Opinion of the European Economic and Social Committee on the "Communication from the Commission to the European Parliament, the Council, the European Economic and Social Committee and the Committee of the Regions — Europe, the world's No 1 tourist destination — a new political framework for tourism in Europe"

Γνωμοδότηση της Ευρωπαϊκής Οικονομικής και Κοινωνικής Επιτροπής με θέμα: "Ανακοίνωση της Επιτροπής στο Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο, το Συμβούλιο, την Ευρωπαϊκή Οικονομική και Κοινωνική Επιτροπή και την Επιτροπή των Περιφερειών: "Η Ευρώπη, ο πρώτος τουριστικός προορισμός στον κόσμο — ένα νέο πλαίσιο πολιτικής για τον ευρωπαϊκό τουρισμό""

COM(2010) 352 final

COM(2010) 352 τελικό

2011/C 376/08

2011/C 376/08

Rapporteur: Mr GKOFAS

Εισηγητής: ο κ. ΓΚΟΦΑΣ

On 30 June 2010, the Commission decided to consult the European Economic and Social Committee, under Article 304 of the Treaty on the Functioning of the European Union, on the

Στις 30 Ιουνίου 2010, και σύμφωνα με το άρθρο 304 της Συνθήκης για τη λειτουργία της Ευρωπαϊκής Ένωσης, η Επιτροπή αποφάσισε να ζητήσει τη γνωμοδότηση της Ευρωπαϊκής Οικονομικής και Κοινωνικής Επιτροπής με θέμα την:

Communication from the Commission to the European Parliament, the Council, the European Economic and Social Committee and the Committee of the Regions — Europe, the world's No 1 tourist destination — a new political framework for tourism in Europe

Ανακοίνωση της Επιτροπής στο Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο, το Συμβούλιο, την Ευρωπαϊκή Οικονομική και Κοινωνική Επιτροπή και την Επιτροπή των Περιφερειών: "Η Ευρώπη, ο πρώτος τουριστικός προορισμός στον κόσμο — ένα νέο πλαίσιο πολιτικής για τον ευρωπαϊκό τουρισμό"

COM(2010) 352 final.

COM(2010) 352 τελικό.

The Section for the Single Market, Production and Consumption, which was responsible for preparing the Committee's work on the subject, adopted its opinion on 30 August 2011.

Το ειδικευμένο τμήμα "Ενιαία αγορά, παραγωγή και κατανάλωση", στο οποίο ανατέθηκε η προετοιμασία των σχετικών εργασιών, υιοθέτησε τη γνωμοδότησή του στις 30 Αυγούστου 2011.

At its 474th plenary session, held on 21 and 22 September 2011 (meeting of 21 September), the European Economic and Social Committee adopted the following opinion by 121 votes to 14 with eight abstentions.

Κατά την 474η σύνοδο ολομέλειας, της 21ης και 22ας Σεπτεμβρίου 2011 (συνεδρίαση της 21ης Σεπτεμβρίου 2011), η Ευρωπαϊκή Οικονομική και Κοινωνική Επιτροπή υιοθέτησε με 121 ψήφους υπέρ, 14 ψήφους κατά και οκτώ αποχές, την ακόλουθη γνωμοδότηση.

1. Conclusions and recommendations

1. Συμπεράσματα και συστάσεις

1.1 The EESC welcomes the Commission communication addressed to the European Parliament "Europe, the world's No 1 tourist destination - a new political framework for tourism in Europe", and notes that, despite certain significant shortcomings, it contains many positive proposals. The EESC would make the following recommendations for strengthening and fleshing out this initiative.

1.1 Η ΕΟΚΕ χαιρετίζει την ανακοίνωση της Επιτροπής για την πρότασή της στο Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο "Η Ευρώπη ο πρώτος τουριστικός προορισμός, ένα νέο πλαίσιο πολιτικής για τον ευρωπαϊκό τουρισμό" και υπογραμμίζει ότι, παρά τις σημαντικές ελλείψεις, υπάρχουν πολλά θετικά σημεία για υλοποίηση στην πρόταση αυτή. Παρόλα αυτά, προχωρά στις παρακάτω προτάσεις για να ενισχύσει και να εμπλουτίσει αυτήν την πρωτοβουλία.

1.2 Given the range of operators (public authorities, organisations, social partners), levels (local, regional, national and European) and domains (transport, housing, ancillary products, etc.) in Europe's tourism sector, all stakeholders must be involved in the planned initiatives. In this connection the EESC again points to the possibility of setting up a European Tourism Agency, which by effectively monitoring information relevant to supporting and promoting the measures outlined would bring together efforts which make real progress towards a global European tourism policy that takes into account the diversity and plurality of Europe's identity as a tourist destination.

1.2 Δεδομένων των διαφορετικών φορέων (αρχές, οργανισμοί, κοινωνικοί εταίροι), επιπέδων (τοπικό, περιφερειακό, εθνικό και ευρωπαϊκό) και τομέων (μεταφορές, στέγαση, λοιπά προσφερόμενα προϊόντα κλπ.) του τουριστικού κλάδου στην Ευρώπη, οι προβλεπόμενες πρωτοβουλίες πρέπει να προβλέπουν τη συμμετοχή όλων των παραγόντων του κλάδου. Προς τούτο, η ΕΟΚΕ επαναλαμβάνει την πρόταση σύστασης Ευρωπαϊκού Οργανισμού Τουρισμού, ο οποίος, μέσω της αποτελεσματικής παρακολούθησης των δράσεων στήριξης και της ώθησης των προβλεπόμενων μέτρων, θα συγκεντρώνει τις προσπάθειες επίτευξης μιας ολοκληρωμένης ευρωπαϊκής πολιτικής για τον τουρισμό, η οποία θα λαμβάνει υπόψη την πολυμορφία της ευρωπαϊκής τουριστικής ταυτότητας.

1.3 The EESC thinks that the following measures should be prioritised and adopted with the aim of meeting the challenges set in the Communication and realising the specific measures it provides for:

1.3 Η ΕΟΚΕ φρονεί πως πρέπει να ληφθούν κατά προτεραιότητα τα ακόλουθα μέτρα, προκειμένου να καταστούν εφικτοί οι στόχοι της ίδιας της ανακοίνωσης και των επιμέρους μέτρων που προβλέπονται σε αυτήν:

- encourage the setting up of a European gateway in all the EU languages where visitors can post their comments or impressions, for the purpose of ensuring better evaluation and promotion so as to attract tourists more effectively, as well as the opportunity to use new technologies (e-booking);

- Να ενθαρρυνθεί η δημιουργία ευρωπαϊκού κόμβου σε όλες τις γλώσσες της ΕΕ, ηλεκτρονικής εισαγωγής παρατηρήσεων-εντυπώσεων από τους επισκέπτες, με σκοπό την καλύτερη αξιολόγηση και αξιοποίηση για την αποτελεσματικότερη προσέλκυση των τουριστών, καθώς και δυνατότητα χρήσης νέων τεχνολογιών (ηλεκτρονικές κρατήσεις)·

- be responsible for researching, organising and promoting implementation of specific aspects of the political framework and for managing priorities such as the promotion of intra-European tourism, services and facilities across Europe; encourage authorities and businesses to cooperate with a view to improving services and facilities (e.g. timetables);

- Να ερευνηθεί, οργανωθεί και ενθαρρυνθεί η εφαρμογή σε συγκεκριμένες πτυχές του πολιτικού πλαισίου, όπως και να αναληφθούν προτεραιότητες όπως η προώθηση του ενδοευρωπαϊκού τουρισμού, οι υπηρεσίες και οι εγκαταστάσεις σε όλη την Ευρώπη. Να ενθαρρυνθούν οι υπάρχουσες αρχές και επιχειρήσεις να συνεργαστούν για να βελτιώσουν υπηρεσίες και εγκαταστάσεις (π.χ. χρονοδιαγράμματα)·

- push for improvements to road, rail, air and coastal shipping connections and communications in the EU, and update and present information on the internet, while also dealing with unprofitable lines;

- Να ενθαρρυνθεί η βελτίωση των συνδέσεων οδικών, σιδηροδρομικών, αεροπορικών, αλλά και ακτοπλοϊκών μεταφορών και συγκοινωνιών στην ΕΕ, και η ενημέρωση και προβολή των πληροφοριών στο διαδίκτυο, με παράλληλη μέριμνα για τις άγονες γραμμές·

- encourage the promotion of health and wellbeing tourism (including spa tourism), educational tourism, cultural tourism, particularly regional festivals and performances (opera, theatre, dance, concerts, etc.) and cultural events such as exhibitions, congress tourism, wine and food tourism, historical and religious tourism, agri-tourism, and tourism capitalising on the maritime heritage, while promoting and conserving cultural and gastronomic traditions;

- Να ενθαρρυνθεί η προώθηση του τουρισμού υγείας και ευεξίας, του ιαματικού τουρισμού, του εκπαιδευτικού τουρισμού, του πολιτιστικού τουρισμού —ιδιαίτερα σε συνδυασμό με περιφερειακά φεστιβάλ και παραστάσεις (όπερα, θέατρο, χορός, συναυλίες κλπ.), καθώς και με πολιτιστικές εκδηλώσεις όπως εκθέσεις—, του συνεδριακού, του οινοποιητικού-γαστρονομικού, του ιστορικού, θρησκευτικού, του αγροτουρισμού, του τουρισμού που αξιοποιεί τη θάλασσα, με ανάδειξη και διατήρηση των πολιτιστικών παραδόσεων και της γαστρονομίας·

- enhance the quality of professional services through training and stable employment;

- Να ενθαρρυνθούν οι κυβερνήσεις των κρατών να υποστηρίζουν την ανάπτυξη των μικρών και πολύ μικρών επιχειρήσεων στον τομέα του τουρισμού, που αντικατοπτρίζουν τις κοινωνικές, περιβαλλοντικές, ιστορικές και πολιτισμικές παραδόσεις της περιοχής ή της περιφέρειας, με παράλληλη καλύτερη διαχείριση του "all iclusive"·

- encourage the governments of the Member States to support the development of small companies and micro-businesses in the tourism sector that reflect the social, environmental, historical and cultural traditions of their area or region, while improving the management of "all-inclusive" packages;

- Να ενισχυθεί η επιλογή ενδοευρωπαϊκών προορισμών για άτομα τρίτης ηλικίας και άτομα με αναπηρίες και ειδικές ανάγκες, με βελτίωση των υποδομών και των υπηρεσιών, αλλά και καλύτερη προβολή των υπηρεσιών που παρέχονται για αυτά τα άτομα στην ΕΕ·

- encourage the elderly and people who are disabled or have special needs to choose destinations in Europe, by improving infrastructure and services, and more effectively publicising the services available for such people in the EU;

- Να ενθαρρυνθεί πολιτική ενίσχυσης για την προώθηση ενδοευρωπαϊκών προορισμών από τις αεροπορικές εταιρίες, ώστε οι τιμές να μην είναι για τους καταναλωτές υψηλότερες από αυτές για προορισμούς εκτός ΕΕ, αλλά και πολιτική ενίσχυσης των ενδοευρωπαϊκών προορισμών από τους μεγάλους Τour Operators·

