COMMISSION DECISION of 26 June 1997 pursuant to Article 90 (3) of the EC Treaty on the exclusive right to broadcast television advertising in Flanders (Only the French and Dutch texts are authentic) (Text with EEA relevance) (97/606/EC)

ΑΠΟΦΑΣΗ ΤΗΣ ΕΠΙΤΡΟΠΗΣ της 26ης Ιουνίου 1997 δυνάμει του άρθρου 90 παράγραφος 3 της συνθήκης ΕΚ σχετικά με το αποκλειστικό δικαίωμα μετάδοσης τηλεοπτικών διαφημίσεων στη Φλάνδρα (Τα κείμενα στη γαλλική και την ολλανδική γλώσσα είναι τα μόνα αυθεντικά) (Κείμενο που παρουσιάζει ενδιαφέρον για τον ΕΟΧ) (97/606/ΕΚ)

THE COMMISSION OF THE EUROPEAN COMMUNITIES,

Η ΕΠΙΤΡΟΠΗ ΤΩΝ ΕΥΡΩΠΑΪΚΩΝ ΚΟΙΝΟΤΗΤΩΝ,

Having regard to the Treaty establishing the European Community, and in particular Article 90 (3) thereof,

Έχοντας υπόψη:

Having given the Belgian authorities and the private television company Vlaamse Televisie Maatschappij NV notice to submit their comments on the Commission's objections to the monopoly on television advertising in Flanders,

τη συνθήκη για την ίδρυση της Ευρωπαϊκής Κοινότητας, και ιδίως το άρθρο 90 παράγραφος 3,

Whereas:

αφού κάλεσε τις βελγικές αρχές και την εταιρεία ιδιωτικής τηλεόρασης Vlaamse Televisie Maatschappij NV να γνωστοποιήσουν τις απόψεις τους όσον αφορά τις αιτιάσεις που διατύπωσε η Επιτροπή σχετικά με το μονοπώλιο τηλεοπτικών διαφημίσεων στη Φλάνδρα,

Εκτιμώντας τα ακόλουθα:

I. THE FACTS

Ι. ΠΡΑΓΜΑΤΙΚΑ ΠΕΡΙΣΤΑΤΙΚΑ

The State measure

(1) This Decision relates to the monopoly granted to the private company Vlaamse Televisie Maatschappij NV ('VTM`) by the Flemish community of the Kingdom of Belgium to broadcast television advertising aimed at the Flemish community as a whole.

Το υπό εξέταση κρατικό μέτρο

The Flemish legislation on the media was consolidated by the Decree of the government of the Flemish community of 25 January 1995, which was ratified by the Decree of the Council of the Flemish community of 23 February 1995, hereinafter referred to as the 'Codex` (1). The Codex consolidates the provisions of the Decree of 28 January 1987 on the retransmission of radio and television programmes on the radio and television cable networks and the approval of non-public television companies (hereinafter referred to as 'the 1987 Decree` (2)), the Decree of 12 June 1991 laying down rules on radio and television advertising and sponsorship (hereinafter referred to as 'the 1991 Decree` (3)) and the Decree of 4 May 1994 on radio and television cable networks and the authorization required to establish and exploit such networks and on the promotion of the broadcasting and production of television programmes (hereinafter referred to as 'the 1994 Cable Decree` (4)).

(1) Η παρούσα απόφαση αφορά το μονοπώλιο που έχει χορηγήσει η φλαμανδική κοινότητα του Βασιλείου του Βελγίου στην ιδιωτική εταιρεία Vlaamse Televisie Maatschappij NV («VTM») στον τομέα των τηλεοπτικών διαφημίσεων που απευθύνονται στο σύνολο του κοινού της Φλαμανδικής Κοινότητας.

Pursuant to the second paragraph of Article 80 of the Codex, the Flemish Government may authorize only one of the broadcasters belonging to it or approved by it to broadcast commercial and non-commercial advertising aimed at the Flemish Community as a whole. This provision of the Codex originates in the 1991 Decree, Article 3 of which contains an identical provision.

Η φλαμανδική νομοθεσία σχετικά με τα μέσα μαζικής ενημέρωσης κωδικοποιήθηκε με διάταγμα του εκτελεστικού σώματος της Φλαμανδικής Κοινότητας της 25ης Ιανουαρίου 1995, που επικυρώθηκε με διάταγμα του Συμβουλίου της Φλαμανδικής Κοινότητας της 23ης Φεβρουαρίου 1995 (στο εξής αναφερόμενο ως «Codex») (1). Ο Codex κωδικοποιεί τις διατάξεις του διατάγματος της 28ης Ιανουαρίου 1987 σχετικά με την αναμετάδοση ραδιοφωνικών και τηλεοπτικών προγραμμάτων από τα καλωδιακά δίκτυα ραδιοφωνικής και τηλεοπτικής μετάδοσης και τη χορήγηση αδειών σε μη δημόσιες τηλεοπτικές επιχειρήσεις (στο εξής: «το διάταγμα του 1987») (2), του διατάγματος της 12ης Ιουνίου 1991 που ρυθμίζει τη διαφήμιση και τη χορηγία στο ραδιόφωνο και την τηλεόραση (στο εξής: «το διάταγμα του 1991») (3), καθώς και του διατάγματος της 4ης Μαΐου 1994 σχετικά με τα καλωδιακά δίκτυα ραδιοφωνικής και τηλεοπτικής μετάδοσης, την απαιτούμενη άδεια για τη σύσταση και εκμετάλλευση των δικτύων αυτών και την προώθηση της μετάδοσης και παραγωγής τηλεοπτικών προγραμμάτων (στο εξής: «το διάταγμα του 1994 περί καλωδιακού δικτύου») (4).

Pursuant to Article 41, point 1, of the Codex, only one private broadcaster may be authorized by the Flemish Government to broadcast to the entire Flemish community. This provision is taken from Article 7 (1) (a) of the 1987 Decree. As for the structure of any such private broadcaster, Article 8 (1) of the 1987 Decree laid down inter alia that it should have the status of a private company at least 51 % of whose capital should be subscribed by publishers of Dutch-language newspapers and magazines having their head office in Flanders or in Brussels. Article 44 (1) of the Codex did not maintain the requirement concerning the location of the shareholder's head office but did require that 51 % of the company's capital be subscribed by publishers of Dutch-language newspapers and magazines. Article 39 (2) of the Codex maintained the provision of the 1987 Decree requiring the head office of the private broadcasting organization to be located in Flanders or Brussels.

Σύμφωνα με το άρθρο 80 δεύτερο εδάφιο του Codex, η φλαμανδική κυβέρνηση μπορεί να επιτρέψει τη μετάδοση εμπορικών και μη διαφημίσεων μόνο σε έναν από τους οργανισμούς τηλεοπτικής μετάδοσης που της ανήκουν ή στους οποίους έχει χορηγήσει άδεια και απευθύνονται στο σύνολο της Φλαμανδικής Κοινότητας. Η διάταξη αυτή του Codex προέρχεται από το διάταγμα της 12ης Ιουνίου 1991, το άρθρο 3 του οποίου περιείχε την ίδια διάταξη.

(2) These provisions, read together, mean that only one private company having its head office in Flanders or Brussels and 51 % of whose capital is held by Dutch-language publishers may be authorized to broadcast television advertising in Flanders from its territory and aimed at the Flemish community as a whole.

Σύμφωνα με το άρθρο 41 σημείο 1 του Codex, η φλαμανδική κυβέρνηση μπορεί να επιτρέψει μόνο σε έναν ιδιωτικό οργανισμό τηλεοπτικής μετάδοσης να εκπέμπει προς το σύνολο της Φλαμανδικής Κοινότητας. Η διάταξη αυτή του Codex προέρχεται από το άρθρο 7 παράγραφος 1 σημείο α) του διατάγματος του 1987. Όσον αφορά τη διάρθρωση του ιδιωτικού αυτού οργανισμού τηλεοπτικής μετάδοσης, το άρθρο 8, παράγραφος 1 του διατάγματος του 1987 προέβλεπε συγκεκριμένα ότι αποτελούσε ιδιωτική εταιρεία, της οποίας το κεφάλαιο καλυπτόταν κατά 51 % τουλάχιστον από εκδότες ολλανδόφωνων ημερήσιων και εβδομαδιαίων εντύπων που εδρεύουν στη Φλάνδρα ή στις Βρυξέλλες. Το άρθρο 44 παράγραφος 1 του Codex δεν διατήρησε την προϋπόθεση σχετικά με την έδρα των μετόχων, διατήρησε όμως την προϋπόθεση σχετικά με την κάλυψη του κεφαλαίου κατά 51 % τουλάχιστον από εκδότες ολλανδόφωνων ημερήσιων και εβδομαδιαίων εντύπων. Το άρθρο 39 παράγραφος 2 του Codex διατήρησε τη διάταξη του διατάγματος του 1987 σχετικά με την εγκατάσταση της εταιρικής έδρας του ιδιωτικού οργανισμού τηλεοπτικής μετάδοσης στη Φλάνδρα ή στις Βρυξέλλες.

It emerges from parliamentary documents concerning the 1987 Decree and from statements by representatives of the Flemish executive referred to in those documents that the purpose of granting a monopoly on television advertising was to protect existing Flemish newspaper and magazine publishers. According to the official statements of the Minister for Cultural Affairs contained in the parliamentary documents, the Decree was to be adopted in order to prevent the entry of foreign operators onto the Flemish television market (5). Such protection aimed at allowing all television-advertising revenues to accrue to the Flemish press would, according to the Minister, compensate the latter for the loss of advertising revenues it was experiencing. The exclusive right conferred on VTM thus pursued a cultural objective, namely, the maintenance of pluralism in the press.

(2) Από το συνδυασμό των ανωτέρω διατάξεων προκύπτει ότι μόνο μία ιδιωτική εταιρεία με έδρα τη Φλάνδρα ή τις Βρυξέλλες και της οποίας το κεφάλαιο ανήκει κατά 51 % τουλάχιστον σε εκδότες ολλανδόφωνων εντύπων μπορεί να αποκτήσει άδεια για τη μετάδοση τηλεοπτικών διαφημίσεων στη Φλάνδρα, από την εν λόγω περιφέρεια προς το σύνολο της Φλαμανδικής Κοινότητας.

Όπως προκύπτει από τις κοινοβουλευτικές εργασίες σχετικά με το διάταγμα της 28ης Ιανουαρίου 1987, και τις δηλώσεις των εκπροσώπων του φλαμανδικού εκτελεστικού σώματος, η χορήγηση μονοπωλίου τηλεοπτικών διαφημίσεων αποσκοπούσε στην προστασία των εκδοτών φλαμανδικών εντύπων. Έτσι, σύμφωνα με τις επίσημες δηλώσεις του Υπουργού Πολιτισμού που περιλαμβάνονται στις κοινοβουλευτικές εργασίες, το διάταγμα έπρεπε να εκδοθεί προκειμένου να εμποδισθεί η είσοδος αλλοδαπών επιχειρήσεων στη φλαμανδική τηλεοπτική αγορά (5). Σύμφωνα με τον υπουργό, η παροχή παρόμοιας προστασίας με στόχο την απόδοση όλων των τηλεοπτικών διαφημιστικών εσόδων στο φλαμανδικό τύπο θα επέτρεπε στον τελευταίο να αντισταθμίσει την απώλεια διαφημιστικών εσόδων από την οποία πάσχει. Έτσι η αποκλειστικότητα που χορηγήθηκε στη VTM αποσκοπούσε στην εξυπηρέτηση ενός πολιτιστικού στόχου, δηλαδή της διατήρησης της πολυφωνίας στον τομέα του τύπου.

