[pic] | ΕΥΡΩΠΑΪΚΗ ΕΠΙΤΡΟΠΗ |

Βρυξέλλες, 25.11.2010

COM(2010) 692 τελικό

ΕΚΘΕΣΗ ΤΗΣ ΕΠΙΤΡΟΠΗΣ ΠΡΟΣ ΤΟ ΕΥΡΩΠΑΪΚΟ ΚΟΙΝΟΒΟΥΛΙΟ ΚΑΙ ΤΟ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟ

σχετικά με την εφαρμογή του κανονισμού (ΕΚ) αριθ. 3/2008 του Συμβουλίου σχετικά με ενέργειες ενημέρωσης και προώθησης υπέρ των γεωργικών προϊόντων στην εσωτερική αγορά και στις τρίτες χώρες

{SEC(2010) 1434 τελικό}

ΠΙΝΑΚΑΣ ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΩΝ

ΕΚΘΕΣΗ ΤΗΣ ΕΠΙΤΡΟΠΗΣ ΠΡΟΣ ΤΟ ΕΥΡΩΠΑΪΚΟ ΚΟΙΝΟΒΟΥΛΙΟ ΚΑΙ ΤΟ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟ σχετικά με την εφαρμογή του κανονισμού (ΕΚ) αριθ. 3/2008 του Συμβουλίου σχετικά με ενέργειες ενημέρωσης και προώθησης υπέρ των γεωργικών προϊόντων στην εσωτερική αγορά και στις τρίτες χώρες 1

Ι. Εισαγωγή 3

II. Εφαρμογή της πολιτικής προώθησης 2006-2010 3

ΙΙ.Α Συγχρηματοδοτούμενα προγράμματα προώθησης 3

ΙΙ.Α.1 Τροποποιήσεις που επέφερε η έκθεση του 2006 3

ΙΙ.Α.2 Δημοσιονομικές πτυχές: πόροι και δαπάνες των διαθέσιμων κονδυλίων 3

ΙΙ.Α.3 Ανάλυση των προγραμμάτων προώθησης 4

ΙΙ.Β Δραστηριότητες προώθησης, τις οποίες διαχειρίζεται απευθείας η ΓΔ Γεωργίας 8

ΙΙ.Β.1 Αποστολές υψηλού επιπέδου 8

ΙΙ.Β.2 Εκστρατεία προώθησης για τα βιολογικά τρόφιμα και τη βιολογική γεωργία 9

ΙΙ.Β.3 Άλλες δαπάνες υπό καθεστώς άμεσης διαχείρισης 10

III. Αξιολόγηση 10

ΙΙΙ.Α Εσωτερικός έλεγχος της ΓΔ Γεωργίας και Αγροτικής Ανάπτυξης και οι εκθέσεις του Ελεγκτικού Συνεδρίου 10

ΙΙΙ.Β Θετικές και αρνητικές πτυχές του σχεδίου προώθησης, όπως υποβλήθηκαν από το Ελεγκτικό Συνέδριο 10

ΙΙΙ.Γ Αξιολόγηση σε επίπεδο χωρών/περιοχών ή τομέων προϊόντων 11

ΙΙΙ.Δ Αξιολόγηση σε επίπεδο συγχρηματοδοτούμενων προγραμμάτων 13

ΙΙΙ.Δ.1 Εκτιμήσεις Στοιχεία αξιολόγησης που εισήχθησαν μετά το 2006 13

ΙΙΙ.Δ.2 Πρώτη εκτίμηση Αρχική αξιολόγηση των επιπτώσεων των προγραμμάτων 14

ΙΙΙ.Ε Αξιολόγηση των δραστηριοτήτων υπό την άμεση διαχείριση της Επιτροπής 14

ΙΙΙ.Ε.1 Αποστολές υψηλού επιπέδου: αξιολόγηση των επιπτώσεών τους 14

ΙΙΙ.Ε.2 Εκτίμηση της εκστρατείας προώθησης της βιολογικής γεωργίας για την περίοδο 2006-2009 15

IV. Γενικά συμπεράσματα 16

Ι. Εισαγωγή

Το καθεστώς προώθησης, το οποίο θεσπίστηκε στις αρχές της δεκαετίας του 2000, παρακολουθείται στενά από την αρχή μέσω εκθέσεων που υπέβαλε η Επιτροπή στο Συμβούλιο και το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο. Έχουν ήδη υποβληθεί δύο εκθέσεις, το 2004 και το 2006. Σύμφωνα με το άρθρο 18 του κανονισμού (ΕΚ) αριθ. 3/2008 του Συμβουλίου, η Επιτροπή πρέπει να υποβάλει μια τρίτη έκθεση έως το τέλος του 2010[1].

Η εν λόγω έκθεση καλύπτει τη λειτουργία του καθεστώτος προώθησης κατά την περίοδο από το 2006[2] έως το πρώτο εξάμηνο του 2010. Ασχολείται κυρίως με βελτιώσεις στη διαχείριση και εκτίμηση των επιπτώσεων, καθώς επίσης και με θέματα απλούστευσης (οι δύο διαφορετικοί κανονισμοί που αφορούσαν αντίστοιχα τις τρίτες χώρες και τις εσωτερικές αγορές συγχωνεύθηκαν σε έναν). Επικεντρώνεται σε όλες τις αποφάσεις της Επιτροπής που θεσπίστηκαν από την τελευταία έκθεση και μετά και αναλύει τα διαθέσιμα στοιχεία όσον αφορά την προώθηση γεωργικών προϊόντων.

