Wniosek ROZPORZĄDZENIE RADY w sprawie statutu fundacji europejskiej (FE) /* COM/2012/035 final - 2012/0022 (APP) */
UZASADNIENIE
1.
KONTEKST WNIOSKU
1.1. Kontekst ogólny Fundacje odgrywają ważną
rolę w UE, zwłaszcza w społeczeństwie obywatelskim.
Dzięki swoim różnorodnym działaniom w wielu obszarach
przyczyniają się one do realizacji podstawowych wartości i celów
Unii, takich jak poszanowanie praw człowieka, ochrona mniejszości,
zatrudnienie i postęp społeczny, ochrona i poprawa stanu
środowiska naturalnego czy wspieranie postępu naukowo-technicznego. W
tym kontekście wnoszą one znaczący wkład w osiąganie
ambitnych celów inteligentnego i zrównoważonego wzrostu sprzyjającego
włączeniu społecznemu, określonych w
strategii „Europa 2020”[1].
Ponadto wzmacniają one i ułatwiają aktywniejsze
zaangażowanie obywateli i społeczeństwa obywatelskiego w projekt
europejski. W prowadzeniu swojej działalności
fundacje napotykają jednak różne przeszkody na całym obszarze
UE. Komunikat w sprawie Aktu o jednolitym rynku[2] przyjęty w kwietniu 2011
r. uwypuklił potrzebę wyeliminowania rozdrobnienia rynku oraz barier i przeszkód utrudniających przepływ usług,
innowacji i kreatywności w celu zapewniania wzrostu i zatrudnienia oraz
wspierania konkurencyjności. Podkreślono w nim ważną
rolę wzmocnienia zaufania obywateli do jednolitego rynku oraz zapewnienia
im możliwości czerpania wszystkich płynących z niego
korzyści. W kontekście wkładu fundacji w gospodarkę
społeczną i w finansowanie innowacyjnych inicjatyw pożytku
publicznego w Akcie o jednolitym rynku wezwano do działań
zmierzających do usunięcia przeszkód napotykanych przez fundacje w
działalności transgranicznej. Takie samo wezwanie zawarto w
sprawozdaniu w sprawie obywatelstwa europejskiego z 2010 r. „Usuwanie przeszkód
w zakresie praw obywatelskich UE”[3], w którym
podkreślono znaczenie wzmocnienia europejskiego wymiaru
działalności fundacji pożytku publicznego w celu wspierania
działań obywateli na szczeblu UE. Komisja podkreśliła także
znaczenie rozwijania europejskich form prawnych dla podmiotów w sektorze
gospodarki społecznej (np. fundacji, spółdzielni lub towarzystw
ubezpieczeń wzajemnych) w swoim komunikacie „Inicjatywa na rzecz
przedsiębiorczości społecznej” z dnia 25 października 2011
r.[4]. Celem inicjatywy na rzecz
przedsiębiorczości społecznej jest wspieranie rozwoju
przedsiębiorstw koncentrujących się przede wszystkim na
osiąganiu oddziaływania społecznego dzięki swojej
działalności, a działania w ramach inicjatywy dotyczą
również tych podmiotów gospodarki społecznej, w tym fundacji (i
przynoszą im korzyści), które spełniają ogólne kryteria
„przedsiębiorstw społecznych” określone w komunikacie. W swojej rezolucji
przyjętej w odpowiedzi na przyjęty przez Komisję Akt o
jednolitym rynku Parlament Europejski wezwał do stworzenia odpowiednich
ram prawnych dla fundacji (jak również dla towarzystw ubezpieczeń
wzajemnych i stowarzyszeń); opowiedział się on za wprowadzeniem
statutu dla tych podmiotów prawnych w swoim pisemnym oświadczeniu 84/2010
z marca 2011 r.; ponadto wezwał on Komisję do działania na rzecz
osiągnięcia tego celu w swoich poprzednich rezolucjach z lat 2009 i
2006[5]. Europejski Komitet
Ekonomiczno-Społeczny opowiedział się za statutem w swojej
opinii wydanej z inicjatywy własnej w 2010 r.[6], w której przedstawił
refleksje na temat sposobu opracowania takiego statutu, natomiast Komitet
Regionów poparł ogłoszenie przez Komisję w Akcie o jednolitym
rynku inicjatywy w sprawie fundacji[7]. 1.2. Podstawa i cele wniosku Fundacje nie mogą skutecznie
przekazywać środków finansowych w działalności
transgranicznej w UE. Podejmując decyzję o działaniach
transgranicznych, muszą one przeznaczyć część zebranych
zasobów na doradztwo prawne i spełnienie wymogów prawno-administracyjnych
określonych w krajowym prawodawstwie różnych państw. Niniejsza inicjatywa wprowadza nową
europejską formę prawną, której celem jest ułatwienie
tworzenia i prowadzenia fundacji na jednolitym rynku. Pozwoli ona fundacjom na
skuteczniejsze przekazywanie środków prywatnych na
cele pożytku publicznego w skali transgranicznej w ramach UE. To z kolei
powinno zapewnić – na przykład dzięki niższym kosztom dla
fundacji – dostępność większych środków na
działalność związaną z celami pożytku
publicznego, a tym samym powinno przynieść korzystne skutki dla dobra
publicznego obywateli europejskich oraz dla całej gospodarki UE. Szczególna sytuacja fundacji politycznych,
które są powiązane z partiami politycznymi na poziomie europejskim,
nie stanowi przedmiotu niniejszego wniosku. Od 2007 r. fundacje te
podlegają szczególnym przepisom prawa unijnego, zwłaszcza jeśli
chodzi o ich dostęp do finansowania ze środków UE (podobnie jak
partie polityczne na poziomie europejskim)[8].
Komisja dokonuje obecnie przeglądu tych przepisów i jeszcze w 2012 r.
przyjmie wniosek ustawodawczy służący ich zmianie[9].
2.
WYNIKI KONSULTACJI Z ZAINTERESOWANYMI STRONAMI ORAZ OCENA SKUTKÓW
Przy opracowywaniu niniejszego wniosku Komisja
w dużym stopniu korzystała z pomocy ekspertów zewnętrznych i
nawiązała intensywne kontakty z różnymi stronami
zainteresowanymi. Po pierwsze, w 2008 r. zrealizowano i
opublikowano studium wykonalności, wykonane przez konsorcjum, w skład
którego wchodziły Max Planck Institute for Comparative and International
Private Law w Hamburgu oraz uniwersytet w Heidelbergu (Centrum Inwestycji
Społecznych)[10];
sugerowano w nim, że preferowanym wariantem polityki dla rozwiązania
zidentyfikowanych problemów byłby statut fundacji europejskiej (z
uwzględnieniem lub bez uwzględniania zagadnień podatkowych). Po drugie, w okresie między lutym a majem
2009 r. Komisja prowadziła konsultacje społeczne w sprawie
zaleceń wynikających ze studium wykonalności. Fundacje
wyraziły silne poparcie dla statutu, podczas gdy władze krajowe oraz,
w pewnym stopniu, organizacje biznesowe były bardziej sceptyczne,
jeśli chodzi o potrzebę i możliwość istnienia takiej
formy prawnej. W trakcie ogólniejszych konsultacji w sprawie komunikatu „W
kierunku Aktu o jednolitym rynku” w latach 2010–2011 również stwierdzono
duże zainteresowanie statutem wśród sektora instytucji
niekomercyjnych. Ponadto Komisja zebrała dalsze informacje
o konkretnych napotykanych problemach w drodze dyskusji dwustronnych z
fundacjami, w szczególności w trakcie „Tygodnia Fundacji Europejskich”
(„European Foundation Week”) w czerwcu 2010 r. oraz w kontaktach z Europejskim
Centrum Fundacji (EFC). Komisja zebrała także od organów
krajowych informacje dotyczące odnośnego prawodawstwa krajowego za
pośrednictwem kwestionariusza, a następnie w drodze dyskusji w ramach
Grupy Ekspertów w zakresie Prawa Spółek (CLEG)[11] w latach 2009, 2010 i 2011.
Wiele państw członkowskich wyraziło zastrzeżenia co do
potrzeby wprowadzania nowych europejskich form prawnych, w tym dla fundacji. Komisja uwzględniła wspomniane
powyżej uwagi i obawy przy tworzeniu projektu wniosku, opierając
się na analizie potrzeb fundacji oraz krajowych systemów prawnych, a
także wybierając rozwiązania (np. pod względem zakresu
inicjatywy), w przypadku których można łatwiej
osiągnąć kompromis ze względu na
różnorodność przepisów prawa krajowego. Ocena skutków opiera się na danych
zebranych zgodnie z powyższym opisem. Ogólny zidentyfikowany problem
polegał na tym, że ze względu na różnorodność
krajowych przepisów prawa cywilnego i podatkowego transgraniczna
działalność fundacji okazywała się kosztowna i
kłopotliwa oraz że w efekcie możliwość
transgranicznego przekazywania środków finansowych na cele pożytku
publicznego za pośrednictwem fundacji okazała się w dużym
stopniu niewykorzystana. Bardziej szczegółowe problemy dotyczyły niepewności co do uznania fundacji za podmiot pożytku
publicznego w innych państwach członkowskich, kosztów gromadzenia i
dystrybucji środków finansowych w skali transgranicznej oraz ograniczonych
darowizn transgranicznych. Rozważono następujące warianty:
(1) brak nowych działań w ramach polityki na szczeblu UE; (2)
kampania informacyjna oraz dobrowolna karta jakości; (3) statut fundacji
europejskiej (z uwzględnieniem lub bez uwzględniania zagadnień
podatkowych); oraz (4) ograniczona harmonizacja przepisów o fundacjach. Wariant polegający na braku nowych
działań w ramach polityki na szczeblu UE oznaczałby zdanie
się na istniejące inicjatywy, w tym postępowania w sprawach uchybienia zobowiązaniom państwa
członkowskiego i prace w obszarze opodatkowania, zapewnienie kompletności wdrożenia dyrektywy usługowej, inicjatywy o charakterze nieustawodawczym w obszarze badań
naukowych, a także inicjatywy sektora fundacji
wspierające darowizny transgraniczne. Wariant polegający na kampanii
informacyjnej polegałby na dążeniu do poszerzenia wiedzy
fundacji o ich prawach i obowiązkach
wynikających z przepisów krajowych w działalności o charakterze
transgranicznym. Ponadto karta jakości, która zostałaby
opracowana przez fundacje na zasadach dobrowolnych, wraz z powiązanym z
nią „europejskim znakiem jakości”, przyznawanym fundacjom
spełniającym warunki określone w karcie, byłaby
środkiem zmierzającym do zapewnienia jakości i
wiarygodności działalności fundacji. Wariant obejmujący statut fundacji
europejskiej bez uwzględniania zagadnień podatkowych stanowi
propozycję alternatywnej formy prawnej dla fundacji; nie wymagałby on
zmian istniejących form fundacji krajowych, a jego stosowanie byłoby
dobrowolne. Statut ustanawiałby określone wymogi (np. minimalny
poziom aktywów założycielskich, cele pożytku publicznego
uzgodnione w większości państw członkowskich) dla podmiotów
pragnących zyskać status fundacji europejskiej. Wariant obejmujący statut fundacji
europejskiej z uwzględnieniem zagadnień podatkowych dodatkowo
wiązałby się z wymogiem, aby państwa członkowskie
traktowały fundację europejską jako równoważną wobec
krajowych fundacji pożytku publicznego, a tym samym przyznawały jej
te same korzyści podatkowe, które przysługują tym krajowym
fundacjom. Analogiczne rozwiązanie miałoby zastosowanie do
darczyńców i beneficjentów fundacji europejskiej. Ograniczona harmonizacja przepisów o
fundacjach oznaczałaby harmonizację tych
wymogów, których spełnienie jest obowiązkowe, aby fundacja mogła
dokonać rejestracji i prowadzić działalność za
granicą, tzn. akceptowalne cele fundacji pożytku publicznego,
minimalny poziom aktywów, wymogi rejestracyjne oraz niektóre aspekty
zarządzania wewnętrznego. Państwa członkowskie
musiałyby zezwolić fundacjom spełniającym zharmonizowane
kryteria na prowadzenie działalności na ich terytorium bez
nakładania dodatkowych wymogów. Rozważano także warianty
polegające na ściślejszej harmonizacji przepisów krajowych
dotyczących fundacji oraz na harmonizacji sposobów traktowania fundacji i
ich darczyńców pod względem podatkowym. Analiza skutków proponowanych wariantów
wykazała, że statut fundacji europejskiej z automatycznym stosowaniem
niedyskryminującego traktowania pod względem podatkowym będzie
najwłaściwszym wariantem, eliminującym przeszkody transgraniczne
dla fundacji i darczyńców oraz ułatwiającym skuteczne
przekazywanie środków finansowych na cele pożytku publicznego.
