[pic] | EUROOPA ÜHENDUSTE KOMISJON |

[pic] | COMMISSIE VAN DE EUROPESE GEMEENSCHAPPEN |

Brüssel, 2.7.2008

Brussel, 2.7.2008

KOM(2008) 420 lõplik

COM(2008) 420 definitief

KOMISJONI TEATIS EUROOPA PARLAMENDILE, NÕUKOGULE, EUROOPA MAJANDUS- JA SOTSIAALKOMITEELE NING REGIOONIDE KOMITEELE

MEDEDELING VAN DE COMMISSIE AAN HET EUROPEES PARLEMENT, DE RAAD, HET EUROPEES ECONOMISCH EN SOCIAAL COMITÉ EN HET COMITÉ VAN DE REGIO'S

Mittediskrimineerimine ja võrdsed võimalused: uuendatud strateegia {SEK(2008) 2172}

Non-discriminatie en gelijke kansen: een vernieuwd engagement{SEC(2008) 2172}

1. SISSEJUHATUS

1. INLEIDING

Euroopa Liit põhineb ühistel vabaduse, demokraatia ning inimõiguste ja põhivabaduste austamise põhimõtetel. Kõikidele Euroopa ühiskondadele on omane üleüldine tõdemus, et kõik inimesed on võrdväärsed ja igaühel peaks olema õiglane juurdepääs elu pakutavatele võimalustele. Diskrimineerimine õõnestab neid ühiseid väärtusi.

De Europese Unie is gebaseerd op de gemeenschappelijke beginselen van vrijheid, democratie en de eerbiediging van de mensenrechten en de fundamentele vrijheden. Wat alle Europese maatschappijen gemeen hebben, is een fundamenteel besef dat alle individuen gelijkwaardig zijn en evenveel kansen in het leven moeten krijgen. Discriminatie ondermijnt deze gemeenschappelijke waarden.

Inimeste võrdsuse tagamise meetmed on Euroopas juba kaua olnud traditsiooniks. Amsterdami lepinguga anti Euroopale uued volitused võitluseks diskrimineerimisega soo, rassilise või rahvusliku päritolu, usutunnistuse või veendumuste, puuete, vanuse või seksuaalse sättumuse alusel. Diskrimineerimine nimetatud põhjustel on tööhõive- ja kutseküsimustes keelatud. Diskrimineerimine rassilise või rahvusliku päritolu või soo alusel on keelatud lisaks tööhõivele veel terves hulgas eri valdkondades.

Europa heeft een lange traditie in het strijden voor de gelijkheid van individuen. Met het Verdrag van Amsterdam heeft de EU nieuwe bevoegdheden gekregen om op te treden tegen discriminatie op grond van geslacht, ras of etnische afstamming, godsdienst of overtuiging, handicap, leeftijd en seksuele geaardheid. Discriminatie in arbeid en beroep op al deze gronden is verboden. Wat ras of etnische afstamming en geslacht betreft, heeft het discriminatieverbod betrekking op nog veel meer gebieden dan werk.

Tänapäeval on Euroopa Liidus üks maailma eesrindlikumaid diskrimineerimisvastaseid õigusraamistikke. Ent kuigi on tehtud suuri edusamme, on paljud eurooplased siiski arvamusel, et diskrimineerimine on endiselt ulatuslik: 15% väidab, et nad on seda viimase aasta jooksul isiklikult kogenud, ning 29%, et nad on olnud selle tunnistajaks.[1]

Vandaag de dag heeft de Europese Unie een van de meest vooruitstrevende rechtskaders voor discriminatiebestrijding ter wereld. Maar hoewel er al veel is bereikt, hebben veel Europeanen nog steeds het idee dat discriminatie veel voorkomt. 15% zegt dat zij het in het afgelopen jaar zelf hebben ondervonden en 29% geeft aan ervan getuige te zijn geweest[1].

Oma teatises „Uus sotsiaalmeetmete kava: võimalused, juurdepääs ja solidaarsus 21. sajandi Euroopas“,[2] millele käesolev teatis on lisatud, kinnitab komisjon endale võetud ülesannet tagada, et kõigile antaks oma võimete teostamisel võrdsed võimalused.

In haar mededeling "Vernieuwde sociale agenda: kansen, toegang en solidariteit in het Europa van de 21e eeuw"[2], waar deze mededeling bij hoort, bevestigt de Commissie dat zij zich ervoor sterk maakt dat iedereen dezelfde kansen krijgt om zich volledig te ontplooien.

Lähtudes 2005. aasta diskrimineerimisvastase raamstrateegia[3] edukast rakendamisest ning 2007. aastast kui kõigile võrdsete võimaluste aastast Euroopas, samuti Euroopa institutsioonidelt, kodanikuühiskonnalt ja sotsiaalpartneritelt saadud seisukohtadest, esitatakse käesolevas teatises terviklik lähenemisviis diskrimineerimisvastase tegevuse hoogustamiseks ja võrdsete võimaluste edendamiseks.

Naar aanleiding van de succesvolle uitvoering van de anti-discriminatieraamstrategie van 2005[3] en het Europees Jaar voor gelijke kansen voor iedereen van 2007, en met de hulp van de Europese instellingen, de maatschappelijke organisaties en de sociale partners, presenteert deze mededeling een brede aanpak om harder op te treden tegen discriminatie en gelijke kansen te bevorderen.

Eelkõige on käesolevale teatisele lisatud ettepanek uue direktiivi kohta, millega keelatakse diskrimineerimine vanuse, puuete, seksuaalse sättumuse, usutunnistuse või veendumuste alusel ka väljaspool tööhõive sfääri. See ajalooline ettepanek avab tee õigusraamistiku valmimisele üleeuroopaliseks võitluseks kõikide diskrimineerimise vormide vastu, nagu on sätestatud EÜ asutamislepingu artiklis 13.

Bij deze mededeling hoort onder andere een voorstel voor een nieuwe richtlijn die discriminatie op grond van leeftijd, handicap, seksuele geaardheid en godsdienst of overtuiging buiten de werksfeer verbiedt. Dit belangrijke voorstel maakt de weg vrij voor de voltooiing van het rechtskader voor Europees optreden tegen alle vormen van discriminatie die worden genoemd in artikel 13 van het EG-Verdrag.

Parem õiguslik kaitse diskrimineerimise eest peab käima käsikäes aktiivse mittediskrimineerimise ja võrdsete võimaluste edendamise strateegiaga. Seega tehakse käesolevas teatises ka ettepanekuid meetmete kohta, millega soovitakse anda uut hoogu diskrimineerimisvastast poliitikat käsitlevale dialoogile ja kasutada tulemuslikumalt ära olemasolevaid vahendeid nii üldiselt kui ka erilise rõhuga romi rahva sotsiaalse kaasatuse edendamisel, võttes arvesse nende ees seisvaid erilisi diskrimineerimisprobleeme.

Naast betere wettelijke bescherming moet er ook een actieve strategie komen om non-discriminatie en gelijke kansen te bevorderen. In deze mededeling worden dus ook acties voorgesteld om de dialoog over het non-discriminatiebeleid een nieuwe impuls te geven en doeltreffender gebruik te maken van de beschikbare instrumenten, niet alleen in algemene zin maar ook specifiek met betrekking tot de sociale integratie van de Roma, aangezien zij veel discriminatie ondervinden.

2. DISKRIMINEERIMISVASTASE VÕITLUSE TUGEVDAMINE

2. STRENGER OPTREDEN TEGEN DISCRIMINATIE

Võitlust diskrimineerimise vastu ei ole võimalik võita üksnes seaduste kehtestamisega. Eeskätt sõltub see hoiakute ja käitumise muutmisest. Ei saa aga olla kahtlust, et tulemuslik ja nõuetekohaselt rakendatud õigusraamistik, mis muudab diskrimineerimise õigusvastaseks ja tagab selle ohvritele tõhusa õiguskaitse, on tegelike muutuste saavutamise oluline eeldus. Komisjon on seadnud endale ülesandeks tagada, et olemasolevat õigusraamistikku järgitakse, ning teeb samas ettepaneku, et on vaja uusi õigusakte, laiendamaks õiguskaitset kõikidele diskrimineerimisvormidele kõikides eluvaldkondades.

De strijd tegen discriminatie kan niet alleen met wetgeving worden gewonnen. Het gaat in de eerste plaats om een verandering van houding en gedrag. Maar het lijdt geen twijfel dat een doeltreffend, goed gehandhaafd rechtskader dat discriminatie verbiedt en garandeert dat slachtoffers over doeltreffende rechtsmiddelen beschikken, een essentiële voorwaarde voor een wezenlijke verandering is. De Commissie zet zich in voor naleving van het bestaande rechtskader en stelt daarnaast dat nieuwe wetgeving nodig is om de wettelijke bescherming uit te breiden tot alle vormen van discriminatie in alle levenssferen.

2.1 Olemasoleva õigusraamistiku rakendamine

2.1 Uitvoering van het huidige rechtskader

Juba on vastu võetud kolm direktiivi,[4] millega jõustatakse EÜ asutamislepingu artikkel 13, mis võimaldab astuda vajalikke samme, et võidelda diskrimineerimisega soo, rassilise või rahvusliku päritolu, usutunnistuse või veendumuste, puuete, vanuse või seksuaalse sättumuse alusel. Need direktiivid keelavad diskrimineerimise vanuse, seksuaalse sättumuse, puuete ja usutunnistuse või veendumuste alusel tööhõives, kutsetegevuses ja kutseõppes, samas kui kaitse rassilise ja soolise diskrimineerimise eest ulatub väljapoole tööhõive valdkonda ning hõlmab ka sotsiaalkaitset ning juurdepääsu kaupadele ja teenustele.