II. Εφαρμογή της πολιτικής προώθησης κατά την περιοδο 2006-2010

Το καθεστώς προώθησης της ΕΕ αποτελεί μια οριζόντια πολιτική, η οποία καλύπτει σχεδόν όλους τους γεωργικούς τομείς και δίνει έμφαση στα γενικά χαρακτηριστικά και την προστιθέμενη αξία της ΚΓΠ: ποιότητα, ασφάλεια, υγεία, επισήμανση, ειδικές μέθοδοι παραγωγής, σεβασμός του περιβάλλοντος, καλή διαβίωση των ζώων, κλπ. Συμπληρώνει τις εθνικές πρωτοβουλίες στηρίζοντας ή τονώνοντας κάθε ιδιωτική ή δημόσια προσπάθεια προώθησης που καταβάλλεται σε επίπεδο κρατών μελών.

ΙΙ.Α Συγχρηματοδοτούμενα προγράμματα προώθησης

ΙΙ.Α.1 Τροποποιήσεις που επέφερε η έκθεση του 2006

Το καθεστώς προώθησης βελτιώθηκε υπό το πρίσμα των συστάσεων της τελευταίας έκθεσης: η απαιτούμενη κανονιστική ενοποίηση επιτεύχθηκε μέσω της συγχώνευσης των δύο υφιστάμενων κανονισμών του Συμβουλίου σε έναν (κανονισμός (ΕΚ) αριθ. 3/2008 του Συμβουλίου) και των δύο κανονισμών της Επιτροπής σε άλλον ένα (κανονισμός (ΕΚ) αριθ. 501/2008 της Επιτροπής)[3]. Βελτιώθηκαν επίσης οι ρυθμίσεις με τις οποίες τα κράτη μέλη δηλώνουν δαπάνες, επιτρέποντας την τακτική παρακολούθηση της εκτέλεσης του προϋπολογισμού. Η σύσταση που αφορούσε τον φορέα υλοποίησης διατηρήθηκε και τέλος, καταρτίστηκαν και θεσπίστηκαν σαφείς και επαρκείς κατευθυντήριες γραμμές για την προετοιμασία των προγραμμάτων προώθησης. Κατά την περίοδο υποβολής εκθέσεων, οι υπηρεσίες της Επιτροπής προέβησαν σε πολλές ακόμα βελτιώσεις, οι οποίες είναι σύμφωνες με τις συστάσεις του Ελεγκτικού Συνεδρίου, όπως φαίνεται κατωτέρω, στο σημείο ΙΙΙ.Β. Όλες οι εν λόγω προσαρμογές αναφέρονται στο παράρτημα 1 του εγγράφου εργασίας των υπηρεσιών της Επιτροπής που συνοδεύει την παρούσα έκθεση.

ΙΙ.Α.2 Δημοσιονομικά θέματα: πόροι και δαπάνες των διαθέσιμων κονδυλίων

Πίνακας 1: Πιστώσεις προϋπολογισμού για την προώθηση γεωργικών προϊόντων

σε ευρώ |

Γραμμή του προϋπολογισμού | 2006 | 2007 | 2008 | 2009 | 2010 |

Δράσεις προώθησης: |

05 02 10 01 Επιμερισμένη διαχείριση | 42 000 000 | 38 000 000 | 45 000 000 | 56 000 000 | 56 000 000 |

Δράσεις προώθησης: |

05 02 10 02 Άμεση διαχείριση | 10 000 000 | 7 295 000 | 5 371 000 | 2 119 000 | 1 210 000 |

Συνολική προώθηση | 52 000 000 | 45 295 000 | 50 371 000 | 58 119 000 | 57 210 000 |

Από το 2007 και εξής, παρατηρείται σημαντική αύξηση των πιστώσεων που διατέθηκαν από την αρμόδια για τον προϋπολογισμό αρχή σε προγράμματα ενημέρωσης και προώθησης γεωργικών προϊόντων. Οι εξαιρετικά υψηλές πιστώσεις προϋπολογισμού για το 2009 χορηγήθηκαν προκειμένου να ληφθούν υπόψη οι υψηλότερες συσσωρευμένες δαπάνες για πολυετή προγράμματα προώθησης, τα οποία είχαν εγκριθεί το 2007 και 2008 (ένα μεγαλύτερο «βάρος του παρελθόντος», δεδομένου του υψηλότερου προϋπολογισμού των εγκεκριμένων προγραμμάτων εκείνων των ετών). Το ίδιο ισχύει και για το 2010. Η προαναφερθείσα αύξηση έρχεται σε αντίθεση με τη μείωση των δημοσιονομικών πόρων «άμεσης διαχείρισης». Οι βασικοί λόγοι μείωσής τους είναι η απουσία εθελοντικής συνεισφοράς στο ΔΣΕ[4], η λήξη του Ευρωπαϊκού Προγράμματος Αυθεντικών Γεύσεων (ΕΠΑΓ), το οποίο προωθούσε τα ευρωπαϊκά σήματα ποιότητας στη Βόρεια Αμερική και την Κίνα και η λήξη της εκστρατείας προώθησης της βιολογικής γεωργίας.

Πίνακας 2: Δαπάνες προϋπολογισμού για την προώθηση γεωργικών προϊόντων

σε ευρώ |

Γραμμή του προϋπολογισμού | 2006 | 2007 | 2008 | 2009 | 2010 |

Δράσεις προώθησης: |

05 02 10 01 Επιμερισμένη διαχείριση | 34 163 896 | 47 873 132 | 49 431 246 | 46 514 165 | δ.δ. |

Δράσεις προώθησης: |

05 02 10 02 Άμεση διαχείριση | 4 733 973 | 2 723 506 | 3 753 884 | 911 554 | δ.δ. |

Συνολική προώθηση | 38 897 869 | 50 596 638 | 53 185 130 | 47 425 719 | δ.δ. |

Βαθμός υλοποίησης (δαπάνη έως % των πιστώσεων)[5] | 75 % | 112 % | 106 % | 82 % | δ.δ. |