3.
ASPEKTY PRAWNE WNIOSKU
3.1.
Podstawa prawna
Podstawę
prawną proponowanego rozporządzenia w sprawie statutu fundacji
europejskiej stanowi art. 352 TFUE, który zapewnia właściwą
podstawę prawną w sytuacji, gdy żadne inne postanowienie
Traktatu nie daje instytucjom UE niezbędnych uprawnień do
przyjęcia środka. Artykuł 352 jest podstawą
prawną dla istniejących europejskich form prawnych w dziedzinie prawa
spółek, tzn. spółki europejskiej, europejskiego ugrupowania interesów
gospodarczych i spółdzielni europejskiej. Trybunał
Sprawiedliwości Unii Europejskiej potwierdził w swoim wyroku[12] w sprawie spółdzielni
europejskiej, że art. 352 stanowi właściwą podstawę
prawną.
3.2.
Pomocniczość i proporcjonalność
Proponowane działanie jest w pełni zgodne z zasadą pomocniczości.
Działanie UE jest konieczne dla wyeliminowania istniejących obecnie
barier i ograniczeń krajowych, które napotykają fundacje
działające w skali transgranicznej w UE. Obecna sytuacja pokazuje,
że problem ten nie został właściwie rozwiązany na
szczeblu krajowym i że jego transgraniczny charakter wymaga wspólnych ram
dla zwiększenia mobilności fundacji. Działanie
podjęte przez same tylko państwa członkowskie nie pozwoliłoby jednolitemu rynkowi zapewnić optymalnych
rezultatów dla obywateli UE. Niniejsza inicjatywa daje fundacjom
możliwość wyboru proponowanej europejskiej formy prawnej,
ułatwiając w ten sposób ich działalność
transgraniczną. Proponowane działanie byłoby
odpowiednie i nie wykraczałoby poza to, co jest konieczne dla
zadowalającego osiągnięcia postawionych celów, tym samym
zapewniając zgodność z zasadą proporcjonalności.
Ma ono na celu stworzenie nowej formy prawnej o charakterze dodatkowym wobec
form krajowych, pozostawiając bez zmian istniejące już przepisy
prawa krajowego. Działanie to dawałoby państwom
członkowskim wybór oraz możliwość utrzymania w mocy i
rozwijania krajowych form prawnych. Ponadto, w odniesieniu do opodatkowania,
nie zastąpiłoby ono przepisów państw członkowskich w
sprawie traktowania fundacji pożytku publicznego (i ich darczyńców)
pod względem podatkowym nowym zbiorem zharmonizowanych przepisów, ale w
jego wyniku istniejące przepisy byłyby automatycznie stosowane do
fundacji europejskiej (i jej darczyńców). Proponowane działanie
dotyczyłoby najistotniejszych przeszkód napotykanych przez fundacje w
działalności transgranicznej, bez ustanawiania wyczerpujących
przepisów mających zastosowanie do fundacji europejskiej i bez
wprowadzania nowego zbioru przepisów podatkowych.
3.3.
Wybór instrumentu prawnego
Rozporządzenie
jest najwłaściwszym sposobem zapewnienia jednolitości statutu we
wszystkich państwach członkowskich, ponieważ europejska forma
prawna wymaga jednolitego i bezpośredniego stosowania przepisów na
obszarze całej UE.
4.
SZCZEGÓŁOWE OMÓWIENIE WNIOSKU
Rozdział I (Przepisy
ogólne) określa przedmiot, przepisy mające zastosowanie
do FE oraz zbiór definicji dla zapewnienia jasności terminów
stosowanych do celów niniejszego rozporządzenia. Określa on główne cechy fundacji
europejskiej (FE): FE jest podmiotem realizującym cel pożytku
publicznego, posiadającym osobowość prawną oraz pełną
zdolność prawną we wszystkich państwach członkowskich
UE; posiada ona wymiar transgraniczny pod względem działalności
lub celu statutowego, polegający na prowadzeniu działalności w
przynajmniej dwóch państwach członkowskich; aktywa
założycielskie FE są równoważne kwocie przynajmniej 25 000
euro. FE może prowadzić działalność gospodarczą
pod warunkiem, że zyski są przeznaczane na realizację jej celu
(celów) pożytku publicznego, zgodnie z niniejszym rozporządzeniem.
Wyczerpujący wykaz celów pożytku publicznego przyjętych w
przepisach prawa cywilnego i podatkowego państw członkowskich
większości państw członkowskich przedstawiono w imię
zapewnienia pewności prawa. Rozdział II (Tworzenie FE) określa metody tworzenia FE, minimalną
treść statutu oraz wymogi dotyczące rejestracji. Jeżeli chodzi o sposób tworzenia,
FE może zostać utworzona ex nihilo (w drodze
rozporządzenia testamentowego, aktu notarialnego lub pisemnego
oświadczenia osoby fizycznej i/lub prawnej bądź organu
publicznego zgodnie ze stosownymi przepisami prawa krajowego), w drodze połączenia
podmiotów pożytku publicznego utworzonych zgodnie z prawem w jednym
lub więcej niż jednym państwie członkowskim bądź
w drodze przekształcenia krajowego podmiotu pożytku
publicznego utworzonego zgodnie z prawem w państwie członkowskim w
fundację europejską. W rozdziale tym określono wykaz
dokumentów i danych, które należy złożyć wraz z wnioskiem o
rejestrację i które podlegają ujawnieniu. Ponadto dla
ułatwienia procesu rejestracji wymaga się, aby organy
rejestrujące współpracowały ze sobą w zakresie dokumentów i
danych dotyczących FE. Rozdział III (Organizacja fundacji
europejskiej) określa zasady dotyczące rady
zarządzającej, dyrektorów zarządzających i rady nadzorczej,
w tym zasady dotyczące konfliktu interesów. Dla zapewnienia
wiarygodności i zaufania, FE musi stosować wysokie standardy w
zakresie przejrzystości i odpowiedzialności. Rozdział IV (Siedziba prawna i jej
przeniesienie). FE może przenieść
swoją siedzibę statutową do innego państwa
członkowskiego przy zachowaniu swojej osobowości prawnej i bez
konieczności likwidacji. Rozdział V
(Udział pracowników i wolontariuszy) zawiera
przepisy dotyczące informowania pracowników i wolontariuszy oraz
konsultacji z pracownikami i wolontariuszami zgodnie z odnośnymi przepisami
UE. Wniosek nie zawiera przepisów dotyczących udziału pracowników w
radzie, gdyż bardzo niewiele państw przewiduje w podmiotach
pożytku publicznego ich udział na szczeblu rady. Rozdział
VI (Rozwiązanie FE). Rozporządzenie
dopuszcza przekształcenie FE z powrotem w podmiot pożytku
publicznego podlegający prawu państwa członkowskiego, w którym
ma on swoją siedzibę statutową, pod warunkiem, że
przekształcenie jest dopuszczone w statucie danej FE. Rozporządzenie
zawiera ponadto przepisy dotyczące likwidacji w przypadkach, gdy
cel istnienia FE został osiągnięty lub nie może być
osiągnięty, gdy upłynął okres, na jaki została
ona powołana, lub gdy utraciła ona wszystkie swoje aktywa. Rozdział VII (Nadzór państw
członkowskich) nadaje daleko idące
uprawnienia właściwym krajowym organom nadzorczym, aby
umożliwić im skuteczne nadzorowanie działań podmiotów
pożytku publicznego, za które są one odpowiedzialne. Zostały one
na przykład wyposażone w uprawnienia pozwalające im
zatwierdzać zmiany celu istnienia danej FE, badać sprawy FE,
wydawać ostrzeżenia radzie zarządzającej oraz
nakazywać radzie zarządzającej przestrzeganie statutu FE,
niniejszego rozporządzenia i stosownych przepisów prawa krajowego,
odwoływać lub wnioskować o odwołanie członka rady w
sądzie bądź likwidować lub wnioskować o
likwidację FE w sądzie. Wprowadzony został ponadto wymóg, aby
organy nadzorcze współpracowały ze sobą i prowadziły
wzajemną wymianę informacji, a ponadto uwzględniono przepisy
dotyczące współpracy organów rejestrujących i organów nadzorczych
z organami podatkowymi. Rozdział VIII (Traktowanie pod
względem podatkowym). Rozporządzenie
przewiduje automatyczne stosowanie do FE i ich darczyńców tych samych
korzyści podatkowych, które są udzielane krajowym podmiotom
pożytku publicznego. Wynika to z tego, że państwa
członkowskie będą miały obowiązek traktowania FE jako równoważnej względem podmiotów
pożytku publicznego utworzonych zgodnie z prawem danych państw
członkowskich. Darczyńców oraz beneficjentów FE należy
traktować zgodnie z tą samą zasadą. Rozdział IX (Przepisy końcowe) zawiera wymóg, aby państwa członkowskie ustanowiły
przepisy dotyczące sankcji mających zastosowanie do naruszeń
przepisów niniejszego rozporządzenia oraz podejmowały wszystkie
środki konieczne do zapewnienia ich stosowania. Wniosek zawiera klauzulę przeglądową.
5.
WPŁYW NA BUDŻET
Wniosek nie ma wpływu finansowego na
budżet Unii Europejskiej.
6.
INFORMACJE DODATKOWE
Proponowane
rozporządzenie ma znaczenie dla Europejskiego Obszaru Gospodarczego. 2012/0022 (APP) Wniosek ROZPORZĄDZENIE RADY w sprawie statutu fundacji europejskiej (FE) (Tekst mający znaczenie dla EOG) RADA UNII EUROPEJSKIEJ, uwzględniając Traktat o
funkcjonowaniu Unii Europejskiej, w szczególności jego art. 352, uwzględniając wniosek Komisji
Europejskiej, po przekazaniu projektu aktu ustawodawczego
parlamentom narodowym, uwzględniając zgodę Parlamentu
Europejskiego[13], uwzględniając opinię
Europejskiego Komitetu Ekonomiczno-Społecznego[14], uwzględniając opinię Komitetu
Regionów[15], stanowiąc zgodnie ze specjalną procedurą
ustawodawczą, a także mając na uwadze, co
następuje: (1)
Podmioty pożytku publicznego, dzięki
swoim działaniom w wielu obszarach, przyczyniają się do
realizacji podstawowych wartości i celów Unii, takich jak poszanowanie
praw człowieka, ochrona mniejszości, zatrudnienie i postęp
społeczny, ochrona, zachowanie i poprawa stanu środowiska naturalnego
czy wspieranie postępu naukowo-technicznego. (2)
Ramy prawne, w których podmioty pożytku
publicznego prowadzą swoją działalność w Unii,
opierają się na prawie krajowym, bez harmonizacji na szczeblu Unii.
