriackie. Dwie oczywiste możliwości to prawo do banku danych rejestru handlowego o charakterze sui generis lub dostęp do jeszcze nieujawnionych danych rejestru handlowego. W każdym razie nieudostępnionej infrastruktury nie może stanowić dostęp do nieprzetworzonych danych jako taki, ponieważ jest on zapewniony dla każdego na niedyskryminujących warunkach za pośrednictwem agencji rozrachunkowych(51) .

72. Obstaja dvom o tem, ali zavrnitev dobave in prepoved ponovne uporabe v tem primeru izključujeta vsakršno konkurenco na sekundarnem trgu. Teoretično, če bi se učinkovito uveljavljala prepoved ponovne uporabe, vendar kaže, da se za zdaj še ne, bi to preprečilo obstoj sekundarnega trga in posledično konkurenco na njem, če bi bila ponovna uporaba podatkov iz sodnega registra nujno potrebna, v smislu sodne prakse Sodišča,(53) za zagotavljanje ustrezne poslovno informacijske storitve v zvezi s podjetjem. Vendar pa zavrnitev dobave v obliki masovnega dostopa do svežih in posodobljenih podatkov ne more preprečiti konkurence na sekundarnem trgu. Povzroči le zamude pri predložitvi posodobljenih proizvodov, kot je storitev, ki jo opravlja družba Compass-Datenbank, in povečanje stroškov za njihovo zagotavljanje.

71. Stwierdziłem już, że niedyskryminujący zakaz ponownego wykorzystania stanowi wykonywanie polityki rządu i jest dozwolony w oparciu o motyw 9 i art. 3 dyrektywy 2003/98. Jednakże nie można zaprzeczyć, że odmowa Austrii w zakresie dostarczania nowych i aktualnych danych oraz zakaz ponownego wykorzystania skutecznie uniemożliwiają świadczenie usługi, na którą istnieje widoczny popyt konsumentów. Jednak, jak zauważył rzecznik generalny F.G. Jacobs w sprawie Bronner, decyzja nakazująca udostępnienie prawa własności intelektualnej „czy to rozumiana jako zastosowanie doktryny kluczowej infrastruktury, czy też bardziej tradycyjnie, jako reakcja na odmowę dostarczania towarów lub usług, może być uzasadniona z punktu widzenia polityki konkurencji jedynie w przypadkach, w których przedsiębiorstwo zajmujące pozycję dominującą ma autentyczną kontrolę nad powiązanym rynkiem”(52) .

V – Predlog

72. Wątpliwe jest, czy w tym przypadku odmowa zawarcia umowy i zakaz ponownego wykorzystania mogą doprowadzić do wykluczenia wszelkiej konkurencji na rynku pochodnym. Teoretycznie, gdyby zakaz ponownego wykorzystania miał być skutecznie egzekwowany, co nie wydaje się mieć jak dotąd miejsca, to stałoby to na przeszkodzie funkcjonowaniu rynku pochodnego, a w konsekwencji wszelkiej konkurencji na nim, pod warunkiem że ponowne wykorzystanie danych z rejestru handlowego byłoby niezbędne, w znaczeniu określonym przez orzecznictwo Trybunału(53), w celu prowadzenia jakiegokolwiek znaczącego serwisu informacji biznesowej dotyczącego przedsiębiorstw. Jednak odmowa dostarczania dotycząca masowego dostępu do nowych i aktualnych danych nie jest, jako taka, zdolna do wykluczenia konkurencji na rynku pochodnym. Jest ona jedynie przyczyną opóźnień w oferowaniu aktualnych produktów, takich jak dane serwisu prowadzonego przez Compass‑Datenbank, oraz zwiększa koszty ich dostarczenia.

73. Ob upoštevanju zgoraj navedenih razlogov Sodišču predlagam, naj na vprašanja za predhodno odločanje, ki jih je predložilo Oberster Gerichtshof, odgovori:

V – Wnioski

Člen 102 PDEU je treba razlagati tako, da nosilec javne oblasti ne deluje kot podjetje, če podatke, ki jih je na podlagi zakonske obveznosti prijave prijavilo podjetje, shranjuje v bazo podatkov (sodni register). Ta nosilec javne oblasti prav tako ne deluje kot podjetje, če odobri vpogled v register in izdelavo izpisov iz registra, prepoveduje pa vsakršno širšo uporabo podatkov bodisi s sklicevanjem na pravico sui generis kot izdelovalec baze podatkov bodisi iz drugih razlogov.