Η τάση του ποσοστού εκτέλεσης πρέπει να υπογραμμιστεί: η ορθή διαχείριση του τομέα προώθησης συνέβαλε στην εξάλειψη της υποκατανάλωσης, η οποία αποτελούσε ένα από τα κύρια χαρακτηριστικά του τομέα έως το 2006. Εντούτοις, το οικονομικό έτος 2009 επηρεάστηκε από έκτακτα και απρόβλεπτα συμβάντα: τρία προγράμματα προώθησης, τα οποία είχαν ήδη εγκριθεί από την Επιτροπή το 2008 δεν υπεγράφησαν, ενώ μια διατομεακή ένωση που συμμετείχε στη συγχρηματοδότηση διαφόρων εν εξελίξει προγραμμάτων προώθησης έπρεπε να διακόψει τις δραστηριότητές της το 2009, λόγω μιας απόφασης του Ανώτατου Εθνικού Δικαστηρίου στη χώρα της. Τα εν λόγω συμβάντα οδήγησαν σε μια απρόβλεπτη μείωση των δαπανών για εκείνο το έτος καθώς και σε μείωση του ποσοστού εκτέλεσης.

ΙΙ.Α.3 Ανάλυση των προγραμμάτων προώθησης

- Προγράμματα προώθησης που εγκρίθηκαν και απορρίφθηκαν

Κατά την περίοδο που καλύπτει η παρούσα έκθεση, όλα τα κράτη μέλη συμμετείχαν σε προσπάθειες προώθησης, επιδεικνύοντας έντονο ενδιαφέρον για το καθεστώς. Συνολικά, οι υπηρεσίες της Επιτροπής έλαβαν 430 προτάσεις για προγράμματα, με συνολικό προϋπολογισμό 505,6 εκατ. ευρώ, έπειτα από μια πρώτη επιλογή από τις εθνικές αρχές· 183 από αυτά έλαβαν έγκριση για κοινοτική συγχρηματοδότηση συνολικού ύψους 248,6 εκατ. ευρώ. Από αυτά, 134 αφορούσαν την εσωτερική αγορά και 49 στόχευαν σε αγορές τρίτων χωρών.

Πίνακας 3: Προγράμματα που εγκρίθηκαν και απορρίφθηκαν από τον Ιούλιο 2006 έως τον Ιούλιο 2010

[pic]

Όσον αφορά τη διάρκεια των εγκεκριμένων προγραμμάτων, 150 (82%) εξ αυτών έχουν διάρκεια 3 ετών (βλ. γράφημα 1). Σύμφωνα με το γράφημα 2, ο προϋπολογισμός του 20% των προγραμμάτων δεν ξεπερνά το 1 εκατ. ευρώ, ο προϋπολογισμός του 25% κυμαίνεται μεταξύ του 1 εκατ. και των 2 εκατ. ευρώ, του 36% κυμαίνεται μεταξύ 2 εκατ. και 4 εκατ. ευρώ και ο προϋπολογισμός του 19% των προγραμμάτων υπερβαίνει τα 4 εκατ. ευρώ.

[pic] | [pic] |

Όπως φαίνεται στον ακόλουθο πίνακα 4, σχεδόν όλα τα προϊόντα που αναφέρονται στο παράρτημα 1 του κανονισμού (ΕΚ) αριθ. 501/2008 επωφελήθηκαν από τις εν λόγω προσπάθειες προώθησης. Όσον αφορά τα εγκεκριμένα προγράμματα (36), το μεγαλύτερο όφελος είχαν τα γαλακτοκομικά προϊόντα, ενώ ακολουθούν τα προϊόντα ποιότητας (ΠΟΠ, ΠΓΕ, βιολογικά προϊόντα και προϊόντα από εξόχως απόκεντρες περιοχές: 32), τα οπωροκηπευτικά, νωπά και μεταποιημένα (30), τα προϊόντα κρέατος συμπεριλαμβανομένων των πουλερικών (23), τα κρασιά και οινοπνευματώδη (20), το ελαιόλαδο (8), κλπ.

Πίνακας 4

Προγράμματα που εγκρίθηκαν (εσωτερική αγορά και τρίτες χώρες) ανά τομέα και προϋπολογισμό

Προϊόντα | Συνολικός προϋπολογισμός (εκατ. ευρώ) | Συγχρηματοδότηση ΕΕ (εκατ. ευρώ) | % | Αριθ. εγκεκριμένων προγραμμάτων |