Ponadto między państwami członkowskimi istnieją
znaczące różnice w przepisach prawa cywilnego i podatkowego.
Różnice te sprawiają, że działalność transgraniczna
podmiotów pożytku publicznego jest kosztowna i
kłopotliwa. W efekcie możliwość transgranicznego
przekazywania środków finansowych na cele pożytku publicznego
pozostaje w dużym stopniu niewykorzystana. (3)
Uwzględniając problemy napotykane przez
podmioty pożytku publicznego oraz fakt, że nie istnieje żadna
inna europejska forma prawna, którą mogłyby one wykorzystać do
prowadzenia swojej działalności, należy przewidzieć
europejską formę prawną przeznaczoną specjalnie dla takich
podmiotów, które mogłyby zostać tworzone w całej Unii. Taka
forma prawna powinna być możliwie jak najbardziej jednolita w
całej Unii, aby jak najlepiej wspierać transgraniczną
działalność na rzecz pożytku publicznego. (4)
Parlament Europejski przyjął rezolucje:
dnia 6 kwietnia 2011 r. w sprawie jednolitego rynku dla Europejczyków[16], dnia 19 lutego 2009 r. w
sprawie gospodarki społecznej[17]
oraz dnia 4 lipca 2006 r. w sprawie ostatnich działań i perspektyw w
dziedzinie prawa spółek[18],
a także wydał pisemne oświadczenie dnia 10 marca 2011 r. na
temat ustanawiania europejskich statutów dla towarzystw wzajemnych,
stowarzyszeń i fundacji[19],
w którym wezwał do stworzenia statutu fundacji europejskiej. (5)
Europejski Komitet Ekonomiczno-Społeczny
wydał dnia 28 kwietnia 2010 r. opinię w sprawie statutu fundacji
europejskiej[20].
Komitet Regionów wydał dnia 1 kwietnia 2011 r. opinię w sprawie Aktu
o jednolitym rynku[21].
W obu opiniach poparto inicjatywę Komisji zmierzającą do
ustanowienia statutu fundacji europejskiej. (6)
Fundacja europejska (dalej „FE”) powinna
podlegać przepisom prawa materialnego określonym w niniejszym rozporządzeniu
oraz postanowieniom statutu FE. Przepisy prawa krajowego stosowane do podmiotów
pożytku publicznego powinny mieć zastosowanie w sprawach
nieuregulowanych w niniejszym rozporządzeniu lub w statucie FE
bądź w sprawach tylko częściowo w nich uregulowanych. (7)
FE powinna dążyć wyłącznie
do celów pożytku publicznego, rozumianych jako cele przynoszące
korzyści dla szeroko określonej grupy beneficjentów. Ponieważ
działalność podmiotów pożytku publicznego koncentruje
się na obszarach istotnych dla obywateli Unii Europejskiej i gospodarki
europejskiej, taki zakres przyniósłby największe korzyści pod
względem społecznym, gospodarczym i pod względem środowiska
naturalnego. Dla zapewnienia pewności prawa cel pożytku publicznego
należy zdefiniować w postaci wyczerpującego wykazu celów. (8)
Głównym celem statutu jest wyeliminowanie
przeszkód napotykanych przez fundacje przy prowadzeniu działalności
transgranicznej w ramach Unii. Działanie Unii powinno zatem
koncentrować się na tych podmiotach pożytku publicznego, które
prowadzą już działalność w innych państwach
członkowskich lub mają taki zamiar, wskazany w ich statucie. (9)
FE powinna dysponować aktywami o
określonej minimalnej wartości, co zapewni jej wiarygodność
wobec darczyńców i organów publicznych i udowodni poważne traktowanie
swojego celu oraz będzie przeciwdziałać nadużywaniu tej
formy prawnej. Wymóg posiadania aktywów o określonej minimalnej
wartości nie powinien jednak powodować zbyt wysokich kosztów
utworzenia fundacji europejskiej, co utrudniłoby wykorzystywanie tej formy
prawnej. (10)
Dla zapewnienia pełnej zdolności do
działania, FE powinna posiadać osobowość prawną oraz
zdolność prawną i pełną zdolność do
czynności prawnych we wszystkich państwach członkowskich oraz
powinna mieć możliwość podejmowania dowolnej działalności
niezbędnej do realizacji jej celu pożytku publicznego pod warunkiem,
że jest to zgodne z jej statutem i niniejszym rozporządzeniem. (11)
Możliwość prowadzenia
działalności gospodarczej, związanej i niezwiązanej z celem
pożytku publicznego FE, zapewniłaby FE znaczące źródło
finansowania i byłaby sposobem zwiększenia dostępnych
środków finansowych dla realizacji celów pożytku publicznego,
więc należy ją dopuścić. W celu zapewnienia właściwego
wykorzystywania aktywów i właściwej ochrony wierzycieli należy
jednak ustalić próg dla dozwolonej działalności
niezwiązanej z celem pożytku publicznego. (12)
Aby umożliwić FE realizację
działalności transgranicznej, powinna ona posiadać, o ile jest
to konieczne, swobodę przedsiębiorczości w rozumieniu art. 49
Traktatu o funkcjonowaniu Unii Europejskiej. (13)
Aby zapewnić szeroką
dostępność FE dla fundatorów i fundacji, powinna istnieć
możliwość utworzenia FE ex nihilo, w drodze
połączenia krajowych podmiotów pożytku publicznego lub w drodze
przekształcenia krajowych podmiotów pożytku publicznego w FE. Aby
ułatwić utworzenie FE w drodze przekształcenia lub
połączenia transgranicznego, w rozporządzeniu należy
określić zasady odpowiednich procedur. Połączenia
między podmiotami pożytku publicznego posiadającymi swoją
siedzibę statutową w tym samym państwie członkowskim
powinny być regulowane prawem tego państwa członkowskiego. (14)
Aby nie nakładać zbędnych
obciążeń na podmioty pożytku publicznego, formalności
związane z rejestracją FE należy ograniczyć do wymogów
niezbędnych dla zapewnienia pewności prawa. Krajowe organy
rejestrujące powinny powiadamiać Komisję o zarejestrowanych
przez siebie FE. (15)
Aby umożliwić fundacji europejskiej
posiadanie struktur prawnych, które można dostosować do jej potrzeb i
wielkości oraz których zmiana byłaby możliwa wraz z rozwojem
działalności, FE powinna mieć swobodę decydowania w swoim
statucie o najbardziej dla niej odpowiedniej organizacji wewnętrznej. W
rozporządzeniu należy jednak określić pewne powszechnie
obowiązujące zasady dotyczące zarządzania oraz, w
szczególności, roli i obowiązków rady zarządzającej i
minimalnej liczby jej członków. FE powinna mieć
możliwość utworzenia rady nadzorczej lub innych organów. Aby
ułatwić wyrażanie niezależnych opinii oraz krytyki,
skład rady zarządzającej i rady nadzorczej FE powinien być
w dostatecznym stopniu różnorodny pod względem wieku, płci,
wykształcenia i doświadczenia zawodowego. Szczególnie ważna jest
równowaga płci dla zapewnienia właściwej reprezentacji społeczeństwa.
Ze względu na różnice między systemami krajowymi,
odpowiedzialność dyrektorów powinny regulować stosowne przepisy
prawa krajowego. (16)
Konieczne jest, aby aktywa FE były
wykorzystywane do realizacji jej celu pożytku publicznego. Należy
określić jasne zasady w celu uniknięcia konfliktów interesów, które
mogłyby zagrozić tej zasadzie. W tym względzie należy
zauważyć, że na reputację i wizerunek FE może
negatywnie wpłynąć nie tylko rzeczywisty konflikt interesów, ale
również samo prawdopodobieństwo powstania konfliktu interesów. (17)
Dla zapewnienia wiarygodności i zaufania FE
powinna stosować wysokie standardy przejrzystości i
odpowiedzialności. FE powinna przechowywać dokumentację swoich
transakcji finansowych i rocznych sprawozdań finansowych. Sprawozdania te
powinny podlegać badaniu zgodnie z wymogami określonymi w dyrektywie
2006/43/WE Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 17 maja 2006 r. w sprawie
ustawowych badań rocznych sprawozdań finansowych i skonsolidowanych
sprawozdań finansowych, zmieniającej dyrektywy Rady 78/660/EWG i
83/349/EWG oraz uchylającej dyrektywę Rady 84/253/EWG[22] i powinny podlegać
ujawnieniu. (18)
Aby umożliwić FE pełne wykorzystanie
zalet jednolitego rynku, powinna ona mieć możliwość
przeniesienia swojej siedziby statutowej z jednego państwa
członkowskiego do innego. (19)
Ze względu na szczególne cechy FE, powinna ona
podlegać nadzorowi państwowego organu nadzorczego. Dzieje się
tak obecnie we wszystkich państwach członkowskich w przypadku
krajowych podmiotów pożytku publicznego. Aby wykorzystać procedury opracowane
już przez organy krajowe, nadzór powinien odbywać się na
szczeblu krajowym. Rozporządzenie powinno określić minimalne,
lecz silne uprawnienia nadzorcze celem zagwarantowania właściwych i
wystarczająco jednolitych uprawnień organom nadzorczym w całej
Unii. Dla skuteczności nadzoru należy zapewnić
współpracę między organami nadzorczymi państw
członkowskich. (20)
Państwa członkowskie mają
dużą swobodę w określaniu sposobu traktowania podmiotów
pożytku publicznego i ich darczyńców pod względem podatkowym w
odniesieniu do podatku dochodowego i podatku od zysków kapitałowych,
podatków od spadków i darowizn, podatków od majątku i gruntów, podatków od
przeniesienia aktywów, podatków rejestracyjnych, opłat skarbowych i
podobnych podatków. Równocześnie należy zapewnić, aby
państwa członkowskie nie dyskryminowały żadnych
zagranicznych podmiotów pożytku publicznego i ich darczyńców. (21)
Wiele państw członkowskich zapewnia
korzystne traktowanie podmiotów pożytku publicznego i ich darczyńców
pod względem podatkowym. Aby zapewnić najwyższą
możliwą wartość dodaną dla podmiotów pożytku
publicznego w Unii, FE powinna zatem mieć możliwość
korzystania z tych samych korzyści podatkowych, które państwo
członkowskie, w którym FE ma swoją siedzibę statutową,
oferuje krajowym podmiotom pożytku publicznego. Niedyskryminujące
traktowanie powinno również dotyczyć darczyńców FE oraz
beneficjentów FE w kraju lub poza jego granicami. Wskazane wyżej
traktowanie należy we wszystkich przypadkach zapewnić bez
konieczności dowodzenia przez FE lub jej darczyńców bądź
beneficjentów, że FE jest równoważna krajowym podmiotom pożytku
publicznego. (22)
Państwa członkowskie powinny
traktować FE pod względem podatkowym w odniesieniu do jej
działalności gospodarczej, w tym dozwolonej działalności
gospodarczej niezwiązanej z celem pożytku publicznego, tak samo jak
traktują krajowe podmioty pożytku publicznego. W przypadku
preferencyjnego pod względem podatkowym traktowania działalności
gospodarczej, w tym dozwolonej działalności gospodarczej
niezwiązanej z celem pożytku publicznego, należy zapewnić
zgodność z postanowieniami Traktatu w zakresie
konkurencji, w tym z przepisami dotyczącymi zasad pomocy państwa. (23)
Należy przyjąć przepisy
gwarantujące pracownikom FE prawo do bycia informowanym i do udziału
w konsultacjach na właściwym szczeblu ponadnarodowym w sytuacjach,
kiedy FE ma znaczną liczbę pracowników w różnych państwach
członkowskich. Aby zapewnić ich dopasowanie do szczególnej sytuacji
każdej FE, należy określić praktyczne ustalenia na potrzeby
informowania pracowników i konsultacji z pracownikami w trybie ponadnarodowym,
przede wszystkim w drodze porozumienia między stronami w FE, a w razie
jego braku – w drodze stosowania szeregu wymogów dodatkowych określonych w
dyrektywie 2009/38/WE Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 6 maja 2009 r. w
sprawie ustanowienia europejskiej rady zakładowej lub trybu informowania
pracowników i konsultowania się z nimi w przedsiębiorstwach lub w
grupach przedsiębiorstw o zasięgu wspólnotowym[23]. Ze
względu na duże znaczenie wolontariatu w przypadku fundacji, w procesie
informowania i konsultacji w ramach FE powinni uczestniczyć wolontariusze
długoterminowi. (24)
Dla skutecznego stosowania niniejszego
rozporządzenia państwa członkowskie powinny zapewnić, aby
przepisy przyjęte przez nie w związku z niniejszym
rozporządzeniem nie prowadziły do nieproporcjonalnych ograniczeń
regulacyjnych w odniesieniu do FE ani do dyskryminującego traktowania FE w
porównaniu z podmiotami pożytku publicznego podlegającymi przepisom
prawa krajowego. (25)
Państwa członkowskie powinny
ustanowić przepisy dotyczące sankcji stosowanych w przypadku
naruszenia przepisów niniejszego rozporządzenia, w tym naruszenia
obowiązku uregulowania w statucie FE kwestii wskazanych w niniejszym
rozporządzeniu, oraz zapewnić ich stosowanie. Sankcje te muszą
być skuteczne, proporcjonalne i odstraszające. (26)
Na potrzeby przyjęcia niniejszego
rozporządzenia Traktat o funkcjonowaniu Unii Europejskiej nie przewiduje
innych kompetencji niż określone w art. 352. (27)
Ponieważ cele proponowanego działania
polegające na ułatwieniu działalności transgranicznej
podmiotów pożytku publicznego nie mogą zostać w
wystarczającym stopniu osiągnięte przez państwa
członkowskie, gdyż obejmują one stworzenie formy prawnej
podmiotu pożytku publicznego o cechach wspólnych na obszarze całej
Unii, natomiast ze względu na rozmiar proponowanego działania
możliwe jest ich skuteczniejsze osiągnięcie na poziomie Unii,
Unia może podjąć działania zgodnie z zasadą
pomocniczości określoną w art. 5 Traktatu o Unii Europejskiej.