The undertaking

(3) VTM is a private Dutch-language television company established in Flanders. By Decision of the Flemish executive of 19 November 1987, adopted on the basis of the 1987 Decree, VTM was approved as the only private television company authorized to broadcast to the Flemish community as a whole. This exclusive authorization was granted for a period of 18 years.

Η επιχείρηση

By Royal Order of 3 December 1987 (confirmed by a decision of the Flemish Government dated 11 December 1991, adopted on the basis of the 1991 Decree), VTM received authorization to broadcast advertising during its programmes for a period of 18 years.

(3) Η VTM είναι ιδιωτική επιχείρηση ολλανδόφωνης τηλεόρασης εγκατεστημένη στη Φλάνδρα.

Thus the consequence of the abovementioned legislative acts and the relevant provisions of the Codex is that VTM is the only private television company to be authorized by the Flemish Government to broadcast television programmes and television advertising aimed at the whole Flemish community. The only other Flemish television company available to the Flemish community, the public radio and television company BRTN, which is run and owned by the Flemish community, is not authorized to broadcast television advertising. The monopoly granted to VTM runs until 2005.

Με απόφαση του Φλαμανδικού Εκτελεστικού Σώματος της 19ης Νοεμβρίου 1987, που εκδόθηκε βάσει του διατάγματος του 1987, χορηγήθηκε στη VTM άδεια να λειτουργεί ως η μοναδική ιδιωτική τηλεοπτική επιχείρηση που απευθύνεται στο σύνολο της Φλαμανδικής Κοινότητας. Η αποκλειστική αυτή άδεια παραχωρήθηκε γαι περίοδο δεκαοκτώ ετών.

(4) VTM was formed in 1987 by nine associates, all having interests in the Flemish press and each holding 11,1 % of its capital.

Με το βασιλικό διάταγμα της 3ης Δεκεμβρίου 1987 (που επικυρώθηκε με απόφαση της φλαμανδικής κυβέρνησης της 11ης Δεκεμβρίου 1991, η οποία εκδόθηκε βάσει του διατάγματος του 1991), η VTM έλαβε την άδεια να μεταδίδει κατά τη διάρκεια των προγραμμάτων της τηλεοπτικές διαφημίσεις για περίοδο δεκαοκτώ ετών.

At present, the company Vlaamse Media Holding ('VMH`) holds 55,55 % of VTM's shares. VMH is owned in equal proportions by De Persgroep NV and Roularta Media Group NV.

Από τις προαναφερόμενες πράξεις, καθώς και από τις σχετικές διατάξεις του Codex, προκύπτει ότι η VTM είναι η μοναδική ιδιωτική τηλεοπτική επιχείρηση που έχει την άδεια της φλαμανδικής κυβέρνησης να μεταδίδει στη Φλάνδρα τηλεοπτικά προγράμματα και τηλεοπτικές διαφημίσεις που απευθύνονται στο σύνολο της Φλαμανδικής Κοινότητας. Η άλλη φλαμανδική τηλεοπτική επιχείρηση που απευθύνεται στο σύνολο της Φλαμανδικής Κοινότητας, η δημόσια ραδιοφωνική και τηλεοπτική επιχείρηση «BRTN», την οποία διαχειρίζεται η Φλαμανδική Κοινότητα που κατέχει και το κεφάλαιό της, δεν έχει την άδεια να μεταδίδει τηλεοπτικές διαφημίσεις. Το μονοπώλιο που έχει παραχωρηθεί στη VTM διαρκεί μέχρι το 2005.

VTM's other shareholders are: Tijdschriften Uitgevers Maatschappij NV, Tijdschriften Vereniging Vlaanderen NV and Perexma NV, all of which are subsidiaries of the Netherlands media group Verenigde Nederlandse Uitgeverijen (VNU). All of VTM's shareholders are active, either wholly or in part, in the Flemish press sector. Only De Persgroep NV publishes daily newspapers, while the others operate on the magazines market.

(4) Η VTM ιδρύθηκε το 1987 από εννέα εταίρους που δραστηριοποιούνται στο φλαμανδικό τύπο, καθένας από τους οποίους κάλυψε το 11,1 % του εγγεγραμμένου κεφαλαίου της εταιρείας.

The first- and third-largest Flemish press groups, Vlaamse Uitgevers Maatschappij NV and Concentra Holding NV, do not own shares in VTM. According to the CIM, the Belgian press monitoring agency, the only publisher of daily newspapers with a stake in VTM currently holds a market share on the Flemish newspaper market of 28,3 % (6).

Σήμερα, η εταιρεία Vlaamse Media Holding (VMH) κατέχει το 55,55 % των μετοχών της VTM. Η VMH αποτελείται από τους ακόλουθους μετόχους: De Persgroep NV (50 %) και Roularta Media Group NV (50 %).

Οι υπόλοιποι μέτοχοι της VTM είναι οι εταιρείες Tijdschriften Uitgevers Maatschappij NV, Tijdschriften Vereniging Vlaanderen NV και Perexma NV, οι οποίες είναι όλες θυγατρικές του ολλανδικού ομίλου μέσων ενημέρωσης Verenigde Nederlandse Uitgeverijen (VNU). Όλοι οι μέτοχοι της VTM δραστηριοποιούνται, αποκλειστικά ή εν μέρει, στον τομέα του φλαμανδικού τύπου, Μόνο η De Persgroep NV εκδίδει ημερήσια έντυπα, ενώ οι υπόλοιπες εταιρείες δραστηριοποιούνται στην αγορά περιοδικών.

The service

Ο πρώτος και ο τρίτος κατά σειρά μεγέθους όμιλος φλαμανδικού τύπου, δηλαδή οι εταιρείες Vlaamse Uitgevers Maatschappij NV και Concentra Holding NV δεν είναι μέτοχοι της VTM. Σύμφωνα με το CIM, το βελγικό γραφείο παρακολούθησης του τύπου, ο μοναδικός εκδότης ημερησίων εντύπων που συμμετέχει στη VTM κατέχει μερίδιο αγοράς ύψους 28,3 % στη Φλάνδρα (6).

(5) The economic activity to which this Decision relates is that of the broadcasting of television advertising to the Flemish public as a whole.

Television is a major advertising medium in the Community. The usual indicator used to assess the development of advertising is that of gross investment by advertisers. Advertising investment in the mass media (television, press, radio, cinema and poster advertising) increased as follows in Belgium in the period 1989 to 1993: 1989: ECU 648 million; 1990: ECU 709 million; 1991: ECU 756 million; 1992: ECU 849 million; 1993: ECU 908 million; 1994: ECU 951 million. In 1994, the breakdown of total advertising investment in Belgium (ECU 951 million) was as follows: television: ECU 351, 5 million; newspapers and magazines: ECU 404 million; radio: ECU 88,2 million; cinema: ECU 10,1 million; poster advertising: ECU 97,3 million (7).

Η υπηρεσία

Advertising investment in television saw the following trend in Belgium: 1989: ECU 192 million; 1990: ECU 253 million; 1991: ECU 253 million; 1992: ECU 281 million; 1993: ECU 303 million; 1994: ECU 351,5 million. In percentage terms, these amounts make up between 29,5 % and 35,5 % of total investment in the mass media in the years 1989 to 1992. During the period 1991 to 1993, this percentage remained more or less stable at close to 33 %. In 1994 it amounted to 34,5 %, and in 1995 to 35,2 % (8). In Flanders, such investment amounted to ECU 186 million in 1993 and ECU 211 million in 1994. Of this amount, the 11 regional channels in Flanders received 1,5 % in 1993 and 5 % in 1994 (9). VTM received 98,5 % in 1993 and 95 % in 1994, equivalent to ECU 183 million and ECU 201 million respectively. All Flemish channels combined received a market share of advertising investment of 34,3 % (33,8 % going to VTM) in 1993 and 36,3 % (34,5 % going to VTM) in 1994.

(5) Η οικονομική δραστηριότητα την οποία αφορά η παρούσα απόφαση είναι η μετάδοση τηλεοπτικών διαφημίσεων που απευθύνονται στο σύνολο του φλαμανδικού κοινού.

(6) The more than 90 % of households in the Flemish community connected to the cable network are able to receive television programmes from channels in other Member States in addition to those of the two Flemish broadcasters (BRTN and VTM) and the French-language Belgian channels.

Στην Κοινότητα η τηλεόραση είναι πολύ σημαντικό μέσο διαφημιστικής προβολής. Ο κλασικός δείκτης που χρησιμοποιείται για την παρακολούθηση της εξέλιξης της διαφήμισης είναι η εκτίμηση των ακαθάριστων επενδύσεων που πραγματοποιήθηκαν από τους διαφημιζόμενους. Οι διαφημιστικές επενδύσεις που πραγματοποιήθηκαν στα μέσα ενημέρωσης με την ευρύτερη απήχηση (τηλεόραση, τύπος, ραδιόφωνο, κινηματογράφος και αφισοκολλήσεις) για την περίοδο 1989-1993 παρουσίασαν την ακόλουθη εξέλιξη στο Βέλγιο: 1989: 648 εκατομμύρια Ecu, 1990: 709 εκατομμύρια Ecu, 1991: 756 εκατομμύρια Ecu, 1992: 849 εκατομμύρια Ecu, 1993: 908 εκατομμύρια Ecu, 1994: 951 εκατομμύρια Ecu. Κατά το 1994 η κατανομή του συνόλου των διαφημιστικών επενδύσεων, δηλαδή 951 εκατομμύρια Ecu, έχει ως εξής: τηλεόραση: 351,5 εκατομμύρια Ecu, εφημερίδες και περιοδικά: 404 εκατομμύρια Ecu, ραδιόφωνο: 88,2 εκατομμύρια Ecu, κινηματογράφος: 10,1 εκατομμύρια Ecu, αφισοκόλληση: 97,3 εκατομμύρια Ecu (7).