Χοίρειο και βόειο κρέας (μεταποιημένο ή μη) | 9,3 | 4,6 | 1,86 % | 5 |

Κλωστικό λινό | 3,3 | 1,7 | 0,67 % | 1 |

Νωπά οπωροκηπευτικά | 89,0 | 44,6 | 17,93 % | 24 |

Μέλι και μελισσοκομικά προϊόντα | 4,3 | 2,1 | 0,86 % | 8 |

Επισήμανση αβγών | 1,0 | 0,5 | 0,20 % | 1 |

Γάλα και γαλακτοκομικά προϊόντα | 116,4 | 56,6 | 22,76 % | 36 |

Πολυπροϊόντα | 34,3 | 17,2 | 6,90 % | 14 |

Ελαιόλαδο και επιτραπέζιες ελιές | 34,2 | 15,5 | 6,22 % | 8 |

Βιολογικές καλλιέργειες και βιολογικά προϊόντα | 35,7 | 17,9 | 7,18 % | 15 |

Καλλωπιστικά φυτά | 14,9 | 7,4 | 2,99 % | 9 |

εξόχως απόκεντρες περιοχές | 16,1 | 7,5 | 3,03 % | 2 |

ΠΟΠ, ΠΓΕ και ΕΠΙΠ | 39,4 | 19,7 | 7,93 % | 15 |

Κρέας πουλερικών | 13,3 | 6,6 | 2,67 % | 6 |

Μεταποιημένα οπωροκηπευτικά | 16,9 | 8,4 | 3,39 % | 6 |

Προϊόντα ποιότητας με βάση το κρέας | 30,2 | 15,1 | 6,08 % | 11 |

Προϊόντα ποιότητας με βάση το κρέας πουλερικών | 1,7 | 0,8 | 0,34 % | 1 |

Σπορέλαια | 1,3 | 0,6 | 0,26 % | 1 |

Οινοπνευματώδη ποτά | 4,2 | 2,1 | 0,84 % | 2 |

Κρασιά | 39,1 | 19,6 | 7,87 % | 18 |

Σύνολο | 504,6 | 248,6 | 100,00 % | 183 |

Οι βασικοί λόγοι απόρριψης κατά την περίοδο αναφοράς ήταν: η περιγραφή των δράσεων δεν ήταν αρκετά λεπτομερής, ώστε οι υπηρεσίες της Επιτροπής να έχουν σαφή εικόνα του προγράμματος· η ανάλυση του προϋπολογισμού δεν ήταν επαρκώς λεπτομερής, ώστε να αξιολογηθεί η σχέση κόστους-ωφελείας του προγράμματος, όπως προβλέπεται στο άρθρο 7 παράγραφος 2 του κανονισμού (ΕΚ) αριθ. 3/2008 του Συμβουλίου· δεν αναφέρονταν οι λόγοι υποβολής του προγράμματος· απουσίαζαν στοιχεία τα οποία θα αποδείκνυαν ότι ο φορέας εφαρμογής είχε επιλεγεί με ορθά κριτήρια. Κατά τα πιο πρόσφατα έτη, άλλος ένας σημαντικός λόγος απόρριψης ήταν η απουσία των στόχων SMART[6] ή των μεθόδων που θα χρησιμοποιούνταν για την αξιολόγηση του προγράμματος και την εκτίμηση επιπτώσεων.

- Προγράμματα για τρίτες χώρες

Παρά τη δεδηλωμένη δέσμευση της Επιτροπής να ενισχύσει την προώθηση σε τρίτες χώρες, κατά την περίοδο αναφοράς τα εν λόγω προγράμματα αντιστοιχούσαν σε ποσοστό μόλις 27% του συνόλου των προτεινόμενων προγραμμάτων (49/183). Έλαβαν 23% των κοινοτικών κονδυλίων που διατέθηκαν σε εγκεκριμένα προγράμματα προώθησης (57,6 εκατ. ευρώ/250,5 εκατ. ευρώ).

Οι κύριοι τομείς που ωφελήθηκαν ήταν οι τομείς νωπών και μεταποιημένων οπωροκηπευτικών, κρασιών, προϊόντων ποιότητας και γαλακτοκομικών προϊόντων. Η Βόρεια Αμερική (21), η Ρωσία (20), η Κίνα (13) και η Ιαπωνία (11) αποτέλεσαν τις βασικές περιοχές-στόχους όσον αφορά τον αριθμό των εγκεκριμένων προγραμμάτων.

[pic]

- Προγράμματα προώθησης για την εσωτερική αγορά

Από το 2006 έως το 2010, ο αριθμός των προγραμμάτων που εγκρίθηκαν για την εσωτερική αγορά εντός του κάθε έτους (εξαιρουμένων των προγραμμάτων αντιμετώπισης της κρίσης στον τομέα των γαλακτοκομικών προϊόντων που εγκρίθηκαν το 2009) μειώθηκε σημαντικά (βλέπε πίνακα 3). Αυτό συνέβη επειδή οι υπηρεσίες της Επιτροπής εφάρμοσαν αυστηρότερα κριτήρια κατά τη διαδικασία αξιολόγησης και επιλογής των προγραμμάτων. Ωστόσο, όπως φαίνεται στον πίνακα 3, οι κοινοτικές συνεισφορές αυξήθηκαν, ιδίως κατά την περίοδο 2006-2009, αγγίζοντας το 50,1%, ήτοι από 30,4 εκατ. ευρώ σε 45,8 εκατ. ευρώ. Τα στοιχεία περιλαμβάνουν προγράμματα που προωθούν ιδίως το κρέας πουλερικών (1 πρόγραμμα) και τα γαλακτοκομικά προϊόντα (13 προγράμματα), τα οποία εγκρίθηκαν με δύο ad hoc αποφάσεις της Επιτροπής προκειμένου να αντιμετωπιστούν οι επιπτώσεις της κρίσης στους εν λόγω τομείς. Αυτή η τάση οφείλεται κυρίως στο γεγονός ότι εγκρίθηκαν ευρύτερα προγράμματα, που προωθούν περισσότερα από ένα προϊόντα ή ότι συγκεντρώθηκαν περισσότεροι από ένας οργανισμοί από ένα ή περισσότερα κράτη μέλη, για να προτείνουν ένα ενιαίο πρόγραμμα.

[pic]Οι φορείς που ωφελήθηκαν κυρίως όσον αφορά τα εγκεκριμένα προγράμματα προέρχονται από την Ιταλία (17), τη Γαλλία (11), τις Κάτω Χώρες (10) και τη Γερμανία (9). Όσον αφορά τα προϊόντα, ωφελήθηκαν κυρίως οι τομείς γαλακτοκομικών προϊόντων (48,3 εκατ. ευρώ), νωπών και μεταποιημένων οπωροκηπευτικών (45 εκατ. ευρώ), και προϊόντων ποιότητας, συμπεριλαμβανομένων των λογότυπων βιολογικών προϊόντων και προϊόντων από εξόχως απόκεντρες περιοχές (35,8 εκατ. ευρώ).