- encourage a policy of subsidising the promotion of destinations in Europe by airline companies, so that consumer prices are not higher than for destinations outside Europe, as well as a policy to support destinations within Europe offered by major tour operators;

- Να προωθηθεί και να προβληθεί η ήδη παρεχόμενη ασφάλεια, τόσο στις μετακινήσεις, στη διαμονή, στα δικαιώματα των πολιτών, στην ιατροφαρμακευτική και νοσοκομειακή περίθαλψη, αλλά και στο νομικό πλαίσιο, που επικρατεί στην ΕΕ σε σχέση με άλλους προορισμούς·

- promote and publicise the level of security already provided in the EU, as opposed to other destinations, in relation to travel, lodging, citizens' rights, medical and hospital care, as well as the legal framework;

- Να επιδιωχθεί η ανάπτυξη ορθότερης στατιστικής παρακολούθησης και εναρμόνισης της τουριστικής οικονομίας και των στοιχείων της χωρίς να δημιουργείται πρόσθετη διαχειριστική επιβάρυνση στις επιχειρήσεις και στους πολίτες (red tape)·

- help to develop a more sound system of statistical monitoring and standardisation for tourism activities and relevant data without creating additional red tape for companies and citizens;

- Να ενθαρρυνθεί κοινή διαφημιστική εκστρατεία για την ΕΕ·

- call for a common EU advertising strategy;

- Να ενισχυθεί η ποιότητα των επαγγελματικών υπηρεσιών μέσω κατάρτισης και σταθερής απασχόλησης.

- improve the quality of professional services through training and stable employment.

1.4 Σε επίπεδο κρατών μελών, πρέπει να ξεκινήσει η ανάλυση του αντικτύπου της κλιματικής αλλαγής στον τουρισμό και να υιοθετηθούν τα δέοντα μέτρα προσαρμογής, σύμφωνα με τις προβλέψεις για την επίδραση της κλιματικής αλλαγής στην ανταγωνιστικότητα.

1.4 The impact of climate change on tourism needs to be analysed at Member State level and proper adaptation measures adopted in line with the competitiveness implications of climate change forecasts.

1.5 Χρειάζεται να αναπτυχθούν περαιτέρω ειδικές μορφές τουρισμού όπως ο κοινωνικός ή ο πολιτιστικός τουρισμός, ο γαστρονομικός τουρισμός και ο αγροτουρισμός, ο αθλητικός τουρισμός, ο τουρισμός για λόγους υγείας (health tourism), ο τουρισμός για άτομα με αναπηρία (barrier free tourism), ο συνεδριακός, ο θρησκευτικός κλπ., στο πλαίσιο μιας ευρωπαϊκής πολιτικής διαφοροποίησης της προσφοράς και επικέντρωσης στις νέες αγορές.

1.5 Specific areas of tourism need to be developed further, namely social and cultural tourism, gastronomic tourism and agri-tourism, sports tourism, health tourism, barrier-free tourism, congress tourism and travel for religious purposes, as part of an EU policy to diversify products and take account of new, emerging markets.

1.6 Η ΕΟΚΕ εκτιμά πως ευρωπαϊκά προγράμματα όπως το πρόγραμμα "CALYPSO" έχουν αποδείξει την αποτελεσματικότητα της συνεργασίας μεταξύ των ευρωπαϊκών οργάνων και των άλλων διοικητικών επιπέδων, των κοινωνικών εταίρων και των οργανώσεων του κλάδου, με θετικές κοινωνικές και οικονομικές συνέπειες. Η ΕΟΚΕ καλεί την Επιτροπή και το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο να τηρήσουν τις δεσμεύσεις τους, ιδίως δε τις οικονομικές, μέσω πρωτοβουλιών αυτού του είδους.

1.6 The EESC considers that EU-wide projects such as CALYPSO have demonstrated the effectiveness of cooperation between the European institutions and other levels of government, the social partners and players in the sector, with positive social and economic effects. The EESC urges the Commission and the European Parliament to maintain their commitment, in particular their budgetary commitment, to this type of initiative.

1.7 Χωρίς να αγνοείται η ανάγκη για ασφάλεια, οι θεωρήσεις (βίζα) δημιουργούν ενίοτε προβλήματα για τον τουρισμό που προέρχεται από τα κράτη εκτός Συνθήκης Σένγκεν. Αυτό συχνά οφείλεται στις υπερβολικές γραφειοκρατικές διαδικασίες που εφαρμόζουν μεμονωμένα κράτη μέλη. Η ΕΟΚΕ καλεί την Επιτροπή να λάβει συγκεκριμένα μέτρα για την υπερνίκηση αυτών των εμποδίων.

1.7 Whilst keeping in mind the need for security, visas can create problems for tourism originating from countries outside the Schengen agreement. This is sometimes the result of excessively bureaucratic procedures being applied by the individual Member States. The EESC calls on the Commission to take specific measures in order to overcome these obstacles.

1.8 Η ΕΟΚΕ καλεί τις εθνικές κυβερνήσεις να θεσπίσουν Ευρωπαϊκό Πιστοποιητικό Επαγγελματικής Κατάρτισης για τα τουριστικά επαγγέλματα, το οποίο να είναι αναγνωρισμένο σε όλες τις χώρες της ΕΕ. Η ΕΟΚΕ θεωρεί απαραίτητο, όχι μόνο να αναγνωρίζεται σε όλη την ΕΕ η εκπαίδευση στον τουριστικό κλάδο, αλλά και να είναι αυτή η εκπαίδευση υψηλού επιπέδου, ώστε να διαμορφώνει πραγματικούς επαγγελματίες στον τομέα του τουρισμού, σύμφωνα με τις κατευθύνσεις της Ευρωπαϊκής Επιτροπής και του Cedefop, με ιδιαίτερη έμφαση στα μαθησιακά αποτελέσματα και στην πιστοποίηση αυτών, αλλά και στην αναβάθμιση των τουριστικών σπουδών σε πανεπιστημιακό επίπεδο όπου αυτό είναι εφικτό. Να συμπεριληφθεί ο τουριστικός τομέας στην στρατηγική 2020, με ιδιαίτερη αναφορά σε νέες δεξιότητες για νέες θέσεις εργασίας και άλλες πρωτοβουλίες, όπως η αναγνώριση της επαγγελματικής εμπειρίας και της άτυπης και ανεπίσημης εκπαίδευσης, καθώς και στις συνέπειες που αναμένεται να έχει στον τουριστικό κλάδο η ανακοίνωση της Bruges για την επαγγελματική κατάρτιση, που υιοθετήθηκε από τους Υπουργούς Παιδείας της ΕΕ και τους κοινωνικούς εταίρους.

1.8 The EESC calls on the national governments to introduce a European Vocational Certificate for tourism professions in the EU that is recognised by all the Member States. The EESC sees a need for the education provided for this industry not only to be recognised across the EU but also to be of a high level to truly build professionals in the industry, in line with European Commission and Cedefop guidelines, with particular emphasis on learning outcomes and accreditation, as well as upgrading of tourism studies at university level where feasible. The tourism sector should be included in the Europe 2020 strategy, with specific reference to the new skills needed for new jobs and to other planned initiatives, e.g. recognition of professional experience and informal and non-formal training, as well as the expected impact on the tourism sector of the Bruges Communiqué on vocational training adopted by the EU Ministers for Education and the social partners.

1.9 Η ΕΟΚΕ τονίζει ότι στον τουρισμό δεν υπάρχει ενιαία λύση για όλες τις περιπτώσεις και αναγνωρίζει ότι κάθε προορισμός έχει διαφορετικές ανάγκες και προσελκύει διαφορετικές εξειδικευμένες αγορές. Επομένως, το πλαίσιο πολιτικής για τον τουρισμό πρέπει να συνυπολογίσει τις διαφορετικές ανάγκες των απόκεντρων, των ηπειρωτικών, των παράκτιων, των αγροτικών, των νησιών, των άγονων περιοχών κλπ.

1.9 The EESC stresses that there is no "one size fits all" in tourism and recognises that different destinations have different needs and attract different niche markets. Hence the tourism policy framework needs to take account of differences such as peripherality, mainland situation, coastal situation, rural situation, insularity, poor soil, etc.

1.10 Σκοπός είναι η δημιουργία, η επίτευξη και η υλοποίηση στρατηγικού σχεδιασμού ενιαίας ευρωπαϊκής πολιτικής τουρισμού σε επίπεδο περιφερειών, ώστε να ενισχυθεί η βιώσιμη ανταγωνιστικότητα και η ποιότητα αυτού, καθώς και ένα υψηλό επίπεδο προστασίας των καταναλωτών, με παράλληλη συμπλήρωση της δράσης των κρατών μελών. Παρόλα αυτά, εξαιτίας της ποικιλομορφίας των κρατών μελών, θα πρέπει να είναι υποχρεωτική η κατάθεση από κάθε κράτος μέλος στρατηγικού σχεδιασμού των εθνικών πολιτικών τουρισμού με συγκεκριμένες ενέργειες της κάθε περιφέρειας προς υλοποίηση και με χρονικό ορίζοντα τουλάχιστον την δεκαετία.

1.10 The purpose is to draw up, realise and implement a strategic plan, at regional level, for a common European tourism policy so as to strengthen the sustainable competitiveness and quality of the sector and ensure a high level of consumer protection, by complementing the activities of the Member States. In addition, owing to the many differences between the Member States, it will be necessary to require each one to submit a strategic programme of its national tourism policy containing specific measures for implementation in each region, with a time horizon of at least ten years.

1.11 Η ΕΟΚΕ καλεί τις εθνικές κυβερνήσεις να προσαρμόσουν τους δημοτικούς φόρους και να γίνει προσπάθεια μείωσης του ΦΠΑ που επιβαρύνουν τα τουριστικά προϊόντα κοινωνικού χαρακτήρα, ώστε να γίνουν πιο ελκυστικά τα τουριστικά προϊόντα και με απώτερο σκοπό την ανάπτυξη και την καλύτερη πρόσβαση στις τουριστικές υπηρεσίες. Να εξασφαλίσουν τοπικές υποδομές και υπηρεσίες ώστε να παρέχεται ποιοτικός τουρισμός, που θα έχει αντίκτυπο τόσο στη βελτίωση της ποιότητας ζωής των κατοίκων όσο και στις συνθήκες διαβίωσης των τουριστών.

1.11 The EESC calls on national governments to adjust their municipal taxes and try to reduce VAT charged on tourism products of a social nature so as to make these products more attractive, with the further aim of developing and improving access to tourism services. Local infrastructure and services should be safeguarded so as to offer a high-quality tourism product, which would improve both the quality of life of residents as well as conditions for tourists.

1.12 Η ΕΕ χρειάζεται στρατηγική επικοινωνίας για να διατηρήσει μια θετική εικόνα για την Ευρώπη και την τουριστική βιομηχανία ενώ θα διευθετεί το θέμα της αρνητικής επικοινωνίας.