73. W świetle powyższych rozważań proponuję, by Trybunał udzielił następującej odpowiedzi na pytania przedstawione przez Oberster Gerichtshof:

(1) .

Artykuł 102 TFUE należy interpretować w ten sposób, że podmiot władzy publicznej nie prowadzi jako przedsiębiorstwo działalności gospodarczej, jeśli przechowuje informacje przekazane przez przedsiębiorstwa na podstawie ustawowych obowiązków informacyjnych w bazie danych (rejestrze handlowym). Podmiot taki nie prowadzi jako przedsiębiorstwo działalności gospodarczej również, jeśli udziela wglądu do rejestru i zezwala na sporządzanie wydruków, ale odmawia korzystania z tych danych w szerszym zakresie, bez względu na to, czy powołuje się na prawa do ochrony o charakterze sui generis przysługujące mu jako producentowi bazy danych, czy na inne podstawy.

(2) – Prva direktiva Sveta 68/151/EGS z dne 9. marca 1968 o uskladitvi zaščitnih ukrepov za varovanje interesov družbenikov in tretjih oseb, ki jih države članice zahtevajo od gospodarskih družb v skladu z drugim odstavkom člena 58 Pogodbe, zato da se oblikujejo zaščitni ukrepi z enakim učinkom v vsej Skupnosti (UL, posebna izdaja v slovenščini, poglavje 17, zvezek 1, str. 3), kakor je bila spremenjena z Direktivo 2003/58/ES Evropskega parlamenta in Sveta z dne 15. julija 2003 o spremembah Direktive Sveta 68/151/EGS glede zahtev za objavo nekaterih vrst družb (UL, posebna izdaja v slovenščini, poglavje 17, zvezek 1, str. 304).

(1) .

(3) – Direktiva 96/9/ES Evropskega parlamenta in Sveta z dne 11. marca 1996 o pravnem varstvu baz podatkov (UL, posebna izdaja v slovenščini, poglavje 13, zvezek 15, str. 459).

(2) – Pierwsza dyrektywa Rady 68/151/EWG z dnia 9 marca 1968 r. w sprawie koordynacji gwarancji, jakie są wymagane w państwach członkowskich od spółek w rozumieniu art. 58 akapit drugi traktatu, w celu uzyskania ich równoważności w całej Wspólnocie, dla zapewnienia ochrony interesów zarówno wspólników, jak i osób trzecich (Dz.U. L 65, s. 8), zmieniona dyrektywą Parlamentu Europejskiego i Rady 2003/58/WE z dnia 15 lipca 2003 r. zmieniającą dyrektywę Rady 68/151/EWG w zakresie wymagań dotyczących jawności w odniesieniu do niektórych typów spółek (Dz.U. L 221, s. 13).

(4) – Direktiva 2003/98/ES Evropskega parlamenta in Sveta z dne 17. novembra 2003 o ponovni uporabi informacij javnega sektorja (UL, posebna izdaja v slovenščini, poglavje 13, zvezek 32, str. 701).

(3) – Dyrektywa Parlamentu Europejskiego i Rady 96/9/WE z dnia 11 marca 1996 r. w sprawie ochrony prawnej baz danych (Dz.U. L 77, s. 20).

(5) – BGBl. št. 10/1991.

(4) – Dyrektywa Parlamentu Europejskiego i Rady 2003/98/WE z dnia 17 listopada 2003 r. w sprawie ponownego wykorzystywania informacji sektora publicznego (Dz.U. L 345, s. 90).

(6) – Na obravnavi je predstavnik Avstrije pojasnil, da je bil edini razlog za sprejetje te rešitve neobstoj infrastrukture na državni ravni za spletno pošiljanje računov in plačil v zvezi z iskanji podatkov v sodnem registru prek interneta.

(5) – BGBl. nr 10/1991.

(7) – BGBl. II št. 240/1999.

(6) – Przedstawiciel Austrii wyjaśnił na rozprawie, że rozwiązanie to zostało przyjęte z tego tylko powodu, że nie istniała państwowa infrastruktura do wystawiania faktur i dokonywania płatności w drodze elektronicznej, związanych z wglądem do rejestru handlowego przez internet.