ΙΙ.Β Δραστηριότητες προώθησης, τις οποίες διαχειρίζεται απευθείας η ΓΔ Γεωργίας

ΙΙ.Β.1 Αποστολές υψηλού επιπέδου

Εντός του πλαισίου που ορίζεται στο άρθρο 2 παράγραφος 3 του κανονισμού (ΕΚ) αριθ. 3/2008 του Συμβουλίου, κατά την περίοδο 2007-2010 οργανώθηκαν αποστολές υψηλού επιπέδου ή εκδηλώσεις προώθησης ως εξής:

- Εμπορική αποστολή υψηλού επιπέδου στην Ινδία (6-10 Μαρτίου 2007)

- Εκδήλωση προώθησης στην Κίνα (14-16 Μαΐου 2008)

- Εκδήλωση προώθησης στο Κέιπ Τάουν, Νότια Αφρική (8-10 Σεπτεμβρίου 2008)

- Εμπορική αποστολή υψηλού επιπέδου στην Κίνα (18-22 Μαΐου 2009)

- Εκδήλωση προώθησης στο Χονγκ Κονγκ (4-6 Μαΐου 2009).

Οι εν λόγω επισκέψεις προσέφεραν την ευκαιρία διεξαγωγής ενός εξαιρετικά φορτωμένου προγράμματος δραστηριοτήτων, το οποίο συμπεριλάμβανε σεμινάρια, συναντήσεις με τον Τύπο, συμμετοχή σε εμπορικές εκθέσεις, συνεδριάσεις μεταξύ επιχειρηματικών φορέων και εκδηλώσεις στα τοπικά εμπορικά επιμελητήρια. Σε κάθε περίπτωση, οι επισκέψεις υποστηρίζονταν από συστηματικές προσπάθειες δημοσίων σχέσεων, τόσο κατά τη διάρκεια της αποστολής, όσο και μετά το πέρας αυτής. Κατά την περίοδο υποβολής εκθέσεων, οι πιστώσεις προϋπολογισμού για αποστολές υψηλού επιπέδου ήταν 1 εκατ. ευρώ/έτος. Για το 2010, έχει προγραμματιστεί μια εκδήλωση προώθησης υψηλού επιπέδου στη Μόσχα, ως μέρος της παγκόσμιας έκθεσης τροφίμων (14-17 Σεπτεμβρίου 2010).

ΙΙ.Β.2 Εκστρατεία προώθησης για τα βιολογικά τρόφιμα και τη βιολογική γεωργία

Οι εργασίες για την εν λόγω εκστρατεία ξεκίνησαν το 2006, εντός του πλαισίου που ορίζει ο κανονισμός (ΕΚ) αριθ. 2826/2000 του Συμβουλίου (που στη συνέχεια καταργήθηκε από τον κανονισμό (ΕΚ) αριθ. 3/2008 του Συμβουλίου) για τη συνέχιση της δράσης 1 του ευρωπαϊκού σχεδίου δράσης για τα βιολογικά τρόφιμα και τη βιολογική γεωργία. Με προϋπολογισμό ο οποίος δεν ξεπερνούσε τα 3 εκατ. ευρώ για περίοδο 3 ετών, η εκστρατεία κάλυπτε και τα 27 κράτη μέλη και θεωρήθηκε ότι συμπληρώνει τις εθνικές δραστηριότητες προώθησης. Εγκαινιάστηκε στις 25 Ιουλίου 2008.

ΙΙ.Β.3 Άλλες δαπάνες υπό καθεστώς άμεσης διαχείρισης

- Εξωτερικοί εμπειρογνώμονες για την επιλογή των προγραμμάτων προώθησης

- Μελέτες αξιολόγησης

Στο παράρτημα 2 του εγγράφου εργασίας των υπηρεσιών της Επιτροπής που συνοδεύει την παρούσα έκθεση παρατίθεται λεπτομερής περιγραφή όλων των δραστηριοτήτων που υπόκεινται στην άμεση διαχείριση της ΓΔ Γεωργίας.

III. Αξιολόγηση

ΙΙΙ.Α Εσωτερικός έλεγχος της ΓΔ Γεωργίας και Αγροτικής Ανάπτυξης και οι εκθέσεις του Ελεγκτικού Συνεδρίου

Το 2009, το καθεστώς προώθησης των γεωργικών προϊόντων βρέθηκε στο επίκεντρο δύο λογιστικών εκθέσεων, μίας από το Ελεγκτικό Συνέδριο και μίας από τη μονάδα εσωτερικού ελέγχου της ΓΔ Γεωργίας.

Στην έκθεση εσωτερικού ελέγχου της 13ης Μαΐου 2009 της ΓΔ Γεωργίας αναφερόταν, μεταξύ άλλων, ότι «τα ισχύοντα συστήματα … συμμορφώνονται σε ικανοποιητικό βαθμό με τους εφαρμοστέους κανόνες και διαδικασίες» και ότι «από το 2005, παρατηρείται σταθερή αύξηση της ποιότητας της διαδικασίας επιλογής».

Στην ειδική έκθεση αριθ. 10/09, που δημοσιεύτηκε στις 8 Ιουλίου 2009, το Ελεγκτικό Συνέδριο αξιολόγησε τις επιπτώσεις διαφόρων προγραμμάτων και έκρινε ότι «στις περισσότερες περιπτώσεις οι συνόψεις των εργασιών που διεξήχθησαν υπήρξαν αρκούντως λεπτομερείς και διασφάλιζαν ότι οι δαπάνες και τα μέτρα που ελήφθησαν ήταν σύμφωνα με το στόχο της προώθησης». Επιπλέον, όσον αφορά την παρακολούθηση των δαπανών, το Ελεγκτικό Συνέδριο έκρινε ότι κατά τα δύο προηγούμενα έτη η Επιτροπή θέσπιζε ή ενίσχυε διαδικασίες και εργαλεία για την παρακολούθηση των προγραμμάτων των κρατών μελών και των αιτήσεων πληρωμής.

Ωστόσο, και στις δύο εκθέσεις σημειώνεται ότι η αποτελεσματικότητα, η αποδοτικότητα και οι περιβαλλοντικές επιπτώσεις θα μπορούσαν να τύχουν περαιτέρω βελτίωσης. Τονίστηκε επίσης ότι η Επιτροπή έπρεπε να βελτιώσει περαιτέρω ορισμένες πτυχές του καθεστώτος προώθησης.