1.12 The EU needs a communication strategy to cultivate a positive image of Europe and its tourism industry, and the problem of negative publicity must be resolved.

1.13 Να ληφθούν μέτρα για να αποφευχθεί η διαρθρωτική ανεργία στις τουριστικές επιχειρήσεις, προκειμένου να βελτιωθεί η ποιότητα και η σταθερότητα της απασχόλησης, καθώς και η κερδοφορία των επιχειρήσεων.

1.13 Measures should be taken to avoid structural unemployment in tourism businesses, so as to improve both the quality and the stability of employment and the profitability of companies.

1.14 Η Επιτροπή θα πρέπει να εντείνει τις προσπάθειες που ήδη καταβάλλει προκειμένου να επικοινωνήσει την πραγματική έννοια του ποιοτικού τουρισμού σε όλες τις διαστάσεις της, μία εμπειρία η οποία εμπεριέχει τόσο τη σωματική ξεκούραση όσο και την πνευματική αναζωογόνηση μέσω της επαφής με πολιτιστικά και πολιτισμικά πρότυπα. Ο σχεδιασμός θα πρέπει να γίνεται σε επίπεδο περιφερειών, η δε προβολή και επικοινωνία τόσο σε επίπεδο περιφερειών και κρατών όσο και σε επίπεδο ΕΕ.

1.14 The Commission should step up its ongoing efforts to communicate the real meaning of high-quality tourism in all its dimensions, as an experience that includes both physical relaxation and mental stimulation through contact with cultural models. Planning should take place at regional level, and promotional and communication activities at regional, national and EU level.

1.15 Η ΕΟΚΕ διαπιστώνει την απουσία σαφούς αναφοράς σε ένα νομικό πλαίσιο δικαιωμάτων του καταναλωτή στον κλάδο του τουρισμού και στην απουσία οποιασδήποτε αιτιολόγησης για την απαράδεκτη αναβολή της αναθεώρησης της οδηγίας 90/314/ΕΟΚ της 13ης Ιουνίου 1990, η οποία είχε ανακοινωθεί στο πρόγραμμα εργασίας της για τα τέλη του 2010 και, στη συνέχεια, για τις αρχές του 2011, αλλά δεν έχει ακόμη υλοποιηθεί.

1.15 The EESC notes the absence of a clear reference to a legal framework of consumer rights in the tourism sector and the lack of any justification for the unacceptable delay in the review of Directive 90/314/EEC of 13 June 1990, originally promised for the end of 2010 and then scheduled for the beginning of 2011 in the Commission's Work Programme, and to date not yet presented.

1.16 Η ΕΟΚΕ χαιρετίζει την ώθηση που δόθηκε από την Επιτροπή, το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο και τους ευρωπαϊκούς κοινωνικούς εταίρους στη θέσπιση μιας ευρωπαϊκής πολιτικής για τον τουρισμό. Επαναλαμβάνει δε τη δέσμευσή της προς την κατεύθυνση αυτή και την πρόθεσή της να συνεργαστεί, μέσω των στόχων και των αξιών που εκφράζει στις γνωμοδοτήσεις της, για ένα ευρωπαϊκό τουριστικό πρότυπο.

1.16 The EESC welcomes the impetus that the Commission, the European Parliament, and also European social partners, have given to framing a European tourism policy. By the same token, the EESC will continue to be a committed partner in relation to the objective and values it has been setting out in its opinions with a view to achieving a European tourism model.

2. Εισαγωγή

2. Introduction

2.1 Η νέα πολιτική για τον τουρισμό ορίζει τρεις μείζονες στόχους που αποτελούν τη ραχοκοκαλιά του νέου πλαισίου. Οι στόχοι αυτοί είναι:

2.1 The new tourism policy identifies three main goals that constitute the backbone of the new framework. These are:

- η ανταγωνιστικότητα

- competitiveness

- η βιωσιμότητα και

- sustainability

- η προώθηση του τουρισμού.

- promotion of tourism

Εάν οι τρεις αυτοί πυλώνες στηριχθούν σθεναρά με ικανές δομές και πόρους, θα διασφαλισθούν γερά θεμέλια για μια υγιή και επωφελή πολιτική για τον τουρισμό.

If these three pillars are strongly supported with adequate structures and resources, this will guarantee a proper foundation for a very sound and beneficial tourism policy.

2.2 Η Επιτροπή σκιαγραφεί μια σειρά προκλήσεων που αντιμετωπίζει σήμερα η ευρωπαϊκή βιομηχανία τουρισμού και οι οποίες εμφανίστηκαν ή επιτάθηκαν τα τελευταία χρόνια. Ωστόσο, οι κυριότερες προκλήσεις, που παρέμειναν σταθερές στην πορεία των ετών, είναι: η εποχικότητα που χαρακτηρίζει την τουριστική βιομηχανία, το γεγονός ότι ο τουρισμός πρακτικά δεν θεωρείται σημαντικός αναπτυσσόμενος κλάδος, οι επισφαλείς συνθήκες εργασίας των απασχολούμενων στον τουρισμό, η διαρθρωτική ανεργία στον τουριστικό κλάδο, η αδυναμία πρόσβασης των ΜΜΕ σε κατάλληλη χρηματοδότηση για την προσαρμογή τους στη διαρκώς μεταβαλλόμενη και εξελισσόμενη τουριστική βιομηχανία και η καινοτομία στον τουριστικό κλάδο. Είναι επιτακτική ανάγκη να επιληφθεί η Επιτροπή αυτών των προκλήσεων. Η ΕΟΚΕ έχει τονίσει επανειλημμένα σε γνωμοδοτήσεις της τη σημασία της αντιμετώπισης αυτών των προκλήσεων και των μέτρων που πρέπει να ληφθούν [1].

2.2 The Commission outlines a number of challenges facing Europe's tourism industry, challenges which have emerged or increased in the last few years. However the main challenges which have been constant over the years are: the seasonality affecting the industry; tourism not being an industry that in practical terms is considered an important growing industry; precarious working conditions for workers in tourism; structural unemployment in tourism; SMEs' lack of access to appropriate financing to adapt to the ever-changing and developing tourism industry; and innovation in the sector. It is imperative that the Commission address these challenges. The EESC has stressed in a number of its opinions the importance of addressing such challenges and the measures to be taken [1].

2.3 Ο τουρισμός είναι δραστηριότητα μείζονος σημασίας με ιδιαίτερα θετικό αντίκτυπο στην οικονομική ανάπτυξη στην βιώσιμη ανάπτυξη και στην απασχόληση στην Ευρώπη. Αποτελεί σημαντική πλευρά της ζωής των ευρωπαίων πολιτών.

2.3 Tourism is a key sector with a very positive effect on economic growth, sustainable development and employment in Europe. It plays an important role in European citizens' lives.

2.4 Από το 2008 η ζήτηση τουριστικών υπηρεσιών επηρεάστηκε δυσμενώς. Ωστόσο, αν η Ευρώπη θέλει να παραμείνει ο πρώτος τουριστικός προορισμός στον κόσμο και να μπορέσει να αξιοποιήσει τον πλούτο και την πολυμορφία των περιφερειών που την αποτελούν, πρέπει να σχεδιάζει ενιαία τουριστική πολιτική.

2.4 Demand for tourism services has suffered since 2008. If Europe wants to remain the world's No 1 destination and be able to capitalise on its wealth and diversity, it must draw up a common tourism policy.

2.5 Εφόσον η Ευρωπαϊκή Επιτροπή θέλει να προωθήσει ένα νέο πλαίσιο δράσης για την ενίσχυση της ανταγωνιστικότητας του τουρισμού στην ΕΕ και της ικανότητάς της να αναπτύσσεται με βιώσιμο τρόπο, η ΕΟΚΕ πιστεύει ότι oι προτάσεις της Επιτροπής πρέπει να γίνουν πιο συγκεκριμένες, ενώ αναγνωρίζει ότι κάθε χώρα έχει συμφέρον να αναπτύξει το δικό της τουριστικό μοντέλο και δυναμική. Δεδομένης της υπερεθνικής φύσης της τουριστικής βιομηχανίας, είναι εμφανής η ανάγκη για ένα πανευρωπαϊκό πλαίσιο πολιτικής για τον τουρισμό, το οποίο να παρέχει ταυτόχρονα ευελιξία στα κράτη μέλη της ΕΕ ώστε να μπορούν να χαράξουν τη δική τους εθνική πολιτική. Πρέπει να γίνει αντιληπτό ότι αυτό που μπορεί να συμβαίνει σε ένα μέρος της ΕΕ, μπορεί να έχει επίδραση στον τουρισμό άλλης χώρας της ΕΕ.

2.5 If the European Commission intends to promote a new framework for action to increase the competitiveness of tourism in the EU and enhance the Union's capacity for sustainable growth, the EESC believes that the Commission's proposals must be fleshed out, while recognising that all countries have an interest in developing their own tourism model and potential. Given the trans-national nature of the tourism industry there is a clear need for an EU-wide tourism policy framework that still affords full flexibility to EU Member States to develop their own particular national policies. It should be realised that what may happen in one part of the EU can have an impact on tourism in another EU country.

2.6 Για παράδειγμα, οι νοτιοευρωπαϊκές χώρες, αν και δεν επηρεάστηκαν από το κλείσιμο του ευρωπαϊκού εναέριου χώρου την άνοιξη του 2010 λόγω της ηφαιστειογενούς τέφρας, είχαν όμως πτώση της τουριστικής δραστηριότητας εξαιτίας των αρνητικών δημοσιευμάτων που δημιούργησαν αρνητικό κλίμα για την επιλογή τους ως προορισμού.

2.6 For example, although the countries of southern Europe were not affected by the closure of European airspace in spring 2010 due to volcanic ash, they experienced a fall in tourist activity owing to gloomy reports that created a negative climate and discouraged people from choosing them as a destination.

2.7 Ακόμη, η ΕΟΚΕ θεωρεί ότι ένα πολιτικό πλαίσιο για τον ευρωπαϊκό τουρισμό πρέπει να βασίζεται σε ένα σαφές νομικό πλαίσιο δικαιωμάτων και υποχρεώσεων των διαφόρων ενδιαφερομένων μερών, ζήτημα που αποσιωπάται πλήρως στην ανακοίνωση. Ο ορισμός του πλαισίου αυτού είναι ιδιαίτερα σημαντικός για την αναθεώρηση της οδηγίας 90/314/ΕΟΚ της 13ης Ιουνίου 1990, η οποία είχε ανακοινωθεί αρχικά στο πρόγραμμα εργασίας της Επιτροπής για τα τέλη του 2010 και στη συνέχεια για τις αρχές του 2011. Η πρόταση δεν έχει ακόμη υποβληθεί, παρά το γεγονός ότι η οδηγία είναι εντελώς παρωχημένη. Η καθυστέρηση αυτή βλάπτει την προστασία των καταναλωτών, υπονομεύει την εμπιστοσύνη τους στον κλάδο και εμποδίζει την ανάπτυξη του τουρισμού. Η αναθεωρημένη οδηγία θα αποτελέσει καίριο στοιχείο του νομικού πλαισίου που απαιτείται για να αναληφθούν οι νέες αρμοδιότητες της ΕΕ στον τομέα, όπως προβλέπεται από τη Συνθήκη.