Even if it is assumed that television programmes from other Member States do compete to a certain extent with Flemish programmes, the fact is, as the Commission has already indicated in the Court proceedings in Case C-211/91 Commission v. Belgium (10), that the stations in question are not substitutes for the Flemish channels BRTN and VTM and the Dutch channels as far as the Flemish audience is concerned, because an overwhelming part of this audience is not interested in programmes broadcast in any language other than Dutch, as is shown by the market shares in Flanders for 1995 (January to June 1995, peak viewing times, namely, 7 to 10 p.m.): VTM: 43,3 %; VT4: 3,5 %; BRTN: 26,5 %; the public channels in the Netherlands: 6,2 %; the non-Dutch-language channels RTBF: 10,8 % and Eurosport 0,7 %. No figures are available for the non-Dutch-language channels TF1, RTL and BBC in this period; in 1994 they had market shares of 0,9 %, 0,7 % and 0,6 % respectively (11). Flemish viewers' lack of interest in television programmes broadcast in a language other than Dutch is not contradicted by the high percentage of households that are connected to the cable television network in the Flemish community.

Οι διαφημιστικές επενδύσεις στην τηλεόραση εξελίχθηκαν ως εξής στο Βέλγιο: 1989: 192 εκατομμύρια Ecu, 1990: 253 εκατομμύρια Ecu, 1991: 253 εκατομμύρια Ecu, 1992: 281 εκατομμύρια Ecu, 1993: 303 εκατομμύρια Ecu, 1994: 351,5 εκατομμύρια Ecu. Οι διαφημιστικές αυτές επενδύσεις αντιπροσωπεύουν από 29,5 % έως 35,5 % των επενδύσεων στα σημαντικότερα μέσα ενημέρωσης κατά τα έτη 1989 - 1993. Στη διάρκεια των ετών 1991 - 1993, αυτό το μερίδιο αγοράς παρέμεινε γενικά σταθερό, κυμαινόμενο γύρο στο 33 %. Κατά τα έτη 1994 και 1995 ανήλθε αντίστοιχα σε 34,5 % και 35,2 % (8). Στη Φλάνδρα οι επενδύσεις αυτές ήταν της τάξεως των 186 εκατομμυρίων Ecu το 1993 και των 211 εκατομμυρίων Ecu το 1994. Από τις επενδύσεις αυτές οι 11 περιφερειακοί τηλεοπτικοί σταθμοί της Φλάνδρας (9) απορρόφησαν το 1,5 % το 1993 και το 5 % το 1994. Η VTM απορρόφησε το 98,5 % το 1993 και το 95 % το 1994, δηλαδή 183 εκατομμύρια Ecu το 1993 και 201 εκατομμύρια Ecu το 1994. Το σύνολο των φλαμανδικών τηλεοπτικών σταθμών κατέλαβε μερίδιο αγοράς, από άποψη διαφημιστικών επενδύσεων, ύψους 34,3 % το 1993 (από το οποίο το 33,8 % η VTM) και 36,3 % το 1994 (από το οποίο το 34,5 % η VTM).

Consequently, the Commission considers that channels broadcasting television programmes in a language other than Dutch are not good substitutes for the Flemish television channels.

(6) Δεδομένου ότι άνω του 90 % των νοικοκυριών στη φλαμανδική κοινότητα συνδέονται με καλωδιακό δίκτυο, μπορούν να παρακολουθούν, εκτός από τους δύο γαλλόφωνους βελγικούς τηλεοπτικούς σταθμούς, και τηλεοπτικά προγράμματα που προέρχονται από τηλεοπτικούς σταθμούς εγκατεστημένους σε άλλα κράτη μέλη.

(7) As regards the channels broadcast from the Netherlands, Dutch-speaking Belgians seem to be more interested in them than in the foreign non-Dutch-language channels. As indicated above, in 1995 (January to June, peak viewing times, namely, 7 to 10 p.m.) the audience share in Flanders for all Netherlands public channels combined was 6,2 %, while VTM's share was over 43 % and BRTN's was 26,5 % (12). However, in view of the fact that television advertising on the Netherlands channels is neither entirely nor mainly targeted at Belgians, these channels are not a substitute for VTM as far as television advertising is concerned (BRTN being disregarded since it does not broadcast advertising). The advertising market is still a national market, largely because of restrictions on the cross-border supply of advertising space. The result is that conditions of competition vary between Belgium and the Netherlands. In Belgium, VTM is authorized to broadcast television advertising and sell advertising spots. In the Netherlands, the organization which has responsibility for selling advertising spots on behalf of the public channels, STER, does not take account of the impact which the advertisements broadcast by those channels might have in Flanders. The Flemish audience is therefore not included in the parameters used by STER to calculate its price for advertising spots (13). For its part, VTM does not sell advertising spots in the Netherlands, since its programmes are not carried by the Dutch cable operators. Moreover, differences exist between Belgium and the Netherlands in terms of the rules governing advertising. For example, advertising aimed at children is prohibited in Flanders. It is also forbidden to broadcast advertising less than five minutes before or after children's programmes. Finally, the range and combination of the advertising broadcast are generally determined by the preferences of the audience at which it is targeted. Consequently, the territories of Belgium and the Netherlands should be considered to constitute two separate advertising markets.

Ακόμη και εάν υποτεθεί ότι τα τηλεοπτικά προγράμματα που προέρχονται από άλλα κράτη μέλη ανταγωνίζονται σε κάποιο βαθμό τα φλαμανδικά προγράμματα, είναι γεγονός ότι, όπως έχει ήδη αποδείξει η Επιτροπή κατά τη διαδικασία ενώπιον του Δικαστηρίου στην υπόθεση C-211/91, Επιτροπή κατά Βελγίου (10), οι εν λόγω σταθμοί δεν μπορούν να υποκαταστήσουν, όσον αφορά το φλαμανδικό κοινό, τους φλαμανδικούς σταθμούς BRTN και VTM ή τους ολλανδικούς σταθμούς, εφόσον μεγάλη μερίδα του κοινού αυτού δεν ενδιαφέρεται για μη ολλανδόφωνες εκπομπές, όπως αποδεικνύεται από τα μερίδια αγοράς κατά την περίοδο Ιανουαρίου - Ιουνίου 1995, στη Φλάνδρα (ώρες υψηλής τηλεθέασης: 19.00: 22.00): VTM: 43,3 %, VT4: 3,5 %, BRTN: 26,5 %, δημόσιοι ολλανδικοί τηλεοπτικοί σταθμοί: 6,2 %, μη ολλανδόφωνοι τηλεοπτικοί σταθμοί RTBF-1: 0,8 % και Eurosport: 0,7 %. Δεν υπάρχουν στοιχεία κατά την περίοδο αναφοράς για τους μη ολλανδόφωνους τηλεοπτικούς σταθμούς TF1, RTL και BBC 1 (οι οποίοι το 1994 κάλυψαν αντίστοιχα το 0,9 %, το 0,7 % και το 0,6 % της αγοράς) (11). Η έλλειψη ενδιαφέροντος των φλαμανδών τηλεθεατών για τις μη ολλανδόφωνες τηλεοπτικές εκπομπές δεν διαψεύδεται από το υψηλό ποσοστό νοικοκυριών που είναι συνδεδεμένα με το καλωδιακό τηλεοπτικό δίκτυο στη Φλαμανδική Κοινότητα.

(8) In its reply, VTM stated that the television channels Eurosport and Superchannel broadcast television advertising aimed at the Flemish public. The Belgian authorities pointed out in their letter of 14 September 1995 that the channels MTV, CNN, TF1 and RTL also broadcast such advertising. Neither the Belgian authorities nor VTM have indicated the volume of advertising broadcast by these channels aimed at the Flemish public compared to their total advertising. As was stated above, the audience shares of TF1 and RTL in Flanders were 0,9 % and 0,7 % respectively in 1994 (14).

Τα ανωτέρω οδηγούν την Επιτροπή στο συμπέρασμα ότι οι σταθμοί που μεταδίδουν μη ολλανδόφωνα τηλεοπτικά προγράμματα μπορούν σε μικρό μόνο βαθμό να υποκαταστήσουν τα φλαμανδικά τηλεοπτικά προγράμματα.

(7) Όσον αφορά τους ολλανδικούς ραδιοτηλεοπτικούς σταθμούς, οι ολλανδόφωνοι βέλγοι υπήκοοι δείχνουν μεγαλύτερο ενδιαφέρον γι' αυτούς σε σχέση με τους αλλοδαπούς μη ολλανδόφωνους σταθμούς. Όπως αναφέρεται ανωτέρω, το 1995 (περίοδος Ιανουαρίου-Ιουνίου, ώρες υψηλής τηλεθέασης, 19.00 - 22.00), το μερίδιο αγοράς τηλεθεατών που αντιστοιχεί στο σύνολο των δημόσιων ολλανδικών σταθμών στη Φλάνδρα ανέρχεται σε 6,2 %, ενώ το μερίδιο αγοράς της VTM υπερβαίνει το 43 % και της BRTN ανέρχεται σε 26,5 % (12). Ωστόσο, έχοντας υπόψη το γεγονός ότι οι τηλεοπτικές διαφημίσεις που προέρχονται από ολλανδικούς σταθμούς δεν απευθύνονται εξ ολοκλήρου ή πρωτίστως στους βέλγους τηλεθεατές, οι σταθμοί αυτοί δεν μπορούν να υποκατασταστήσουν τον φλαμανδικό σταθμό VTM σε ό,τι αφορά τις τηλεοπτικές διαφημίσεις (η BRTN δεν λαμβάνεται υπόψη, καθότι δεν μεταδίδει τηλεοπτικές διαφημίσεις). Η αγορά της διαφήμισης εξακολουθεί να αποτελεί και σήμερα εθνική αγορά, κυρίως λόγω των περιορισμών στην προσφορά διαφημιστικού χώρου σε διασυνοριακό επίπεδο. Ως εκ τούτου, οι όροι του ανταγωνισμού είναι διαφορετικοί στο Βέλγιο και στις Κάτω Χώρες. Στο Βέλγιο μόνο η VTM επιτρέπεται να μεταδίδει τηλεοπτικές διαφημίσεις και να πωλεί το σχετικό διαφημιστικό χώρο. Στις Κάτω Χώρες, ο οργανισμός που είναι αρμόδιος για την πώληση διαφημιστικού χώρου στους δημόσιους ολλανδικούς σταθμούς, ο STER, δεν λαμβάνει υπόψη τον αντίκτυπο που μπορούν να έχουν στη Φλάνδρα τα διαφημιστικά μηνύματα που μεταδίδουν οι σταθμοί αυτοί. Ως εκ τούτου, το φλαμανδικό κοινό δεν υπεισέρχεται στις παραμέτρους που χρησιμοποιεί ο STER για να υπολογίσει τις τιμές πώλησης διαφημιστικού χώρου (13). Η VTM, από την πλευρά της, δεν πωλεί διαφημιστικό χώρο στις Κάτω Χώρες, διότι τα προγράμματά της δεν μεταδίδονται στη χώρα αυτή μέσω καλωδιακής σύνδεσης. Επιπλέον, υπάρχουν διαφορετικοί κανόνες όσον αφορά τη διαφήμιση στο Βέλγιο και τις Κάτω Χώρες. Ειδικότερα, στη Φλάνδρα απαγορεύονται τα διαφημιστικά μηνύματα που απευθύνονται σε παιδιά. Απαγορεύεται επίσης η μετάδοση διαφημιστικών μηνυμάτων πέντε λεπτά πριν και μετά τα παιδικά προγράμματα. Τέλος, το φάσμα των προβαλλόμενων διαφημιστικών μηνυμάτων και ο συνδυασμός τους καθορίζονται γενικά από τις προτιμήσεις του κοινού στο οποίο απευθύνονται. Συνεπώς, τα εδάφη του Βελγίου και των Κάτω Χωρών αποτελούν δύο διαφορετικές διαφημιστικές αγορές.