Zgodnie z zasadą proporcjonalności określoną w tym artykule
niniejsze rozporządzenie nie wykracza poza to, co jest konieczne do
osiągnięcia tych celów. (28)
Niniejsze rozporządzenie pozostaje bez
uszczerbku dla przepisów dotyczących fundacji politycznych na poziomie
europejskim ustanowionych rozporządzeniem (WE) nr 2004/2003 Parlamentu
Europejskiego i Rady z dnia 4 listopada 2003 r. w sprawie przepisów
regulujących partie polityczne na poziomie europejskim oraz zasad
dotyczących ich finansowania[24], PRZYJMUJE NINIEJSZE
ROZPORZĄDZENIE: Rozdział 1 Przepisy ogólne Sekcja 1 Przedmiot, stosowane przepisy i definicje Artykuł 1 Przedmiot W niniejszym rozporządzeniu określa
się warunki dotyczące utworzenia i działania fundacji
europejskiej (Fundatio Europaea, dalej „FE”). Artykuł 2 Definicje Do celów niniejszego rozporządzenia
zastosowanie mają następujące definicje: 1) „aktywa” oznaczają wszystkie
materialne lub niematerialne zasoby, które można posiadać lub
kontrolować w celu tworzenia wartości; 2) „niepowiązana
działalność gospodarcza” oznacza działalność gospodarczą
prowadzoną przez FE, która nie służy bezpośrednio
realizacji celu pożytku publicznego podmiotu pożytku publicznego; 3) „rozporządzenie testamentowe”
oznacza każdy dokument prawny zgodny z prawem krajowym państwa
członkowskiego, w którym znajduje się siedziba testatora,
opisujący sposób zarządzania i rozporządzenia majątkiem
testatora po jego śmierci; 4) „organ publiczny” oznacza dowolny
podmiot, bez względu na to, czy zgodnie z prawem wchodzi w skład
władz państwowych, krajowych, regionalnych lub lokalnych czy nie,
bądź inny organ publiczny utworzony zgodnie z prawem, który
świadczy usługi użyteczności publicznej lub wypełnia
funkcje publiczne na podstawie przepisów ustawowych; 5) „podmiot pożytku publicznego”
oznacza fundację posiadającą cel pożytku publicznego lub
podobny podmiot działający na rzecz pożytku publicznego
nieposiadający członków, utworzony zgodnie z prawem jednego z
państw członkowskich; 6) „macierzyste państwo
członkowskie” oznacza państwo członkowskie, w którym FE ma
swoją siedzibę statutową bezpośrednio przed przeniesieniem
tej siedziby statutowej do innego państwa członkowskiego; 7) „przyjmujące państwo
członkowskie” oznacza państwo członkowskie, do którego
przeniesiona zostaje siedziba statutowa FE. Artykuł 3 Przepisy mające zastosowanie do FE 1.
FE podlega przepisom niniejszego
rozporządzenia oraz swojego statutu. 2.
W sprawach, które nie zostały uregulowane
bądź zostały tylko częściowo uregulowane w niniejszym
rozporządzeniu lub w statucie FE, FE podlega następującym
przepisom: (a)
przepisom przyjętym przez państwa
członkowskie dla zapewnienia skutecznego stosowania niniejszego
rozporządzenia; (b)
w sprawach nieobjętych lit. a), przepisom
prawa krajowego stosowanym w odniesieniu do podmiotów pożytku publicznego. Artykuł 4 Ujawnianie informacji 1.
Informacje dotyczące FE podlegające
ujawnianiu zgodnie z niniejszym rozporządzeniem są ujawniane zgodnie
ze stosownymi przepisami prawa krajowego w taki sposób, iż są
łatwo dostępne dla opinii publicznej. 2.
W pismach i formularzach zamówień FE,
mających postać papierową lub elektroniczną, jak
również na stronach internetowych FE podaje się następujące
dane: (a)
informacje niezbędne do określenia organu
rejestrującego, o którym mowa w art. 22 ust. 1, wraz z numerem wpisu FE w
jego rejestrze; (b)
nazwa FE, państwo członkowskie, na
terytorium którego FE posiada swoją siedzibę statutową, adres
jej siedziby statutowej; oraz (c)
gdzie jest to stosowne, fakt, iż w stosunku do
FE toczy się postępowanie upadłościowe lub
postępowanie w sprawie jej rozwiązania. Sekcja 2 Ogólne wymogi dotyczące FE Artykuł 5 Cel pożytku publicznego 1.
FE jest odrębnie ukonstytuowanym podmiotem
działającym na rzecz realizacji celu pożytku publicznego. 2.
FE służy ogólnie pojętemu dobru
publicznemu. FE może być utworzona
wyłącznie w następujących celach, a posiadane przez
nią aktywa są w sposób nieodwołalny przeznaczone na te cele: (a)
sztuka, kultura lub ochrona miejsc o znaczeniu
historycznym; (b)
ochrona środowiska naturalnego; (c)
prawa obywatelskie lub prawa człowieka; (d)
zwalczanie dyskryminacji na gruncie płci,
rasy, pochodzenia etnicznego, religii, niepełnosprawności, orientacji
seksualnej lub dowolnej innej zakazanej prawem formy dyskryminacji; (e)
dobrobyt społeczny, w tym
przeciwdziałanie ubóstwu i walka z ubóstwem; (f)
pomoc humanitarna lub pomoc w przypadku katastrof; (g)
pomoc rozwojowa i współpraca rozwojowa; (h)
pomoc na rzecz uchodźców lub imigrantów; (i)
ochrona dzieci, młodzieży i osób
starszych oraz wsparcie dla tych grup; (j)
pomoc osobom niepełnosprawnym lub ochrona tych
osób; (k)
ochrona zwierząt; (l)
nauka, badania naukowe oraz innowacje; (m)
kształcenie i szkolenie; (n)
porozumienie na szczeblu europejskim i
międzynarodowym; (o)
zdrowie, dobrostan i opieka medyczna; (p)
ochrona konsumentów; (q)
pomoc osobom w trudnej lub niekorzystnej sytuacji
społecznej lub ochrona tych osób; (r)
sport amatorski; (s)
wsparcie infrastrukturalne dla podmiotów
pożytku publicznego. Artykuł 6 Element transgraniczny W momencie rejestracji FE prowadzi
działalność lub posiada cel statutowy polegający na
prowadzeniu działalności w przynajmniej dwóch państwach
członkowskich. Artykuł 7 Aktywa 1.
Aktywa FE są wyrażone w euro. 2.
FE posiada aktywa równoważne przynajmniej
kwocie 25 000 EUR. Artykuł 8 Odpowiedzialność Odpowiedzialność FE jest ograniczona
wysokością jej aktywów. Sekcja 3 Osobowość prawna i zdolność
prawna Artykuł 9 Osobowość prawna FE posiada osobowość prawną we
wszystkich państwach członkowskich. FE nabywa osobowość prawną w
dniu, w którym zostaje wpisana do rejestru zgodnie z art. 21, 22 i 23. Artykuł 10 Zdolność prawna 1.
FE posiada zdolność prawną i
pełną zdolność do czynności prawnych we wszystkich
państwach członkowskich. Jeżeli nie zostało to ograniczone w jej
statucie, FE posiada wszystkie prawa niezbędne do prowadzenia swojej
działalności, w tym prawo do posiadania majątku ruchomego i
nieruchomego, do udzielania dotacji, do pozyskiwania środków
pieniężnych, do otrzymywania i posiadania darowizn dowolnego rodzaju,
w tym akcji i innych zbywalnych papierów wartościowych, spadków i darowizn
rzeczowych z dowolnych źródeł zgodnych z prawem, w tym z państw
trzecich. Tam, gdzie jest to konieczne do prowadzenia
działalności, FE posiada swobodę przedsiębiorczości w
każdym państwie członkowskim. 2.
FE może podejmować działania
zmierzające do realizacji swojego celu w dowolny sposób zgodny z prawem
dozwolony w statucie, zgodny z jej celem pożytku publicznego i z
niniejszym rozporządzeniem. 3.