2.7 The Committee believes that the political framework for European tourism must be based on a clear legal framework of rights and obligations of the various stakeholders, which is entirely absent from the communication and for which the review of Directive 90/314/EEC of 13 June 1990, originally promised for the end of 2010 and then scheduled for the beginning of 2011 in the Commission's Work Programme, is particularly important. The review has still not been presented, despite the Directive being entirely out of date. This delay leaves consumers seriously unprotected, undermines their confidence and hinders the development of tourism. The review is a crucial element of the legal framework required to give substance to the new EU competences in this field laid down in the Treaty.

3. Ειδικές παρατηρήσεις

3. Specific comments

3.1 Η Ευρωπαϊκή Ένωση πρέπει να συνεισφέρει και να ευνοήσει τη χάραξη μιας δυναμικής πολιτικής που θα επιταχύνει την ανάπτυξη και θα δημιουργήσει τις προϋποθέσεις αύξησης της ελκυστικότητας. Η εκπόνηση κοινού σχεδιασμού με συγκεκριμένες ενέργειες πρέπει να σταματήσει να γίνεται από την Επιτροπή, αλλά να γίνεται από έναν άλλο φορέα, με πολιτική χωρίς αοριστίες αλλά και χωρίς να αναμασάμε παλιές ιδέες, στον οποίο να συμμετέχουν και να είναι μέλη όλοι οι τουριστικοί παράγοντες, όπως οι ομοσπονδίες επιχειρηματιών και ιδιωτικών φορέων που εμπλέκονται στα τουριστικά επαγγέλματα, συνδικαλιστικές οργανώσεις των εργαζόμενων, οι Περιφέρειες και οι Εθνικοί Οργανισμοί Τουρισμού. Προς τούτο, ο Ευρωπαϊκός Οργανισμός Τουρισμού, που έχει ήδη προτείνει η ΕΟΚΕ σε παλαιότερες γνωμοδοτήσεις, θα μπορούσε να επιτελέσει σημαντικό ρόλο στήριξης των ευρωπαϊκών οργάνων.

3.1 The European Union must contribute to and encourage the framing of a dynamic policy to speed up growth and create the conditions for making tourism more attractive. The development of joint planning with specific actions should no longer be entrusted to the Commission but should be the responsibility of another body with an unambiguous policy that does not just recycle old ideas. The members of this body should represent all stakeholders in the tourism industry, including associations of tourism operators and private organisations associated with tourism professions, trade unions, regions and national tourist boards. A key role in supporting the European institutions could be played here by a European Tourism Agency, as proposed by the EESC in previous opinions.

3.2 Κρίνεται ζωτικής σημασίας η Επιτροπή και τα άλλα όργανα της ΕΕ να εφαρμόσουν την αρχή της έξυπνης νομοθεσίας και κάθε νομοθετική πρόταση της ΕΕ να περιλαμβάνει τη δέουσα ανάλυση αντικτύπου των προτεινόμενων μέτρων στην τουριστική βιομηχανία. Στο προτεινόμενο πλαίσιο δράσης για τον τουρισμό δεν γίνεται αναφορά στην ανάγκη να διεξάγονται αναλύσεις αντικτύπου για την εκτίμηση της δυνητικής επίδρασης στον κλάδο κάθε φορά που παρουσιάζεται νομοθετική πρόταση της ΕΕ. Αυτό είναι ιδιαίτερα σημαντικό σε πολλές περιπτώσεις, όπως η προτεινόμενη επισήμανση των τροφίμων ή η νομοθεσία για τα δικαιώματα των επιβατών και των καταναλωτών.

3.2 It is considered essential that the Commission, as well as the other EU institutions enforce the principle of smart legislation and that all EU legislative proposals include a proper impact assessment of the proposed measures affecting the tourism industry. In the proposed action framework for tourism there is no reference to the need to carry out proper impact assessments to gauge the potential impact on the sector each time an EU legislative proposal is unveiled. This is particularly relevant in a number of cases, for example, the proposed food labelling, passenger and consumer rights legislation.

3.3 O τουρισμός δεν πρέπει να αντιμετωπίζεται ως ανεξάρτητη πολιτική, αλλά ως οριζόντιο θέμα που δέχεται επιδράσεις από τις διάφορες άλλες πολιτικές που υιοθετούνται στην ΕΕ, ιδιαίτερα δε από τις πολιτικές για τις μεταφορές, την εκπαίδευση, την απασχόληση, την έρευνα και την καινοτομία, την κλιματική αλλαγή, την ενιαία αγορά, την ασφάλεια, τους καταναλωτές κ.ά. Επομένως, η τουριστική πολιτική στην πραγματικότητα δεν αποτελεί αρμοδιότητα μόνο της ΓΔ Επιχειρήσεων, αλλά πρέπει να συνεκτιμάται σε όλες τις άλλες πολιτικές της ΕΕ.

3.3 Tourism should not be seen as a stand-alone policy but rather as a cross-cutting area influenced by the various other policies adopted in the EU, especially transport, education, employment, research and innovation, climate change, internal market, security, consumer affairs, etc. Hence tourism policy is actually not a competence only of DG Enterprise but should be considered in all EU policies.

3.4 Η υπάρχουσα προώθηση και ανάπτυξη των τουριστικών υπηρεσιών σε όλη την ΕΕ είναι ανεπαρκώς συντονισμένη και οργανωμένη, δημιουργώντας προβλήματα στους πολίτες που επιθυμούν να ταξιδέψουν. Τα ταξίδια με τα μέσα μαζικής μεταφοράς κατά μήκος και κατά πλάτος της ΕΕ είναι πολύπλοκα και απαιτούν τον συντονισμό διαφορετικών χρονοδιαγραμμάτων, τρένων, φέρυ, λεωφορείων κλπ., με αποτέλεσμα να είναι ακατόρθωτη και η εξασφάλιση ασφαλούς διαμονής.

3.4 The way that tourist services are currently being promoted and developed throughout the EU is not adequately coordinated and organised, which creates problems for ordinary people who wish to travel. It is complicated to travel by public transport across the EU, requiring coordination between different timetables, trains, ferries, buses, etc., which also makes it impossible to ensure a safe trip.

3.5 Η τουριστική βιομηχανία αντιμετωπίζει ολοένα και μεγαλύτερο ανταγωνισμό από τις αναδυόμενες ή αναπτυσσόμενες χώρες, που προσελκύουν όλο και μεγαλύτερο αριθμό τουριστών. Για να αντεπεξέλθει στον ανταγωνισμό αυτό, η Ευρώπη πρέπει να προτείνει βιώσιμη πολιτική και να αναδείξει τα πολλά πλεονεκτήματα, όπως η παρεχόμενη ασφάλεια:

3.5 The tourism industry faces ever-increasing competition from emerging and developing countries that are attracting ever greater numbers of tourists. Faced with this competition, Europe must offer a sustainable policy and publicise its many advantages, such as the security it provides in relation to:

- στην κοινωνία και στο περιβάλλον

- social and environmental factors

- στις μεταφορές και τις μετακινήσεις

- transport

- στη διαμονή σε κάθε επίπεδο

- accommodation, at all levels

- στις συναλλαγές, τραπεζικές, εμπορικές κλπ.

- commercial and bank transactions

- σε θέματα υγείας και υγειονομικών κανόνων

- health and healthcare rules

- στην ιατρική

- medicine

- στην αστυνόμευση και την ασφάλεια

- policing and security

- στην πρόσβαση και στις υποδομές για άτομα με αναπηρίες και ειδικές ανάγκες

- access and infrastructure for people with disabilities and special needs

- στην περίθαλψη

- care in general

- στην ποιότητα

- quality

- στον επαγγελματισμό

- professionalism and quality of direct and indirect personal services

- στα δικαιώματα των πολιτών.

- citizens' rights.

3.6 Θα μπορούσαμε να πούμε ότι συχνά ξεχνάμε ότι σαν τουρίστες στην ΕΕ απολαμβάνουμε απλά πράγματα όπως το να μπορούμε να πιούμε νερό παντού και να φάμε χωρίς να πάθουμε δηλητηρίαση, να περπατήσουμε στους δρόμους και να ταξιδέψουμε χωρίς συνοδεία. Γι’ αυτό, πρέπει να προωθούμε αυτά τα απλά πλεονεκτήματα που η ΕΕ προσφέρει στον τουρίστα. Τα παραπάνω να προβάλλονται ιδιαίτερα, γιατί δημιουργούν αίσθημα ασφάλειας στους τουρίστες και δεν παρέχονται σχεδόν σε κανέναν άλλο από τους πρώτους παγκόσμιους τουριστικούς προορισμούς, αποτελώντας παράλληλα συγκριτικό πλεονέκτημα στην επιλογή και προβολή του προορισμού.

3.6 Tourists in the EU easily forget that they enjoy basic amenities, such as being able to drink the water everywhere and eat without getting food poisoning, and to walk along the street and travel unescorted. We must therefore promote these simple advantages that the EU offers tourists. The above-mentioned advantages in particular should be highlighted, as they offer tourists a sense of security and are practically unrivalled by any other leading world tourist destination, while representing a comparative advantage in terms of choice and promotion of destinations.

3.7 Η Ευρώπη πρέπει να αναπτύξει και να ενισχύσει την εικόνα της στις παγκόσμιες αγορές και να προωθήσει την συνεργασία με την Κίνα, Ρωσία, Ινδία, Βραζιλία, Ιαπωνία, ΗΠΑ, καθώς και με τις χώρες της Μεσογείου. Για να γίνει όμως αυτό, θα πρέπει να ενθαρρύνουμε την ανάπτυξη της επιχειρηματικότητας και της καινοτομίας και να ενισχυθεί η ποιότητα των προσφερόμενων προϊόντων, έτσι ώστε οι υπηρεσίες και οι εγκαταστάσεις μας να συμβαδίζουν με τους διεθνείς ανταγωνιστές μας. Πρέπει να περιοριστεί η εποχικότητα και οι μεγάλες διακυμάνσεις της ζήτησης, ενισχύοντας και διαφοροποιώντας την προσφορά των τουριστικών υπηρεσιών. Η ΕΕ πρέπει να βελτιώσει και να κατοχυρώσει με πιστοποιητικά επαγγελματικής κατάρτισης, κοινά και αποδεκτά σε όλη την ΕΕ, τα επαγγελματικά προσόντα όλων αυτών που εμπλέκονται στην τουριστική βιομηχανία, με ιδιαίτερη έμφαση στα μαθησιακά αποτελέσματα και στην πιστοποίηση αυτών. Η ανάγκη για κοινά και αποδεκτά πιστοποιητικά θα βοηθήσει τόσο τις επιχειρήσεις όσο και τους εργαζόμενους σε όλη την ΕΕ.