(8) – V skladu s pisnimi stališči družbe Compass-Datenbank avstrijska zvezna vlada ni uživala avtorskopravnega varstva v zvezi z javnimi registri.

(7) – BGBl. II nr 240/1999.

(9) – BGBl. I št. 135/2005. To vprašanje ni podrobno pojasnjeno v predložitveni odločbi, kakor tudi ne zadevna določba, ki sem jo navedel. Opozoril pa bi, da člen 7 IWG določa, da plačilo, ki ga zaračunajo organi za ponovno uporabo podatkov javnega sektorja, ne sme presegati stroškov zanje, vključno z razumno profitno maržo.

(8) – Według uwag na piśmie Compass‑Datenbank, przed 1998 r. państwo austriackie nie korzystało z ochrony prawa autorskiego w odniesieniu do rejestrów publicznych.

(10) – Sodbi z dne 6. aprila 1995 v združenih zadevah RTE in IP proti Komisiji (C-241/91 P in C-242/91 P, Receuil, str. I-743) in z dne 29. aprila 2004 v zadevi IMS Health (C-418/01, Recueil str. I-5039).

(9) – BGBl. I nr 135/2005. Kwestia ta nie jest szczegółowo wyjaśniona w postanowieniu odsyłającym, co dotyczy również odpowiedniego przepisu, który przytoczyłem. Jednak chciałbym zauważyć, że § 7 IWG przewiduje, iż wynagrodzenie pobierane przez organy władzy za ponowne wykorzystywanie danych sektora publicznego nie powinno przekraczać związanych z tym kosztów, po dodaniu odpowiedniej marży zysku.

(11) – Na obravnavi je bilo navedeno, da je obračunska agencija sestrska družba družbe Compass-Datenbank.

(10) – Bez znaczenia w wersji polskiej.

(12) – Glej sodbe z dne 23. aprila 1991 v zadevi Höfner in Elser (C-41/90, Recueil, str. I‑1979, točka 21); z dne 16. marca 2004 v združenih zadevah AOK Bundesverband in drugi (C-264/01, C-306/01, C-354/01 in C-355/01, Recueil, str. I-2493, točka 59) in z dne 19. januarja 1994 v zadevi SAT Fluggesellschaft (C-364/92, Recueil, str. I-43, točka 18).

(11) – Na rozprawie oświadczono, że ta agencja rozrachunkowa jest siostrzaną spółką Compass‑Datenbank.

(13) – Glej sodbi z dne 10. septembra 2009 v zadevi Eurawasser (C‑206/08, ZOdl., str. I‑8377, točke od 53 do 57) in z dne 10. marca 2011 v zadevi Privater Rettungsdienst und Krankentransport Stadler (C‑274/09, še neobjavljena v ZOdl., točki 24 in 25). V skladu s sekundarno zakonodajo EU je koncesija za storitve naročilo enake vrste kakor javno naročilo storitev, z izjemo dejstva, da je razlog za opravljanje storitev bodisi samo pravica do koriščenja storitve ali ta pravica skupaj s plačilom.

(12) – Zobacz wyroki: z dnia 23 kwietnia 1991 r. w sprawie C‑41/90 Höfner i Elser, Rec. s. I‑1979, pkt 21; z dnia 16 marca 2004 r. w sprawach połączonych C‑264/01, C‑306/01, C‑354/01 i C‑355/01 Bundesverband i in., Zb.Orz. I‑2493, pkt 59; z dnia 19 stycznia 1994 r. w sprawie C‑364/92 SAT Fluggesellschaft, Rec. s. I‑43, pkt 18.

(14) – Zgoraj navedena sodba Eurawasser, točki 67 in 68. Zgoraj navedena sodba Privater Rettungsdienst und Kranentransport Stadler, točka 26.

(13) – Zobacz wyroki z dnia 10 września 2009 r. w sprawie C‑206/08 Eurawasser, Zb.Orz. s. I‑8377, pkt 53–57; z dnia 10 marca 2011 r. w sprawie C‑274/09 Privater Rettungsdienst und Krankentransport Stadler, dotychczas nieopublikowany w Zbiorze, pkt 24, 25. Według prawodawstwa wtórnego UE, koncesja na usługi oznacza umowę tego samego rodzaju jak zamówienie publiczne na usługi z wyjątkiem faktu, że wynagrodzenie za świadczenie usług stanowi albo wyłącznie prawo do korzystania z takiej usługi, albo takie prawo wraz z płatnością.