Jeżeli nie zostało to ograniczone w jej
statucie, FE może prowadzić działalność w dowolnym
państwie trzecim. Artykuł 11 Działalność gospodarcza 1.
Jeżeli nie zostało to ograniczone w jej
statucie, FE posiada zdolność i swobodę prowadzenia
działalności handlowej lub innej działalności gospodarczej
pod warunkiem, że wszystkie zyski są wykorzystywane
wyłącznie do realizowania jej celu(ów) pożytku publicznego. 2.
Działalność gospodarcza
niepowiązana z celem pożytku publicznego FE jest dopuszczalna do
poziomu 10 % rocznych obrotów netto FE pod warunkiem, że wyniki
działalności niezwiązanej z tym celem są przedstawiane
osobno w księgach rachunkowych. Rozdział II Tworzenie FE Sekcja 1 Metody tworzenia FE Artykuł 12 Metody tworzenia FE 1.
FE może zostać utworzona w jeden z
następujących sposobów: (a)
rozporządzenie testamentowe osoby fizycznej,
jak przewidziano w art. 13; (b)
akt notarialny lub pisemne oświadczenie osoby
fizycznej lub prawnej bądź organu publicznego zgodnie ze stosownymi
przepisami prawa krajowego, jak przewidziano w art. 13; (c)
połączenie podmiotów pożytku
publicznego utworzonych zgodnie z prawem w jednym lub więcej niż
jednym państwie członkowskim, jak przewidziano w art. 14, 15 i 16; (d)
przekształcenie w FE krajowego podmiotu
pożytku publicznego utworzonego zgodnie z prawem w państwie
członkowskim, jak przewidziano w art. 17 i 18. 2.
FE jest tworzona na czas nieokreślony lub,
jeżeli zostało to wyraźnie określone w jej statucie, na
czas określony wynoszący przynajmniej dwa lata. Artykuł 13 Utworzenie FE w drodze rozporządzenia
testamentowego, aktu notarialnego lub pisemnego oświadczenia Rozporządzenie testamentowe, akt
notarialny lub pisemne oświadczenie zawierają przynajmniej: (a)
wyrażenie zamiaru utworzenia FE; (b)
wyrażenie zamiaru przekazania darowizny na
rzecz FE; (c)
określenie początkowych aktywów FE; (d)
określenie celu FE związanego z
pożytkiem publicznym. Artykuł 14 Utworzenie w drodze połączenia 1.
FE może zostać utworzona w drodze
połączenia podmiotów pożytku publicznego utworzonych zgodnie z
prawem w jednym lub więcej niż jednym państwie
członkowskim, pod warunkiem spełnienia następujących
warunków: (a)
połączenie krajowych podmiotów
pożytku publicznego jest dozwolone na mocy stosownych przepisów prawa
krajowego; (b)
połączenie jest dozwolone na mocy statutu
każdego z łączących się podmiotów. 2.
Decyzję o połączeniu podejmuje rada
zarządzająca każdego z łączących się
podmiotów. Decyzja musi spełniać wymogi w zakresie kworum i
większości mające zastosowanie do krajowego podmiotu pożytku
publicznego pragnącego dokonać połączenia z innym krajowym
podmiotem pożytku publicznego lub, przy braku takich zasad, wymogi
mające zastosowanie do krajowego podmiotu pożytku publicznego
pragnącego dokonać zmiany swojego statutu. 3.
Bez uszczerbku dla art. 16, połączenie
podmiotów pożytku publicznego utworzonych zgodnie z prawem w tym samym
państwie członkowskim odbywa się zgodnie ze stosownymi
przepisami prawa krajowego. Połączenie podmiotów pożytku
publicznego utworzonych zgodnie z prawem w różnych państwach
członkowskich odbywa się zgodnie z przepisami art. 15. Artykuł 15 Wniosek o połączenie
transgraniczne 1.
Szczegółowy wniosek o połączenie,
przyjęty przez rady zarządzające zgodnie z art. 14 ust. 2, jest
składany przez każdy z łączących się podmiotów do
właściwego organu w państwie członkowskim, w którym
każdy podmiot został utworzony zgodnie z prawem, oraz, gdzie jest to
stosowne, jest publikowany zgodnie z przepisami tego państwa
członkowskiego. 2.
Wniosek o połączenie zawiera decyzję
rady zarządzającej, o której mowa w art. 14 ust. 2, a także
wspólny projekt warunków połączenia obejmujący przynajmniej
następujące dane: (a)
nazwa i adres każdego z
łączących się podmiotów pożytku publicznego; (b)
nazwa i adres planowanej siedziby statutowej dla
FE; (c)
proponowany statut FE; (d)
formy ochrony praw wierzycieli i pracowników
łączących się podmiotów. 3.
Każdy właściwy organ rozpatruje
wniosek o połączenie zgodnie z takimi samymi procedurami i zasadami
jak w przypadku wniosku o połączenie prowadzące do powstania
krajowego podmiotu pożytku publicznego. 4.
Właściwy organ w każdym
zainteresowanym państwie członkowskim bez zbędnej zwłoki
wydaje zaświadczenie o dopełnieniu czynności i formalności
poprzedzających połączenie. 5.
Po dokonaniu rejestracji FE zgodnie z art. 21, 22 i
23, organ rejestrujący niezwłocznie powiadamia właściwe
organy, o których mowa w ust. 1, oraz, gdzie jest to stosowne, organ
odpowiedzialny za rejestrację podmiotów pożytku publicznego
rozwiązywanych wskutek połączenia. Wykreślenia poprzedniej rejestracji, gdzie
jest to stosowne, dokonuje się niezwłocznie, jednak nie
wcześniej niż po otrzymaniu powiadomienia. Artykuł 16 Skutki połączenia 1.
W przypadku połączenia prowadzącego
do powstania nowej osoby prawnej wszystkie aktywa i pasywa każdego
podmiotu pożytku publicznego są przenoszone do nowej FE, a
łączące się podmioty przestają istnieć. 2.
W przypadku połączenia dokonywanego w
drodze wchłonięcia innego podmiotu wszystkie aktywa i pasywa
wchłanianego podmiotu pożytku publicznego są przenoszone do
wchłaniającego go podmiotu pożytku publicznego, podmiot
wchłonięty przestaje istnieć, a osoba prawna
wchłaniająca ten podmiot staje się FE. Artykuł 17 Utworzenie w drodze przekształcenia 1.
FE może zostać utworzona w drodze
przekształcenia podmiotu pożytku publicznego utworzonego zgodnie z
prawem w państwie członkowskim, pod warunkiem, że jest to
dozwolone na mocy statutu przekształcanego podmiotu. 2.
Rada zarządzająca danego podmiotu
podejmuje decyzję o przekształceniu w FE i o niezbędnych
zmianach w statucie. 3.
Utworzenie FE w drodze przekształcenia nie
powoduje likwidacji przekształcanego podmiotu pożytku publicznego ani
utraty lub przerwania ciągłości jego osobowości prawnej
oraz nie ma wpływu na jakiekolwiek prawa lub zobowiązania istniejące
przed przekształceniem. Artykuł 18 Wniosek o przekształcenie 1.
Szczegółowy wniosek o przekształcenie
przyjęty przez radę zarządzającą zgodnie z art. 17
ust. 2 jest składany do właściwego organu w państwie
członkowskim, w którym dany podmiot został utworzony zgodnie z
prawem, oraz, gdzie jest to stosowne, jest publikowany zgodnie z przepisami
tego państwa członkowskiego. 2.
Wniosek o przekształcenie zawiera decyzję
rady zarządzającej, o której mowa w art. 17 ust. 2, a także
projekt warunków przekształcenia obejmujący przynajmniej
następujące dane: (a)
nazwa i adres przekształcanego podmiotu
pożytku publicznego; (b)
nazwa i adres planowanej siedziby statutowej dla
FE; (c)
proponowany statut FE; (d)
formy ochrony praw pracowników
przekształcanego podmiotu pożytku publicznego. 3.
Właściwy organ rozpatruje wniosek o
przekształcenie zgodnie z takimi samymi procedurami i zasadami jak w
przypadku wniosku o zmianę statutu podmiotu pożytku publicznego. 4.
Właściwy organ bez zbędnej
zwłoki wydaje zaświadczenie o dopełnieniu czynności i
formalności poprzedzających przekształcenie. 5.
Po dokonaniu rejestracji FE zgodnie z art. 21, 22 i
23, organ rejestrujący niezwłocznie powiadamia właściwy
organ, o którym mowa w ust. 1, oraz, gdzie jest to stosowne, organ
odpowiedzialny za rejestrację przekształcanego podmiotu pożytku
publicznego. Wykreślenia poprzedniej rejestracji, gdzie
jest to stosowne, dokonuje się niezwłocznie, jednak nie
wcześniej niż po otrzymaniu powiadomienia. Sekcja 2 Statut Artykuł 19 Minimalna treść statutu 1.
Statut FE zawiera przynajmniej: (a)
nazwiska lub nazwy fundatorów; (b)
nazwę FE; (c)
adres siedziby statutowej; (d)
opis celów związanych z pożytkiem
publicznym; (e)
określenie aktywów w momencie utworzenia; (f)
określenie roku finansowego FE; (g)
liczbę członków rady
zarządzającej; (h)
zasady powoływania i odwoływania rady
zarządzającej; (i)
organy FE, poza radą zarządzającą,
oraz ich funkcje, gdzie jest to stosowne; (j)
procedurę zmiany statutu; (k)
wskazanie okresu istnienia FE, jeżeli nie
została ona utworzona na czas nieokreślony; (l)
sposób podziału aktywów netto po likwidacji; (m)
dzień przyjęcia statutu. 2.
Statut FE ma formę pisemną i podlega
wymogom formalnym określonym w stosownych przepisach prawa krajowego. Artykuł 20 Zmiana statutu 1.
W przypadku, gdy istniejący statut
przestał być odpowiedni na potrzeby funkcjonowania FE, rada
zarządzająca może zadecydować o zmianie statutu. 2.
Cel istnienia FE może zostać zmieniony
wyłącznie wtedy, gdy aktualny cel został osiągnięty
lub nie może zostać osiągnięty bądź gdy obecny(e)
cel(e) wyraźnie przestał(y) zapewniać odpowiedni i skuteczny
sposób wykorzystania aktywów FE. 3.
Zmiany statutu, o ile mają wpływ na cel
istnienia FE, muszą być zgodne z wolą fundatora. 4.
Rada zarządzająca przyjmuje
jednogłośnie wszelkie zmiany w zakresie celu istnienia FE i
przedstawia je do zatwierdzenia organowi nadzorczemu. Sekcja 3 Rejestracja Artykuł 21 Rejestracja 1.
Rejestracji FE dokonuje się w jednym
państwie członkowskim. 2.
Rejestracji FE powstałej w wyniku
połączenia dwóch podmiotów pożytku publicznego utworzonych
zgodnie z prawem w tym samym państwie członkowskim dokonuje się
w tym państwie członkowskim. 3.
Rejestracji FE powstałej w wyniku
połączenia transgranicznego dokonuje się w jednym z państw
członkowskich, w których łączące się podmioty
zostały utworzone zgodnie z prawem. 4.
Rejestracji FE powstałej w wyniku
przekształcenia dokonuje się w państwie członkowskim, w
którym przekształcony podmiot był pierwotnie utworzony zgodnie z
prawem. Artykuł 22 Organ rejestrujący 1.
Każde państwo członkowskie wyznacza
organ rejestrujący do celów rejestracji FE i powiadamia o tym
Komisję. 2.