3.7 Europe must develop and improve its image in global markets and promote cooperation with China, Russia, India, Brazil, Japan and the United States, as well as the Mediterranean countries. But for this to happen, it is necessary to encourage entrepreneurship and innovation, and to enhance the quality of products offered so that the standard of services and facilities keeps up with that of our international competitors'. Seasonality and wide swings in demand must be contained, so as to strengthen and differentiate the supply of tourist services. The EU must enhance and consolidate professional skills with vocational training certificates that are mutually recognised across the EU by all those involved in the tourism industry, with particular emphasis on learning outcomes and their accreditation. Compulsory mutual recognition of qualifications would help both businesses and employees across the EU.

3.8 Οι υπάρχουσες μέθοδοι συλλογής και ανάλυσης στατιστικών δεδομένων είναι ανεπαρκείς. Η ανεπάρκεια αυτών των στοιχείων οδηγεί σε ελλιπείς ή εσφαλμένες αποφάσεις στον σχεδιασμό των κατευθυντήριων γραμμών. Επ’ αυτού, το έγγραφο υπογραμμίζει τη σημασία που έχει η βελτίωση των στατιστικών και των αναλύσεων που σχετίζονται με τον τουρισμό. Η Επιτροπή το θεωρεί αυτό σημαντικό, προκειμένου να υπάρχει καλύτερη κοινωνικοοικονομική γνωστική βάση για τον τουρισμό σε ευρωπαϊκό επίπεδο. Η οργανωμένη συλλογή στατιστικών στοιχείων δεν θα δώσει μόνο τη δυνατότητα για πληροφόρηση και ορθολογικές επιλογές, αλλά θα ενθαρρύνει και τη διεπιστημονική ερευνητική συνεργασία και ανταλλαγή απόψεων και εμπειρίας. Απαραίτητη είναι η βελτίωση των στατιστικών μεθόδων και αποτελεσμάτων αυτών, λαμβάνοντας παράλληλα υπόψη ότι δεν πρέπει κατά την συλλογή τους να επιβαρύνουν διαχειριστικά τις επιχειρήσεις με επιπλέον υποχρεώσεις (red tape).

3.8 Current methods of collecting and analysing statistical data are inadequate. These shortcomings are resulting in deficient or wrong decisions when framing guidelines. In this regard, the document underlines the importance of improving statistics and analyses relating to tourism. The Commission considers this as essential, in order to have a better socio-economic knowledge base at European level for tourism. Systematic collection of statistical information will not only underpin knowledge and rational decision-making, but will also promote interdisciplinary research cooperation and exchanges of views and experience. It is essential to improve statistical methods and their impact, while bearing in mind that data collection must not burden companies with too much red tape.

3.9 Η πλειονότητα των κρατών μελών της ΕΕ έχει θεσπίσει Δορυφόρο Λογαριασμό Τουρισμού, ο οποίος έχει αποδειχθεί εξαιρετικά αποτελεσματικό εργαλείο. Η Επιτροπή πρέπει να αναζητήσει τρόπους ενθάρρυνσης και στήριξης των υπόλοιπων χωρών προκειμένου να υιοθετήσουν τη μέθοδο, που μπορεί επίσης να χρησιμεύσει στη σύγκριση λεπτομερών επιδόσεων. Το τελευταίο είναι σημαντικό, δεδομένων των αλλαγών που βιώνει σήμερα η Ευρώπη στις τουριστικές τάσεις και πρότυπα συμπεριφοράς.

3.9 More than half of EU members have in place a Tourism Satellite Account which has proved to be an extremely effective tool. The Commission should find ways of encouraging and helping the remaining countries to adopt this method, which will also serve the purpose of benchmarking detailed performances. This is crucial given the significant changes in trends and tourism behavioural patterns Europe is currently experiencing.

3.10 Η διαφοροποίηση είναι το κλειδί για τον ευρωπαϊκό τουρισμό. Η διαφορετική εμπειρία σε κάθε χώρα συνεισφέρει στην προσέλκυση των τουριστών ως τουριστικό προορισμό. Η ποικιλομορφία της πολιτιστικής κληρονομιάς, του φυσικού περιβάλλοντος, της γαστρονομίας, του οίνου και της ιστορίας δίνει σε κάθε χώρα διαφορετική εμπειρία για τους επισκέπτες της. Η διατήρηση αυτών των διαφορών είναι σημαντική, και σημαντικό πλεονέκτημα μάρκετινγκ όταν προβάλλουμε την Ευρώπη στον υπόλοιπο κόσμο.

3.10 Diversification is the key factor for European tourism. Each country's specific experience is instrumental in attracting tourists to it as a destination. The variety in terms of cultural heritage, natural environment, gastronomy, wine and history means that each country gives its visitors a different experience. It is important to preserve these differences, which represent an important marketing advantage when promoting Europe in the rest of the world.

3.11 Πρέπει να αξιοποιηθεί η δυναμική και να ενισχυθεί οικονομικά η ανάπτυξη της επιχειρηματικής δραστηριότητας από τις μικρομεσαίες επιχειρήσεις (ΜΜΕ), δεδομένου ότι η μεγάλη πλειοψηφία των τουριστικών επιχειρήσεων συνίσταται σε ΜΜΕ, με γνώμονα την συνεισφορά στη διατήρηση της πολιτιστικής κληρονομιάς, καθώς και στην ανάπτυξη των τοπικών κοινωνιών. Οι ΜΜΕ είναι αυτές που απορροφούν την πρωτογενή ανεργία (οικονομικούς μετανάστες, ανεκπαίδευτους), μειώνοντάς την σημαντικά, απασχολώντας παράλληλα το μεγαλύτερο μέρος του εργατικού δυναμικού αλλά και μειώνοντας τον κοινωνικό αποκλεισμό. Ο ιδιωτικός τομέας πρέπει να συμμετέχει σε πτυχές όπως το τουριστικό μάρκετινγκ και η ενίσχυση των θέσεων εργασίας, ενισχύοντας παράλληλα τη δικτύωση μεταξύ των τουριστικών επιχειρήσεων.

3.11 Given that small and medium-sized companies make up the bulk of tourism operators, their dynamism must be harnessed and they must be given financial support in developing their business activities, the golden rule being to help preserve cultural heritage and develop local communities. It is SMEs that absorb primary unemployment (economic migrants, unskilled workers, etc.), reducing it substantially by employing a significant part of the workforce, and also reducing social exclusion. The private sector must be involved in areas such as tourism marketing and support for employment, while also promoting networking between tourism businesses.

3.12 Η πολιτική του τουρισμού χαρακτηρίζεται από τη διατομεακή φύση της. Επηρεάζει ιδιαίτερα την πολιτική μεταφορών (δικαιώματα και ασφάλεια των επιβατών και ποιότητα των μεταφορών), τις κρατικές ενισχύσεις, την εσωτερική αγορά (ελευθερία εγκατάστασης και ελεύθερη παροχή υπηρεσιών σχετικών με τον τουρισμό, προώθηση της ποιότητας των υπηρεσιών, ανάπτυξη του ηλεκτρονικού εμπορίου), καθώς και τη φορολογία, συχνά με αρνητικά αποτελέσματα (εμπόδια φορολογικού χαρακτήρα στην ομαλή λειτουργία της εσωτερικής αγοράς, φορολογική μεταχείριση των MME του τουριστικού τομέα, φορολογικές διευκολύνσεις). Θα πρέπει λοιπόν να ενισχυθεί με ιδιαίτερη οικονομική πολιτική και, αντίστοιχα, από πλευράς τουριστικών επιχειρήσεων, να υπάρχουν δεσμεύσεις για επενδύσεις και ενίσχυση και αύξηση της απασχόλησης.

3.12 Tourism policy is characterised by its cross-cutting nature. It has a particular impact on transport policy (passenger rights and safety and transport quality), state aids, the internal market (freedom of establishment and freedom to provide tourism-related services, promotion of service quality, development of e-commerce) and taxation (often with negative consequences, e.g. tax obstacles to the smooth operation of the internal market, tax treatment of SMEs in the tourism sector, tax breaks). Tourism must therefore be promoted through a targeted funding policy, with tourism businesses for their part making investment commitments and promoting and increasing employment.

3.13 Η ΕΟΚΕ πιστεύει ότι πρέπει να προωθηθεί μηχανισμός βελτίωσης και ενίσχυσης τουριστικών ανταλλαγών μεταξύ κρατών μελών, που θα επιτρέπει ιδιαίτερα σε συγκεκριμένες ομάδες πληθυσμού, όπως νέους, με παράλληλη βελτίωση του συντονισμού των σχολικών διακοπών, ηλικιωμένους, άτομα με μειωμένη κινητικότητα και οικογένειες χαμηλού εισοδήματος, να ταξιδεύουν κυρίως κατά τη διάρκεια της χαμηλής περιόδου. Κράτη που οι οικονομίες τους δεν είναι τουριστικού προσανατολισμού θα πρέπει να ενισχύουν κράτη που οι οικονομίες τους είναι τουριστικού προσανατολισμού, με την προώθηση ενδοευρωπαϊκών προορισμών στους πολίτες τους. Θα πρέπει να γίνει κατανοητό από τις ευρωπαϊκές αεροπορικές εταιρίες ότι δεν ενισχύουν τον τουρισμό και την εσωτερική αγορά όταν το εισιτήριο για την Ασία για τους πολίτες της Βόρειας Ευρώπης είναι συχνά φθηνότερο από το εισιτήριο για την Νοτιοανατολική Ευρώπη.

3.13 The EESC believes that a mechanism should be promoted for improving and strengthening tourism exchanges between Member States that will enable specific key groups such as young people (with improved coordination of school holidays) or the elderly, people with reduced mobility and low-income families to travel, particularly during the low season. Countries whose economies are not geared to tourism should support those whose economies are, by promoting European destinations with their citizens. European airlines must understand that they are not strengthening tourism or the single market when a ticket to Asia for people from northern Europe is often cheaper than one for south-eastern Europe.

3.14 Η ΕΟΚΕ θεωρεί ότι πρέπει να χαραχθεί ειδική κοινή πρωτοποριακή πολιτική που να προσφέρει τουριστικό προϊόν σχεδιασμένο ειδικά για τους ηλικιωμένους και τους συνταξιούχους, οι οποίοι αναμένεται να αποτελούν το 20 % του πληθυσμού το 2020, όπως και για τα άτομα με ειδικές ανάγκες και μειωμένη κινητικότητα, που πρόσφατα υπολογίσθηκαν σε 127 εκατομμύρια, με σκοπό την προσέλκυση αυτών των ατόμων. Θα χρειαστεί ειδική εκπαίδευση εργαζομένων για τις συγκεκριμένες κοινωνικές ομάδες. Δεδομένου ότι αυτή η κατηγορία του πληθυσμού αποτελείται και από άτομα που συχνά έχουν συγχρόνως αγοραστική δύναμη, καλλιέργεια και ελεύθερο χρόνο και αντιπροσωπεύει ιδιαίτερα σημαντικό δυναμικό της αγοράς, πρέπει αυτή η κοινή πολιτική για τα παραπάνω άτομα να προβληθεί ιδιαιτέρως από την ΕΕ, με στόχο να διευκολύνει τα άτομα αυτά να ασκήσουν τα δικαιώματά τους ώστε να απολαύσουν χωρίς διακρίσεις την τουριστική δραστηριότητα. Η προσπάθεια αυτή πρέπει εντούτοις να συνοδεύεται από προσπάθειες του ιδιωτικού τομέα, ο οποίος πρέπει να μεριμνήσει για την ύπαρξη κατάλληλων υποδομών για αυτήν την αγορά.