(15) – Sodba z dne 3. junija 2010 v zadevi Sporting Exchange (C-203/08, ZOdl., str. I-4695, točka 39).

(14) – Wyżej wymieniony wyrok w sprawie Eurawasser, pkt 67, 68. Wyżej wymieniony wyrok w sprawie Privater Rettungsdienst und Krankentransport Stadler, pkt 26.

(16) – Zgoraj navedena sodba Sporting Exchange, točka 39.

(15) – Wyrok z dnia 3 czerwca 2010 r. w sprawie C‑203/08 Sporting Exchange, Zb.Orz. s. I‑4695, pkt 39.

(17) – Po drugi strani pa je treba podrobneje obravnavati vprašanje, ali so zakonsko določene takse za vpogled v sodni register, ki ga vodi Avstrija, ki se sklicuje na pravico sui generis v zvezi z banko podatkov, določene tako visoko, da omogočajo gospodarsko dejavnost.

(16) – Wyżej wymieniony wyrok w sprawie Sporting Exchange, pkt 39.

(18) – Zato zakonodajnih aktov EU ni mogoče razveljaviti, razen če Sodišče ni potrdilo obstoja nezdružljivosti s Pogodbami v okviru spora, v katerem se preizkuša veljavnost sekundarnega ukrepa. Glej sodbo z dne 22. oktobra 1987 v zadevi Foto-Frost (314/85, Recueil, str. 4199).

(17) – Z drugiej strony kwestia, czy określone ustawowo opłaty za wgląd do rejestru handlowego, ustalone przez Austrię na podstawie jej prawa do banku danych o charakterze sui generis, są tak wysokie, że nadają działalności charakter gospodarczy, wymaga bardziej szczegółowego rozważenia.

(19) – Glej zgoraj navedeno sodbo SAT Fluggesellschaft proti Eurocontrol, točka 30. Poudarek dodan.

(18) – Z tego powodu akty prawodawcze UE nie mogą być pomijane, chyba że w toku postępowaniu polegającego na badaniu ważności aktu prawa wtórnego Trybunał potwierdził wystąpienie niezgodności z traktatami. Zobacz wyrok z dnia 22 października 1987 r. w sprawie 314/85 Foto‑Frost, Rec. s. 4199.

(20) – Sodba z dne 12. decembra 2006 v zadevi SELEX Sistemi Integrati proti Komisiji (T-155/04, ZOdl., str. II-4797), izpodbijana s sodbo z dne 26. marca 2009 v zadevi SELEX Sistemi Integrati proti Komisiji (C‑113/07 P, ZOdl., str. I‑2207).

(19) – Zobacz ww. wyrok w sprawie SAT Fluggesellschaft, pkt 30. Kursywa moja.

(21) – Glej zgoraj navedeno sodbo SAT Fluggesellschaft proti Eurocontrol, točka 27; sodbo z dne 18. marca 1997 v zadevi Calì & Figli proti Servizi Ecologici Porto di Genova (C-343/95, Recueil, str. I-1547, točka 22) in zgoraj navedeno sodbo z dne 26. marca 2009 v zadevi SELEX Sistemi Integrati proti Komisiji, točka 70.

(20) – Wyrok z dnia 12 grudnia 2006 r. w sprawie T‑155/04, Zb.Orz. s. II‑4797, zaskarżony odwołaniem rozpoznanym wyrokiem Trybunału z dnia 26 marca 2009 r. w sprawie C‑113/07 P SELEX Sistemi Integrati przeciwko Komisji, Zb.Orz. s. I‑2207.

(22) – Glej zgoraj navedeno sodbo SAT Fluggesellschaft proti Eurocontrol, točka 28; sodbo z dne 12. decembra 2000 v zadevi Aéroports de Paris (T‑128/98, Recueil, str. II‑3929, točka 108); načelo ločljivosti je potrdilo Sodišče v sodbi z dne 24. oktobra 2002 v zadevi Aéroports de Paris (C-82/01 P, Recueil, str. I‑9297, točka 81).

(21) – Zobacz ww. wyrok w sprawie SAT Fluggesellschaft, pkt 30; wyroki z dnia 18 marca 1997 r. w sprawie C‑343/95 Diego Calì & Figli, Rec. s. I‑1547, pkt 22; ww. wyrok w sprawie C‑113/07 P SELEX Sistemi Integrati przeciwko Komisji, pkt 70.