Organy rejestrujące wyznaczone zgodnie z ust.
1 odpowiadają za przechowywanie informacji na temat zarejestrowanych FE. Organy rejestrujące współpracują ze
sobą w zakresie dokumentów, informacji i danych dotyczących FE. 3.
Organy rejestrujące przekazują Komisji do
dnia 31 marca każdego roku informacje o nazwie, adresie siedziby
statutowej, numerze w rejestrze i sektorze działalności każdej
FE zarejestrowanej w rejestrze oraz usuniętej z rejestru w poprzednim roku
kalendarzowym oraz o całkowitej liczbie FE zarejestrowanych na dzień
31 grudnia poprzedniego roku. Artykuł 23 Formalności związane z
rejestracją 1.
Wnioski o rejestrację FE są składane
wraz z następującymi dokumentami i danymi w języku przewidzianym
stosownymi przepisami prawa krajowego: (a)
nazwa FE i adres planowanej siedziby statutowej w
Unii Europejskiej; (b)
dokumenty założycielskie; (c)
podpisane oświadczenie w sprawie aktywów,
które mają zostać przeznaczone na cele związane z FE, lub inny
dowód płatności pieniężnej lub przekazania świadczenia
w naturze, wraz ze szczegółowymi informacjami; (d)
statut FE; (e)
nazwiska i adresy oraz inne informacje konieczne,
zgodnie ze stosownymi przepisami prawa krajowego, do zidentyfikowania: (i) wszystkich członków rady
zarządzającej oraz ich ewentualnych zastępców; (ii) wszystkich innych osób
upoważnionych do reprezentowania FE w stosunkach ze stronami trzecimi i w
postępowaniach sądowych; (iii) biegłego(-ych) rewidenta(-ów) FE; (f)
pełnomocnictwo do indywidualnego lub
łącznego reprezentowania FE przez osoby wymienione w lit. e) ppkt (i)
i (ii); (g)
nazwiska, cele i adresy organizacji
założycielskich, jeżeli są to podmioty prawne,
bądź podobne odnośne informacje dotyczące podmiotów
publicznych; (h)
nazwy i adresy biur FE, jeżeli takie
istnieją oraz informacje konieczne do ustalenia właściwego
organu rejestrującego oraz numer wpisu; (i)
w przypadku, gdy FE powstała w wyniku
połączenia, następujące dokumenty: (i) warunki połączenia; (ii) zaświadczenia, o których mowa w
art. 15 ust. 4, wydane w okresie krótszym niż
sześć miesięcy poprzedzających dzień
złożenia wniosku; (iii) dowód na spełnienie wymogów w zakresie
ochrony wierzycieli i pracowników, określonych stosownymi przepisami prawa
krajowego; (j)
w przypadku, gdy FE powstała w wyniku
przekształcenia, następujące dokumenty: (i) warunki przekształcenia; (ii) zaświadczenie, o którym mowa w
art. 18 ust. 4, wydane w okresie krótszym niż sześć
miesięcy poprzedzających dzień złożenia wniosku; (iii) dowód na spełnienie wymogów w
zakresie ochrony pracowników, określonych stosownymi przepisami prawa
krajowego; (k)
zaświadczenie z rejestru karnego o
niekaralności oraz oświadczenia członków rady
zarządzającej, że nie zostali pozbawieni możliwości
pełnienia funkcji członka rady. Przy rejestracji państwa członkowskie
nie mogą wymagać żadnych innych dokumentów ani danych. Organ rejestrujący lub, gdzie jest to
stosowne, inny właściwy organ sprawdza zgodność dokumentów
i danych z wymogami niniejszego rozporządzenia oraz ze stosownymi
przepisami prawa krajowego. 2.
Organ rejestrujący lub, gdzie jest to
stosowne, inny właściwy organ sprawdza, czy wnioskodawca spełnia
wymogi określone w niniejszym rozporządzeniu. 3.
Organ rejestrujący rejestruje FE, która
złożyła wszystkie dokumenty i dane, o których mowa w ust. 1, i
która spełnia wymogi niniejszego rozporządzenia, w ciągu
dwunastu tygodni od daty wniosku. Po rejestracji nie jest wymagane żadne inne
zezwolenie ze strony państwa członkowskiego. 4.
Decyzja organu rejestrującego wraz z
informacjami, o których mowa w ust. 1 lit. a) i d)–h) niniejszego
artykułu, podlega ujawnieniu. Artykuł 24 Zmiany w zakresie dokumentów i danych
przedstawionych przy rejestracji 1.
Rada zarządzająca lub dowolna osoba
upoważniona do reprezentowania FE przedstawia organowi rejestrującemu
zmiany w zakresie dokumentów lub danych, o których mowa w art. 23 ust. 1, w
terminie 14 dni kalendarzowych od dnia, w którym nastąpiła zmiana. 2.
Po każdorazowej zmianie statutu FE przedstawia
pełny tekst statutu organowi rejestrującemu włącznie z
dotychczasowymi zmianami. Przedstawienie zmiany w zakresie informacji
figurujących w rejestrze musi być poparte dowodami w postaci
dokumentów potwierdzających, że o zmianie zadecydowano zgodnie z
prawem. 3.
Rejestracja zmian w zakresie dokumentów i danych, o
których mowa w art. 23 ust. 4, podlega ujawnieniu. Artykuł 25 Nazwa FE 1.
Nazwa FE zawiera skrótowiec „FE”. 2.
Tylko FE może posługiwać się w
swojej nazwie skrótowcem „FE”. Podmioty, których nazwy zawierają skrótowiec
„FE” lub po nazwach których następuje skrótowiec „FE” i które
uzyskały rejestrację w państwie członkowskim przed dniem
wejścia w życie niniejszego rozporządzenia, nie mają
obowiązku zmiany swojej nazwy ani tego skrótowca. Artykuł 26 Odpowiedzialność za
działania podejmowane przed zarejestrowaniem FE Odpowiedzialność za działania
podejmowane przed zarejestrowaniem FE regulują stosowne przepisy prawa
krajowego. Rozdział III Organizacja FE Artykuł 27 Rada zarządzająca 1.
Działalnością FE kieruje rada
zarządzająca składająca się z nieparzystej liczby
przynajmniej trzech członków, określonej w statucie FE. 2.
Przy głosowaniu nad uchwałami każdy
członek rady dysponuje jednym głosem. 3.
Jeżeli statut FE lub niniejsze
rozporządzenie nie stanowią inaczej, rada podejmuje decyzje
większością głosów swoich członków. Artykuł 28 Członkowie rady
zarządzającej 1.
Członkowie rady zarządzającej
muszą posiadać zdolność prawną i pełną
zdolność do czynności prawnych i nie mogą być pozbawieni możliwości pełnienia
funkcji członka rady na mocy przepisów prawa dowolnego państwa
członkowskiego ani decyzji sądowej lub administracyjnej w dowolnym
państwie członkowskim. 2.
Członkowie rady zarządzającej
mogą w dowolnym momencie złożyć rezygnację. Członek rady zarządzającej
składa rezygnację w każdej z następujących sytuacji: (a)
członek nie spełnia wymogów
określonych w ust. 1; (b)
członek nie spełnia warunków wymaganych
do przyjęcia, określonych w dokumentach założycielskich lub
statucie FE; (c)
członek zostaje uznany przez sąd za
winnego niewłaściwego postępowania pod względem finansowym; (d)
członek, ze względu na swoje
działania lub zaniechania, okazał się wyraźnie niezdolny do
wypełniania obowiązków członka rady. 3.
O ile statut FE tak stanowi, rada zarządzająca
lub rada nadzorcza mogą odwołać członka rady
zarządzającej z powodów określonych w ust. 2 akapit drugi. Organ nadzorczy może odwołać
członka rady zarządzającej z powodów określonych w ust. 2
akapit drugi lub w przypadkach przewidzianych stosownymi przepisami prawa
krajowego złożyć do właściwego sądu wniosek o
odwołanie. Artykuł 29 Obowiązki rady zarządzającej
i jej członków 1.
Rada zarządzająca ma
następujące obowiązki: (a)
odpowiedzialność za
właściwą administrację i właściwe
zarządzanie FE oraz właściwe prowadzenie działalności
FE; (b)
zapewnienie przestrzegania statutu FE, niniejszego
rozporządzenia oraz stosownych przepisów prawa krajowego. 2.
Członkowie rady zarządzającej
działają w najlepiej pojętym interesie FE i dla
osiągnięcia jej celu pożytku publicznego oraz przestrzegają
obowiązku lojalności przy wykonywaniu swoich zadań. Artykuł 30 Dyrektorzy zarządzający 1.
Rada zarządzająca może
nominować jednego lub więcej dyrektorów zarządzających
odpowiedzialnych za bieżące zarządzanie FE, którzy
działają zgodnie z jej instrukcjami. Przewodniczący oraz większość
członków rady zarządzającej nie mogą być
równocześnie dyrektorami zarządzającymi. 2.
Dyrektorzy zarządzający
działają w najlepiej pojętym interesie FE i dla
osiągnięcia jej celu pożytku publicznego oraz przestrzegają
obowiązku lojalności przy wykonywaniu swoich zadań. Artykuł 31 Inne organy FE Statut FE może przewidywać
powołanie rady nadzorczej oraz innych organów. Artykuł 32 Konflikty interesów 1.
Fundator oraz inni członkowie rady mogący
pozostawać w relacjach gospodarczych, rodzinnych lub w innych relacjach z
fundatorem lub ze sobą nawzajem, co mogłoby prowadzić do
powstania rzeczywistych lub potencjalnych konfliktów interesów
zakłócających ich zdolność do osądu, nie mogą
stanowić większości w radzie zarządzającej. 2.
Żadna osoba nie może równocześnie
być członkiem zarówno rady zarządzającej, jak i rady
nadzorczej. 3.
Na rzecz żadnego fundatora, członka rady
zarządzającej lub rady nadzorczej, dyrektora zarządzającego
ani biegłego rewidenta nie można przekazywać żadnych korzyści,
pośrednich ani bezpośrednich, nie można ich także
przekazywać innym osobom pozostającym z nimi w relacjach
gospodarczych lub rodzinnych, chyba że są przekazywane z tytułu
wykonywania przez te osoby obowiązków w ramach FE. Artykuł 33 Reprezentowanie FE wobec stron trzecich Rada zarządzająca, jak również
dowolna osoba upoważniona przez radę zarządzającą i
wykonująca jej polecenia, może reprezentować FE w relacjach ze
stronami trzecimi oraz w postępowaniach sądowych. Artykuł 34 Przejrzystość i odpowiedzialność 1.
FE prowadzi pełną i dokładną
dokumentację wszystkich transakcji finansowych. 2.
FE sporządza i przekazuje do
właściwego krajowego organu rejestrującego oraz organu
nadzorczego roczne sprawozdania finansowe oraz roczne sprawozdanie z
działalności w terminie sześciu miesięcy od
zakończenia roku finansowego. Pierwszy okres sprawozdawczy trwa od dnia, w
którym FE została zarejestrowana zgodnie z przepisami art. 21, 22 i 23, do
ostatniego dnia roku finansowego określonego w statucie FE. 3.
Roczne sprawozdanie z działalności
zawiera przynajmniej następujące elementy: a) informacja o działalności FE; b) opis sposobu wspierania w danym roku
finansowym celów pożytku publicznego, w imię których powołana
została FE; c) wykaz przyznanych dotacji, z
uwzględnieniem prawa beneficjentów do zachowania prywatności. 4.