Er zijn al drie richtlijnen[4] vastgesteld om uitvoering te geven aan artikel 13 van het EG-Verdrag, die de mogelijkheid bieden discriminatie op grond van geslacht, ras of etnische afstamming, godsdienst of overtuiging, handicap, leeftijd en seksuele geaardheid te verbieden en te bestrijden. Deze richtlijnen verbieden discriminatie op grond van leeftijd, seksuele geaardheid, handicap en godsdienst of overtuiging in arbeid, beroep en beroepsopleiding: de bescherming tegen discriminatie op grond van ras en geslacht geldt ook buiten de werksfeer, bijvoorbeeld voor sociale zekerheid en de toegang tot goederen en diensten.

Komisjon püüab aktiivselt tagada nende direktiivide nõuetekohast rakendamist. Üldpilt on positiivne. Riiklikud õigusaktid, millega direktiivid on üle võetud, on avaldanud diskrimineerimisvastasele võitlusele käegakatsutavat mõju. Mitu liikmesriiki on kaitse tagamisel diskrimineerimise eest läinud juba kaugemale, kui nõuavad ELi õigusnormid. Aastatel 2006[5] ja 2008[6] esitas komisjon aruande rassilist ja rahvuslikku diskrimineerimist ning tööhõives ja kutsetegevuses esinevat diskrimineerimist käsitlevate direktiivide rakendamise kohta. Kui komisjon ei ole olnud veendunud, et liikmesriigid on oma kohustusi nõuetekohaselt täitnud, on ta algatanud rikkumismenetluse. Seda on juhtunud peaaegu poolte liikmesriikidega. Probleemid on seotud peamiselt sellega, et siseriiklikud normid ei hõlma kõiki direktiiviga hõlmatud isikuid ja valdkondi, diskrimineerimise määratlused on direktiivis esitatust erinevad ning diskrimineerimise ohvrite abistamiseks mõeldud sätetes on ebajärjekindlusi. Praegu kontrollib komisjon, kas liikmesriigid on täitnud oma kohustuse võtta nõuetekohaselt üle 2004. aasta direktiiv seksuaalse diskrimineerimise kohta juurdepääsul kaupadele ja teenustele. Ta esitab aastal 2010 aruande selle rakendamise kohta ning, nagu direktiivis on ette nähtud, võib vajadusel teha ettepaneku muudatuste tegemiseks.

De Commissie ziet er actief op toe dat de richtlijnen naar behoren worden uitgevoerd. Het algemene beeld is positief. De nationale wetgeving waarmee de richtlijnen zijn omgezet, heeft een tastbaar effect gehad op de bestrijding van discriminatie. Diverse lidstaten zijn op het gebied van de bescherming tegen discriminatie al verder gegaan dan de eisen van de EU-wetgeving. In 2006[5] en 2008[6] heeft de Commissie verslag uitgebracht over de uitvoering van de richtlijnen inzake discriminatie op grond van ras of etnische afstamming en discriminatie in arbeid en beroep. Met betrekking tot punten waarop de Commissie van oordeel is dat de lidstaten hun verplichtingen onvoldoende zijn nagekomen, heeft zij inbreukprocedures ingeleid. Dit geldt voor ongeveer de helft van de lidstaten. De problemen hebben voornamelijk te maken met het feit dat niet alle personen en gebieden waarop de richtlijnen betrekking hebben onder de nationale wetgeving vallen, maar ook met definities die afwijken van die van de richtlijnen en tegenstrijdigheden in de bepalingen die bedoeld zijn om slachtoffers van discriminatie te helpen. De Commissie is momenteel ook bezig na te gaan of de lidstaten naar behoren hebben voldaan aan hun verplichtingen om de richtlijn van 2004 inzake discriminatie op grond van geslacht bij de toegang tot goederen en diensten in nationaal recht om te zetten. Zij zal in 2010 verslag uitbrengen over de uitvoering en kan volgens de richtlijn waar nodig wijzigingen voorstellen.

Kuid Euroopa reeglite nõuetekohane ülevõtmine riiklikku õigusesse on ainult üks osa kogu loost. Liikmesriikidel tuleb ka tagada, et nende süsteemid ohvritele tekitatud kahju heastamiseks ja teadlikkuse tõstmise tegevus on kohapeal tulemuslikud.[7] Iga inimene peab teadma oma õigusi ja tal peab olema võimalik neid kaitsta.

Maar met een correcte omzetting van de Europese wetgeving in nationaal recht zijn we er niet. De lidstaten moeten er ook voor zorgen dat hun stelsels voor verhaal voor slachtoffers en bewustmakingsactiviteiten in de praktijk effectief functioneren[7]. Individuen moeten op de hoogte zijn van hun rechten en deze weten te gebruiken.

Direktiivide alusel loodud riiklikud võrdõiguslikkuse küsimustega tegelevad asutused, mis peavad edendama võrdset kohtlemist ja võitlema rassilise, rahvusliku või soolise diskrimineerimise vastu, mängivad olulist rolli diskrimineerimise ohvrite abistamisel, pakkudes neile informatsiooni ja tuge kaebuste esitamisel. Nad võivad anda teenuseosutajatele ja muudele huvitatud isikutele juhtnööre, kuidas täita oma kohustusi, ning julgustada kasutama vahendust ja alternatiivseid vaidluste lahendamise teid. Selle tulemusena võib kaebusi sageli lahendada ilma kohtusse pöördumata. Programmi PROGRESS[8] kaudu toetab komisjon koostöö arendamist võrdõiguslikkuse küsimustega tegelevate organite vahel Equineti võrgustiku[9] kaudu ning nende organite suutlikkuse suurendamist.

De nationale organen voor de bevordering van gelijke behandeling die in het kader van de richtlijnen zijn opgericht om gelijke behandeling te bevorderen en discriminatie op grond van ras of etnische afstamming of geslacht te bestrijden, spelen een belangrijke rol in het bijstaan van slachtoffers, doordat zij informatie en steun bieden bij het indienen van een klacht. Zij kunnen dienstverleners en andere belanghebbenden uitleggen hoe zij aan hun verplichtingen kunnen voldoen en aansturen op bemiddeling en alternatieve geschillenbeslechting. Op deze manier kunnen klachten vaak buiten de rechtbank worden opgelost. In het Progressprogramma[8] ondersteunt de Commissie via het Equinet-netwerk[9] de samenwerking tussen en de capaciteitsvergroting van organen voor de bevordering van gelijke behandeling.

Samuti korraldab komisjon regulaarset infovahetust võrdõiguslikkuse küsimustega tegelevate asutustega uusimate õigusalaste arengute ja ühiste probleemide kohta soolise diskrimineerimise valdkonnas. Selle põhjal uurib komisjon riiklike karistuste tõhusust ja riiklikes kohtutes menetluse algatamise tähtaegu. Need on kaks peamist küsimust, mis panevad hoiduma diskrimineerivast käitumisest ja annavad ohvritele tõhusad õiguskaitsevahendid. Komisjon töötab ka koos kõnealuste asutustega, et vaadata üle võrdset tasustamist käsitlevate õigusaktide tulemuslikkus, leidmaks lahendust jätkuvale meeste ja naiste palgaerinevusele.

De Commissie organiseert ook regelmatig informatie-uitwisselingen met de organen voor de bevordering van gelijke behandeling over recente ontwikkelingen in de wetgeving en gemeenschappelijke problemen in de bestrijding van discriminatie op grond van geslacht. Naar aanleiding daarvan is de Commissie bezig te onderzoeken hoe effectief nationale sancties en termijnen zijn om zaken aan de nationale rechter voor te leggen. Dit zijn twee cruciale manieren om discriminerend gedrag te ontmoedigen en slachtoffers doeltreffende rechtsmiddelen te verschaffen. De Commissie werkt ook met deze organen samen om te onderzoeken of de wetgeving met betrekking tot gelijke beloning effectief is in het bestrijden van de aanhoudende beloningsverschillen tussen mannen en vrouwen.

2.2 Õigusraamistiku edasiarendamine

2.2 Verdere ontwikkeling van het rechtskader

Vaatamata nendele saavutustele jääb endiselt tõsiasjaks, et Euroopa diskrimineerimisvastane õigusraamistik ei ole veel täielik. Eelkõige, kuigi mõned liikmesriigid on astunud samme, et keelata diskrimineerimine vanuse, seksuaalse sättumuse, puude ning usutunnistuse või veendumuste alusel ka muudes valdkondades peale tööhõive, ei ole Euroopa Liidus olemas ühetaolist minimaalset kaitsetaset sellise diskrimineerimise all kannatanutele.

Ondanks deze resultaten blijft het een feit dat het Europese rechtskader om discriminatie te bestrijden nog niet volledig is. Sommige lidstaten hebben weliswaar een verbod op discriminatie op grond van leeftijd, seksuele geaardheid, handicap en godsdienst of overtuiging buiten de werksfeer ingesteld, maar het ontbreekt met name nog aan een uniforme minimale bescherming binnen de Europese Unie voor mensen die dergelijke discriminatie hebben ondervonden.