Το Ελεγκτικό Συνέδριο κάλεσε επίσης τα κράτη μέλη να συμβάλουν στη βελτίωση της διαδικασίας επιλογής επαληθεύοντας τη σχετικότητα των προτάσεων και αυξάνοντας τις δυνατότητες επιλογής. Ζήτησε επίσης από τα κράτη μέλη να κοινοποιήσουν στην Επιτροπή πληροφορίες σχετικά με υφιστάμενα εθνικά και περιφερειακά μέτρα προώθησης. Επιπλέον, τα κράτη μέλη ενθαρρύνθηκαν να βελτιώσουν τις διαδικασίες δημοσίων συμβάσεων που χρησιμοποιούνταν για την επιλογή των φορέων υλοποίησης, αποφεύγοντας, κυρίως, τις σύντομες προθεσμίες και εφαρμόζοντας επίσημες διαδικασίες κατά τρόπο πιο συστηματικό, καθώς επίσης να διασφαλίσουν ότι οι προτείνοντες οργανισμοί συμμορφώνονται με τα κριτήρια επιλογής.

ΙΙΙ.Β Θετικές και αρνητικές πτυχές του καθεστώτος προώθησης, όπως υποβλήθηκαν από το Ελεγκτικό Συνέδριο

Στην παρούσα έκθεση, το Ελεγκτικό Συνέδριο καταλήγει στα εξής συμπεράσματα και συστάσεις που τονίζουν τα βασικά πλεονεκτήματα και μειονεκτήματα του καθεστώτος προώθησης, όπως αυτό λειτουργεί τουλάχιστον εντός της περιόδου που καλύπτει η εν λόγω έκθεση.

- Επί ορισμένα έτη, η Επιτροπή προβαίνει σε βελτιώσεις όσον αφορά τις ρυθμίσεις διαχείρισης και ελέγχου των δαπανών που συνδέονται με τα μέτρα ενημέρωσης και προώθησης υπέρ των γεωργικών προϊόντων. Οι εν λόγω βελτιώσεις πρέπει να κωδικοποιηθούν και να επεκταθούν περαιτέρω.

- Το σύστημα που εφαρμόζεται δεν επιτρέπει τον υπολογισμό της αποτελεσματικότητας της εν λόγω πολιτικής. Οι επιπτώσεις της πολιτικής, αν και είναι μάλλον θετικές, είναι δύσκολο να ποσοτικοποιηθούν. Πρέπει να προσδιοριστούν οι στόχοι της πολιτικής και να θεσπιστούν κατάλληλοι δείκτες επιδόσεων, και παράλληλα να διασφαλιστεί ότι οι καθορισμένες φιλοδοξίες συνάδουν με τους προϋπολογισμούς που χρησιμοποιήθηκαν.

- Πρέπει να θεσπιστεί μια επίσημη διαδικασία διαβούλευσης με όλους τους ενδιαφερόμενους φορείς, ώστε να προσδιοριστεί μια συνολική στρατηγική και να διασφαλιστεί η συμπληρωματικότητα με τα διάφορα υφιστάμενα μέτρα προώθησης. Έπειτα από την εν λόγω σύσταση, συστήθηκε μια ειδική ομάδα από τη συμβουλευτική επιτροπή σχετικά με την προώθηση στις 28 Σεπτεμβρίου 2009.

- Η Επιτροπή κατέστη πιο επιλεκτική κατά την έγκριση προγραμμάτων προς συγχρηματοδότηση. Οι εν λόγω βελτιώσεις πρέπει να συνεχιστούν, ιδίως όσον αφορά τις απαιτήσεις για ενημέρωση επί των αναμενόμενων επιπτώσεων του προγράμματος και του τρόπου με τον οποίο θα υπολογίζονται. Τα κράτη μέλη πρέπει επίσης να συνεχίσουν να αυξάνουν την επιλεκτικότητά τους.

- Όσον αφορά την υλοποίηση των προγραμμάτων και τη νομιμότητα των δαπανών, οι προσπάθειες πρέπει να επικεντρώνονται πρωτίστως στους ακόμη υπερβολικά περιορισμένους ελέγχους που γίνονται ως προς την επιλογή των φορέων υλοποίησης, οι οποίοι διαδραματίζουν πρωταγωνιστικό ρόλο. Η επακόλουθη παρακολούθηση των δαπανών από την Επιτροπή έχει ενισχυθεί, ωστόσο ορισμένα κράτη μέλη εξακολουθούν να εμφανίζουν σημαντικές αδυναμίες ελέγχου. Οι εν λόγω αδυναμίες πρέπει να παρακολουθούνται στενά, ώστε να διασφαλιστεί η ταχεία βελτίωση των προβλημάτων που προκύπτουν.

ΙΙΙ.Γ Αξιολόγηση σε επίπεδο χωρών/περιοχών ή τομέων προϊόντων

Οι αξιολογήσεις των συγχρηματοδοτούμενων προγραμμάτων ενημέρωσης και προώθησης της ΕΕ που αναφέρθηκαν στο σημείο ΙΙ.Β.3 διεξήχθησαν κατά την περίοδο 2006-2008 από εξωτερικούς συμβούλους με συμβάσεις-πλαίσιο.

Τέσσερις εξ αυτών αφορούσαν την εσωτερική αγορά:

- Τομέας βιολογικής γεωργίας (Νοέμβριος 2006)

- Αμπελοοινικός τομέας (Απρίλιος 2007)

- Οπωροκηπευτικά (Νοέμβριος 2007)

- Γαλακτοκομικά προϊόντα (Σεπτέμβριος 2008)

Τέσσερις άλλες αφορούσαν διαφορετικούς τομείς προϊόντων εντός του πλαισίου τρίτων χωρών/περιοχών:

- Ηνωμένες Πολιτείες και Καναδάς (Νοέμβριος 2006)

- Ελβετία και Νορβηγία (Μάιος 2007)

- Ρωσία και Ιαπωνία (Νοέμβριος 2007)

- Ινδία, Κίνα και Νοτιο-ανατολική Ασία (Δεκέμβριος 2008).