Roczne sprawozdanie finansowe FE podlega
badaniu przez jedną lub więcej osób uprawnionych do badania
sprawozdań finansowych według krajowych przepisów przyjętych
zgodnie z dyrektywą 2006/43/WE Parlamentu Europejskiego i Rady. 5.
Roczne sprawozdanie finansowe, należycie
zatwierdzone przez radę zarządzającą, wraz z opinią
przedstawioną przez osobę odpowiedzialną za zbadanie tego
sprawozdania, jak również sprawozdanie z działalności
podlegają ujawnieniu. Rozdział IV Siedziba statutowa i jej przeniesienie Artykuł 35 Siedziba statutowa FE FE posiada swoją siedzibę
statutową i centralną administrację lub główne miejsce
prowadzenia działalności w Unii Europejskiej. Artykuł 36 Przeniesienie siedziby statutowej 1.
FE może przenieść swoją
siedzibę statutową z jednego państwa członkowskiego do
innego. Przeniesienie to nie prowadzi do likwidacji FE ani
do stworzenia nowego podmiotu prawnego ani też nie ma wpływu na prawa
i obowiązki istniejące przed przeniesieniem siedziby. 2.
Przeniesienie siedziby nabiera mocy w dniu
rejestracji FE w przyjmującym państwie członkowskim. 3.
FE nie przenosi swojej siedziby statutowej, gdy w
stosunku do niej są stosowane uprawnienia nadzorcze określone w art.
46 ust. 2 akapit drugi, gdy FE znajduje się w trakcie rozwiązywania
zgodnie z art. 40 lub gdy przeciwko FE wszczęto postępowanie
likwidacyjne, upadłościowe lub podobne postępowanie
bądź gdy przeniesienie siedziby jest sprzeczne ze statutem FE lub
może zagrozić osiągnięciu celu istnienia FE. 4.
Rejestracja w przyjmującym państwie
członkowskim oraz wykreślenie z rejestru w macierzystym państwie
członkowskim podlegają ujawnieniu. Artykuł 37 Procedura przeniesienia 1.
Rada zarządzająca FE przedkłada
wniosek o przeniesienie właściwemu organowi macierzystego
państwa członkowskiego. 2.
Wniosek o przeniesienie zawiera przynajmniej
następujące dane: (a)
nazwa FE, adres jej siedziby statutowej w
macierzystym państwie członkowskim, informacje niezbędne do
ustalenia organu rejestrującego, o którym mowa w art. 22 ust. 1, oraz
numer FE w rejestrze; (b)
proponowana nazwa FE oraz adres planowanej siedziby
statutowej w przyjmującym państwie członkowskim; (c)
zmieniony statut FE, gdzie jest to stosowne; (d)
proponowany harmonogram przeniesienia; (e)
sprawozdanie wyjaśniające i
uzasadniające prawne i ekonomiczne aspekty proponowanego przeniesienia, a
także wyjaśniające skutki przeniesienia dla wierzycieli i
pracowników FE. 3.
Właściwy organ macierzystego państwa
członkowskiego sprawdza, że nie zachodzi żadna z sytuacji
wymienionych w art. 36 ust. 3 i bez zbędnej zwłoki wydaje
zaświadczenie potwierdzające dopełnienie czynności i
formalności wymaganych przed dokonaniem przeniesienia. 4.
FE składa właściwemu organowi w
przyjmującym państwie członkowskim następujące
dokumenty i dane: (a)
zaświadczenie, o którym mowa w ust. 3; (b)
wniosek o przeniesienie, zatwierdzony przez
radę zarządzającą; (c)
dokumenty i dane wymienione w art. 23 ust. 1. 5.
Właściwy organ przyjmującego
państwa członkowskiego sprawdza bez zbędnej zwłoki, czy
spełnione są materialne i formalne warunki w odniesieniu do
przeniesienia siedziby statutowej przewidziane w niniejszym rozdziale oraz
powiadamia o swojej decyzji właściwy organ rejestrujący
przyjmującego państwa członkowskiego. Właściwy organ przyjmującego
państwa członkowskiego może odmówić zgody na przeniesienie
jedynie wtedy, gdy nie są spełnione warunki, o których mowa w
poprzednim akapicie. 6.
Właściwy organ rejestrujący
przyjmującego państwa członkowskiego dokonuje rejestracji FE.
Właściwy organ przyjmującego państwa członkowskiego
niezwłocznie powiadamia właściwy organ rejestrujący
macierzystego państwa członkowskiego o rejestracji FE w
przyjmującym państwie członkowskim. Właściwy organ rejestrujący
macierzystego państwa członkowskiego niezwłocznie wykreśla
FE z rejestru, nie wcześniej jednak niż po otrzymaniu powiadomienia. Rozdział V Udział pracowników i wolontariuszy Artykuł
38 Reprezentacja pracowników i wolontariuszy 1.
Jeżeli całkowita liczba pracowników
zatrudnionych przez FE i jej biura w ramach Unii osiąga lub przekracza 50
i przynajmniej 10 w każdym z przynajmniej dwóch państw
członkowskich, FE tworzy europejską radę zakładową
reprezentującą pracowników FE zgodnie z ust. 2. 2.
FE mająca maksymalnie 200 pracowników tworzy
europejską radę zakładową na wniosek przynajmniej 20 swoich
pracowników w przynajmniej dwóch państwach członkowskich lub
przedstawicieli tych pracowników. FE mająca ponad 200 pracowników tworzy
europejską radę zakładową na wniosek przynajmniej 10 %
swoich pracowników w przynajmniej dwóch państwach członkowskich lub
przedstawicieli tych pracowników. Do tworzenia europejskiej rady zakładowej
zastosowanie mają środki krajowe dotyczące wymagań
dodatkowych określonych w pkt 1 lit. a)–e) załącznika I do
dyrektywy 2009/38/WE Parlamentu Europejskiego i Rady. 3.
Przedstawiciele wolontariuszy, którzy uczestniczą
w formalnej działalności wolontariackiej w FE przez dłuższy
okres, otrzymują status obserwatora w europejskiej radzie zakładowej. Liczba takich przedstawicieli to przynajmniej
jeden przedstawiciel na państwo członkowskie, w którym obecnych jest
przynajmniej 10 takich wolontariuszy. Artykuł 39 Informowanie pracowników i wolontariuszy
oraz konsultacje z pracownikami i wolontariuszami 1.
Pracownicy i wolontariusze danej FE są
informowani i uczestniczą w konsultacjach na szczeblu Unii w zakresie
sytuacji, rozwoju, organizacji i spraw pracowniczych danej FE za
pośrednictwem europejskiej rady zakładowej utworzonej zgodnie z art.
38. 2.
Europejska rada zakładowa oraz rada
zarządzająca lub, gdzie jest to stosowne, dyrektorzy
zarządzający danej FE mogą zawrzeć porozumienie w sprawie
uzgodnień praktycznych dotyczących informowania pracowników FE i
konsultacji z pracownikami FE. 3.
W przypadku niezawarcia takiego porozumienia lub w
przypadku zagadnień nieuwzględnionych w takim porozumieniu
zastosowanie mają krajowe środki dotyczące wymagań
dodatkowych określonych w pkt 2–6 załącznika I do dyrektywy
2009/38/WE Parlamentu Europejskiego i Rady. Rozdział VI Rozwiązanie FE Artykuł 40 Metody rozwiązania FE może zostać rozwiązana za
pomocą jednej spośród następujących metod: a) przekształcenie FE w podmiot
pożytku publicznego na mocy prawa krajowego, jak przewidziano w art. 41 i
42; b) likwidacja FE, jak przewidziano w
art. 43 i 44. Artykuł 41 Rozwiązanie w drodze
przekształcenia 1.
FE może zostać przekształcona w
podmiot pożytku publicznego podlegający prawu państwa
członkowskiego, w którym ma on swoją siedzibę statutową,
pod warunkiem, że przekształcenie jest dopuszczone w statucie FE. Przekształcenie może mieć miejsce
dopiero po upływie dwóch lat od rejestracji FE. 2.
Rada zarządzająca FE decyduje o
przekształceniu i niezbędnych zmianach w statucie. 3.
Przekształcenie nie prowadzi do likwidacji
podmiotu ani do utworzenia nowej osoby prawnej, nie wpływa też na
prawa i obowiązki istniejące przed dokonaniem przekształcenia. Artykuł 42 Wniosek o rozwiązanie w drodze
przekształcenia 1.
FE składa szczegółowy wniosek o
rozwiązanie w drodze przekształcenia do właściwego organu w
państwie członkowskim, w którym ma swoją siedzibę
statutową, zgodnie z prawem tego państwa członkowskiego. 2.
Wniosek o rozwiązanie w drodze
przekształcenia zawiera decyzję rady zarządzającej FE, o
której mowa w art. 41 ust. 2, nazwę i adres siedziby statutowej FE
podlegającej przekształceniu, proponowaną nazwę, adres i
statut nowego podmiotu pożytku publicznego oraz formy ochrony praw
pracowników FE podlegającej przekształceniu. 3.
Jeżeli właściwy organ zatwierdzi
wniosek o rozwiązanie w drodze przekształcenia, przekazuje go do
organu rejestrującego oraz, gdzie jest to stosowne, do organu
odpowiedzialnego za rejestrację nowego podmiotu pożytku publicznego. 4.
Po otrzymaniu zatwierdzonego wniosku o
rozwiązanie w drodze przekształcenia, organ rejestrujący
niezwłocznie wykreśla daną FE z rejestru, pod warunkiem, że
ukończony został proces utworzenia nowego podmiotu pożytku
publicznego zgodnie z przepisami prawa. 5.
Przekształcenie nabiera mocy w dniu, w którym
FE zostaje wykreślona z właściwego rejestru. Przekształcenie podlega ujawnieniu. Artykuł 43 Decyzja o likwidacji 1.
Rada zarządzająca FE może
zdecydować o likwidacji FE w jednym z następujących przypadków: a) cel istnienia FE został
osiągnięty lub nie może zostać osiągnięty; b) upłynął okres, na jaki
została ona powołana; c) straciła ona wszystkie swoje aktywa. Rada zarządzająca przedstawia swoją
decyzję o likwidacji FE do zatwierdzenia przez organ nadzorczy. 2.
Po wysłuchaniu rady zarządzającej
danej FE organ nadzorczy może zadecydować o likwidacji FE lub, gdy
jest to przewidziane stosownymi przepisami prawa krajowego,
złożyć wniosek o jej likwidację do właściwego
sądu w jednej z następujących sytuacji: (a)
gdy rada zarządzająca nie
podjęła działań w przypadkach, o których mowa w ust. 1; (b)
gdy FE stale narusza swój statut, niniejsze
rozporządzenie lub stosowne przepisy prawa krajowego. Artykuł 44 Likwidacja 1.
Jeżeli organ nadzorczy zatwierdził decyzję
rady zarządzającej zgodnie z art. 43 ust. 1 akapit drugi lub
jeżeli organ nadzorczy bądź, gdzie jest to stosowne, sąd
zadecydował o likwidacji FE, aktywa tejże FE są wykorzystywane
zgodnie z ust. 2 niniejszego artykułu. 2.
Po spłaceniu w całości wierzycieli
FE, ewentualne pozostałe aktywa FE są przekazywane do innego podmiotu
pożytku publicznego mającego podobny cel pożytku publicznego lub
są wykorzystywane do celów pożytku publicznego możliwie
najbardziej zbliżonych do celów, dla realizacji których stworzona
została dana FE. 3.