Ometi on nendel põhjustel diskrimineerimine väljaspool tööhõivet täpselt sama vastuvõetamatu kui tööhõive valdkonnas. Kui küsimuses on kaitse diskrimineerimise eest, on igasugune hierarhia lubamatu. Just seepärast teatas komisjon oma 2008. aasta õigusloome- ja tööprogrammis, et ta teeb ettepaneku uute algatuste kohta õigusraamistiku täiendamiseks, lähtudes ulatusliku avaliku konsultatsiooni tulemustest. See oli ühtlasi vastuseks nõukogu poolt komisjonile esitatud üleskutsele uurida võimalikke puudujääke, mis esinevad praeguses ühenduse diskrimineerimisvastases õigusraamistikus, ning Euroopa Parlamendi korduvatele palvetele seda raamistikku laiendada.

Toch is discriminatie op deze gronden duidelijk even onaanvaardbaar buiten de werksfeer als daarbinnen. Als het om bescherming tegen discriminatie gaat, mag er geen hiërarchie bestaan. Daarom heeft de Commissie in haar wetgevings- en werkprogramma voor 2008 nieuwe initiatieven aangekondigd om het wettelijk kader aan te vullen aan de hand van de resultaten van een uitgebreide openbare raadpleging. Deze toezegging sluit ook aan bij de oproepen van de Raad aan de Commissie om na te gaan of er lacunes bestaan in het huidige rechtskader van de EU voor de bestrijding van discriminatie, en het herhaalde verzoek van het Europees Parlement om dit kader uit te breiden.

Käesolevale teatisele lisatud ettepanek direktiivi kohta avab tee Euroopa diskrimineerimisvastase õigusraamistiku valmimiseks. Direktiiv tagab, et kõigis 27 liikmesriigis keelatakse kõik diskrimineerimisvormid, sealhulgas ahistamine vanuse, seksuaalse sättumuse, puuete ning usutunnistuse või veendumuste alusel ning et ohvritele tagatakse tulemuslikud õiguskaitsevahendid. Kui see direktiiv on vastu võetud, saab EÜ asutamislepingu artikkel 13 täielikult jõustatud kõikide diskrimineerimise aluste suhtes ning sellega lõppeb igasugune mulje, et diskrimineerimisvastases kaitses esineb mingisugune hierarhia.

Het voorstel voor een richtlijn, dat bij deze mededeling hoort, maakt de weg vrij om het Europese rechtskader tegen discriminatie aan te vullen. Deze richtlijn zal ervoor zorgen dat in alle 27 lidstaten alle vormen van discriminatie, met inbegrip van intimidatie, op grond van leeftijd, seksuele geaardheid, handicap en godsdienst of overtuiging worden verboden en dat slachtoffers toegang tot doeltreffende rechtsmiddelen hebben. Met de vaststelling van deze richtlijn wordt het proces afgesloten waarin uitvoering wordt gegeven aan artikel 13 wat discriminatie op alle gronden betreft en wordt alle schijn van een hiërarchie in de bescherming weggenomen.

See ambitsioonikas siht nõuab tegutsemist, mis oma haardelt on laiaulatuslik, kuid jääb samas realistlikuks ja peegeldab asjaomaste valdkondade eriomadusi. Riikide traditsioonid ja lähenemisviisid sellistes valdkondades nagu tervishoid, sotsiaalkaitse ja haridus erinevad üksteisest harilikult rohkem kui tööhõivega seotud valdkondades. Neid valdkondi iseloomustavad ühiskonna õiguspärased valikud valdkondades, mis kuuluvad siseriiklikku pädevusse.

Dit ambitieuze doel vraagt om actie die breed is opzet, maar ook realistisch is en rekening houdt met de specifieke kenmerken van de betreffende gebieden. Nationale tradities en benaderingen op gebieden zoals gezondheidszorg, sociale bescherming en onderwijs lopen vaak sterker uiteen dan op het gebied van werk. Deze gebieden worden gekenmerkt door legitieme maatschappelijke keuzes op gebieden die onder de nationale bevoegdheid vallen.

Euroopa ühiskondade mitmekesisus on üks Euroopa tugevaid külgi ning seda tuleb subsidiaarsuse põhimõtet järgides austada. Sellistes küsimustes nagu hariduse korraldus ja sisu, abielu- ja perekonnaseisu tunnustamine, lapsendamine ja soojätkamisõigus ning muudes samalaadsetes küsimustes on parem jätta otsustamine riigi tasandile. Seetõttu ei nõua direktiivi eelnõu nendes küsimustes liikmesriikidelt oma praeguste seaduste ja tavade muutmist. Samuti ei mõjuta see riiklikke eeskirju, millega reguleeritakse kirikute ja muude usuorganisatsioonide tegevust või nende suhet riigiga. Nii näiteks jäävad liikmesriikide endi otsustada sellised küsimused nagu, kas lubada koolide valikulist vastuvõtupoliitikat, kas tunnustada samasooabielusid ning mis laadi peaks olema organiseeritud religiooni ja riigi suhe.

De diversiteit van de Europese maatschappijen is een van de sterke punten van Europa en moet in overeenstemming met het subsidiariteitsbeginsel worden gerespecteerd. Over zaken als de opzet en inhoud van het onderwijs, erkenning van de huwelijkse staat of de gezinssituatie, adoptie, reproductieve rechten en vergelijkbare kwesties kan het best op nationaal niveau worden beslist. De ontwerprichtlijn verplicht de lidstaten dus niet hun huidige wetten en praktijken op het gebied van deze kwesties aan te passen. Ook heeft zij geen invloed op de nationale wetgeving met betrekking tot kerken en andere religieuze organisaties of hun verhouding met de Staat. Zo blijft het aan de lidstaten voorbehouden om besluiten te nemen over zaken als het toestaan van een selectief toelatingsbeleid op scholen, de erkenning van het huwelijk tussen personen van hetzelfde geslacht en de aard van de verhouding tussen georganiseerde godsdienst en de Staat.

Diskrimineerimise eri alused erinevad olemuslikult ning igaüks neist nõuab oma eripärale vastavaid vastumeetmeid. Siin ei ole küsimus hierarhia loomises erinevate diskrimineerimise aluste vahel, vaid kõige kohasema kaitsevormi pakkumises igaühe vastu neist.

De verschillende gronden van discriminatie verschillen sterk en vereisen dus elk een gerichte aanpak. Dit betekent niet dat er een hiërarchie tussen de verschillende gronden moet komen, maar dat voor elke grond de meest geschikte beschermingsvorm moet worden gevonden.

Vanuselise diskrimineerimise puhul on olukordi, kus inimese teistsugune kohtlemine lihtsalt tema vanuse tõttu võib üldsuse huvides olla õigustatud. Näitena võiks tuua miinimumvanuse juurdepääsul haridusele või teatavatele kaupadele ja teenustele või soodustariifid teatavatele vanuserühmadele ühistranspordi kasutamisel või muuseumidesse pääsul. Samuti, kui kindlustajad ja pangad kasutavad kliendi riskiprofiili hindamisel vanust kindlustusmatemaatilise tegurina, et pruugi olla tegemist diskrimineerimisega, kuigi seda tegurit tohiks kasutada üksnes siis, kui see on asjakohane ja põhineb objektiivsetel tõenditel. Samasugused kaalutlused kehtivad ka puuete puhul. Komisjon kavatseb algatada dialoogi finantsteenuste osutajate ja muude asjaomaste huvirühmadega, et vahetada parimaid tavasid ja julgustada nende kasutamist.

Wat leeftijd betreft, zijn er situaties waarin het in het algemeen belang kan zijn iemand puur op grond van zijn leeftijd anders te behandelen. Voorbeelden hiervan zijn de minimumleeftijd die geldt voor de toegang tot onderwijs en het kopen van bepaalde goederen en diensten en de voorkeurstarieven die voor bepaalde leeftijdsgroepen gelden voor het openbaar vervoer of museumbezoek. Bovendien is het niet per definitie discriminatie als verzekeraars en banken leeftijd als actuariële factor gebruiken om het risicoprofiel van klanten vast te stellen, hoewel deze factor alleen mag worden gebruikt als deze relevant is en gebaseerd is op objectieve argumenten. Vergelijkbare overwegingen gaan op voor een handicap. De Commissie wil een dialoog op gang brengen met financiële dienstverleners en andere betrokken partijen om goede werkwijzen uit te wisselen en te stimuleren.

Ka puuded nõuavad konkreetseid olukorra eripärale vastavaid lahendusi. Paljudes liikmesriikides on juba olemas õigusaktid, mis näevad ette puuetega inimeste kaitse, kuid tagatud kaitse liik ja sellega hõlmatud valdkonnad on suuresti erinevad. Lisaks nõuab ÜRO puuetega inimeste õiguste konventsiooni vastuvõtmine, millele Euroopa Ühendus ja selle liikmesriigid on ühiselt alla kirjutanud, ühiste standardite kehtestamist selle konventsiooniga ette nähtud õiguste rakendamisel siseriiklikus õiguses.

Ook een handicap vraagt om een specifieke, gerichte aanpak. Veel lidstaten hebben al wetgeving die mensen met een handicap beschermen, maar het soort bescherming dat wordt geboden en de gebieden waarvoor deze geldt, verschillen sterk. Daarnaast roept het Verdrag van de Verenigde Naties inzake de rechten van personen met een handicap, dat door zowel de Europese Gemeenschap als haar lidstaten is ondertekend, ertoe op gemeenschappelijke normen in de nationale wetgeving op te nemen voor de toepassing van de daarin vastgelegde rechten.