Other proceedings linked to this case

(8) Η VTM ανέφερε στην απάντησή της ότι οι τηλεοπτικοί σταθμοί Eurosport και Superchannel μεταδίδουν τηλεοπτικές διαφημίσεις που απευθύνονται στο φλαμανδικό κοινό. Οι βελγικές αρχές επεσήμαναν στην επιστολή τους της 14ης Σεπτεμβρίου 1995 ότι οι τηλεοπτικοί σταθμοί MTV, CNN, TF1 και RTL μεταδίδουν επίσης τηλεοπτικές διαφημίσεις που απευθύνονται στο φλαμανδικό κοινό. Πρέπει να σημειωθεί ότι ούτε οι βελγικές αρχές ούτε η VTM ανέφεραν τον όγκο των διαφημιστικών μηνυμάτων που προέρχονται από τους σταθμούς αυτούς και απευθύνονται στο φλαμανδικό κοινό σε σχέση με το σύνολο των διαφημιστικών μηνυμάτων που προβάλλονται από τους εν λόγω σταθμούς. Όπως αναφέρεται ανωτέρω, τα μερίδια τηλεθέασης των σταθμών TF1 και RTL κατά το 1994 στη Φλάνδρα ανέρχονταν αντίστοιχα σε 0,9 % και 0,7 % (14).

(9) The abovementioned provisions (see point 1) of Article 8 of the 1987 Decree requiring that 51 % of the capital of the new private company be held by publishers of daily or weekly newspapers or magazines in the Dutch-language having their head office in the region of Flanders or in the bilingual capital region of Brussels capital were the subject of proceedings initiated by the Commission on 8 August 1991 against the Kingdom of Belgium for its failure to meet its obligations pursuant to Article 52 of the EC Treaty. In the same proceedings, the Commission also contested the compatibility of Article 3 of the Decree with the Community rules on freedom to provide services. Within the meaning of Article 8, television programmes from other Member States could not be transmitted via the cable network unless they were in the language or one of the languages of the country of origin. Moreover, the programmes of foreign private broadcasters had to obtain authorization from the Flemish executive, which had the power to impose conditions before granting such authorization.

It is true that the 1994 Cable Decree repealed the requirement that television programmes from another Member State should be in one of that State's national languages. However, it nevertheless maintains the system of prior authorization in the region of Flanders. The new provisions were the subject of fresh proceedings brought by the Commission against Belgium before the Court of Justice (15). The Court ruled that, by maintaining the system of prior authorization, the Kingdom of Belgium had failed to fulfil its obligations within the meaning of Directive 89/552/EEC of 3 October 1989 on the coordination of certain provisions laid down by law, regulation or administrative action in Member States concerning the pursuit of television broadcasting activities (16). These provisions are not at issue here.

Άλλες διαδικασίες που σχετίζονται με την παρούσα υπόθεση

As was indicated above, Article 44 (1) of the Codex repeals the requirement concerning the location of the shareholder's head office in Flanders or Brussels, but maintains the requirement that 5 % of the capital of VTM be held by Dutch-language newspaper publishers. These provisions are the subject of a reasoned opinion notified to the Belgian authorities on 15 May 1997.

(9) Οι διατάξεις του άρθρου 8 του φλαμανδικού διατάγματος του 1987, που αναφέρονται στην αιτιολογική σκέψη 1 του παρόντος εγγράφου και αφορούν την κατοχή του 51 % του κεφαλαίου της νέας ιδιωτικής εταιρείας από εκδότες ολλανδόφωνων ημερήσιων και εβδομαδιαίων εντύπων, που εδρεύουν στην ολλανδόφωνη περιφέρεια ή στη δίγλωσση περιφέρεια Βρυξελλών-Πρωτευούσης, αποτέλεσαν στις 8 Αυγούστου 1991 αντικείμενο προσφυγής της Επιτροπής κατά του Βασιλείου του Βελγίου, λόγω παραβάσεως των υποχρεώσεων που απορρέουν από το άρθρο 52 της συνθήκης. Επιπλέον, με την ίδια προσφυγή, η Επιτροπή αμφισβήτησε το συμβιβάσιμο του άρθρου 3 του διατάγματος με τους κοινοτικούς κανόνες σχετικά με την ελευθερία παροχής υπηρεσιών. Σύμφωνα με τις διατάξεις του εν λόγω άρθρου, τα τηλεοπτικά προγράμματα των υπόλοιπων κρατών μελών δεν μπορούσαν να μεταδοθούν από καλωδιακά δίκτυα, παρά μόνον εφόσον η γλώσσα τους ήταν η γλώσσα ή μία από τις γλώσσες της χώρας προέλευσης. Επιπλέον, για τους αλλοδαπούς ιδιωτικούς ραδιοτηλεοπτικούς σταθμούς ήταν απαραίτητη η προηγούμενη έκδοση άδειας από το Φλαμανδικό Εκτελεστικό Σώμα, που μπορούσε να επιβάλει όρους για τη χορήγησή της.

(10) Claiming that the monopoly on television advertising in Flanders favours the private broadcaster VTM and disadvantages foreign television broadcasters, the company VT4 Ltd ('VT4`) has lodged a complaint with the Commission. VT4, whose sole shareholder is the Luxembourg company Scandinavian Broadcasting System SA (SBS), is a company established in London under English law, whose main activity is to broadcast television programmes. On 13 September 1994, VT4 obtained a licence from the United Kingdom authorities to broadcast programmes via satellite (a 'non-domestic satellite broadcasting licence`). Since 1 February 1995, VT4 has been broadcasting television programmes under that licence.

Είναι αληθές ότι με το διάταγμα του 1994 περί καλωδιακού δικτύου καταργήθηκε ο όρος περί μετάδοσης στη γλώσσα της χώρας προέλευσης, όσον αφορά τα τηλεοπτικά προγράμματα των άλλων κρατών μελών. Αντίθετα, στις νέες διατάξεις διατηρείται το σύστημα της προηγούμενης άδειας στην ολλανδόφωνη περιοχή. Πρέπει να υπογραμμιστεί ότι οι διατάξεις αυτές αποτέλεσαν αντικείμενο νέας προσφυγής της Επιτροπής κατά του Βελγίου ενώπιον του Δικαστηρίου. Με απόφαση της 10ης Σεπτεμβρίου 1996 (15) στην υπόθεση C-11/95 (Επιτροπή κατά Βελγίου), το Δικαστήριο αποφάνθηκε ότι, με τη διατήρηση του καθεστώτος προηγούμενης άδειας, το Βασίλειο του Βελγίου παρέβη τις υποχρεώσεις που υπέχει δυνάμει της οδηγίας 89/552/ΕΟΚ του Συμβουλίου, της 3ης Οκτωβρίου 1989 (16) για το συντονισμό ορισμένων νομοθετικών, κανονιστικών και διοικητικών διατάξεων σχετικά με την άσκηση τηλεοπτικών δραστηριοτήτων. Οι διατάξεις αυτές δεν αποτελούν αντικείμενο της παρούσας διαδικασίας.

VT4's programmes are targeted at the Flemish public. They are either produced or sub-titled in Dutch.

Όπως αναφέρεται ανωτέρω, το άρθρο 44 παράγραφος 1 του Codex καταργεί τον όρο περί εγκατάστασης της έδρας των εταίρων στη Φλάνδρα ή στις Βρυξέλλες, αλλά διατηρεί τον όρο περί κατοχής του 51 % του κεφαλαίου της VTM από εκδότες ολλανδόφωνων εφημερίδων. Οι διατάξεις αυτές αποτελούν αντικείμενο αιτιολογημένης γνώμης που κοινοποιήθηκε στις βελγικές αρχές στις 15 Μαΐου 1997.

The television signal is transmitted towards the satellite from UK territory. By letter of 17 October 1995, the UK authorities informed the Commission that VT4 falls under UK jurisdiction within the meaning of Article 2 (1) of Directive 89/552/EEC.

(10) Εκτιμώντας ότι το μονοπώλιο τηλεοπτικών διαφημίσεων στη Φλάνδρα ευνοεί την ιδιωτική τηλεοπτική επιχείρηση VTM, με αποτέλεσμα να τίθενται σε μειονεκτική θέση οι αλλοδαπές τηλεοπτικές επιχειρήσεις, η εταιρεία VT4 Ltd (εφεξής «VT4») υπέβαλε καταγγελία στην Επιτροπή. Η VT4, της οποίας μοναδικός μέτοχος είναι η λουξεμβουργιανή εταιρεία Scandinavian Broadcasting System SA (εφεξής «SBS»), είναι εταιρεία εγκατεστημένη στο Λονδίνο, έχει συσταθεί σύμφωνα με το αγγλικό δίκαιο και κύρια δραστηριότητά της είναι η μετάδοση τηλεοπτικών προγραμμάτων. Στις 13 Σεπτεμβρίου 1994 η VT4 απέκτησε άδεια των βρετανικών αρχών να μεταδίδει τα προγράμματά της μέσω δορυφόρου («non-domestic satellite broadcasting licence»). Από την 1η Φεβρουαρίου 1995, η VT4 εκπέμπει τα τηλεοπτικά της προγράμματα βάσει της εν λόγω άδειας.

By letter of 13 July 1995, the Commission asked the Belgian Government to provide details concerning the compatibility of the Flemish legislation on the television-advertising monopoly with the Community rules on freedom to provide services. The Belgian Government's reply of 14 September 1995 states that the wording of the legislation in question does not prohibit television channels established in other Member States from broadcasting advertising targeted at the Flemish public and that, consequently, it is consistent with Article 59 of the Treaty.

Τα προγράμματα της VT4 προορίζονται για το φλαμανδικό κοινό: είναι είτε γυρισμένα στην ολλανδική γλώσσα είτε έχουν υποτίτλους στη γλώσσα αυτή.

However, the Flemish authorities do not consider VT4 to be a broadcaster approved by another Member State, on the ground that it is a Flemish broadcaster established in the UK in order to circumvent the legislation of the Flemish community. Moreover the Flemish authorities argue that VT4 falls outside the scope of Article 10 (1), point 2, of the Cable Directive, which requires cable operators to distribute the programmes of the authorized non-public television company covering the Flemish community as a whole: this is so because VTM is the only authorized private broadcaster. For these reasons, VT4 was, by Ministerial Order, refused access to the Flemish cable network (17). This Order was suspended by the Belgian Raad van State/Conseil d'État, which then referred the matter to the Court of Justice for a preliminary ruling with a view to determining which broadcasters fall within a Member State's jurisdiction within the meaning of Directive 89/552/EEC. By judgment of 5 June 1997 (18), the Court ruled that, where a television broadcaster is established in more than one Member State, it falls within the jurisdiction of the Member State on whose territory its centre of activities is located. The Court also considered that the mere fact that all of its programmes are targeted at a Flemish public does not mean that VT4 cannot be regarded as being established in the United Kingdom.