3.14 In the EESC's view, a special ground-breaking common policy should be introduced and a tailor-made tourism product designed specifically for elderly and retired people, who are expected to represent 20 % of the population in 2020, and the disabled and people with special needs and reduced mobility recently estimated at 127 million people, with the aim of attracting these groups. Specialist training will be required to meet the needs of these specific categories. Since this population group also consists of individuals with purchasing power, cultural interests and leisure time and represents significant market potential, the common policy directed at them should be strongly promoted by the EU, with the aim of helping them acquire rights in the tourism sector so that they can enjoy tourist activities without being subject to any type of discrimination. This effort must however also be accompanied by efforts from the private sector to ensure that the right infrastructure is in place to cater for this market.

3.15 Η ΕΟΚΕ πιστεύει ότι απαιτείται ενθάρρυνση της συνεργασίας σε διεθνές επίπεδο και ειδικότερα σε αγορές που είναι σημαντικές για την ΕΕ. Πρέπει να δημιουργηθούν οι προϋποθέσεις ευκολότερης διαδικασίας έκδοσης κοινής ευρωπαϊκής θεώρησης (βίζας) με στόχο την προσέλκυση εξωτερικών αφίξεων από κράτη που δεν ανήκουν στη Συνθήκη Σένγκεν. Οι τουρίστες θα πρέπει να έχουν τη δυνατότητα να κινούνται εντός των χωρών ΕΕ και οι κανονισμοί και οδηγίες θα πρέπει να διευκολύνουν προς αυτήν την κατεύθυνση.

3.15 The EESC sees a need to encourage cooperation at international level and above all in markets that are important for the EU. The conditions must be created for simplifying the single European visa-issuing process so as to attract more visitors from countries outside the Schengen area. Tourists must be able to move between EU countries and regulations and directives must be simplified to this end.

3.16 Πρέπει να εξασφαλιστεί σε επίπεδο περιφερειών η καλύτερη προβολή, με ενίσχυση και προώθηση του ευρωπαϊκού τουριστικού προϊόντος, των πολιτιστικών διαδρομών, της σύγχρονης πολιτιστικής κληρονομιάς, των προστατευόμενων φυσικών περιοχών και της προστασίας και ανάδειξης των παραδοσιακών κτηρίων και παραδοσιακών επιχειρήσεων, του τουρισμού υγείας και ευεξίας, του ιαματικού τουρισμού, του εκπαιδευτικού τουρισμού, του οινοποιητικού-γαστρονομικού, του ιστορικού, θρησκευτικού, του αγροτουρισμού, του τουρισμού που αξιοποιεί τη θάλασσα, με ανάδειξη και διατήρηση των πολιτιστικών παραδόσεων και της γαστρονομίας (παραδοσιακά εστιατόρια και επιχειρήσεις που έχουν άμεση σύνδεση με την ιστορία της περιοχής) και της υποβρύχιας πολιτιστικής κληρονομιάς. Δεν είναι πάντα απαραίτητα περισσότερα κρεβάτια, αλλά να επενδύσουμε στην ποιοτική βελτίωση των υπηρεσιών και των υποδομών των εγκαταστάσεων, καινοτομώντας σε νέα προσφερόμενα προϊόντα όπως ιαματικά κέντρα, κέντρα ευεξίας κλπ. Πουθενά στην πρόταση της Επιτροπής δεν αναφέρεται ο τρόπος για την υλοποίηση των παραπάνω δράσεων και ειδικότερα με ποιες προτεραιότητες και φυσικά με ποιο σχεδιασμό θα υλοποιηθούν αυτές ανά κράτος μέλος και λαμβάνοντας υπόψη τις περιφέρειες ώστε να αποτελούν κοινή Ευρωπαϊκή Τουριστική Πολιτική. Δεν προβλέπεται, ενώ θα έπρεπε να προβλέπεται, κοινή διαφημιστική προβολή.

3.16 Tourism must be given a higher profile at regional level by strengthening and promoting, as a European tourist product, cultural itineraries, contemporary culture, protected natural sites, promoting and protecting traditional buildings and traditional businesses, health and well-being (including spa tourism), educational, wine and food, historical or religious tourism, agri-tourism, or tourism capitalising on the maritime heritage, while promoting and conserving cultural and gastronomic traditions (traditional restaurants and businesses with a direct link to local history), and the sub-aquatic heritage. It is not always necessary to have more beds, but rather to invest in improving the quality of establishments' services and infrastructure, innovating with new products such as spas, well-being centres, etc. Nowhere in the Commission's proposal is it explained how these measures are to be implemented or according to what priorities or, of course, under which plan they would be put into practice in each Member State, while also taking the regions into account, so as to constitute a European tourism policy. Neither is there any provision for a joint approach to publicity, although this is necessary.

3.17 Η ΕΟΚΕ συμφωνεί με τη δημιουργία "σήματος ευρωπαϊκής πολιτιστικής κληρονομιάς" και προτείνει και τη δημιουργία "σήματος ευρωπαϊκής γαστρονομικής κληρονομιάς" με παράλληλη αξιολόγηση και κοινή εναρμονισμένη "αστεροποίηση" και πιστοποίηση των χώρων εστίασης, με τη δέουσα χρησιμοποίηση των διαφόρων εθνικών και ευρωπαϊκών προγραμμάτων, παράλληλα με άλλες δράσεις όπως οι Ευρωπαϊκές Ημέρες Πολιτιστικής Κληρονομιάς και το Βραβείο της Ευρωπαϊκής Ένωσης για την πολιτιστική κληρονομιά. Επίσης, η ΕΟΚΕ προτείνει εναρμόνιση της "αστεροποίησης" και πιστοποίησης των ξενοδοχείων στην ΕΕ. Η ΕΟΚΕ καλεί την Επιτροπή να συνεχίσει τη λειτουργία του Ευρωπαϊκού Φόρουμ Τουρισμού ως βήματος συνάντησης και ανάλυσης όλων των φορέων του κλάδου, των αρμόδιων κρατικών υπηρεσιών, των εθνικών και τοπικών αρχών και των κοινωνικών εταίρων, προκειμένου να προωθηθεί μια ευρωπαϊκή τουριστική ταυτότητα που θα λαμβάνει υπόψη την πολυμορφία και τη διαφορετικότητα.

3.17 The EESC endorses the introduction of a "European cultural heritage label" and also suggests that a "gastronomic heritage label" be created, with eating establishments being rated, awarded stars under a common, harmonised scheme and accredited. This should be underpinned by appropriate use of various national and European programmes, in parallel with other instruments such as the European Heritage Days and the European Union prize for cultural heritage. The EESC also proposes that the system for awarding stars and accrediting EU hotels should be harmonised. The EESC urges the Commission to continue holding the European Tourism Forum as an occasion when all tourism operators, national officials, local and regional authorities and social partners can meet and discuss issues, in order to promote a European tourism identity that reflects diversity and plurality.

3.18 Το πλαίσιο προτείνει επίσης την ανάπτυξη ευρωπαϊκού σήματος ποιοτικού τουρισμού και σήματος "Τουρισμός ποιότητας" με στόχο τη βελτίωση των προδιαγραφών του κλάδου, πρωτοβουλία που πρέπει να στηριχθεί. Ωστόσο, τα σήματα ποιότητας πρέπει να υποστηριχθούν επίσης από κατάλληλους μηχανισμούς χρηματοδότησης, προκειμένου οι φορείς του τουρισμού να μπορέσουν να βελτιώσουν τα προϊόντα που προσφέρουν και να επενδύσουν στην αναβάθμιση των εγκαταστάσεων και των υπηρεσιών τους, καθώς και στην κατάρτιση και απόκτηση δεξιοτήτων του προσωπικού

3.18 The framework also proposes the development of a European quality tourism brand and a "Quality Tourism" label, requiring an improvement in standards across the industry, which should be supported. However, quality labelling must also be supported by proper financing mechanisms for tourism operators to be able to improve their product range and invest in upgrading their properties and service standards, as well as in training and re-skilling of staff.

3.19 Η συσχέτιση ανάμεσα στη γαστρονομία, την εστίαση και τον τουρισμό προσφέρει μία σαφή εναλλακτική πρόταση ποιοτικού τουρισμού, εξαιτίας της άμεσης επαφής που έχουν οι τουρίστες με την προσφερόμενη γαστρονομία σε κάθε κράτος μέλος. Με αυτόν τον τρόπο διαφοροποιούν την λαμβανόμενη υπηρεσία. Ο αριθμός των τουριστών που ταξιδεύουν στην ΕΕ με γαστρονομικά ενδιαφέροντα είναι συνεχώς αυξανόμενος. Η μαγειρική γίνεται το εργαλείο για την προώθηση των ευρωπαϊκών πρώτων υλών και των γαστρονομικών απολαύσεων. Απαραίτητο είναι να προωθηθούν τα φαγητά και ποτά, οι συνταγές και οι "δρόμοι φαγητού και κρασιού", ενισχύοντας συντονισμένες συνεργασίες που προσφέρουν εναλλακτικές μορφές προστιθέμενης αξίας προς ενίσχυση της σχέσης φαγητού και τουρισμού.

3.19 By linking gastronomy, the restaurant sector and tourism, a clear alternative can be offered of high-quality tourism where tourists directly experience the culinary culture of each Member State. In this way, they can appreciate the service provided. The number of tourists travelling within the EU who are interested in cuisine is continually rising. Cooking is becoming a means of promoting European basic produce and enjoyment of good food. Food and beverages, recipes and "food and wine routes" must be promoted by supporting coordinated cooperative efforts to provide alternative forms of added value that strengthen the link between food and tourism.