Puuetega inimeste tõelise võrdõiguslikkuseni ei ole võimalik jõuda pelgalt diskrimineerimise keelamise teel. See sõltub ka positiivsetest sammudest, sealhulgas puuetega inimeste vajadustele reageerimisest. Üha laiemalt ollakse Euroopa ühiskonnas seisukohal, et juurdepääsuvõimaluste puudumine on lubamatu. Puuetega inimestele aktiivse osalemise võimaluste loomine toob tegelikke majanduslikke ja sotsiaalseid hüvesid. Nagu oli juba 2000. aasta direktiivi puhul tööhõive valdkonnas, peaksid nende vajaduste rahuldamiseks võetavad meetmed jääma mõistlikkuse piiresse – need peaksid olema proportsioonis kliendi või kasutaja vajaduste ning asjaomasele organile või ettevõttele tekkivate kuludega. Liikmesriikidele jääb endiselt võimalus anda puuetega inimestele haridust kas harilikes või spetsiaalselt kohandatud asutustes.

Echte gelijkheid voor mensen met een handicap wordt niet alleen door een verbod op discriminatie bereikt. Daarvoor zijn positieve acties nodig, waarbij wordt ingespeeld op de behoeften van mensen met een handicap. Gebrekkige toegankelijkheid wordt in de Europese maatschappij steeds meer als onacceptabel gezien. Mensen met een handicap mogelijkheden bieden om een actieve bijdrage te leveren, heeft reële economische en maatschappelijke voordelen. Net zoals gold voor de richtlijn op het gebied van arbeid uit 2000, moeten maatregelen om aan hun behoeften tegemoet te komen, redelijk zijn: zij moeten in verhouding staan tot de behoeften van de klant of gebruiker en ook de kosten voor de betrokken organisatie of onderneming moeten in verhouding zijn. De lidstaten hebben nog steeds de keuze om onderwijs voor mensen met een handicap in gewone of in bijzondere instellingen te organiseren.

Tulevast direktiivi hakatakse kohaldama väga erinevates olukordades üle kogu Euroopa Liidu. Seepärast on kohane jätta liikmesriikidele teatav paindlikkusmarginaal. Näiteks eeskirjad, mis paistavad neutraalsed, kuid millel võib praktikas olla teatavale inimrühmale ebasoodus mõju, võiksid olla lubatud, kui need on mõistlikud ja täidavad õigustatud eesmärki. Direktiivi kohaldamist jälgides pöörab komisjon erilist tähelepanu selle võimaluse kasutamisele.

De toekomstige richtlijn zal in zeer uiteenlopende situaties overal in de Europese Unie worden toegepast. Daarom moeten de lidstaten enige flexibiliteit krijgen. Regelgeving die op het eerste gezicht neutraal is, maar in de praktijk een negatief effect op een bepaalde groep kan hebben, kan toelaatbaar zijn als deze redelijk is en een verantwoord doel heeft. Bij het toezicht op de uitvoering van de richtlijn zal de Commissie met name letten op de gebruikmaking van deze mogelijkheid.

Direktiivi eelnõu kohaldatakse kõikide kaupade tarnimise ja teenuste osutamise suhtes. Oleks ebaproportsionaalne panna kõiki direktiivi eelnõust tulenevaid kohustusi üksikisikutele, kes tegutsevad puhtalt eraisikutena. Seetõttu lähtub eelnõu mitme liikmesriigi praktikast ja sisaldab sätteid, mis piiravad selle kohaldamist kaupade tarnimisele ja teenuste osutamisele äritegevusena. Eraisikuid hõlmab see üksnes niivõrd, kui nad tegelevad oma äritegevusega.

De ontwerprichtlijn is van toepassing op de levering van alle goederen en diensten. Het zou echter onredelijk zijn als individuen die als privépersoon optreden aan alle verplichtingen van de ontwerprichtlijn zouden moeten voldoen. Het voorstel gaat daarom uit van de praktijksituatie in een aantal lidstaten en bevat bepalingen die de toepassing beperken tot de commerciële levering van goederen en diensten. Particulieren vallen hier alleen onder voor zover zij een commerciële activiteit uitoefenen.

Põhimõistete ja -mehhanismide poolest jääb direktiiv sellesama eduka malli juurde, mida on kasutatud juba olemasolevates direktiivides. Seetõttu kajastab direktiiv otsese ja kaudse diskrimineerimise, ahistamise ja diskrimineerimiskorralduse mõistete osas seniseid õigusakte. Sätted, mis käsitlevad võrdõiguslikkuse küsimustega tegelevate asutuste rolli ja liikmesriikide kohustust näha ette nõuetekohane diskrimineerimisvastane õiguskaitse riigi kohtutes, on samad, mis senistes õigusaktides. Seega on need mõisted ja mehhanismid juba liikmesriikide avalikele ja eraorganisatsioonidele tuttavad, mistõttu uut õigusakti peaks olema lihtsam üle võtta ja kohaldada. Samal ajal välditakse olemasolevaid direktiive täiendades vaidluste taasalustamist olemasoleva acquis ’ üle ja sellest tingitud ebakindlust. Komisjon usub, et see ettepanek pakub välja tasakaalustatud ja realistliku tee Euroopa diskrimineerimisvastase raamistiku täiendamiseks, ning kutsub nõukogu ja Euroopa Parlamenti üles arutama seda prioriteetse küsimusena esmajärjekorras.

Wat de belangrijkste begrippen en mechanismen betreft, neemt de voorgestelde richtlijn het succesvolle model van de bestaande richtlijnen over. De richtlijn weerspiegelt dus de huidige wetgeving wat betreft de definities van directe en indirecte discriminatie, intimidatie en instructies om te discrimineren. De bepalingen over de rol van organen voor de bevordering van gelijke behandeling en de verplichting van de lidstaten om te zorgen voor goede mogelijkheden om zich in geval van discriminatie tot de nationale rechter te wenden, zijn dezelfde als in de bestaande wetgeving. De publieke en particuliere organisaties in de lidstaten zijn dus al bekend met deze begrippen en mechanismen, waardoor het gemakkelijker moet zijn de nieuwe instrumenten in nationaal recht om te zetten en toe te passen. Tegelijkertijd voorkomt de voorgestelde aanpak, namelijk aanvulling van de bestaande richtlijnen, dat er opnieuw een discussie moet worden gevoerd en dat er onzekerheid over het huidige acquis ontstaat. De Commissie is van mening dat dit voorstel een evenwichtige, realistische stap is om het Europese rechtskader tegen discriminatie aan te vullen en roept de Raad en het Europees Parlement op de besprekingen hierover hoog op de agenda te zetten.

3. POLIITIKAVAHENDITE TUGEVDAMINE VÕRDSETE VÕIMALUSTE AKTIIVSEKS EDENDAMISEKS

3. VERSTERKING VAN DE BELEIDSINSTRUMENTEN VOOR DE ACTIEVE BEVORDERING VAN GELIJKE KANSEN

Mittediskrimineerimise ja võrdsete võimaluste edendamine kõigile sõltub ühtaegu tugevast seadusandlikust alusest ja reast poliitilistest vahenditest. Nende hulka kuulub teadlikkuse tõstmine, haavatavamate ühiskonnagruppide integreerimine, andmete kogumine ja positiivsed meetmed. Nõukogu resolutsioonis 2007. Euroopa aasta järeltegevuse kohta rõhutati nende poliitikavahendite täieliku arvessevõtmise ja edasiarendamise tähtsust.

De bevordering van non-discriminatie en gelijke kansen op alle gronden berust op zowel een gedegen wettelijke basis als op een verscheidenheid aan beleidsinstrumenten. Het gaat daarbij onder andere om bewustwording, mainstreaming, gegevensverzameling en positieve actie. In de resolutie van de Raad over de follow-up van het Europees Jaar 2007 werd onderstreept dat het belangrijk is volledig rekening te houden met deze beleidsinstrumenten en ze verder te ontwikkelen.

3.1 Tugevamad poliitikavahendid

3.1 Sterkere beleidsinstrumenten

Mittediskrimineerimise kinnistamine

Mainstreaming van non-discriminatie

Selleks et vähendada ebavõrdsust ja diskrimineerimist kõikides ühiskonnagruppides, tuleks mittediskrimineerimise põhimõtted kinnistada kõikidel EÜ asutamislepingu artikliga 13 hõlmatud diskrimineerimise alustel. Neist diskrimineerimise alustest kahe kohta on juba olemas konkreetne ELi poliitika, mis hõlmab rida hästi välja arendatud meetmeid nende põhimõtete kinnistamiseks. Esiteks ELi puuetega inimeste strateegia, mis põhineb tegevuskaval puuetega inimeste heaks aastateks 2003–2010 ning konkreetsemalt Euroopa tegevuskaval aastateks 2008–2009[10]. ÜRO puuetega inimeste õiguste konventsiooni rakendamine ühenduse ja liikmesriikide poolt on aluseks tihedamale koostööle selles valdkonnas. Teiseks naiste ja meeste võrdõiguslikkuse juhised aastateks 2006–2010,[11] mis on tegevusraamistikuks soolise võrdõiguslikkuse valdkonnas. Erilist tähelepanu pööratakse soolise perspektiivi kinnistamisele kavandatud tegevustes.