Το τηλεοπτικό σήμα αποστέλλεται στο δορυφόρο από το έδαφος του Ηνωμένου Βασιλείου. Πρέπει να σημειωθεί ότι με επιστολή της 17ης Οκτωβρίου 1995, οι βρετανικές αρχές πληροφόρησαν την Επιτροπή ότι η VT4 εμπίπτει στην αρμοδιότητα του Ηνωμένου Βασιλείου κατά την έννοια του άρθρου 2, παράγραφος 1 της οδηγίας 89/552/ΕΟΚ.

Επιπλέον, με επιστολή της 13ης Ιουλίου 1995, η Επιτροπή είχε καλέσει τη βελγική κυβέρνηση να της παράσχει διευκρινίσεις σχετικά με το κατά πόσον συμβιβάζεται η φλαμανδική νομοθεσία για το μονοπώλιο τηλεοπτικών διαφημίσεων με τους κοινοτικούς κανόνες περί ελεύθερης κυκλοφορίας των υπηρεσιών. Όπως προκύπτει από την απάντηση της βελγικής κυβέρνησης, που περιέχεται στην επιστολή της της 14ης Σεπτεμβρίου 1995, το κείμενο της εν λόγω νομοθεσίας δεν απαγορεύει στους τηλεοπτικούς σταθμούς που είναι εγκατεστημένοι σε άλλα κράτη μέλη να εκπέμπουν διαφημιστικά μηνύματα για το φλαμανδικό κοινό και, υπό τις συνθήκες αυτές, είναι σύμφωνη με το άρθρο 59 της συνθήκης.

II. LEGAL ASSESSMENT

Ωστόσο, οι αρμόδιες φλαμανδικές αρχές υποστηρίζουν ότι η VT4 δεν μπορεί να θεωρηθεί ως τηλεοπτικός οργανισμός εγκεκριμένος από άλλο μέλος, με το σκεπτικό ότι πρόκειται για φλαμανδικό ραδιοτηλεοπτικό σταθμό που έχει εγκατασταθεί στο Ηνωμένο Βασίλειο προκειμένου να αποφύγει την εφαρμογή της νομοθεσίας της Φλαμανδικής Κοινότητας. Από την άλλη πλευρά, σύμφωνα με τις ίδιες αρχές, η VT4 δεν εμπίπτει στο πεδίο εφαρμογής του άρθρου 10 παράγραφος 1 σημείο 2 του διατάγματος περί καλωδιακού δικτύου, που υποχρεώνει το φορέα της καλωδιακής σύνδεσης να μεταδίδει τα προγράμματα της εγκεκριμένης μη δημόσιας τηλεοπτικής επιχείρησης που απευθύνεται στο σύνολο της Φλαμανδικής Κοινότητας, δηλαδή της VTM που είναι στην πραγματικότητα ο μόνος εγκεκριμένος ιδιωτικός σταθμός. Για τους λόγους αυτούς, με υπουργική απόφαση απαγορεύθηκε η πρόσβαση της VT4 στο φλαμανδικό καλωδιακό δίκτυο (17). Η απόφαση αυτή ανεστάλη από το βελγικό Συμβούλιο Επικρατείας, το οποίο στη συνέχεια υπέβαλε προδικαστική ερώτηση στο Δικαστήριο σχετικά με τα κριτήρια προσδιορισμού των ραδιοτηλεοπτικών οργανισμών που εμπίπτουν στην αρμοδιότητα ενός κράτους μέλους κατά την έννοια της οδηγίας 89/552/ΕΟΚ. Με απόφαση της 5ης Ιουνίου 1997 (18), το Δικαστήριο απεφάνθη ότι, σε περίπτωση που ένας τηλεοπτικός σταθμός είναι εγκατεστημένος σε περισσότερα του ενός κράτη μέλη, εμπίπτει στην αρμοδιότητα του κράτους μέλους στο έδαφος του οποίου βρίσκεται το κέντρο των δραστηριοτήτων του. Το Δικαστήριο τόνισε επίσης ότι το γεγονός ότι όλες οι εκπομπές απευθύνονται αποκλειστικά στο φλαμανδικό κοινό δεν σημαίνει ότι η VT4 δεν μπορεί να θεωρηθεί ως εγκατεστημένη στο Ηνωμένο Βασίλειο.

Article 90 (1)

II. ΝΟΜΙΚΗ ΕΚΤΙΜΗΣΗ

(11) Article 90 (1) of the EC Treaty states that where Member States grant special or exclusive rights to particular undertakings they may not enact or maintain in force any measure contrary to the rules in the Treaty. That an undertaking should hold an exclusive right is not in itself incompatible with the Treaty. But while Article 90 implies that undertakings may enjoy certain special or exclusive rights, it does not follow that all special or exclusive rights are necessarily compatible with the Treaty (19). Their compatibility has to be assessed in the light of the various rules in the Treaty to which Article 90 (1) refers.

VTM is a private undertaking to which the Flemish Community has granted the exclusive right to broadcast advertising aimed at the Flemish public as a whole. The exclusive right derives from a State measure, namely the Flemish Decree of 1991 (and in particular the second paragraph of Article 3 thereof, which became the second paragraph of Article 80 of the Codex already referred to) in conjunction with the 1987 Decree (and in particular Article 7 (1) (a) thereof, which became Article 41, point 1, of the Codex).

Άρθρο 90 παράγραφος 1

(12) Article 52 of the EC Treaty states that 'restrictions on the freedom of establishment of nationals of a Member State in the territory of another Member State shall be abolished`.

(11) Το άρθρο 90 παράγραφος 1 της συνθήκης ΕΚ προβλέπει ότι τα κράτη μέλη υποχρεούνται να μη θεσπίζουν και να μη διατηρούν μέτρα αντίθετα προς τους κανόνες της συνθήκης ως προς τις επιχειρήσεις στις οποίες χορηγούν ειδικά ή αποκλειστικά δικαιώματα. Η ύπαρξη ενός αποκλειστικού δικαιώματος υπέρ μίας επιχείρησης δεν είναι καθεαυτή ασυμβίβαστη με τους κανόνες της συνθήκης. Ωστόσο, ενώ το άρθρο 90 της συνθήκης προϋποθέτει ότι οι επιχειρήσεις μπορούν να απολαύουν ορισμένων ειδικών ή αποκλειστικών δικαιωμάτων, τούτο δεν συνεπάγεται ότι όλα τα ειδικά ή αποκλειστικά δικαιώματα συμβιβάζονται κατ' ανάγκη με τη συνθήκη (19). Το συμβιβάσιμο των δικαιωμάτων αυτών πρέπει να εξετάζεται βάσει των διαφόρων κανόνων στους οποίους παραπέμπει το άρθρο 90 παράγραφος 1.

VTM's monopoly on the broadcasting of television advertising aimed at the Flemish public prevents any operator from another Member State from establishing itself in Flanders, or setting up a secondary establishment there, with a view to broadcasting television advertisements aimed at the Flemish public via the Belgian cable distribution network.

Η VTM είναι ιδιωτική επιχείρηση στην οποία η φλαμανδική κοινότητα έχει χορηγήσει το αποκλειστικό δικαίωμα μετάδοσης τηλεοπτικών διαφημίσεων που απευθύνονται στο σύνολο του φλαμανδικού κοινού. Το εν λόγω δικαίωμα απορρέει από ένα κρατικό μέτρο, δηλαδή από τις διατάξεις του φλαμανδικού διατάγματος του 1991, και ιδίως το άρθρο 3 δεύτερο εδάφιο, που αντικαταστάθηκε από το άρθρο 80 δεύτερο εδάφιο του Codex, σε συνδυασμό με το διάταγμα του 1987, και ιδίως το άρθρο 7 παράγραφος 1 σημείο α), που αντικαταστάθηκε από το άρθρο 41 σημείο 1 του Codex.

The provisions at issue apply without distinction to undertakings established in Belgium, other than VTM, and to undertakings from other Member States; but this does not serve to take the preferential treatment of VTM outside the scope of Article 52 of the Treaty.

(12) Το άρθρο 52 της συνθήκης προβλέπει την κατάργηση των περιορισμών της ελευθερίας εγκατάστασης των υπηκόων ενός κράτους μέλους στην επικράτεια άλλου κράτους μέλους.

This is so because the fact that television advertising is restricted to a single, domestic undertaking means that all of the market in television advertising, or at least most of it, benefits the home economy. The object and the effect are incontestably protectionist. That the purpose of granting a legal monopoly to VTM is discriminatory can be seen clearly from the circumstances: the conditions laid down in the 1987 decree excluded all nationals of other Member States at the outset, and it was the avowed intention of the Flemish executive and Council to establish a monopoly corporation controlled by the Flemish press, and to prevent any access by foreign television companies to the Flemish broadcasting system.

Το μονοπώλιο που έχει παραχωρηθεί στη VTM σχετικά με τη μετάδοση τηλεοπτικών διαφημίσεων που απευθύνονται στο φλαμανδικό κοινό ισοδυναμεί με αποκλεισμό κάθε επιχείρησης από άλλο κράτος μέλος που θα επεδίωκε να εγκατασταθεί ή να ιδρύσει μία δεύτερη επιχείρηση στη Φλάνδρα προκειμένου να μεταδίδει μέσω του βελγικού τηλεοπτικού δικτύου τηλεοπτικά διαφημιστικά μηνύματα προς το φλαμανδικό κοινό.

As has already been said, the Belgian Government's letter of 14 September 1995 states that the rules on the executive right do not prevent a broadcaster established in another Member State from broadcasting Dutch-language programmes and advertising aimed at the Flemish public as a whole. But a broadcaster of that kind would be under a serious competitive disadvantage as compared with VTM, because it would have to operate at a distance from its Flemish viewers and from its advertisers' market.

Το γεγονός ότι οι ανωτέρω διατάξεις εφαρμόζονται χωρίς διάκριση τόσο έναντι των άλλων επιχειρήσεων, εκτός της VTM, που είναι εγκατεστημένες στο Βέλγιο, όσο και έναντι των επιχειρήσεων που προέρχονται από άλλα κράτη μέλη δεν αρκεί για να εξαιρεθεί η προνομιακή μεταχείριση της οποίας απολαύει η VTM από το πεδίο εφαρμογής του άρθρου 52 της συνθήκης.

Even if these measures do apply without distinction to non-Belgian operators and to Belgian operators other than VTM, it has to be concluded that they constitute a disguised form of discrimination whose effects are protectionist. If such effects do genuinely apply without distinction, they would have to be accepted if they are found to be justified by imperative requirements in the public interest, are suitable for securing the attainment of the objectives which they pursue, and do not go beyond what is necessary in order to attain it (20).