3.20 Η κατάρτιση των εργαζομένων στον τουριστικό κλάδο σίγουρα αποτελεί μέγιστη επένδυση για τον ευρωπαϊκό τουρισμό και ειδικότερα για τις ΜΜΕ. Η εισαγωγή νέων τεχνολογιών και νέων εργασιακών πρακτικών έχει οδηγήσει στο να απαιτούνται εξειδικευμένοι εργαζόμενοι. Η επέκταση των προγραμμάτων της ΕΕ για μετεκπαίδευση και κατάρτιση στους εργαζόμενους του τουριστικού κλάδου, όπως έχει γίνει σε άλλους, αποτελεί καίρια δράση, η οποία θα διευκολύνει την προσαρμογή στα νέα τεχνολογικά δεδομένα που επικρατούν στον κλάδο. Θα πρέπει να αναπτυχθούν πανευρωπαϊκά πιστοποιητικά επαγγελματικής κατάρτισης, τα οποία θα βασίζονται σε κοινά "καθήκοντα" σε μορφή μαθησιακών αποτελεσμάτων και θα μπορούν να χρησιμοποιηθούν (με διαδικασίες πιστοποίησης σε εθνικό ή τοπικό επίπεδο) ως αυτόνομα και ανεξάρτητα πιστοποιητικά και να αναφέρονται στα πλαίσια που ισχύουν για τις εθνικές δεξιότητες. Η εκπαίδευση με πιστοποιητικό επαγγελματικής κατάρτισης πρέπει να αποτελεί υποχρέωση για τον τουριστικό κλάδο. Η ΕΟΚΕ θεωρεί σημαντική για την κατάρτιση στον τουριστικό κλάδο την ώθηση που δίνει η ανακοίνωση της Bruges για την επαγγελματική κατάρτιση στην ΕΕ. Σταθερές και υψηλά ποιοτικές εργασιακές συνθήκες θα καταστήσουν τον τουριστικό κλάδο ιδιαίτερα ελκυστικό.

3.20 Training of employees in the tourism sector certainly represents a massive investment for European tourism, especially for SMEs. The introduction of new technologies and working practices has made it necessary to recruit specialised staff. It is vital to extend EU education and training programmes to workers in the tourism sector, as is already the case for other sectors, as this will facilitate adaptation to the new technologies prevailing in the sector. A European vocational training certificate should be developed based on common "tasks", representing learning outcomes. This could serve (with national or local accreditation procedures) as a discrete and independent certificate while still referring to existing national qualification frameworks. It should be compulsory to provide workers in the tourism sector with training leading to vocational qualifications. The EESC points to the importance, for training in the tourism sector, of the Bruges Communiqué on vocational training in the EU. Stable and good working conditions will make the tourism sector particularly attractive.

3.21 Στον σχεδιασμό της εκπαίδευσης και κατά την ανάπτυξη δεξιοτήτων συμπεριφοράς, θα πρέπει να είναι υποχρεωτική η εκμάθηση ξένων γλωσσών από τα άτομα που απασχολούνται στον τουρισμό, λαμβάνοντας πάντα υπόψη τις πολιτισμικές ιδιαιτερότητες, με παράλληλη χορήγηση πιστοποιητικών επαγγελματικής κατάρτισης σύμφωνα με τις κατευθύνσεις της Ευρωπαϊκής Επιτροπής και του Cedefop. Ιδιαίτερη προσοχή θα πρέπει να δοθεί στα τουριστικά επαγγέλματα που έχουν άμεση σχέση με την πολιτιστική κληρονομιά, όπως είναι για παράδειγμα οι ξεναγοί, οι οποίοι θα πρέπει να έχουν πτυχίο, και να αποδεικνύουν την ικανότητα να προβάλλουν την ποιότητα της πολιτιστικής κληρονομιάς με πιστοποιητικό που θα λαμβάνουν από τις τοπικές αρχές, για τη γνώση των μνημείων της περιοχής όπου πρόκειται να εργαστούν, ακόμη και αν η εργασία είναι προσωρινή, και με απαραίτητη γνώση της γλώσσας της περιοχής καθώς και της γλώσσας των ατόμων που ξεναγούν, όπως αυτά πιστοποιούνται από το CEN (EN 13809 του 2003) μέχρι το 1975, αλλά και τις οδηγίες 1975/368/ΕΚ και 1992/51/ΕΚ. Η αντίστοιχη πιστοποίηση πρέπει να αφορά όλους τους κλάδους των τουριστικών επαγγελμάτων, όπως σερβιτόρους, μάγειρες, γυμναστές κλπ., οι οποίοι έρχονται σε επαφή με τους τουρίστες.

3.21 Training and interpersonal skills development should be planned so as to include compulsory foreign language learning for those employed in tourism, always taking account of cultural specificities, accompanied by the granting of vocational training certificates in accordance with EU and Cedefop guidelines. Particular attention should be paid to tourism professionals who are directly concerned with cultural heritage, for instance guides, who should be accredited and demonstrate their ability to highlight the quality of cultural assets, based on a certificate issued by the local authorities testifying to their knowledge of the monuments in the area they are working, even if only on a temporary basis, and compulsory knowledge of the local language and the language of the people they are guiding, accredited by the CEN (CEN EN 13809, 2003) up to 1975, as well as Directive 1975/368/EC and Directive 1992/51/EC. An equivalent certificate must exist for all types of professionals (e.g. waiters, chefs, fitness instructors) who have contact with tourists.

3.22 Η ΕΟΚΕ πιστεύει ότι θα πρέπει να ληφθεί σοβαρά υπόψη το γεγονός ότι η πολιτική "all inclusive", που έχει υιοθετηθεί από πολλές επιχειρήσεις σε πολλά κράτη μέλη, τελικά έχει τελείως αντίθετα αποτελέσματα από τα αναμενόμενα. Είναι δυστυχώς προφανής η επιδείνωση των προβλημάτων που δημιουργούνται στις ΜΜΕ στις περιοχές εκείνες που είναι κοντά σε All Inclusive Clubs και μεγάλες ξενοδοχειακές μονάδες.

3.22 The EESC believes that the "all-inclusive" approach adopted by many companies in a large number of Member States must be seriously addressed, as it is having completely the opposite effect to the desired one. It is all too clear that the problems for SMEs in regions that are home to all-inclusive clubs and big hotel groups have been exacerbated.

3.23 Οι συνθήκες σκληρού ανταγωνισμού μεταξύ των μεγάλων tour operators του εξωτερικού, αφενός, και αφετέρου των ξενοδοχείων που φροντίζουν να κλείσουν τα "πακέτα" για να δουν τις μονάδες τους να γεμίζουν, έχουν οδηγήσει σε υποβάθμιση της ποιότητας των παρεχόμενων υπηρεσιών, γεγονός που ερμηνεύεται και ως δυσφήμηση συγκεκριμένων τουριστικών περιοχών στο εξωτερικό. Υπό την πίεση αυτή, οι μικρομεσαίες επιχειρήσεις αναγκάζονται να εργαστούν με τιμές κάτω του κόστους και οδηγούνται στον αφανισμό και την ανέχεια.

3.23 The fierce climate of competition between major foreign tour operators, and between hotels that make sure to conclude packages with foreign tour operators so that their units are occupied, has triggered a decline in the quality of services provided, a fact that is also reflected in negative publicity abroad for certain tourist areas. Under such pressure, small businesses are obliged to operate at prices that are below cost, placing them in situations of financial distress and liquidation.

3.24 Δεν θα πρέπει να οδηγηθούμε σε μια "στεγνή" απόρριψη του συστήματος "all inclusive", αφού ίσως ανταποκρίνεται στις ανάγκες συγκεκριμένου μέρους της τουριστικής ζήτησης, αλλά, όπως και τα υπόλοιπα τουριστικά προϊόντα, θα πρέπει να εφαρμόζεται σύμφωνα με τη νομοθεσία και με τον θεμιτό ανταγωνισμό με τα υπόλοιπα προϊόντα, ελεγχόμενα και με ιδίους πόρους, εξαιρούμενο από κρατικές ενισχύσεις. Πρέπει να υπάρχει διάχυση του τουριστικού εισοδήματος όσο δυνατόν ευρύτερα, ώστε να υπάρχει και "πέριξ" του καλού ξενοδοχείου ανάπτυξη. Ο επισκέπτης πρέπει να έχει τη δυνατότητα της επιλογής για τον προϋπολογισμό που θα καταναλώσει, εντός ή εκτός ξενοδοχείου. Παρόλα αυτά, πρόκειται για ένα από τα λίγα τμήματα της αγοράς που εμφάνισε ανάπτυξη παρά την πτώση των εργασιών των παραδοσιακών ταξιδιωτικών γραφείων τα τελευταία χρόνια. Αν και δεν πρέπει ποτέ να υπάρχουν συμβιβασμοί ως προς την ποιότητα, πρέπει να ληφθεί υπόψη ότι υπάρχει μια σειρά από θέρετρα που ανέπτυξαν επιτυχώς αυτήν την αγορά με την πάροδο του χρόνου. Το ζητούμενο είναι ένας σαφής ορισμός της αγοράς "all inclusive" που θα αντιπροσωπεύει ένα ποιοτικό προϊόν, προκειμένου να εξαλειφθούν κατώτερης ποιότητας προϊόντα και υπηρεσίες που πωλούνται υπό την κατηγορία των προϊόντων "all inclusive".

3.24 We should not have to resort to a blanket repudiation of the all-inclusive system, as it may serve and respond to the specific needs of a certain tourist market segment, but like other tourism products this must be on a legal footing and in fair competition with other products; it must also be subject to oversight and be self-funding, with no support from state aids. Revenues from tourism must be distributed as widely as possible so that development spreads in the vicinity of good-quality hotels. Visitors should be able to make spending choices that match their budget, in or outside the hotel. Nevertheless, this is one of the few market segments that registered growth despite a decline in traditional tour operator business over recent years. Whilst quality should never be compromised, it is important to appreciate that there are entire resorts that have been successful in developing this market over the years. What is required is to establish a clear definition of the "all-inclusive market" that reflects a quality product, to wean out inferior products and services that are sold under the guise of all-inclusive brands.

3.25 Η εποχικότητα στον τουρισμό, με σύνθεση της τουριστικής ζήτησης πάρα πολύ επικεντρωμένη στους μήνες Ιούλιο και Αύγουστο, περιορίζει τις αναπτυξιακές δυνατότητες του κλάδου, καθώς και τη διάχυση αυτών στο σύνολο της οικονομίας, με αποτέλεσμα να επηρεάζει την εισοδηματική ροή και να οδηγεί σε μη βέλτιστη αξιοποίηση των υφιστάμενων υποδομών και του προσωπικού. Οι δράσεις για την απασχολησιμότητα του προσωπικού και την κερδοφορία των υποδομών σε χαμηλές περιόδους θα προωθήσουν τη δημιουργία ενός πιο δραστήριου και παραγωγικότερου ανθρώπινου δυναμικού, ενώ ο συντονισμός για χρήση των υποδομών, ακόμα και σε περιόδους χαμηλότερης τουριστικής κίνησης, από κάποιες κοινωνικές ομάδες ή σχολεία, θα επιμηκύνει κατά πολύ την τουριστική περίοδο, με όλα τα οφέλη που αυτή συνεπάγεται. Σημαντική συμβολή στην άμβλυνση της εποχικότητας θα ήταν η καλύτερη κατανομή μέσα στον χρόνο των διακοπών των υπαλλήλων με την παροχή των κατάλληλων κινήτρων. Η βελτίωση της χρησιμοποίησης των υφιστάμενων τουριστικών υποδομών και του προσωπικού στη χαμηλή περίοδο θα μπορούσε να επιτρέψει στις επιχειρήσεις να χρησιμοποιούν καλύτερα τις υποδομές και να αξιοποιούν την παραγωγικότητά τους στηριζόμενες σε πιο μόνιμο και δραστήριο προσωπικό. Η ΕΟΚΕ επικροτεί το πρώτο βήμα που πραγματοποιήθηκε προς την κατεύθυνση αυτή μέσω της πρωτοβουλίας "CALYPSO" και καλεί την Επιτροπή και το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο να προωθήσουν, ιδίως μέσω της ειδικής δέσμευσης κονδυλίων του προϋπολογισμού, την ανάπτυξη αυτής της πρωτοβουλίας, καθώς θα έχει αντίκτυπο τόσο στην κοινωνία όσο και στον ευρωπαϊκό τουρισμό.