Om ongelijkheid en discriminatie die door alle groepen wordt ondervonden tegen te gaan, moeten de beginselen van mainstreaming worden toegepast op alle gronden die worden genoemd in artikel 13 van het EG-Verdrag. Twee van de gronden zijn al opgenomen in specifiek EU-beleid, dat ook een aantal goed ontwikkelde mainstreamingacties omvat. In de eerste plaats is de strategie inzake gehandicapten gebaseerd op het Actieplan voor personen met een handicap voor 2003-2010, en meer specifiek het Europees Actieplan 2008-2009[10]. De uitvoering van het Verdrag van de Verenigde Naties inzake de rechten van personen met een handicap door de Gemeenschap en de lidstaten zal de basis vormen voor meer samenwerking op dit gebied. Ten tweede biedt de routekaart voor de gelijkheid van vrouwen en mannen 2006-2010[11] het kader voor actie op het gebied van gelijkheid van mannen en vrouwen. Hierbij zal speciale aandacht uitgaan naar mainstreaming van het genderperspectief in de voorgestelde activiteiten.

Neist saavutustest lähtudes lülitab komisjon mittediskrimineerimise ja kõikide artiklis 13 nimetatud diskrimineerimise aluste suhtes võrdsete võimaluste tagamise küsimused kõikidesse poliitikavaldkondadesse, eelkõige olemasolevate koordineerimismehhanismide raames tööhõive, sotsiaalse kaasatuse, hariduse ja koolituse valdkonnas. Omalt poolt tugevdab komisjon uute ettepanekute mõju uurimist mittediskrimineerimise ja võrdsete võimaluste aspektist ning ergutab teatavas mittediskrimineerimisvaldkonnas kogemusi omavaid valitsusväliseid organisatsioone konsultatsioonidel osalema.

De Commissie zal deze resultaten als uitgangspunt gebruiken om te stimuleren dat vraagstukken op het gebied van non-discriminatie en gelijke kansen op alle in artikel 13 bedoelde gronden stelselmatig in al het beleid worden opgenomen, met name binnen de bestaande coördinatiemechanismen voor werkgelegenheid, sociale integratie, onderwijs en opleiding. De Commissie zal haar eigen nieuwe voorstellen beter screenen op de gevolgen voor non-discriminatie en gelijke kansen en zal ngo's met ervaring op het gebied van specifieke aspecten van non-discriminatie aanmoedigen aan raadplegingen deel te nemen.

Ta kutsub liikmesriike üles kasutama mitmesuguseid ühenduse ja riigi tasandil juba olemasolevaid haavatavate rühmade integreerimise vahendeid, head tava ja metoodikaid[12]. Võrdseid võimalusi, mittediskrimineerimiskaalutlusi ja juurdepääsunõudeid hõlmab ka kavandatav juhis sotsiaalselt vastutustundlike riigihangete kohta, et tõsta liikmesriikides teadlikkust sellest, kuidas edendada mittediskrimineerimist ja võrdset kohtlemist riigihangete poliitika ja praktika kaudu.

Zij dringt er bij de lidstaten op aan dat zij gebruikmaken van de verschillende instrumenten, werkwijzen en methoden voor mainstreaming die al op EU- en nationaal niveau beschikbaar zijn[12]. In het geplande handboek voor maatschappelijk verantwoordelijke overheidsopdrachten wordt ingegaan op overwegingen met betrekking tot gelijke kansen en non-discriminatie, en op toegankelijkheidseisen, om een bewustwordingsproces in de lidstaten op gang te brengen over hoe non-discriminatie en gelijke kansen in het beleid en de praktijk ten aanzien van overheidsopdrachten kunnen worden bevorderd.

Samuti propageerib komisjon jätkuvalt mittediskrimineerimise ja võrdse kohtlemise põhimõtteid muudes poliitikavaldkondades, nagu näiteks lapse õiguste[13] ja laienemise alal ning üldisemalt ELi välissuhetes, sh mitmepoolsel tasandil. Erilist tähelepanu pööratakse ELi mittekuuluvates riikides vähemusrühmadesse kuuluvate isikute õigustele.

De Commissie blijft de waarden van non-discriminatie en gelijke kansen ook in ander beleid promoten, zoals de rechten van het kind[13] en de uitbreiding, en meer in het algemeen in de buitenlandse betrekkingen van de EU, onder andere op multilateraal niveau. Hierbij wordt in het bijzonder aandacht besteed aan de rechten van personen die tot minderheden behoren in derde landen.

Diskrimineerimise mõõtmine ja edusammude hindamine

Discriminatie meten en voortgang evalueren

Täpsed andmed on hädavajalikud, et hinnata diskrimineerimise ulatust ja laadi ning töötada välja, kohandada, jälgida ja hinnata poliitikat. Valitseb märkimisväärne nõudlus andmete järele kõikide diskrimineerimise aluste kohta. Olemasolevad andmed erinevad suuresti nii diskrimineerimise aluste kaupa kui ka liikmesriigiti[14], mis muudab andmete võrdlemise raskeks, kui mitte lausa võimatuks.

Betrouwbare gegevens zijn essentieel om de omvang en aard van discriminatie te beoordelen en beleid te formuleren, aan te passen, te controleren en te evalueren. Er is grote vraag naar gegevens over alle gronden van discriminatie. De beschikbare gegevens verschillen sterk naar discriminatiegrond en lidstaat[14], waardoor het moeilijk of zelfs onmogelijk is gegevens te vergelijken.

Eraelu puutumatust ja andmekaitset käsitlevates õigusaktides on sätestatud andmete kogumise ja töötlemise kriteeriumid[15]. Üldiselt on Euroopa avalikkus valmis andma küsitluste puhul anonüümselt isikuandmeid, et võidelda diskrimineerimise vastu[16]. Komisjon uurib võimalusi: i) koguda korrapäraselt statistikat diskrimineerimise ulatuse ja mõju kohta koostöös liikmesriikide statistikaasutustega ühenduse statistikaprogrammi alusel, eelkõige rassilise ja rahvusliku tausta, usutunnistuse/veendumuste ja seksuaalse sättumuse kohta, kus teave on veel puudulik, ning ii) kehtestada ELi uuringumoodul diskrimineerimise kohta. Samuti teeb ta tihedat koostööd Equinetiga, et töötada välja süsteem informatsiooni kogumiseks riiklikele võrdõiguslikkuse küsimustega tegelevatele asutustele esitatud kaebuste kohta.

In de wetgeving inzake privacy en gegevensbescherming zijn criteria voor het verzamelen en verwerken van gegevens vastgelegd[15]. Over het geheel genomen is het Europese publiek bereid anoniem persoonlijke informatie te verstrekken in tellingen bedoeld om discriminatie te bestrijden[16]. De Commissie onderzoekt momenteel de mogelijkheid om: i) in samenwerking met de bureaus voor de statistiek van de lidstaten regelmatig statistieken te verzamelen over de omvang en impact van discriminatie in het kader van het communautair statistisch programma, met name op grond van ras en etnische afstamming, godsdienst of overtuiging en seksuele geaardheid, waarvoor nog steeds een gebrek aan informatie bestaat, en ii) een EU-enquêtemodule over discriminatie op te zetten. Zij werkt ook nauw samen met Equinet bij het ontwikkelen van een systeem om informatie te verzamelen over klachten die bij de nationale instanties voor gelijke kansen binnenkomen.

Positiivsed meetmed

Positieve actie

Ühetaoline kohtlemine võib tuua kaasa vormilise võrdõiguslikkuse, aga sellest ei piisa, et tagada võrdõiguslikkust praktikas. ELi diskrimineerimisvastased õigusaktid ei takista liikmesriike säilitamast või kehtestamast konkreetseid meetmeid, et hoida ära või kompenseerida halvemust, mis tuleneb diskrimineerimisest alusel, mille suhtes on ette nähtud kaitse.

Gelijke behandeling kan leiden tot formele gelijkheid, maar is niet voldoende om gelijkheid in de praktijk tot een realiteit te maken. De EU-wetgeving inzake non-discriminatie verbiedt lidstaten niet specifieke maatregelen te nemen of in stand te houden om nadelen die het gevolg zijn van discriminatie op gronden waarvoor bescherming is voorzien, te voorkomen of compenseren.

Rolli, mida positiivsed meetmed võivad mängida sisulise võrdsuse puudumise hüvitamisel ühiskonnas, on hakatud üha enam hindama.[17] Mõned liikmesriigid[18] on kehtestanud sätted, mis kohustavad ametivõime edendama võrdsust kui kogu oma tegevuse üht olulist eesmärki. Komisjon kasutab alalist dialoogi liikmesriikidega, et edendada positiivsete meetmete pakutud võimaluste täielikku ärakasutamist, eelkõige juurdepääsu haridusele, tööhõivele, eluasemele ja tervishoiuteenustele.

Er komt steeds meer erkenning voor de rol die positieve actie kan spelen om het gebrek aan wezenlijke gelijkheid in de maatschappij aan te pakken[17]. Sommige lidstaten[18] hebben bepalingen ingevoerd die overheidsinstanties verplichten gelijkheid in al hun activiteiten als centrale doelstelling te bevorderen. De Commissie zal de permanente dialoog met de lidstaten aangrijpen om hen aan te moedigen de mogelijkheden van positieve actie volledig te benutten, met name in de toegang tot onderwijs, werk, huisvesting en gezondheidszorg.