Πράγματι, στην προκειμένη περίπτωση, η αποκλειστική εκμετάλλευση των τηλεοπτικών διαφημίσεων από μία επιχείρηση, που τυγχάνει να είναι εθνική επιχείρηση, έχει ως αποτέλεσμα ότι το σύνολο ή το μεγαλύτερο μέρος της αγοράς τηλεοπτικών διαφημίσεων βαίνει προς όφελος της εθνικής οικονομίας. Είναι αναμφισβήτητο ότι ο επιδιωκόμενος στόχος και το αποτέλεσμα που επιτυγχάνεται είναι ο προστατευτισμός. Είναι φανερό ότι ο επιδιωκόμενος στόχος με την παραχώρηση εκ του νόμου μονοπωλίου στην VTM συνιστά διακριτική μεταχείριση, όπως προκύπτει από τα στοιχεία της υπόθεση, δηλαδή από τον εξαρχής αποκλεισμό κάθε υπηκόου άλλων κρατών μελών λόγω των προϋποθέσεων που προβλέπονται στο διάταγμα του 1987 και από την σαφώς εκφρασθείσα πρόθεση των εκπροσώπων του Εκτελεστικού Σώματος και του Συμβουλίου της Φλαμανδικής Κοινότητας, αφενός, να επιτευχθεί η σύσταση μίας εταιρείας στην οποία παραχωρείται μονοπώλιο και η οποία ελέγχεται από το φλαμανδικό τύπο και, αφετέρου, να εμποδισθεί η πρόσβαση αλλοδαπών τηλεοπτικών οργανισμών στο φλαμανδικό τηλεοπτικό σύστημα.

(13) In the course of the proceedings in Case C-211/91 Commission v. Belgium, cited above, the Belgian authorities put forward the argument that part of VTM's advertising revenue was transferred to the press as compensation for the loss of income due to the introduction of commercial advertising on radio and television, so that the intention was to maintain pluralism in the Flemish press. Thus the Flemish Government initially invoked arguments of cultural policy to justify the granting of a monopoly in television advertising to VTM. But in the light of the present structure of VTM, and of developments in the media and in the Flemish press, where there have been several mergers and alliances, the Flemish Government now takes the view (in its letter of 11 February 1997 in reply to the Commission's letter of 10 January 1997) that this measure is no longer likely to secure an objective in the public interest. The Flemish Government doubts, therefore, whether the measure qualifies for the saving clause in Article 90 (2).

Όπως προαναφέρεται, από την επιστολή της βελγικής κυβέρνησης της 14ης Σεπτεμβρίου 1995 προκύπτει ότι οι διατάξεις σχετικά με τα αποκλειστικά δικαιώματα δεν εμποδίζουν μία τηλεοπτική επιχείρηση που είναι εγκατεστημένη σε άλλο κράτος μέλος να μεταδίδει προγράμματα στην ολλανδική γλώσσα, καθώς και διαφημίσεις που απευθύνονται στο σύνολο του φλαμανδικού κοινού. Ωστόσο, η εν λόγω τηλεοπτική επιχείρηση θα έχει ένα σοβαρό ανταγωνιστικό μειονέκτημα έναντι της VTM, δεδομένου ότι στην πραγματικότητα θα είναι αναγκασμένη να ασκεί τις δραστηριότητές της εξ αποστάσεως σε σχέση με το φλαμανδικό κοινό, καθώς και με την αγορά των διαφημιζόμενων.

VTM, however, is still arguing along these lines. According to VTM, the transfer of advertising revenue to the publishers of Flemish newspapers is an essential component in the function given to it in the public interest, and is directly related to its monopoly right. Another aspect of this function is the way in which it complements the public broadcaster, BRTN, and the local television stations, especially by providing a general news and information service on an independent basis and by broadcasting educational and entertainment programmes.

Ακόμη και εάν τα εν λόγω μέτρα εφαρμόζονται άνευ διακρίσεων τόσο στις μη βελγικές όσο και στις βελγικές επιχειρήσεις πλην της VTM, είναι γεγονός ότι πρόκειται για μέτρα που αποτελούν συγκεκαλυμμένη μορφή διάκρισης και οδηγούν στον προστατευτισμό. Τα αποτελέσματα αυτά θα πρέπει να γίνουν αποδεκτά, εφόσον αποδειχθεί ότι τα μέτρα δικαιολογούνται από επιτακτικούς λόγους δημοσίου συμφέροντος, εφόσον είναι τα ενδεικνυόμενα για την υλοποίηση του επιδιωκόμενου στόχου και δεν υπερβαίνουν ό,τι είναι απαραίτητο για την επίτευξη του στόχου αυτού (20).

The Commission accepts that a cultural policy and the preservation of pluralism, which is an aspect of the freedom of expression, may constitute imperative requirements in the public interest such as to justify the restriction of the freedom of establishment. But the means to those ends must not limit the freedoms established by the Treaty any more than is necessary. The objectives in the present case must not be pursued by methods which eliminate any competition which the domestic broadcaster might otherwise have to face from media organizations wishing to establish themselves in Belgium in order to distribute their own advertisements via cable distribution networks: that would deprive Article 52 of any effect whatsoever.

(13) Κατά την προαναφερόμενη διαδικασία ενώπιον του Δικαστηρίου στο πλαίσιο της υπόθεσης C-211/91, οι βελγικές αρχές επικαλέστηκαν το επιχείρημα ότι ένα μέρος των διαφημιστικών εσόδων της VTM αποδίδεται στον τύπο, ως αντιστάθμισμα για την απώλεια εσόδων λόγω της καθιέρωσης της μετάδοσης εμπορικών διαφημίσεων από το ραδιόφωνο και την τηλεόραση και, ως εκ τούτου, η πρόθεση είναι να διατηρηθεί η πολυφωνία στο φλαμανδικό τύπο. Η φλαμανδική κυβέρνηση προέβαλε, δηλαδή, αρχικά λόγους πολιτιστικής πολιτικής προκειμένου να δικαιολογήσει το μέτρο της χορήγησης του μονοπωλίου μετάδοσης τηλεοπτικών διαφημίσεων στη VTM. Τώρα όμως, όπως αναφέρει σε επιστολή της 11ης Φεβρουαρίου 1997, με την οποία απαντά σε αυτήν της Επιτροπής της 10ης Ιανουαρίου, έχοντας υπόψη τόσο τη σημερινή διάρθρωση της VTM, όσο και τις εξελίξεις που μεσολάβησαν στο χώρο των μέσων ενημέρωσης και στον φλαμανδικό τύπο (συγχωνεύσεις και συμμαχίες), θεωρεί ότι το εν λόγω μέτρο δεν μπορεί πλέον να οδηγήσει στην επίτευξη ενός στόχου δημοσίου συμφέροντος. Για τους λόγους αυτούς, η φλαμανδική κυβέρνηση αμφιβάλλει κατά πόσον το εν λόγω μέτρο δικαιούται το ευεργέτημα από τις διατάξεις περί απαλλαγής του άρθρου 90 παράγραφος 2 της συνθήκης.

The Commission takes the view that in this case there is no necessary relationship between the purported cultural policy objective of preserving pluralism in the Flemish press and the grant in Flanders of a private commercial television monopoly to VTM. First, the Codex does not guarantee every Flemish newspaper publisher, without distinction, the right to become a shareholder in VTM or to receive a return from its profits. If a newspaper publisher did not take part in the setting-up of VTM, which is the case for example of those that entered the Flemish press market after 1987, the law does not confer it any entitlement to share in the profits generated by VTM. The exclusive right conferred on VTM merely favours one group of publishers at the expense of others. The publishers enjoying this privilege are given a secure monopoly income guaranteed by law, which will enable them to compete more effectively with any competitors or new entrants to the Flemish press market, including those from other Member States. In addition, there is no guarantee that VTM's advertising revenue, which is divided among the shareholders in proportion to their holdings in the capital, will be used by them to help their newspapers to overcome possible financial difficulties. Such revenue might equally well be used for activities having no cultural purpose whatsoever, and quite unconnected with support for the Flemish press. Thus, VTM's monopoly runs counter to the stated objective of ensuring pluralism in the Flemish press.

Ωστόσο, η VTM εξακολουθεί να προβάλλει τέτοια επιχειρήματα. Σύμφωνα με τη VTM, η απόδοση των διαφημιστικών εσόδων στους εκδότες φλαμανδικών εφημερίδων αποτελεί θεμελιώδες στοιχείο της αποστολής δημοσίου συμφέροντος που της έχει ανατεθεί άμεσα συνδεδεμένο με το μονοπώλιό της. Υποστηρίζει ότι ένα άλλο στοιχείο της αποστολής αυτής είναι ο συμπληρωματικός ρόλος που διαδραματίζει σε σχέση με το δημόσιο ραδιοτηλεοπτικό οργανισμό, τη BRTN, και τις τοπικές τηλεοράσεις και ο οποίος συνίσταται στην παροχή υπηρεσίας γενικής ενημέρωσης κατά τρόπο ανεξάρτητο και στη μετάδοση εκπαιδευτικών και ψυχαγωγικών προγραμμάτων.

Secondly, the conditions laid down in the Codex regarding the structure of the only private television corporation in Flanders to have received the authorization of the Flemish executive, that is to say the provisions reserving 51 % of VTM's capital for Flemish press publishers, are ill-suited to the attainment of the stated cultural aim, since it is not impossible that VTM's capital, and more particularly the reserved 51 % portion, might come to be concentrated in the hands of a single shareholder, at the expense of any preservation of pluralism in the media. Indeed, whereas VTM had originally consisted of nine shareholders, only five are left today (21).

Η Επιτροπή δέχεται ότι η πολιτιστική πολιτική και η διατήρηση της πολυφωνίας, που είναι αλληλένδετη με την ελευθερία της έκφρασης, μπορούν να αποτελέσουν επιτακτικούς λόγους δημοσίου συμφέροντος που δικαιολογούν τον περιορισμό της ελευθερίας εγκατάστασης. Ωστόσο, θεωρεί ότι οι στόχοι της πολιτιστικής πολιτικής μπορούν να επιδιωχθούν μόνο με μέσα που δεν περιορίζουν τις ελευθερίες που θεσπίζει η συνθήκη πέραν του βαθμού που είναι αναγκαίος. Όμως, στην προκειμένη περίπτωση, οι στόχοι αυτοί δεν μπορούν να επιδιωχθούν με μέσα που έχουν ως αποτέλεσμα την πλήρη εξάλειψη του ανταγωνισμού που διαφορετικά θα αντιμετώπιζε ο εθνικός φορέας από επιχειρήσεις μέσων ενημέρωσης οι οποίες θα επιδίωκαν να εγκατασταθούν στο Βέλγιο για να μεταδίδουν διαφημιστικά μηνύματα μέσω των δικτύων καλωδιακής μετάδοσης: αυτό απλούστατα αίρει κάθε αποτελεσματικότητα του άρθρου 52.