(23) – Glej sodbi z dne 5. oktobra 1988 v zadevi CICRA in drugi proti Renault (53/87, Recueil, str. 6039) in z dne 5. oktobra 1988 v zadevi Volvo proti Veng (238/87, Recueil, str. 6211); zgoraj navedeno sodbo RTE in ITP; sodbo z dne 26. novembra 1998 v zadevi Bronner (C‑7/97, Recueil, str. I‑7791); zgoraj navedeno sodbo IMS Health; sodbo z dne 17. septembra 2004 v zadevi Microsoft proti Komisiji (T‑201/04, ZOdl., str. II‑3601).

(22) – Zobacz ww. wyrok w sprawie SAT Fluggesellschaft, pkt 28; wyrok z dnia 12 grudnia 2000 r. w sprawie T‑128/98 Aéroports de Paris przeciwko Komisji, Rec. s. II‑3929, pkt 108; zasada rozdzielności została potwierdzona przez Trybunał w wyroku z dnia 24 października 2002 r. w sprawie C‑82/01 P Aéroports de Paris przeciwko Komisji, Rec. s. I‑9297, pkt 81.

(24) – Glej zgoraj navedeno sodbo SAT Fluggesellschaft proti Eurocontrol, točka 18.

(23) – Zobacz wyroki z dnia 5 października 1988 r. w sprawie 53/87 CIRCA i Maxicar, Rec. s. 6039; z dnia 5 października 1988 r. w sprawie 238/87 Volvo, Rec. s. 6211; ww. wyrok w sprawach połączonych Magill; wyrok w sprawie C‑7/97 Bronner, Rec. s. I‑7791; ww. wyrok w sprawie IMS Health; wyrok z dnia 17 września 2007 r. w sprawie T‑201/04 Microsoft przeciwko Komisji, Zb.Orz. s. II‑3601.

(25) – Glej zgoraj navedeno sodbo Calì & Figli proti Servizi Ecologici Porto di Genova, točka 17.

(24) – Zobacz ww. wyrok w sprawie SAT Fluggesellschaft, pkt 18.

(26) – Glej zgoraj navedeno sodbo Calì & Figli proti Servizi Ecologici Porto di Genova, točka 18.

(25) – Zobacz ww. wyrok w sprawie Diego Calì & Figli, pkt 17.

(27) – Glej zgoraj navedene sodbe SAT Fluggesellschaft proti Eurocontrol, točke od 27 do 30; Calì & Figli proti Servizi Ecologici Porto di Genova, točka 22, in SELEX Sistemi Integrati proti Komisiji, točka 70.

(26) – Zobacz ww. wyrok w sprawie Diego Calì & Figli, pkt 18.

(28) – Glej zgoraj navedeni sodbi AOK-Bundesverband in drugi, točka 58, in SAT Fluggesellschaft proti Eurocontrol, točka 28.

(27) – Zobacz ww. wyrok w sprawie SAT Fluggesellschaft, pkt 27–30; ww. wyrok w sprawie Diego Calì & Figli, pkt 22; ww. wyrok w sprawie C–113/07 P SELEX Sistemi Integrati przeciwko Komisji, pkt 70.

(29) – Glej zgoraj navedeni sodbi Aéroports de Paris (T-128/98), točka 107, in Aéroports de Paris (C-82/01 P), točka 79; sodbi z dne 11. julija 2006 v zadevi FENIN proti Komisiji (C-205/03 P, ZOdl., str. I-6295, točka 25) in z dne 3. marca 2011 v zadevi AG2R Prévoyance (C‑437/09, še neobjavljena v ZOdl., točka 42). Tudi če gre za dejavnost, ki ni pridobitna, je kljub temu mogoča ustrezna udeležba na trgu. Glej sklepne predloge generalnega pravobranilca M. Poiares Madura v zgoraj navedeni sodbi FENIN proti Komisiji, točka 14, in zgoraj navedeno sodbo SELEX Sistemi Integrati proti Komisiji, točka 115.

(28) – Zobacz ww. wyrok w sprawie SAT Fluggesellschaft, pkt 28.

(30) – Glej zgoraj navedeni sodbi Calì & Figli proti Servizi Ecologici Porto di Genova, točka 23, in SAT Fluggesellschaft proti Eurocontrol, točka 30.