Końcowe sprawozdanie finansowe za okres do
dnia, w którym likwidacja stała się skuteczna, jest przesyłane
do organu nadzorczego przez radę zarządzającą lub przez
likwidatora odpowiedzialnego za likwidację wraz ze sprawozdaniem zawierającym
informacje o podziale pozostałych aktywów. Dokumenty te podlegają
ujawnieniu. Rozdział VII Nadzór państw członkowskich Artykuł 45 Organ nadzorczy Każde państwo członkowskie
wyznacza organ nadzorczy na potrzeby nadzorowania FE zarejestrowanych w tym państwie
członkowskim i powiadamia o tym Komisję. Artykuł 46 Uprawnienia i obowiązki organu
nadzorczego 1.
Organ nadzorczy dopilnowuje, aby rada
zarządzająca działała zgodnie ze statutem FE, niniejszym
rozporządzeniem i stosownymi przepisami prawa krajowego. 2.
Organ nadzorczy jest uprawniony do zatwierdzania
zmiany celu istnienia FE zgodnie z art. 20 ust. 4 oraz do likwidacji FE zgodnie
z art. 43 ust. 1 akapit drugi. Do celów ust. 1, organ nadzorczy posiada
przynajmniej następujące uprawnienia: (a)
gdy organ nadzorczy ma uzasadnione podstawy, aby
sądzić, że rada zarządzająca FE nie działa
zgodnie ze statutem FE, niniejszym rozporządzeniem lub stosownymi
przepisami prawa krajowego – badanie spraw tej FE oraz, na potrzeby tego
badania, żądanie od kierownictwa i pracowników danej FE oraz jej
biegłego(-ych) rewidenta(-ów) udostępnienia wszystkich
niezbędnych informacji i dowodów; (b)
gdy istnieją dowody na niewłaściwe
postępowanie pod względem finansowym, poważną
niegospodarność lub nadużycia – powoływanie
niezależnego eksperta dla zbadania spraw FE na koszt FE; (c)
gdy istnieją dowody, że rada
zarządzająca nie działała zgodnie ze statutem FE,
niniejszym rozporządzeniem lub stosownymi przepisami prawa krajowego –
wydawanie ostrzeżeń dla rady zarządzającej oraz nakazywanie
radzie zarządzającej przestrzegania statutu FE, niniejszego
rozporządzenia i stosownych przepisów prawa krajowego; (d)
odwoływanie członka rady
zarządzającej lub, gdy jest to przewidziane stosownymi przepisami
prawa krajowego, składanie wniosku o odwołanie do
właściwego sądu zgodnie z art. 28 ust. 3 akapit drugi; (e)
decydowanie o likwidacji FE lub, gdy jest to
przewidziane stosownymi przepisami prawa krajowego, składanie wniosku o
likwidację FE do właściwego sądu zgodnie z art. 43 ust. 2. 3.
Niezależnie od przepisów ust. 2, organ
nadzorczy nie posiada uprawnień do ingerowania w administrowanie FE. Artykuł 47 Współpraca między organami
nadzorczymi 1.
Celem wykonywania uprawnień nadzorczych oraz
podjęcia koniecznych kroków, o których mowa w art. 46, organ nadzorczy
państwa członkowskiego, w którym FE ma swoją siedzibę
statutową, współpracuje z organami nadzorczymi państw
członkowskich, w których FE prowadzi swoją
działalność. 2.
Organy nadzorcze przekazują sobie wzajemnie
wszystkie istotne informacje w przypadku naruszeń lub podejrzeń dotyczących
naruszeń przez FE jej statutu, niniejszego
rozporządzenia lub stosownych przepisów prawa krajowego. 3.
Na wniosek organu nadzorczego państwa
członkowskiego, w którym FE prowadzi swoją
działalność, organ nadzorczy państwa członkowskiego, w
którym FE ma swoją siedzibę statutową, prowadzi dochodzenie w
sprawie podejrzeń dotyczących naruszeń ze strony danej FE. Organ nadzorczy, do którego kierowany jest
wniosek, informuje składający wniosek organ nadzorczy o konkluzjach
wyciągniętych z dostępnych mu informacji i o ewentualnych
podjętych działaniach. Artykuł 48 Współpraca z organami podatkowymi 1.
Organ nadzorczy w państwie członkowskim,
w którym FE ma swoją siedzibę statutową, informuje organy
podatkowe tego państwa członkowskiego niezwłocznie po
rozpoczęciu badania podejrzeń dotyczących
nieprawidłowości zgodnie z art. 46 ust. 2 akapit drugi lit. a) oraz
wtedy, gdy wyznacza niezależnego eksperta zgodnie z art. 46 ust. 2 akapit
drugi lit. b). 2.
Informuje on także te organy podatkowe o
postępach i wynikach tych badań oraz o wszystkich wydanych
ostrzeżeniach lub nałożonych sankcjach. 3.
Organ rejestrujący oraz organ nadzorczy
państwa członkowskiego, w którym FE ma swoją siedzibę
statutową, udostępnia organowi podatkowemu dowolnego państwa
członkowskiego, na jego wniosek, wszystkie dokumenty lub informacje
dotyczące FE. Rozdział VIII Traktowanie pod względem podatkowym Artykuł 49 Traktowanie FE pod względem podatkowym 1.
W odniesieniu do podatków dochodowych i podatków od
dochodów kapitałowych, podatków od spadków i darowizn, podatków od
majątku i gruntów, podatków od przeniesienia aktywów, podatków
rejestracyjnych, opłat skarbowych i podobnych podatków państwo
członkowskie, w którym FE ma swoją siedzibę statutową,
traktuje FE pod względem podatkowym tak samo jak traktuje podmioty
pożytku publicznego mające siedzibę w tym państwie
członkowskim. 2.
W odniesieniu do podatków, o których mowa w ust. 1,
państwa członkowskie inne niż państwo, w którym FE ma
swoją siedzibę statutową, traktują FE pod względem
podatkowym tak samo jak traktują podmioty pożytku publicznego
mające siedzibę w tych państwach członkowskich. 3.
Do celów ust. 1 i 2 FE uznaje się za
równoważną podmiotom pożytku publicznego utworzonym zgodnie z
prawem danego państwa członkowskiego. Artykuł 50 Traktowanie darczyńców FE pod
względem podatkowym 1.
Każda osoba fizyczna lub prawna
przekazująca darowiznę na rzecz FE, czy to w obrębie jednego
państwa członkowskiego, czy też z zagranicy, podlega – pod
względem podatku dochodowego, podatków od darowizn, podatków od
przeniesienia aktywów, podatków rejestracyjnych, opłat skarbowych i
podobnych podatków – temu samego traktowaniu pod względem podatkowym,
które ma zastosowanie do darowizn przekazywanych na rzecz podmiotów
pożytku publicznego mających siedzibę w państwie
członkowskim, w którym darczyńca jest rezydentem do celów
podatkowych. 2.
Do celów ust. 1 FE otrzymującą
darowiznę uznaje się za równoważną podmiotom pożytku
publicznego utworzonym zgodnie z prawem państwa członkowskiego, w
którym darczyńca jest rezydentem do celów podatkowych. Artykuł 51 Traktowanie beneficjentów FE pod
względem podatkowym Beneficjenci FE są traktowani pod
względem dotacji lub innych otrzymanych korzyści tak, jak gdyby
otrzymali je od podmiotu pożytku publicznego mającego siedzibę w
państwie członkowskim, w którym beneficjent jest rezydentem do celów
podatkowych. Rozdział IX Przepisy końcowe Artykuł 52 Skuteczne stosowanie Państwa członkowskie podejmują
wszelkie właściwe działania, aby zapewnić skuteczne
stosowanie niniejszego rozporządzenia najpóźniej dwa lata od jego
wejścia w życie. Artykuł 53 Sankcje Państwa członkowskie
ustanawiają przepisy dotyczące sankcji w odniesieniu do naruszeń
przepisów niniejszego rozporządzenia i podejmują wszystkie
środki konieczne do zapewnienia ich stosowania. Przewidziane sankcje
muszą być skuteczne, proporcjonalne i odstraszające.
Państwa członkowskie informują Komisję o ustanowionych
przepisach najpóźniej do [dwa lata od wejścia w życie]
i niezwłocznie informują ją o wszelkich późniejszych
zmianach dotyczących tych przepisów. Artykuł 54 Przegląd rozporządzenia Siedem lat po wejściu w życie
niniejszego rozporządzenia Komisja przedstawia Radzie i Parlamentowi
Europejskiemu sprawozdanie dotyczące stosowania niniejszego
rozporządzenia oraz ewentualne propozycje zmian. Artykuł 55 Wejście w życie Niniejsze rozporządzenie wchodzi w
życie dwudziestego dnia po jego opublikowaniu w Dzienniku
Urzędowym Unii Europejskiej. Niniejsze rozporządzenie stosuje się
od [2 lata od wejścia w życie]. Niniejsze
rozporządzenie wiąże w całości i jest
bezpośrednio stosowane we wszystkich państwach członkowskich. Sporządzono w Brukseli, dnia 8.2.2012 r. W
imieniu Rady Przewodniczący [1] COM(2010) 2020. [2] COM(2011) 206. [3] COM(2010) 603. [4] COM(2011) 682. [5] Rezolucja PE z dnia 6 kwietnia 2011 r. w sprawie
jednolitego rynku dla Europejczyków (2010/2278(INI)); pisemna deklaracja
84/2010, P7 DCL(2010)0084; rezolucja PE z dnia 19 lutego 2009 r. w sprawie
gospodarki społecznej (2008/2250(INI)); rezolucja PE z dnia 4 lipca 2006
r. w sprawie ostatnich działań i perspektyw w dziedzinie prawa
spółek (2006/2051(INI)). [6] INT/498 - CESE 634/2010 – kwiecień 2010 r. [7] CdR 330/2010 fin. [8] Zob. rozporządzenie (WE) nr 1524/2007 z dnia 18
grudnia 2007 r. zmieniające rozporządzenie (WE) nr 2004/2003 z dnia 4
listopada 2003 r. w sprawie przepisów regulujących partie polityczne na
poziomie europejskim oraz zasad dotyczących ich finansowania. [9] Program prac Komisji na 2012 r., pozycja nr 76. [10] Zob. http://ec.europa.eu/internal_market/company/docs/eufoundation/feasibilitystudy_en.pdf,
dalej „studium wykonalności”. [11] CLEG składa się z krajowych ekspertów w zakresie
prawa spółek reprezentujących administracje krajowe i zbiera się
trzy razy do roku pod przewodnictwem DG ds. Rynku Wewnętrznego i
Usług. [12] C-436/03 Parlament Europejski przeciwko Radzie Unii
Europejskiej. [13] Dz.U. C […] z […], s. […]. [14] Dz.U. C […] z […], s. […]. [15] Dz.U. C […] z […], s. […]. [16] 2010/2278(INI). [17] 2008/2250(INI). [18] 2006/2051(INI). [19] Pisemna deklaracja 84/2010, P7_DCL(2010)0084. [20] INT/498 - CESE 634/2010 – kwiecień 2010 r. [21] CdR 330/2010 fin. [22] Dz.U. L 157 z 9.6.2006, s. 87. [23] Dz.U. L 122 z 16.5.2009, s. 28. [24] Dz.U. L 297 z 15.11.2003, s. 1.