Teadlikkuse tõstmine ja koolitus

Bewustmakings- en opleidingsactiviteiten

Olemasolevate õigusnormide tundmine on eeltingimus, et võimalikud ohvrid saaksid neid tegelikkuses ära kasutada ning et tööandjad, teenuseosutajad ja haldusasutused oleksid oma kohustustest teadlikud. Kuid, nagu eespool märgitud, tuntakse diskrimineerimisvastaseid õigusnorme endiselt vähe.[19] Et teha edusamme, peavad kõige suuremad – ja ühtlasi kõige raskemini saavutatavad – muutused toimuma stereotüüpide ja igasuguste eelarvamuste murdmisel. ELi infokampaaniat „Mitmekesisuse poolt, diskrimineerimise vastu“ jätkatakse tihedas koostöös liikmesriikide töörühmadega, kus on kokku tulnud kodanikuühiskond, valitsusametnikud, sotsiaalpartnerid ja muud huvirühmad. Komisjon annab ka edasist toetust kehtivate õigusnormide alaseks koolituseks, mis on suunatud olulisematele huvirühmadele, sh võrdõiguslikkuse küsimustega tegelevatele asutustele, kohtunikele, advokaatidele, valitsusvälistele organisatsioonidele ja sotsiaalpartneritele.

Er moet voorlichting over de bestaande wetgeving worden gegeven, zodat potentiële slachtoffers er een beroep op kunnen doen en werkgevers, dienstverleners en instanties zich bewust worden van hun plichten. Maar zoals eerder aangegeven, is de non-discriminatiewetgeving nog steeds niet erg bekend[19]. Als we meer willen bereiken, zijn de grootste veranderingen – die het moeilijkst te bewerkstelligen zijn – het bestrijden van stereotypes en vooroordelen in alle vormen. De EU-voorlichtingscampagne 'Voor diversiteit, tegen discriminatie' zal worden uitgevoerd in nauwe samenwerking met nationale werkgroepen, bestaande uit vertegenwoordigers van maatschappelijke organisaties, regeringsfunctionarissen, sociale partners en andere actoren. De Commissie zal ook meer steun verlenen voor opleidingsactiviteiten over de bestaande wetgeving die gericht zijn op de belangrijkste actoren, waaronder organen voor de bevordering van gelijke behandeling, rechters, advocaten, ngo's en sociale partners.

Mitmekesisuse hüvede propageerimine töökohtadel

De voordelen van diversiteit op de werkplek promoten

Tõdedes, et õigusnormid on tulemuslikumad, kui need käivad käsikäes progressiivsete ja uuenduslike strateegiatega, mida tööandjad rakendavad üha mitmekesisema töötajaskonna juhtimisel, toetavad komisjon[20] ja liikmesriigid[21] juhtimise arendamist mitmekultuurilises keskkonnas, nii suuremates ettevõtetes kui ka VKEdes[22].

De Commissie[20] en de lidstaten[21] zijn zich ervan bewust dat wetgeving effectiever is als werkgevers geleidelijk innovatieve strategieën invoeren om een steeds diverser personeelsbestand te beheren, en ondersteunen daarom de ontwikkeling van diversiteitsmanagement, zowel in grotere ondernemingen als in het MKB[22].

Nõukogu on kutsunud liikmesriike ja komisjoni üles edendama veelgi töötajaskonna mitmekesisust ning soodustama sobivate juhtimisvahendite, sealhulgas vabatahtlike hartade[23] väljaarendamist. Vastuseks ergutab komisjon ettevõtete ja ettevõtjate organisatsioonide toetusel vabatahtlikke üleeuroopalisi algatusi. Komisjon edendab ka koostööd ettevõtete, ärikoolide ja ülikoolide vahel, et uurida tihedama teadus- ja koolituskoostöö võimalusi mitmekesisusega seotud küsimustes. Lisaks edendab komisjon ELi ja liikmesriikide tasandi avaliku halduse asutustes mitmekesisust ja paremat juhtimist mitmekultuurilises keskkonnas[24].

De Raad heeft de lidstaten en de Commissie verzocht verder te werken aan diversiteit onder de werknemers en te stimuleren dat voor het bedrijfsleven relevante instrumenten worden ontwikkeld, onder andere vrijwillige convenanten[23]. In reactie hierop zal de Commissie, met de hulp van de bedrijfs- en werkgeversorganisaties, vrijwillige initiatieven op EU-niveau ondersteunen. Zij stimuleert ook dat bedrijven, bedrijfskundeopleidingen en universiteiten onderzoeken hoe zij beter kunnen samenwerken op het gebied van onderzoek en opleiding op diversiteitsgerelateerde terreinen. Bovendien zal zij diversiteit en een beter diversiteitsmanagement in overheidsinstellingen op EU- en nationaal niveau stimuleren[24].

3.2 Dialoogi arendamine mittediskrimineerimise ja võrdsete võimaluste küsimustes

3.2 De dialoog over non-discriminatie en gelijke kansen ontwikkelen

Kõigile võrdsete võimaluste Euroopa aastal 2007 kaasati kõik osalised kõiki diskrimineerimisvorme käsitlevasse dialoogi ELi ja liikmesriikide tasandil ning avati seega uued võimalused mittediskrimineerimise ja võrdsete võimaluste edendamiseks. Liikmesriigid ja kodanikuühiskond on tunnistanud, et see dialoog peaks toimuma pideval alusel. Niisugused mõttevahetused hakkavad põhinema iga-aastastel võrdõiguslikkuse tippkohtumistel, mis toovad kokku kõige kõrgema tasandi huvirühmad ning kus vaadatakse üle senine olukord ja antakse kätte suunad edasiseks tegevuseks.

In 2007 heeft het Europees Jaar voor gelijke kansen voor iedereen een middel aangereikt om non-discriminatie en gelijke kansen te bevorderen door alle actoren in een dialoog over alle discriminatiegronden op EU- en nationaal niveau te betrekken. De lidstaten en de maatschappelijke organisaties hebben erkend dat deze dialoog op een meer permanente basis moet plaatsvinden. Een dergelijke uitwisseling zal gebaseerd zijn op de jaarlijkse "Equality Summits", waar actoren op het hoogste niveau bijeenkomen om de balans op te maken en een nieuwe impuls te geven en koers te bepalen.

Komisjon on moodustanud diskrimineerimisvastase valitsusekspertide rühma[25], et uurida siseriiklike ja ELi tasandi diskrimineerimisvastaste meetmete mõju, kinnitada kogemuste vahetamise kaudu head tava ja töötada välja sihtnäitajad, et hinnata diskrimineerimisvastase poliitika tulemuslikkust. Näiteks kavatseb komisjon koostöös selle rühmaga töötada välja järelmeetmed, lähtudes Euroopa Põhiõiguste Ameti poolt ELis läbi viidud võrdlusuuringust, mis käsitles homofoobiat ja diskrimineerimist seksuaalse sättumuse põhjal. Rühm kohtub regulaarselt kodanikuühiskonna, sotsiaalpartnerite ja Equinetiga. Ühendus võiks kasutada programmi PROGRESS, et toetada selle protsessi kaudu uuenduslike tavade kindlakstegemist. Komisjon esitab selle töö tulemuste kohta aruande võrdõiguslikkuse küsimusi käsitlevatel tippkohtumistel.

De Commissie heeft een groep van regeringsdeskundigen op het gebied van non-discriminatie[25] in het leven geroepen om de impact van non-discriminatiemaatregelen op nationaal en EU-niveau te onderzoeken, goede werkwijzen door middel van peer learning te valideren en benchmarks te ontwikkelen om de doeltreffendheid van non-discriminatiebeleid te beoordelen. De Commissie wil onder andere met deze groep samenwerken om follow-up te geven aan de vergelijkende studie over homofobie en discriminatie op grond van seksuele geaardheid in de EU, die door het Europees Agentschap voor de grondrechten is uitgevoerd. De groep zal regelmatig bijeenkomen met maatschappelijke organisaties, de sociale partners en Equinet. De EU kan het Progressprogramma gebruiken om via dit proces innovatieve werkwijzen te bepalen. De Commissie zal aan de "Equality Summits" verslag uitbrengen over de resultaten hiervan.

Komisjon kavatseb kasutada neid uusi juhtimismehhanisme, et astuda vastu mitmekordsele diskrimineerimisele, lähtudes mõnedes liikmesriikides kehtivast tavast tagada sellise diskrimineerimise ohvritele üks ühtne õigusmenetlus kaebuste esitamiseks ning käsitada tõendeid selle kohta, et diskrimineerimine on toimunud rohkem kui ühel alusel, raskendava asjaoluna. Komisjon tõstab teadlikkust mitmekordsest diskrimineerimisest, finantseerides valdkondadevahelisi rühmitusi esindavate valitsusväliste organisatsioonide väiksemaid võrgustikke ja nende tegevust.

De Commissie wil deze nieuwe bestuursmechanismen gebruiken om het probleem van meervoudige discriminatie aan te pakken met behulp van de werkwijze van een aantal lidstaten, die één juridische procedure hebben ingesteld voor slachtoffers van dergelijke discriminatie om een klacht in te dienen en bewijs aan te voeren waaruit blijkt dat er sprake is van discriminatie op meer dan één grond, hetgeen als verzwarende omstandigheid geldt. De Commissie zal meer bekendheid geven aan meervoudige discriminatie door financieringsactiviteiten en door financiering van kleinere netwerken van ngo's die intersectionele groepen vertegenwoordigen.