(29) – Zobacz ww. wyrok w sprawie T‑128/98 Aéroports de Paris przeciwko Komisji, pkt 107; ww. wyrok w sprawie C‑82/01 Aéroports de Paris przeciwko Komisji, pkt 79; wyroki z dnia 11 lipca 2006 r. w sprawie C‑205/03 P FENIN przeciwko Komisji, Zb.Orz. s. I‑6295, pkt 25; z dnia 3 marca 2011 r. w sprawie C‑437/09 AG2R Prévoyance, dotychczas nieopublikowany w Zbiorze, pkt 42. Nawet jeżeli działalność prowadzona jest bez jakiegokolwiek celu zarobkowego, to i tak zachodzić może istotne uczestnictwo w rynku. Zobacz opinię rzecznika generalnego M. Poiaresa Madura przedstawioną w dniu 10 listopada 2005 r. w ww. sprawie FENIN przeciwko Komisji, pkt 14; ww. wyrok w sprawie C‑113/07 P SELEX Sistemi Integrati przeciwko Komisji, pkt 115.

(31) – Glej zgoraj navedeno sodbo SAT Fluggesellschaft proti Eurocontrol, točka 24.

(30) – Zobacz ww. wyrok w sprawie Diego Calì & Figli, pkt 23; ww. wyrok w sprawie SAT Fluggesellschaft, pkt 30.

(32) – Glej člen 3(5) Direktive 68/151.

(31) – Zobacz ww. wyrok w sprawie SAT Fluggesellschaft, pkt 24.

(33) – Glej zgoraj navedeno sodbo SELEX Sistemi Integrati proti Komisiji (C‑113/07 P), točki 76 in 77.

(32) – Zobacz art. 3 ust. 5 dyrektywy 68/151.

(34) – Glej sklepne predloge generalnega pravobranilca M. Poiares Madura v zgoraj navedeni sodbi FENIN proti Komisiji, točka 15.

(33) – Zobacz ww. wyrok w sprawie C‑113/07 P SELEX Sistemi Integrati przeciwko Komisji, pkt 76, 77.

(35) – Glej zgoraj navedeno sodbo AOK-Bundesverband in drugi, točka 56.

(34) – Zobacz ww. opinię rzecznika generalnego M. Poiaresa Madura w sprawie FENIN przeciwko Komisji, pkt 15.

(36) – Glej zgoraj navedeno sodbo Calì & Figli proti Servizi Ecologici Porto di Genova, točka 24. Da je lahko dostop do dejavnosti javne oblasti odvisen od uporabe „varuhov“, katerih dejavnost je gospodarska, med drugim dokazujejo določbe, v skladu s katerimi morajo stranke v sodnem postopku zastopati odvetniki. Glej na primer člen 19(3) Statuta Sodišča Evropske unije.

(35) – Zobacz ww. wyrok w sprawie AOK‑Bundesverband i in., pkt 56.

(37) – Sodba z dne 18. junija 1991 v zadevi ERT proti DEP (C-260/89, Recueil, str. I-2925).

(36) – Zobacz ww. wyrok w sprawie Diego Calì & Figli, pkt 24. Okoliczność, że dostęp do działalności wynikającej z wykonywania władzy publicznej może być uzależniony od wykorzystywania „podmiotów stojących na straży” [„gate‑keepers”], których działalność ma charakter gospodarczy, pokazują między innymi przepisy prawa, które wymagają, aby strony postępowania sądowego reprezentowane były przez prawników. Zobacz na przykład art. 19 ust. 3 statutu Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej.

(38) – Navedena zgoraj, točki 24 in 25.

(37) – Wyrok z dnia 18 czerwca 1991 r. w sprawie C‑260/89 ERT, Rec. s. I‑2925.

(39) – Glej med drugim zgoraj navedeno sodbo AGR2 Prévoyance, točka 24, in sodbi z dne 21. septembra 1999 v združenih zadevah Brentjens’ (od C‑115/97 do C‑117/97, Recueil, str. I‑6025, točka 65) in v zadevi Drijvende Bokken (C-219/97, Recueil, str. I-6121, točka 55).

(38) – Wyżej wymienionym, pkt 24, 25.

(40) – Glej zgoraj navedeno sodbo AGR2 Prévoyance, točka 25.