Turning to the question of the viability of broadcasting stations, there is no reason to suppose that a private television station cannot survive in the Flemish community without a monopoly on television advertising. Indeed, the fact that VTM in 1995 launched a second television channel carrying advertising shows that it believes that more than one private channel can be profitable in Flanders.

Η Επιτροπή θεωρεί ότι στην προκειμένη περίπτωση δεν υφίσταται ο απαραίτητος συσχετισμός μεταξύ, αφενός, του δεδηλωμένου στόχου πολιτιστικής πολιτικής περί διατήρησης της πολυφωνίας στο φλαμανδικό τύπο και, αφετέρου, της χορήγησης ενός μονοπωλίου ιδιωτικής εμπορικής τηλεόρασης στη VTM. Κατ' αρχάς, ο Codex δεν εξασφαλίζει σε κάθε εκδότη ολλανδόφωνου εντύπου, χωρίς καμία διάκριση, το δικαίωμα να γίνει μέτοχος της VTM ή να επωφεληθεί από τα κέρδη της. Όσον αφορά τους εκδότες που δεν συμμετείχαν στην ίδρυση της VTM -όπως όσοι εισήλθαν στην αγορά του φλαμανδικού τύπου μετά το 1987- ο νόμος δεν προβλέπει κανένα δικαίωμα συμμετοχής στα κέρδη που αποφέρει η VTM. Κατ' αυτόν τον τρόπο η αποκλειστικότητα που έχει παραχωρηθεί στη VTM ευνοεί μία μόνο ομάδα εκδοτών εις βάρος των υπολοίπων. Οι προνομιούχοι εκδότες έχουν εξασφαλίσει μονοπωλιακά έσοδα, κατοχυρωμένα από το νόμο, τα οποία τους επιτρέπουν να ανταγωνίζονται αποτελεσματικότερα ενδεχομένους ανταγωνιστές ή νεοεισερχόμενους στη φλαμανδική αγορά του τύπου, συμπεριλαμβανομένων όσον προέρχονται από άλλα κράτη μέλη. Επιπλέον, δεν εξασφαλίζεται κατά κανένα τρόπο ότι τα διαφημιστικά έσοδα της VTM, που κατανέμονται στους μετόχους της ανάλογα με το ποσοστό που κατέχουν στο κεφάλαιό της, χρησιμοποιούνται από τους τελευταίους για να βοηθήσουν τις εφημερίδες να αντιμετωπίσουν ενδεχόμενα οικονομικά προβλήματα. Τα εν λόγω έσοδα μπορούν κάλλιστα να χρησιμοποιηθούν για δραστηριότητες που δεν έχουν κανένα πολιτιστικό στόχο και χωρίς καμία σχέση με τη στήριξη του φλαμανδικού τύπου. Συνεπώς, το μονοπώλιο του οποίου απολαύει η VTM φαίνεται να λειτουργεί εις βάρος του στόχου που δηλώνεται ότι επιδιώκει δηλαδή της διασφάλισης της πολυφωνίας στο φλαμανδικό τύπο.

To sum up, the Commission does not believe that VTM's monopolization of advertising revenue is justified on imperative grounds in the public interest. To ensure the pluralism which it hopes to maintain, the Flemish Government could have recourse to appropriate measure which do not impede economic integration to so great an extent.

Δεύτερον, οι όροι που προβλέπει ο Codex σχετικά με τη διάρθρωση της μοναδικής εταιρείας ιδιωτικής τηλεόρασης στη Φλάνδα που έχει εγκριθεί από το Φλαμανδικό Εκτελεστικό Σώμα, δηλαδή η κατοχή του 51 % του κεφαλαίου της VTM από εκδότες ολλανδόφωνων εφημερίδων δεν αποτελούν πρόσφορο μέσο για την υλοποίηση του επιδιωκόμενου πολιτιστικού στόχου, δεδομένου ότι δεν αποκλείεται το κεφάλαιο της VTM, και ιδίως το επίδικο μερίδιο του 51 %, να συγκεντρωθεί στα χέρια ενός μόνο μετόχου εις βάρος της διατήρησης της πολυφωνίας στον τομέα των μέσων μαζικής επικοινωνίας. Έτσι, ενώ αρχικά στη VTM συμμετείχαν εννέα μέτοχοι, σήμερα υπάρχουν μόνο πέντε (21).

(14) Article 90 (2) provides for an exception to the application of the Treaty rules in the case on undertakings 'entrusted with the operation of services of general economic interest` in so far as the application of those rules would obstruct the performance, in law or in fact, of the particular tasks assigned to them.

Όσον αφορά τη βιωσιμότητα των τηλεοπτικών σταθμών, δεν υπάρχουν λόγοι που να οδηγούν στο συμπέρασμα ότι ένας ιδιωτικός τηλεοπτικός σταθμός δεν μπορεί να επιβιώσει στη Φλαμανδική Κοινότητα εάν δεν διαθέτει το μονοπώλιο των τηλεοπτικών διαφημίσεων. Εξάλλου, το γεγονός ότι η VTM δημιούργησε έναν δεύτερο τηλεοπτικό σταθμό το 1995 που προβάλλει διαφημίσεις δείχνει ότι πιστεύει στην κερδοφορία περισσότερων του ενός ιδιωτικών τηλεοπτικών σταθμών στη Φλάνδρα.

The Belgian authorities have not cited this saving provision. In any event, VTM would not appear to be entrusted with the operation of a service of general economic interest. Article 41 of the Codex merely authorizes VTM to arrange television broadcasts aimed at the Flemish community. The provisions of the Codex requiring VTM to ensure balance in its programming, to contribute to the general development of the Flemish public, to maintain objectivity in its journalism and not to broadcast programmes contrary to public morals or security do not stand as evidence that VTM has been assigned a task of general economic interest by the Flemish authorities. These are very general requirements in respect of VTM's programme content; in no way do they point to the conclusion that the Flemish community has given VTM the task of carrying out one of its cultural policies. A distinction has to be made between, on the one hand, the conditions of authorization which a private television corporation must satisfy on grounds of public interest, that is to say conditions of the kind imposed on VTM, and on the other hand the State's assignment to a private firm of a task in the public interest. The Commission notes that the Codex expressly gives the responsibility of acting as a 'public television corporation` to BRTN, whose capital is held by the Flemish community. As well as having to perform this role as a 'public television corporation`, BRTN is subject to specific public service obligations, requiring it for example to carry Flemish Government broadcasts and party-political broadcasts, and to provide air time for associations representing various schools of thought. None of these requirements applies to VTM. A recent amendment to the Codex further specifies the public service obligations imposed on BRTN, which is to be renamed VRT. VRT is here required to conclude a management contract with the Flemish authorities which will spell out VRT's public service mission in more detail (22).

Εν κατακλείδι, η Επιτροπή δεν κρίνει ότι το μονοπώλιο της VTM επί των διαφημιστικών εσόδων δικαιολογείται από επιτακτικούς λόγους δημοσίου συμφέροντος. Η φλαμανδική κυβέρνηση θα μπορούσε να καταφύγει σε κατάλληλα μέτρα που θέτουν λιγότερα εμπόδια στην οικονομική ολοκλήρωση, προκειμένου να διασφαλισθεί η διατήρηση της πολυφωνίας την οποία επιδιώκει.

Lastly, even if it were to be accepted that VTM has a public service function, the means by which it is to be performed, namely the exclusive rights which are the subject of this Decision, affect trade to an extent which is disproportionate and contrary to the interests of the Community, and such as to deprive Article 52 of any effect despite the fact that effective competition in television advertising in Flanders would facilitated if other television broadcasters were permitted to establish themselves there. The fact that they would then be operating close to their audience and to their advertisers would make their work easier and less burdensome,

(14) Οι διατάξεις του άρθρου 90 παράγραφος 2 προβλέπουν μία εξαίρεση από την εφαρμογή των κανόνων της συνθήκης υπέρ των επιχειρήσεων που είναι επιφορτισμένες με τη διαχείριση υπηρεσιών γενικού οικονομικού συμφέροντος, στο μέτρο που η εφαρμογή αυτή δεν εμποδίζει νομικά ή πραγματικά την εκπλήρωση της ιδιαίτερης αποστολής που τους έχει ανατεθεί.

HAS ADOPTED THIS DECISION:

Οι βελγικές αρχές δεν επικαλέστηκαν την εξαίρεση που προβλέπεται στο άρθρο 90 παράγραφος 2. Εν πάση περιπτώσει, η VTM δεν θεωρείται ότι είναι επιφορτισμένη με τη διαχείριση υπηρεσίας γενικού οικονομικού συμφέροντος. Πράγματι, από το άρθρο 41 του Codex προκύπτει ότι η VTM έχει την αποκλειστική άδεια να προβαίνει σε τηλεοπτικές εκπομπές που απευθύνονται στη Φλαμανδική Κοινότητα. Οι διατάξεις του Codex που υποχρεώνουν τη VTM να διασφαλίζει μία ισορροπία στο πρόγραμμά της, να συμβάλλει στη γενική ανάπτυξη του φλαμανδικού κοινού, να τηρεί δημοσιογραφική αντικειμενικότητα και να μη μεταδίδει προγράμματα αντίθετα προς τα χρηστά ήθη ή τη δημόσια ασφάλεια δεν αποδεικνύουν ότι η Φλαμανδική Κοινότητα έχει αναθέσει στη VTM την αποστολή της διαχείρισης υπηρεσίας γενικού οικονομικού συμφέροντος. Οι διατάξεις αυτές, που αφορούν το περιεχόμενο των προγραμμάτων της VTM, είναι πολύ γενικές και δεν οδηγούν κατά κανένα τρόπο στο συμπέρασμα ότι η Φλαμανδική Κοινότητα έχει αναθέσει στη VTM την υλοποίηση μίας από τις πολιτιστικές πολιτικές της. Πρέπει να γίνει διάκριση μεταξύ, αφενός των προϋποθέσεων για τη χορήγηση άδειας τις οποίες πρέπει να πληροί μία ιδιωτική τηλεοπτική εταιρεία στο πλαίσιο του δημόσιου συμφέροντος (όπως είναι οι προϋποθέσεις που ισχύουν στην περίπτωση της VTM) και αφετέρου, της ανάθεσης από το κράτος μιας αποστολής δημοσίου συμφέροντος σε μία ιδιωτική επιχείρηση. Η Επιτροπή επισημαίνει σχετικά ότι ο Codex αναθέτει ρητά στην BRTN, της οποίας το κεφάλαιο ανήκει στη Φλαμανδική Κοινότητα, την αποστολή να λειτουργεί ως δημόσια τηλεοπτική εταιρεία. Εκτός από την αποστολή που της έχει ανατεθεί ως δημόσιας τηλεοπτικής εταιρείας, η BRTN υπόκειται σε συγκεκριμένες υποχρεώσεις παροχής δημόσιας υπηρεσίας, όπως η μετάδοση επίσημων ανακοινώσεων της φλαμανδικής κυβέρνησης, η μετάδοση προγραμμάτων των πολιτικών, καθώς και η παροχή βήματος σε φορείς που εκπροσωπούν διάφορα ρεύματα της σκέψης. Καμία από τις υποχρεώσεις αυτές δεν ισχύει για τη VTM. Σε πρόσφατη τροποποίηση του Codex (22), διευκρινίζονται περαιτέρω οι υποχρεώσεις δημόσιας υπηρεσίας της BRTN (που θα μετονομαστεί σε VRT. Ειδικότερα, προβλέπεται ότι η VRT υποχρεούται να συνάψει σύμβαση διαχείρισης με τις φλαμανδικές αρχές, στην οποία θα αναπτύσσεται εκτενέστερα η αποστολή δημόσιας υπηρεσίας της VRT.