3.3. Paremate töövahendite kasutamine romi rahva sotsiaalse kaasamise edendamiseks

3.3 Betere instrumenten gebruiken om de sociale integratie van de Roma te verbeteren

Diskrimineerimisvastase võitluse hoogustamine nii seadusandlike kui ka poliitiliste vahenditega toob kasu kõikidele potentsiaalsetele huvirühmade kategooriatele, aga siiski on endiselt oluline leida lahendusi ka konkreetsete gruppide konkreetsetele probleemidele. Üks niisuguseid murettekitavaid probleeme on praegusel ajal romi rahva olukord, mida iseloomustab visalt püsiv individuaalne ja institutsiooniline diskrimineerimine ning kaugeleulatuv sotsiaalne tõrjutus. Miljonite inimeste marginaliseerimine on vastuvõetamatu eelkõige võrdõiguslikkuse ja inimõiguste takistamatu kasutamise seisukohast. Seda ei saa õigustada ka sotsiaalse ühtekuuluvuse seisukohast. Veelgi enam, nii suure inimgrupi ulatuslik töötus ja vaesus on majanduslik raiskamine. Sellele põletavale probleemile lahenduse leidmine on Euroopa Liidu ja liikmesriikide ühine ülesanne.

Aanscherping van de strijd tegen discriminatie met behulp van zowel wetgevings- als beleidsinstrumenten zal alle belanghebbende groepen ten goede komen, maar het blijft belangrijk specifieke aandachtspunten van bepaalde groepen aan de orde te stellen. Met name de situatie van de Roma is zorgwekkend, nu hun situatie wordt gekenmerkt door aanhoudende individuele en institutionele discriminatie en vergaande sociale uitsluiting. De marginalisering van miljoenen mensen is onaanvaardbaar, vooral vanuit het oogpunt van gelijkheid en een daadwerkelijke uitoefening van de mensenrechten. Het is ook laakbaar vanuit het oogpunt van sociale samenhang. Niet in de laatste plaats is de massale werkloosheid en armoede onder deze grote groep mensen in economisch opzicht een verspilling. De aanpak van dit dringende probleem is een gezamenlijke verantwoordelijkheid van de Europese Unie en de lidstaten.

Komisjon on korduvalt hukka mõistnud igasugused mustlastevastasuse ilmingud kui konkreetse rassismivormi, mis ei sobi kokku ELi põhimõtetega. ELi diskrimineerimisvastaste õigusaktide kohaldamine liikmesriikides on romide kaasamise alustala. Komisjon jälgib selles valdkonnas tähelepanelikult olukorda ja süvendab koos liikmesriikide võrdõiguslikkuse küsimustega tegelevate asutustega tehtavat tööd, et parandada nende suutlikkust lahendada romide diskrimineerimisega seotud juhtumeid. Komisjon jätkab suutlikkuse suurendamise toetamist romi kodanikuühiskonnas ja edendab nende kaasamist kõikidel poliitika väljatöötamise ja rakendamise tasemetel.

De Commissie heeft alle uitingen van zigeunerhaat herhaaldelijk veroordeeld als een specifieke vorm van racisme die in strijd is met de beginselen van de EU. De toepassing van de EU-wetgeving op het gebied van discriminatie in de lidstaten is het fundamentele uitgangspunt voor de integratie van de Roma. De Commissie zal hierop alert blijven en nog intensiever gaan samenwerken met de nationale organen voor de bevordering van gelijke behandeling om hun capaciteit om gevallen van discriminatie van Roma aan te pakken, te vergroten. De Commissie zal steun blijven bieden aan de capaciteitsvergroting van de maatschappelijke organisaties van de Roma en hun betrokkenheid bij beleidsvorming en -uitvoering op alle niveaus blijven stimuleren.

Romide olukorda on tunnistanud ka Euroopa Ülemkogu, mis kutsus 2007. aasta detsembris komisjoni üles „olemasolevaid poliitikaid ja vahendeid läbi vaatama ning esitama nõukogule aruande tehtud edusammude kohta“. Käesolevale dokumendile lisatud komisjoni talituste töödokument on sellele üleskutsele vastuseks. Selles näidatakse, et on olemas õiguslike, finantsiliste ja poliitilise kooskõlastustegevuse vahendite võimas raamistik ja neid vahendeid kasutatakse üha enam, kuid on võimalik veelgi rohkem teha, et nende kasutamine oleks tulemuslikum.

De situatie van de Roma is erkend door de Europese raad, die de Commissie in december 2007 verzocht de bestaande beleidsvormen en instrumenten te bekijken en aan de Raad verslag uit te brengen over de gemaakte vorderingen. Met het bijgaande werkdocument wordt aan dat verzoek voldaan. Hierin wordt aangetoond dat er een solide kader is van wettelijke, financiële en beleidsmatige coördinatie-instrumenten en dat deze steeds vaker worden ingezet, maar dat er nog meer kan worden gedaan om ze doeltreffender te laten functioneren.

Nende vahendite mõju kohapeal sõltub siiski liikmesriikide pühendumusest ja kõikide osaliste suutlikkusest neid täies ulatuses ära kasutada. 2008. aasta juuni Euroopa Ülemkogu palus nõukogul käsitada seda küsimust eriti kiireloomulisena. Komisjon kasutab kõiki oma käsutuses olevaid vahendeid, et seda protsessi toetada, oodates Euroopa Ülemkogult Prantsusmaa eesistumisaja lõpul selget seisukohavõttu.

De impact van deze instrumenten in de praktijk is echter afhankelijk van de inzet van de lidstaten en het vermogen van alle betrokken actoren om ze volledig te benutten. De Europese Raad van juni 2008 verzocht de Raad deze zaak met spoed te behandelen. De Commissie zal alle middelen die haar ter beschikking staan, gebruiken om dit proces te ondersteunen en verwacht een duidelijke toezegging van de Europese Raad aan het einde van het Franse voorzitterschap.

Et toetada ja edendada liikmesriikide, ELi institutsioonide ja kodanikuühiskonna ühist pühendumust, korraldab komisjon septembris 2008 Euroopa kultuuridevahelise dialoogi aasta raames ELi romide tippkohtumise, kuhu tulevad kokku kõik huvirühmad; tippkohtumise lõppotsused esitatakse Prantsusmaale kui eesistujariigile, et neid ministrite nõukogus 2008. aasta detsembri Euroopa Ülemkoguks valmistudes põhjalikumalt kaaluda. Lisaks kavatseb komisjon juba tehtud ulatuslikest uuringutest lähtudes koostada igakülgse uurimuse, mis käsitleb olemasolevat poliitikat ja institutsioonilisi mehhanisme ning nende seoseid romi rahvale suunatud programmide ja projektidega, et teha kindlaks edukad ülevõetavad tavad ja nii ühenduse ja siseriiklike vahendeid paremini ära kasutada.

Om een gezamenlijke verbintenis van de lidstaten, de EU-instellingen en de maatschappelijke organisaties te ondersteunen en te bevorderen, organiseert de Commissie in het kader van het Europees Jaar voor de interculturele dialoog in september 2008 een EU-Romatop van alle actoren; de conclusies van de top zullen aan het Franse voorzitterschap worden aangeboden voor nadere bespreking in de Raad van Ministers, die voorafgaat aan de Europese Raad van december 2008. Bovendien zal de Commissie, op basis van het uitgebreide onderzoek dat al is verricht, een overkoepelende studie uitvoeren over het huidige beleid en de bestaande institutionele mechanismen en de wijze waarop deze gekoppeld zijn aan programma's en projecten die op Roma gericht zijn, met als doel succesvolle, overdraagbare werkwijzen op te sporen om beter gebruik te maken van EU- en nationale instrumenten.

4. KOKKUVÕTE

4. CONCLUSIE

Komisjon on kindlalt pühendunud võitlusele kõikide diskrimineerimisvormide vastu EÜ asutamislepingu artikli 13 alusel ning jälgib jätkuvalt hoolega olemasolevate direktiivide ülevõtmist. Et ELi õigusraamistikku terviklikuks muuta, esitab ta ettepaneku direktiivi kohta, millega keelatakse diskrimineerimine vanuse, puuete, seksuaalse sättumuse, usutunnistuse või veendumuste põhjal ka väljaspool tööhõive sfääri. Komisjon kutsub nõukogu ja parlamenti üles arutama seda ettepanekut prioriteetse küsimusena esmajärjekorras.

De Commissie zet zich volledig in voor de bestrijding van alle vormen van discriminatie die worden genoemd in artikel 13 van het EG-Verdrag en zal de omzetting van de huidige richtlijnen in nationaal recht nauwlettend blijven volgen. Om het EU-rechtskader aan te vullen, dient zij een voorstel in voor een nieuwe richtlijn die discriminatie op grond van leeftijd, handicap, seksuele geaardheid en godsdienst of overtuiging buiten de werksfeer verbiedt. De Commissie verzoekt de Raad en het Parlement de discussies over het voorstel als prioriteit te behandelen.