Κάθε αξιολόγηση επικεντρωνόταν στην εκτίμηση της συνοχής, της αποτελεσματικότητας, της αποδοτικότητας, των επιπτώσεων και της συμπληρωματικότητας των συγχρηματοδοτούμενων προγραμμάτων ενημέρωσης και προώθησης της ΕΕ που έχουν υλοποιηθεί από το 2002.

Επιπλέον, κάθε αξιολόγηση βασιζόταν σε ένα δείγμα προγραμμάτων από διαφορετικά κράτη μέλη της ΕΕ και σε κάθε περίπτωση αντιστοιχούσε σε περισσότερα από τα μισά κονδύλια που χρησιμοποιήθηκαν ανά τομέα. Οι πληροφορίες αντλούνταν από διάφορες πηγές, κυρίως διαθέσιμα έγγραφα και στατιστικά στοιχεία, συνεντεύξεις και εργαστήρια στα οποία συμμετείχαν ενδιαφερόμενοι φορείς, καθώς και από εκτενείς έρευνες που διεξήγαγε η ομάδα.

Οι βασικές συστάσεις για την εσωτερική αγορά ήταν οι εξής:

- Τα προγράμματα πρέπει να βασίζονται σε αναλύσεις τόσο του συνόλου της αγοράς όσο και των επιμέρους αγορών-στόχων, λαμβάνοντας υπόψη το μέγεθός τους και συμπεριλαμβάνοντας έναν σαφή ορισμό μιας ιεραρχίας ποσοτικοποιημένων στόχων για την προταθείσα εκστρατεία ενημέρωσης και/ή προώθησης.

- Οι προβλεπόμενες επιπτώσεις στη ζήτηση πρέπει να προσδιοριστούν τόσο σε συνολικό επίπεδο όσο και ανά ομάδα καταναλωτών, σύμφωνα με τα ειδικά χαρακτηριστικά της κάθε αγοράς και τους διαθέσιμους πόρους, ενώ πρέπει επίσης να καταρτιστεί μια μεθοδολογία για την εκτίμησή τους τόσο κατά τη εφαρμογή όσο και μετά την ολοκλήρωση των προγραμμάτων, σύμφωνα με τις πλέον εξελιγμένες κατευθυντήριες γραμμές.

- Οι αντίστοιχοι ρόλοι της Επιτροπής και των κρατών μελών πρέπει να διασαφηνιστούν περαιτέρω. Οι αρμόδιες αρχές των κρατών μελών και οι προτείνοντες οργανισμοί πρέπει να κατανοήσουν καλύτερα τις διαδικασίες για την τελική έγκριση ή απόρριψη των προγραμμάτων από την Επιτροπή.

- Η πρακτική ανάθεσης διαγωνισμών (προσκλήσεις υποβολής προσφορών) προς όφελος των βέλτιστων σχέσεων κόστους/οφέλους βάσει των προτύπων των εθνικών αγορών πρέπει να συνεχιστεί.

- Οι εκ των υστέρων και ενδιάμεσες ή υπό εξέλιξη αξιολογήσεις πρέπει να αποκτήσουν υποχρεωτικό χαρακτήρα για μεγάλα προγράμματα και εκστρατείες, ενώ στον προϋπολογισμό των εν λόγω προγραμμάτων πρέπει να συμπεριλαμβάνονται διατάξεις για την αξιολόγησή τους.

- Πρέπει να παρέχονται περισσότερα κίνητρα για συνέργειες και συμπληρωματικότητα: μεταξύ συγχρηματοδοτούμενων προγραμμάτων διαφορετικών κρατών μελών και μεταξύ προγραμμάτων που συγχρηματοδοτούνται από την ΕΕ και προγραμμάτων του ιδιωτικού τομέα.

Οι βασικές συστάσεις για τις τρίτες χώρες είναι:

- Οι συνολικοί στόχοι των μέτρων προώθησης της ΕΕ πρέπει να επικεντρώνονται στη διευκόλυνση των ευρωπαίων παραγωγών και των οργανισμών εμπορίου να εξάγουν τα προϊόντα τους σε τρίτες χώρες.

- Το μέτρο της ΕΕ πρέπει να συμβάλλει πιο αποτελεσματικά στη συνέργεια μεταξύ παραγωγών και προγραμμάτων.

- Πρέπει να θεσπιστούν ορισμένες ειδικές διατάξεις για τη στήριξη των νεοεισαχθέντων φορέων.

- Ο σχεδιασμός του προγράμματος και οι δραστηριότητες προώθησης πρέπει να λαμβάνουν καλύτερα υπόψη τις ιδιαιτερότητες των ανερχόμενων και/ή απομακρυσμένων αγορών.

- Πρέπει να βελτιωθεί το συνολικό πλαίσιο των μέτρων της ΕΕ προκειμένου να επιλυθούν οι ασάφειες σχετικά με την αναγραφή της γεωγραφικής προέλευσης και της μάρκας.

- Οι διοικητικές απαιτήσεις πρέπει να προσαρμοστούν στους περιορισμούς του προγράμματος.

ΙΙΙ.Δ Αξιολόγηση σε επίπεδο συγχρηματοδοτούμενων προγραμμάτων

ΙΙΙ.Δ.1 Στοιχεία αξιολόγησης που εισήχθησαν μετά το 2006

Κατά τα πρώτα έτη εφαρμογής του εν λόγω καθεστώτος, τα συγχρηματοδοτούμενα προγράμματα προώθησης θεωρούνταν επιτυχημένα κυρίως εφόσον εφαρμόζονταν όπως είχε καθοριστεί στην αρχική πρόταση: δεν απαιτούνταν επίσημη αξιολόγηση και, συνεπώς, δεν προβλέπονταν έξοδα εκτίμησης (εφόσον διεξαγόταν αξιολόγηση).