3.25 The seasonal nature of tourism, caused by the excessive concentration of tourist demand in the months of July and August, limits its growth potential and the transfer of this potential to the wider economy, which has an impact on income flows and results in less than optimum use of existing infrastructure and personnel. Measures geared to employability and the cost-effectiveness of infrastructure in the low season will promote the development of a more dynamic and productive workforce, while coordination of infrastructure use by certain social groups or in schools, even during"quiet" periods, will substantially lengthen the tourist season, with all the benefits that would entail. A significant contribution to reducing seasonality could be made by staggering the timing of employees' holidays, using appropriate incentives. Better use of existing tourist infrastructure and staff in the low season could enable businesses to capitalise on their infrastructure and improve their productivity, relying on a more stable and motivated workforce. The EESC is pleased that a first step in this direction has already been taken with the CALYPSO initiative, and urges the Commission and the European Parliament to encourage the development of this initiative, specifically by earmarking funding, on account of its social impact and benefits for European tourism.

3.26 H ΕΟΚΕ θεωρεί ότι ο τουρισμός είναι για το περιβάλλον σημαντικό στοιχείο του και έχει κάθε λόγο να το προστατεύει και να το αναδεικνύει. Ο τουρισμός δεν καταστρέφει τα τοπία και δεν καταναλώνει τους πόρους, ούτε αλλάζει την λειτουργία της φύσης, χρειάζεται όμως να υπάρχει ο σωστός σχεδιασμός και η υλοποίηση μιας ορθολογικής τουριστικής πολιτικής. Ο τουρισμός είναι αυτός που έχει αναδείξει και αναβαθμίσει ολόκληρες περιοχές που θεωρούνταν places to avoid όπως το Docklands στο Λονδίνο, η παραλία της Βαρκελώνης κοντά στο λιμάνι κ.ά., δίνοντας παράλληλα δουλειά σε εκατομμύρια ανθρώπους στην ΕΕ.

3.26 The EESC considers tourism to be important for the environment and that the tourism sector has every reason to protect and promote the environment. Tourism does not destroy sites or use up resources, nor does it change natural processes; but it requires good planning and implementation of a proper tourism policy. Tourism has showcased and upgraded entire areas previously considered places to avoid, such as London's Docklands or Barcelona's beach area next to the port, at the same time giving work to millions of people in the EU.

3.27 Σε πιο μακροπρόθεσμο επίπεδο, η πρόκληση της κλιματικής αλλαγής αναγνωρίζεται δεόντως από την Επιτροπή ως μοχλός μείζονος αναδιάρθρωσης των τουριστικών και ξενοδοχειακών επιχειρηματικών προτύπων. Οι παράγοντες του κλάδου διακρίνουν ήδη μεταστροφή στον τρόπο ανάπτυξης, πώλησης και προώθησης των τουριστικών προϊόντων, με στροφή σε οικολογικότερες πρακτικές. Σε επίπεδο κρατών μελών, πρέπει να ξεκινήσει η ανάλυση του αντικτύπου της κλιματικής αλλαγής στον τουρισμό και να υιοθετηθούν τα δέοντα μέτρα προσαρμογής, σύμφωνα με τις προβλέψεις για την επίδραση της κλιματικής αλλαγής στην ανταγωνιστικότητα.

3.27 In the longer term, the challenge of climate change is rightly recognised by the Commission as the driver behind a major restructuring of the travel and accommodation business models. Business operators already discern a paradigm shift in the way tourism products are developed, packaged and marketed, with a shift towards greener practices in the industry. At Member State level, the analysis of the impact of climate change on tourism needs to take off and proper adaptation measures in line with the competitiveness implications of climate change forecasts must be adopted.

3.28 Οι προβλεπόμενες δράσεις της Επιτροπής για τη διαφοροποίηση του τουριστικού προϊόντος λαμβάνουν υπόψη τη δυναμική που χαρακτηρίζει τον τουρισμό, ως βιομηχανία άμεσα συνδεδεμένη με τον άνθρωπο και τις πολύπλευρες απαιτήσεις του. Η στήριξη του εναλλακτικού τουρισμού, μέσω της συστηματικότερης προβολής του, θα οδηγήσει αυτομάτως σε καλύτερη αξιοποίηση των τοπικών φυσικών χαρακτηριστικών και των συγκριτικών πλεονεκτημάτων των επιμέρους περιοχών.

3.28 The measures planned by the Commission for diversifying tourism products take into account the dynamics that shape tourism, as an industry that relates directly to people and their manifold requirements. Supporting alternative tourism by promoting it more consistently would automatically lead to better use of the natural features and comparative advantages of a given region.

3.29 Πρέπει η ΕΕ να ανταποκριθεί επίσης σε προβληματισμούς που αφορούν τον κοινωνικό τομέα, την εδαφική συνοχή και την προστασία αυτής.

3.29 The EU must also respond to concerns relating to social issues, as well as territorial cohesion and its preservation.

3.30 Τέλος, οι δράσεις για εκτενέστερη κινητοποίηση των χρηματοδοτικών μέσων της ΕΕ για την τουριστική ανάπτυξη θα ελευθερώσουν τη δυναμική του κλάδου, δίνοντας προτεραιότητα σε περιοχές που βιώνουν οικονομική αποβιομηχάνιση και διαθέτουν τουριστικές προοπτικές.

3.30 Lastly, measures to support more extensive mobilisation of EU financing for tourism development will release the potential of the sector, with priority being given to regions whose economies are experiencing de-industrialisation and where there are prospects for growth in tourist activity.

3.31 Ουσιαστική είναι η σημασία του θαλάσσιου και παράκτιου τουρισμού ως καταλύτη της οικονομικής ανάπτυξης. Θα πρέπει να εφαρμοστούν δράσεις για να ενθαρρυνθεί η ανάπτυξή του ως μέρους της ολοκληρωμένης θαλάσσιας πολιτικής της ΕΕ. Η διαφοροποίηση της οικονομικής δραστηριότητας υπέρ του τουρισμού αντιπροσωπεύει προτεραιότητα για πολλές παράκτιες περιοχές, όπου η παρακμή των οικονομικών δραστηριοτήτων που συνδέονται, ιδιαίτερα, με την αλιεία και τα ναυπηγεία, την γεωργία και την εξόρυξη, είχε ως επακόλουθο τη μείωση των εισοδημάτων και την αύξηση της ανεργίας. Τουριστικές επιχειρήσεις, κυρίως μικρές ή πολύ μικρές, συχνά λειτουργούν κοντά στις παραλίες ή σε παρόμοιες τουριστικές περιοχές, αντιπροσωπεύοντας όχι μόνο την επιχειρηματική και κοινωνική πλευρά, αλλά και την ιστορικότητα μεγάλων περιόδων που συχνά ξεπερνούν τα 50 χρόνια σε ορισμένα κράτη της ΕΕ, με παράλληλη πολιτισμική κληρονομιά για τους κατοίκους των περιοχών αυτών. Για αυτό τον λόγο, σεβόμενοι και τους κανονισμούς της ΕΕ, και με γνώμονα να διατηρήσουμε την πολιτισμική κληρονομιά, την ποιότητα και την ιστορία της κάθε περιοχής που αυτές οι οικογενειακές επιχειρήσεις δημιούργησαν, μπορούμε να προτείνουμε ορισμένες πρωτοβουλίες με σκοπό τη διατήρησή τους όπου υπάρχουν.

3.31 Maritime and coastal tourism is very important as a catalyst for economic development. Actions should be implemented to encourage its development as part of the EU's integrated maritime policy. Economic diversification into tourism represents a priority for many coastal areas, where the decline in economic activities linked to fisheries, shipbuilding, agriculture and mining in particular have led to a fall in incomes and increased unemployment. Tourism businesses, especially small and medium-sized companies, often operate close to beaches and similar tourist areas, and represent not just business and society, but also long periods of historical importance, often 50 years or more in certain EU countries, and at the same time cultural heritage for the people living in those areas. For this reason, while respecting EU rules and aiming to preserve the cultural heritage, quality and history of each area where these family businesses were set up, we can propose certain initiatives with the aim of maintaining them where they exist.

3.32 Η ΕΕ πρέπει να προσέχει τα δημοσιεύματα που προβάλλονται για τα κράτη μέλη της, διότι δημιουργούν αρνητική εικόνα επισκεψιμότητας και ανασφάλεια στον ενδεχόμενο επισκέπτη εκτός ΕΕ, με μεγάλο αρνητικό αντίκτυπο στην τουριστική προβολή της. Η ΕΕ πρέπει να συστήσει ειδική ομάδα επικοινωνιακής διαχείρισης κρίσεων για τον ευρωπαϊκό τουρισμό και να επιβάλει στις χώρες μέλη τη σύσταση και λειτουργία ανάλογων ομάδων ανά κράτος.

3.32 The EU must pay attention to what is published about its Member States, as this can generate a negative image and arouse uncertainty among possible visitors from outside the EU, with very damaging repercussions for tourism promotion. The EU should set up a dedicated European tourism crisis communication management team and require all the Member States to set up and operate similar teams.

3.33 Η ευρωπαϊκή πολιτική τουρισμού, καθώς και οι αντίστοιχες εθνικές πολιτικές, πρέπει να συνεκτιμήσουν όλες τις διαρθρωτικές αλλαγές, λαμβάνοντας μέτρα τόσο για να αποφευχθεί η διαρθρωτική ανεργία, όσο και για να εξασφαλιστεί η αποτελεσματική κατανομή των επενδύσεων που αφορούν τον τουρισμό.

3.33 European and national tourism policies need to take account of all structural changes, both by taking measures to avert structural unemployment and by ensuring effective distribution of tourism-related investment.

Βρυξέλλες, 21 Σεπτεμβρίου 2011.

Brussels, 21 September 2011.

Ο Πρόεδρος της Ευρωπαϊκής Οικονομικής και Κοινωνικής Επιτροπής

The President of the European Economic and Social Committee

Staffan Nilsson

Staffan Nilsson

[1] ΕΕ C 32 της 05.02.2004, σελ. 1.

[1] OJ C 32, 5.2.2004, p. 1.

--------------------------------------------------

--------------------------------------------------