(39) – Zobacz w szczególności ww. wyrok w sprawie AG2R Prévoyance, pkt 24; wyroki z dnia 21 września 1999 r.: w sprawach połączonych od C‑115/97 do C‑117/97 Brentjens’, Rec. s. I‑6025, pkt 65; w sprawie C‑219/97 Drijvende Bokken, Rec. s. I‑6121, pkt 55.

(41) – Kot na primer tisti, ki so se pojavljali v telekomunikacijskem sektorju.

(40) – Zobacz ww. wyrok w sprawie AGR2 Prévoyance, pkt 25.

(42) – Glej sodbo z dne 9. oktobra 2008 v zadevi Directmedia Publishing (C‑304/07, ZOdl., str. I-7565, točka 52). Glej tudi sodbo z dne 9. novembra 2004 v zadevi The British Horseracing Board in drugi (C‑203/02, ZOdl., str. I-10415, točka 55). Iz uvodne izjave 47 in člena 13 Direktive 96/9 jasno izhaja, da pravica sui generis ne vpliva na zakonodajo Unije med drugim o zlorabi prevladujočega položaja (glej sodbo Directmedia Publishing, točka 56). Ker pa sem ugotovil, da Avstrija ne opravlja gospodarske dejavnosti, ki bi upravičevala, da bi se štela za „podjetje“ v skladu s konkurenčnim pravom Unije, se ne pojavlja vprašanje o vplivu na zakonodajo Unije na področju konkurenčnega prava.

(41) – Tak jak na przykład miało to miejsce w sektorze telekomunikacji.

(43) – Glej uvodno izjavo 9 Direktive 2003/98. Glej tudi člen 3 Direktive 2003/98, iz katerega izhaja, da je področje uporabe direktive omejeno na okoliščine, v katerih je zadevna država članica „dovolila“ na podlagi samostojne odločitve „ponovno uporabo dokumentov, ki jih hranijo organi javnega sektorja“. To nakazuje, da je prepoved ponovne uporabe podatkov zakonito izvajanje vladne politike in torej državna funkcija, ne pa gospodarska dejavnost.

(42) – Zobacz wyrok z dnia 9 października 2008 r. w sprawie C‑304/07 Directmedia Publishing, Zb.Orz. s. I‑7565, pkt 52. Zobacz również wyrok z dnia 9 listopada 2004 r. w sprawie C‑203/02 British Horseracing Board i in., Zb.Orz. s. I‑10415, pkt 55. Zarówno z motywu 47, jak i art. 13 dyrektywy 96/9 jasno wynika, że prawo sui generis jest bez uszczerbku dla uregulowań unijnych dotyczących między innymi nadużywania pozycji dominującej (zob. wyrok w sprawie Directmedia Publishing, pkt 56). Jednak ponieważ stwierdziłem już, że Austria nie prowadzi działalności gospodarczej, która uzasadnia uznanie jej za „przedsiębiorstwo” w rozumieniu prawa konkurencji UE, nie powstaje pytanie co do uszczerbku dla przepisów prawa konkurencji UE.

(44) – V zvezi z obsegom prepovedi ponovne uporabe brez dovoljenja v skladu s členom 7 Direktive 96/9 glej zgoraj navedeno sodbo British Horseracing Board in drugi, točka 61. Glede napotkov za opredelitev varovane baze podatkov glej sodbo British Horse Racing Board in sodbo z dne 9. novembra 2004 v zadevi Fixtures Marketing (C-46/02, ZOdl., str. I-10365).

(43) – Zobacz motyw 9 dyrektywy 2003/98. Zobacz także art. 3 dyrektywy 2003/98, który jasno stwierdza, że zakres stosowania dyrektywy ogranicza się do okoliczności, w których państwo członkowskie „uznało za dozwolone”, stosownie do własnego wolnego wyboru, „ponowne wykorzystywanie dokumentów będących w posiadaniu organów sektora publicznego”. Wskazuje to, iż zakaz ponownego wykorzystania danych stanowi zgodne z prawem wykonywanie polityki rządu, a tym samym wyraz funkcji państwa, a nie działalność gospodarczą.