Τέλος, ακόμη και εάν γίνει δεκτό ότι έχει ανατεθεί στη VTM αποστολή δημόσιας υπηρεσίας, τα μέσα που χρησιμοποιούνται για την εκπλήρωσή της, δηλαδή τα αποκλειστικά δικαιώματα που αποτελούν αντικείμενο της παρούσας απόφασης, επηρεάζουν τις συναλλαγές κατά τρόπο δυσανάλογο και αντίθετο προς το συμφέρον της Κοινότητας σε σημείο που αφαιρούν κάθε αποτελεσματικότητα από τις διατάξεις του άρθρου 52, ενώ η εγκατάσταση στη Φλάνδρα τηλεοπτικών οργανισμών άλλων κρατών μελών θα διευκόλυνε την ανάπτυξη αποτελεσματικού ανταγωνισμού στην εν λόγω περιοχή. Πράγματι, η γεωγραφική εγγύτητα με το κοινό και τους διαφημιζομένους θα επέτρεπε στους οργανισμούς αυτούς να ασκούν τις δραστηριότητές τους υπό ευκολότερες και λιγότερο επαχθείς συνθήκες.

ΕΞΕΔΩΣΕ ΤΗΝ ΠΑΡΟΥΣΑ ΑΠΟΦΑΣΗ:

Article 1

The second paragraph of Article 80 and Article 41, point 1, of the Codex of Flemish rules on radio and television broadcasting, sponsoring and cable distribution, which provide that the Flemish Government may authorize only one private broadcaster to broadcast to the Flemish community as a whole and to broadcast commercial and non-commercial advertising to that Community, that broadcaster being the private television company Vlaamse Televisie Maatschappij NV, and the Decision of the Flemish executive of 19 November 1987 and the Royal Order of 3 December 1987, confirmed by a Decision of the Flemish executive of 11 December 1991, by which VTM was recognized as the sole private television company broadcasting to the Flemish community as a whole and was authorized to include commercial advertising in its programmes, are incompatible with Article 90 (1) of the EC Treaty, read in conjunction with Article 52 thereof.

Άρθρο 1

Article 2

Το άρθρο 80 δεύτερο εδάφιο και το άρθρο 41 σημείο 1 του κώδικα (Codex) της φλαμανδικής νομοθεσίας σχετικά με τις ραδιοφωνικές και τηλεοπτικές εκπομπές, τη διαφήμιση, τη χορηγία και την καλωδιακή διανομή, οι οποίοι προβλέπουν ότι η φλαμανδική κυβέρνηση μπορεί να χορηγήσει άδεια σε έναν μόνο ιδιωτικό τηλεοπτικό οργανισμό για τη μετάδοση εκπομπών που απευθύνονται στο σύνολο της Φλαμανδικής Κοινότητας και για τη μετάδοση εμπορικών και η εμπορικών διαφημίσεων που απευθύνονται στην ανωτέρω Κοινότητα -συγκεκριμένα δε στην ιδιωτική τηλεοπτική εταιρεία Vlamse Televisie Maatschappij NV- καθώς και η απόφαση του Φλαμανδικού Εκτελεστικού Σώματος της 19ης Νοεμβρίου 1987 και το βασιλικό διάταγμα της 3ης Δεκεμβρίου 1987 (που επικυρώθηκε με απόφαση του Φλαμανδικού Εκτελεστικού Σώματος της 11ης Δεκεμβρίου 1991) -μέσω των οποίων η VTM εγκρίθηκε ως η μοναδική ιδιωτική τηλεοπτική εταιρεία που απευθύνεται στο σύνολο της Φλαμανδικής Κοινότητας και έλαβε την άδεια να περιλαμβάνει εμπορικές διαφημίσεις στα προγράμματά της- δεν συμβιβάζονται με το άρθρο 90 παράγραφος 1 σε συνδυασμό με το άρθρο 52 της συνθήκης.

The Belgian authorities shall bring to an end the infringement referred to in Article 1, and shall inform the Commission within two months of notification of this Decision of the measures they have taken to comply therewith.

Άρθρο 2

Article 3

Οι βελγικές αρχές υποχρεούνται να παύσουν την παράβαση που περιγράφεται στο άρθρο 1 και να ενημερώσουν την Επιτροπή σχετικά με τα μέτρα που έλαβαν για το σκοπό αυτό εντός δύο μηνών από την κοινοποίηση της παρούσας απόφασης.

This Decision is addressed to the Kingdom of Belgium.

Άρθρο 3

Done at Brussels, 26 June 1997.

Η παρούσα απόφαση απευθύνεται στο Βασίλειο του Βελγίου.

For the Commission

Karel VAN MIERT

Βρυξέλλες, 26 Ιουνίου 1997.

Member of the Commission

Για την Επιτροπή

Karel VAN MIERT

(1) Belgisch Staatsblad/Moniteur belge, 30 May 1995.

Μέλος της Επιτροπής

(2) Belgisch Staatsblad/Moniteur belge, 19 March 1987.

(3) Belgisch Staatsblad/Moniteur belge, 14 August 1991.

(1) Moniteur belge της 30. 5. 1995.

(4) Belgisch Staatsblad/Moniteur belge, 4 June 1994.

(2) Moniteur belge της 19. 3. 1987.

(5) Report of the Flemish Parliamentary Committee on the Media No 152 of 28 November 1996, pp. 3 to 4, and minutes of the plenary session of the Council of the Flemish community of 17 December 1986, p. 325.

(3) Moniteur belge της 14. 8. 1991.

(6) Centrum von informatie over de media/Centre Information Médias, data for 1995 to 1996.

(4) Moniteur belge της 4. 6. 1994.

(7) Statistical yearbook. Cinema, television, video and the new media in Europe. Edition 1995, European Audiovisual Observatory (EAO), Strasbourg, 1995, pp. 279, 282.

(5) Έκθεση της φλαμανδικής κοινοβουλευτικής επιτροπής μέσων ενημέρωσης, αριθ. 152 της 28ης Νοεμβρίου 1996, σ. 3-4, καθώς και πρακτικά της ολομέλειας του συμβουλίου της φλαμανδικής κοινότητας της 17ης Δεκεμβρίου 1986, σ. 325.

(8) MediaMarkt 1996.

(6) Centrum voor informatie over de media, στοιχεία 1995-1996.

(9) EAO Statistical yearbook 1994, p. 267.

(7) Στατιστική επετηρίδα. Κινηματογράφος, τηλεόραση, βίντεο και νέα μέσα μαζικής ενημέρωσης στην Ευρώπη. Ευρωπαϊκό Παρατηρητήριο του Οπτικοακουστικού Τομέα, Στρασβούργο, 1995, σ. 279, 282.

(10) ECR [1992] I-6757, at p. 6763.

(8) Media Markt 1996.

(11) EAO Statistical yearbook 1995, p. 171.

(9) Στατιστική επετηρίδα. Κινηματογράφος, τηλεόραση, βίντεο και νέα μέσα μαζικής ενημέρωσης στην Ευρώπη. Ευρωπαϊκό Παρατηρητήριο του Οπτικοακουστικού Τομέα, Στρασβούργο, 1994, σ. 267.

(12) Ibid.

(10) Συλλογή 1992 σ. Ι-6757, Ι-6763.

(13) This is apparent from the analysis of the geographical market for television advertising carried out by the Commission in its Decision in Case IV/M. 553 RTL/Veronica/Endmol (OJ L 134, 5. 6. 1996, p. 32).

(11) Στατιστική επετηρίδα. Κινηματογράφος, τηλεόραση, βίντεο και νέα μέσα μαζικής ενημέρωσης στην Ευρώπη. Ευρωπαϊκό Παρατηρητήριο του Οπτικοακουστικού Τομέα, Στρασβούργο, 1995, σ. 171.

(14) EAO Statistical yearbook 1995, p. 171.

(12) ό.π.

(15) Case C-11/95 Commission v. Belgium [1996] ECR I-4115.

(13) Όπως προκύπτει από την εξέταση της γεωγραφικής αγοράς τηλεοπτικών διαφημίσεων που πραγματοποίησε η Επιτροπή στην απόφαση 96/346/ΕΚ σχετικά με την υπόθεση IV/M.553 RTL/Veronica/Endemol (ΕΕ L 134 της 5. 6. 1996, σ. 32).

(16) OJ L 298, 17. 10. 1989, p. 23.

(14) Στατιστική επετηρίδα. Κινηματογράφος, τηλεόραση, βίντεο και νέα μέσα μαζικής ενημέρωσης στην Ευρώπη. Ευρωπαϊκό Παρατηρητήριο του Οπτικοακουστικού Τομέα, Στρασβούργο, 1995, σ. 171.

(17) Order of the Flemish Minister for Cultural Affairs and for Brussels of 16 January 1995.

(15) Συλλογή 1996, σ. Ι-4115.

(18) Not yet published.

(16) ΕΕ L 298 της 17. 10. 1989, σ. 23.

(19) See Case C-320/91 Corbeau [1993] ECR I-2563.

(17) Απόφαση του φλαμανδικού Υπουργείου Πολιτισμού και Θεμάτων Βρυξελλών, της 16ης Ιανουαρίου 1995.

(20) See Case C-55/94 Gebhard [1995] ECR I-4165.

(18) Δεν δημοσιεύθηκε ακόμα στη Συλλογή.

(21) As was explained in paragraph 9, those conditions are the subject of the Reasoned Opinion of 15 May 1997.

(19) Βλέπε απόφαση του Δικαστηρίου της 19ης Μαΐου 1993, υπόθεση C-320/91 (Corbeau), Συλλογή 1993, σ. Ι-2563.

(22) Decree of 29 April 1997 on the conversion of BRTN into a limited company established under public law: Belgisch Staatsblad/Moniteur belge, 1 May 1997.

(20) Βλέπε απόφαση του Δικαστηρίου της 30ής Νοεμβρίου 1995, υπόθεση C-55/94 (Gebhard), Συλλογή 1995, σ. Ι-4186.

(21) Όπως προαναφέρθηκε στην αιτιολογική σκέψη 9, οι όροι αυτοί αποτελούν αντικείμενο αιτιολογημένης γνώμης της 15ης Μαΐου 1997.

(22) Διάταγμα της 29ης Απριλίου 1997 σχετικά με το μετασχηματισμό της BRTN σε ανώνυμη εταιρεία δημοσίου δικαίου, Moniteur belge της 1. 5. 1997.