Üksikisiku õiguste edukas kaitse peab käima käsikäes mittediskrimineerimise ja võrdsete võimaluste aktiivse edendamisega. Komisjon püüab olulisimates valdkondades, nagu teadlikkuse tõstmine, mittediskrimineerimise integreerimine kõikidesse valdkondadesse, positiivsed meetmed ja andmete kogumine, saavutada veelgi enam edu nii ELi kui ka liikmesriikide tasandil. Diskrimineerimisvastase poliitika veelgi kindlam juhtimine peaks hõlbustama liikmesriikidevahelist hea tava vahetust, üksteiselt õppimist ja sihtnäitajate seadmist ning ergutama uute lähenemisviiside otsimist, et leida lahendusi näiteks mitmekordsele diskrimineerimisele.

Een succesvolle wettelijke bescherming van de individuele rechten moet gepaard gaan met de actieve bevordering van non-discriminatie en gelijke kansen. De Commissie zet zich ervoor in dat op EU- en nationaal niveau nieuwe vorderingen worden geboekt op de belangrijkste gebieden, zoals bewustwording, mainstreaming van non-discriminatie, positieve actie en gegevensverzameling. Een steviger aanpak van het non-discriminatiebeleid moet de uitwisseling van goede werkwijzen, peer learning en benchmarking tussen de lidstaten vergemakkelijken en de ontwikkeling van nieuwe benaderingen van bijvoorbeeld meervoudige discriminatie bevorderen.

Koostöös kodanikuühiskonna ja sotsiaalpartneritega jälgib komisjon käesolevas teatises sätestatud algatuste rakendamist. Ta annab hinnangu tehtud edusammudele ja konkreetsete tegevuste mõjule.[pic][pic][pic][pic][pic][pic][pic][pic][pic][pic][pic][pic][pic][pic][pic][pic][pic][pic]

De Commissie zal, in samenwerking met de maatschappelijke organisaties en de sociale partners, toezicht houden op de uitvoering van de in deze mededeling beschreven initiatieven. Zij zal de voortgang en effecten van specifieke activiteiten evalueren.[pic][pic][pic][pic][pic][pic][pic][pic][pic][pic][pic][pic][pic][pic][pic][pic][pic][pic]

[1] Eurobaromeetri eriuuring nr 296 (2008).

[1] Speciale Eurobarometer nr. 296 (2008).

[2] KOM(2008) 412 lõplik.

[2] COM (2008) 412 definitief.

[3] KOM(2005) 224 lõplik.

[3] COM (2005) 224 definitief.

[4] Nõukogu 29. juuni 2000. aasta direktiiv 2000/43/EÜ, millega rakendatakse võrdse kohtlemise põhimõte sõltumata isikute rassilisest või etnilisest päritolust (EÜT L 180, 19.7.2000, lk 22), 27. novembri 2000. aasta direktiiv 2000/78/EÜ, millega kehtestatakse üldine raamistik võrdseks kohtlemiseks töö saamisel ja kutsealale pääsemisel (EÜT L 303, 2.12.2000, lk 16) ja 13. detsembri 2004. aasta direktiiv 2004/113/EÜ meeste ja naiste võrdse kohtlemise põhimõtte rakendamise kohta seoses kaupade ja teenuste kättesaadavuse ja pakkumisega (ELT L 373, 21.12.2004, lk 37).

[4] Richtlijn 2000/43/EG van de Raad van 29 juni 2000 houdende toepassing van het beginsel van gelijke behandeling van personen ongeacht ras of etnische afstamming (PB L 180 van 19.7.2000, blz. 22), Richtlijn 2000/78/EG van de Raad van 27 november 2000 tot instelling van een algemeen kader voor gelijke behandeling in arbeid en beroep (PB L 303 van 2.12.2000, blz. 16) en Richtlijn 2004/113/EG van de Raad van 13 december 2004 houdende toepassing van het beginsel van gelijke behandeling van mannen en vrouwen bij de toegang tot en het aanbod van goederen en diensten (PB L 373 van 21.12.2004, blz. 37).

[5] KOM(2006) 643 lõplik.

[5] COM (2006) 643 definitief.

[6] KOM(2008) 225 lõplik.

[6] COM(2008) 225 definitief.

[7] Eurobaromeetri uuring on näidanud, et ainult 33% eurooplastest teab oma õigusi puhuks, kui nad peaksid diskrimineerimise ohvriks langema: http://ec.europa.eu/employment_social/fundamental_rights/public/pubst_en.htm .

[7] Uit een Eurobarometerenquête kwam naar voren dat slechts 33% van de Europeanen op de hoogte zijn van hun rechten als zij het slachtoffer zijn van discriminatie: http://ec.europa.eu/employment_social/fundamental_rights/public/pubst_en.htm .

[8] Otsus nr 1672/2006/EÜ, 24. oktoober 2006, ELT L 315, 15.11.2006, lk 1.

[8] Besluit nr. 1672/2006/EG van 24 oktober 2006 (PB L 315 van 15.11.2006, blz. 1).

[9] Euroopa võrdõiguslikkuse küsimustega tegelevate asutuste võrgustik http://www.equineteurope.org.

[9] Europees netwerk van organen voor de bevordering van gelijke behandeling,http://www.equineteurope.org.

[10] KOM(2007) 738 lõplik.

[10] COM(2007) 738 definitief.

[11] KOM(2006) 92 lõplik.

[11] COM(2006) 92 definitief.

[12] „Non-discrimination mainstreaming: instruments, case studies and the way forwards“, Euroopa Komisjon, aprill 2007

[12] Non-discrimination mainstreaming: instruments, case studies and the way forwards , Europese Commissie, april 2007.

[13] Teatis “Euroopa Liidu lapse õiguste strateegia väljatöötamine”, KOM(2006) 367 lõplik.

[13] Mededeling – Naar een EU-strategie voor de rechten van het kind (COM(2006) 367 definitief).

[14] Vt “Conceptual Framework Study Report”, Euroopa Komisjon, jaanuar 2008:http://ec.europa.eu/employment_social/fundamental_rights/pdf/pubst/stud/measprog08_en.pdf.

[14] Zie Conceptual Framework Study Report , Europese Commissie, januari 2008:http://ec.europa.eu/employment_social/fundamental_rights/pdf/pubst/stud/measprog08_en.pdf.

[15] Vt “Measuring discrimination: Data collection and EU equality law, European network of legal experts in the non-discrimination field”, veebruar 2007:http://ec.europa.eu/employment_social/fundamental_rights/pdf/legnet/07measdis_en.pdf.

[15] Zie Measuring discrimination: Data collection and EU equality law, European network of legal experts in the non-discrimination field, februari 2007:http://ec.europa.eu/employment_social/fundamental_rights/pdf/legnet/07measdis_en.pdf.

[16] 75% eurooplasi on valmis nimetama oma rassilist päritolu, 74% usutunnistust ja 65% seksuaalset sättumust: vt Eurobaromeetri eriuuring nr 263, jaanuar 2007.

[16] 75% van de Europeanen is bereid hun ras aan te geven, 74% hun godsdienst en 65% hun seksuele geaardheid: zie Speciale Eurobarometer nr. 263, januari 2007.

[17] “Beyond Formal Equality: Positive Action under Directives 2000/43/EC and 2000/78/EC”, Euroopa Komisjon, oktoober 2007: http://ec.europa.eu/employment_social/fundamental_rights/pdf/legnet/bfe07_en.pdf.

[17] Beyond Formal Equality: Positive Action under Directives 2000/43/EC and 2000/78/EC , Europese Commissie, oktober 2007: http://ec.europa.eu/employment_social/fundamental_rights/pdf/legnet/bfe07_en.pdf.

[18] Ühendkuningriik ja Soome

[18] Het VK en Finland.

[19] Eurobaromeetri eriuuring nr 263 / TNS Opinion & Social

[19] Speciale Eurobarometer nr. 263 / TNS Opinion and Social.

[20] “The Business Case for Diversity – Good practices in the workplace”, Euroopa Komisjon, 2005: http://ec.europa.eu/employment_social/fundamental_rights/pdf/events/busicase_en.pdf.

[20] The Business Case for Diversity – Good practices in the workplace , Europese Commissie, 2005: http://ec.europa.eu/employment_social/fundamental_rights/pdf/events/busicase_en.pdf.

[21] Prantsusmaa, Belgia (Brüsseli pealinnapiirkond) ja Saksamaa.

[21] Frankrijk, België (Brussels Hoofdstedelijk Gewest) en Duitsland.

[22] “Diversity at work: 8 steps for small and medium-sized businesses”, Euroopa Komisjon, 2007: http://ec.europa.eu/employment_social/fundamental_rights/pdf/pubst/broch/8steps07_en.pdf.

[22] Diversity at work: 8 steps for small and medium-sized businesses , Europese Commissie, 2007: http://ec.europa.eu/employment_social/fundamental_rights/pdf/pubst/broch/8steps07_en.pdf.

[23] Nõukogu resolutsioon 2007/C 308/01, 5. detsember 2007.

[23] Resolutie van de Raad van 5 december 2007 (PB C 308 van 19.12.2007, blz. 1).

[24] Näiteks algatades ülevaateuuringu avaliku sektori tööandjate võtete kohta diskrimineerimise vastu võitlemisel ja mitmekesisuse edendamisel.

[24] Bijvoorbeeld door middel van een overzichtsstudie over de wijze waarop openbare werkgevers discriminatie tegengaan en diversiteit stimuleren.

[25] K(2008)3261.

[25] C(2008) 3261.