(45) – Glej zgoraj navedeno sodbo IMS Health, točka 45: „[O]dločilno je torej to, da je mogoče opredeliti dve različni fazi proizvodnje, ki sta povezani tako, da je proizvod na začetku verige nujni element za zagotavljanje proizvoda na koncu verige.“

(44) – W sprawie zakresu zakazu zawartego w art. 7 dyrektywy 96/9 dotyczącego ponownego wykorzystania bez upoważnienia zobacz ww. wyrok w sprawie British Horseracing Board i in, pkt 61. W odniesieniu do wytycznych w sprawie definicji bazy danych podlegającej ochronie zobacz wyroki: ww. w sprawie British Horseracing Board i in.; z dnia 9 listopada 2004 r. w sprawie C‑46/02 Fixtures Marketing, Zb.Orz. s. I‑10365.

(46) – Glej zgoraj navedeno sodbo RTE in ITP, točka 47.

(45) – Zobacz ww. wyrok w sprawie IMS Health, pkt 45: „[...] decydujące jest więc, aby można było określić dwa odrębne etapy produkcji, powiązane w ten sposób, iż produkt należący do poprzedniego ogniwa łańcucha procesu produkcji jest niezbędnym elementem do dostarczania produktu należącego do następnego ogniwa łańcucha procesu produkcji”.

(47) – Glej zgoraj navedeno sodbo IMS Health, točka 35.

(46) – Zobacz ww. wyrok w sprawach połączonych Magill, pkt 47.

(48) – Glej zgoraj navedeno sodbo IMS Health, točka 38. Za novejše, glej zgoraj navedeno sodbo Microsoft proti Komisiji, točke od 331 do 335, v kateri prvostopenjsko sodišče navaja jedrnat povzetek zakonodaje o zavrnitvi izdaje licence in zlorabi prevladujočega položaja.

(47) – Zobacz ww. wyrok w sprawie IMS Health, pkt 35.

(49) – Sodba z dne z dne 17. februarja 2005 v zadevi Viacom Outdoor (C-134/03, ZOdl., str. I-1167, točka 27).

(48) – Zobacz ww. wyrok w sprawie IMS Health, pkt 38. Ostatnio zob. ww. wyrok w sprawie Microsoft przeciwko Komisji, pkt 331–335, w którym Sąd Pierwszej Instancji przedstawia zwięzłe podsumowanie przepisów dotyczących odmowy przyznania licencji oraz nadużywania pozycji dominującej.

(50) – Glej zgoraj navedeno sodbo Viacom Outdoor, točka 29.

(49) – Wyrok z dnia 17 lutego 2005 r. w sprawie C‑134/03 Viacom Outdoor, Zb.Orz. s. I‑1167, pkt 27.

(51) – V tem smislu je sodba podobna sodbi z dne 12. junija 1997 v zadevi Tiercé Ladbroke proti Komisiji (T‑504/93, Recueil, str. II‑923, točka 124), v kateri je Splošno sodišče opozorilo, da na zadevnem geografskem trgu licenca ni bila podeljena nikomur, zato ni bilo diskriminacije. V obravnavani zadevi ni diskriminacije, ker je dostop do sodnega registra podjetij omogočen vsem prek obračunskih organov.

(50) – Zobacz ww. wyrok w sprawie Viacom Outdoor, pkt 29.

(52) – Glej sklepne predloge generalnega pravobranilca F. G. Jacobsa v zgoraj navedeni sodbi Bronner, točka 65.

(51) – W tym sensie sprawa ta jest podobna do rozstrzygniętej wyrokiem z dnia 12 czerwca 1997 r. sprawy T‑504/93 Tiercé Ladbroke przeciwko Komisji, Rec. s. II‑923, pkt 124, gdzie Trybunał stwierdził, że skoro nikt nie otrzymał licencji na właściwym rynku geograficznym, to nie miała miejsca żadna dyskryminacja. W niniejszym przypadku nie zachodzi dyskryminacja, ponieważ każdy może mieć dostęp do rejestru handlowego za pośrednictwem agencji rozrachunkowych.

(53) – Glej zgoraj navedeni sodbi Bronner, točke od 41 do 46, in IMS Health, točke 28, 45 in 49.

(52) – Zobacz opinię rzecznika generalnego F.G. Jacobsa przedstawioną w dniu 28 maja 1998 r. w ww. sprawie Bronner, pkt 65.

(53) – Zobacz ww. wyrok w sprawie Bronner, pkt 41–46; ww. wyrok w sprawie IMS Health, pkt 28, 45, 49.