Για την αντιμετώπιση της εν λόγω κατάστασης ελήφθησαν διάφορα μέτρα:

- Τον Οκτώβριο του 2007, διανεμήθηκε στις εθνικές αρχές ένα έγγραφο στο οποίο ορίζονταν οι κατευθυντήριες γραμμές για την αξιολόγηση των προγραμμάτων, υπόψη των προτεινόντων οργανισμών. Το εν λόγω έγγραφο λάμβανε υπόψη όλες τις συστάσεις τόσο του ελέγχου του τομέα όσο και των συμβούλων. Στη συνέχεια το έγγραφο καταρτίστηκε εκ νέου και το σημείο που αφορούσε τις διατάξεις εκτίμησης πλέον περιλαμβάνεται στο «Επεξηγηματικό σημείωμα για τα προγράμματα προώθησης που χρηματοδοτούνται εν μέρει από την ΕΕ», το οποίο επισυνάπτεται στο έντυπο αίτησης. Το δεύτερο μέρος που αφορούσε την ίδια την αξιολόγηση επισυνάπτεται στο «Εγχειρίδιο των διαδικασιών για την εξέταση και έγκριση των προτεινόμενων προγραμμάτων για την προώθηση των γεωργικών προϊόντων».

- Το υπόδειγμα σύμβασης που τίθεται στη διάθεση των εθνικών αρχών τροποποιήθηκε προκειμένου να επιτρέπει την αξιολόγηση των αποτελεσμάτων των προγραμμάτων με τη βοήθεια ενός εξωτερικού φορέα. Επιπλέον, ο προϋπολογισμός που διατέθηκε για την αξιολόγηση του προγράμματος αυξήθηκε από 3 σε 5% (για την τελική του αξιολόγηση) και τυχόν αχρησιμοποίητα γενικά έξοδα του προϋπολογισμού μπορούν επίσης να προστεθούν ως επιπλέον χρηματοδότηση για την εν λόγω αξιολόγηση.

ΙΙΙ.Δ.2 Πρώτη εκτίμηση επιπτώσεων των προγραμμάτων

Από το 2008, μετά τη λήξη των προγραμμάτων διεξάγεται μια εκτίμηση των επιπτώσεών τους, η οποία περιλαμβάνεται στις τελικές εκθέσεις που εξετάζονται από τους διαχειριστές των προγραμμάτων. Η εν λόγω εκτίμηση χρησιμοποιεί δείκτες όπως είναι ο ρυθμός εκτέλεσης του προϋπολογισμού ή ο βαθμός συμμόρφωσης του εφαρμοστέου προγράμματος με το προτεινόμενο. Τα μέτρα που περιλαμβάνονται στα προγράμματα έχουν ολοένα και μεγαλύτερη επιτυχία. Μέχρι σήμερα, οι εκθέσεις συντάσσονται από τους ίδιους τους προτείνοντες οργανισμούς. Από το 2010 και στο εξής, οι αξιολογήσεις θα διεξάγονται από ανεξάρτητους φορείς αξιολόγησης.

Ένας καλός δείκτης ποιότητας των εργαλείων προώθησης που αναπτύχθηκαν κατά την υλοποίηση των προγραμμάτων προώθησης και των θετικών τους επιπτώσεων είναι το γεγονός ότι, έπειτα από την ολοκλήρωση αρκετών προγραμμάτων, ο προτείνων οργανισμός υπέβαλε αίτημα να του επιτραπεί η παραγωγή πρόσθετων ποσοτήτων από τα εν λόγω εργαλεία για περαιτέρω χρήση με δικό του κόστος.

ΙΙΙ.Ε Αξιολόγηση των δραστηριοτήτων υπό την άμεση διαχείριση της Επιτροπής

ΙΙΙ.Ε.1. Αποστολές υψηλού επιπέδου: αξιολόγηση των επιπτώσεών τους

Εμπορική αποστολή υψηλού επιπέδου στην Ινδία (Μάρτιος 2007)

Η αποστολή εκπλήρωσε τον «πρωτοπόρο» ρόλο της ανοίγοντας τις πόρτες της σχετικά νέας ινδικής αγοράς στους ευρωπαίους εξαγωγείς, διαδίδοντας παράλληλα το μήνυμα περί ποιότητας και ποικιλομορφίας των ευρωπαϊκών προϊόντων. Η εν λόγω επίσκεψη αντιμετωπίστηκε θερμά από τα μέσα ενημέρωσης της Ινδίας (επιτυγχάνοντας προβολή στα μέσα ενημέρωσης που υπολογίζεται σε 1,25 εκατ. ευρώ). Η ευρωπαϊκή διάσταση έκανε ιδιαίτερη εντύπωση. Η επίσκεψη διαδραμάτισε καίριο ρόλο στη μείωση των υπερβολικά υψηλών δασμών εισαγωγής της Ινδίας για τα οινοπνευματώδη.

Εκστρατεία προώθησης στην Κίνα (Μάιος 2008)

Η προβολή στα μέσα μαζικής ενημέρωσης που οφείλεται στην αποστολή υπολογίζεται σε 450.000 ευρώ, καλύπτοντας 25.000.000 άτομα. Αρκετές χιλιάδες επισκεπτών παραβρέθηκαν στο περίπτερο της ΕΕ, το οποίο βρισκόταν στο κέντρο των υπολοίπων ευρωπαϊκών περιπτέρων: 967 επισκέπτες άφησαν τις επαγγελματικές τους κάρτες και συμπληρώθηκαν 1.127 ερωτηματολόγια.

Εκδήλωση προώθησης στο Κέιπ Τάουν, Νότια Αφρική (Σεπτέμβριος 2008)

Η εκδήλωση αποτελούσε πρωτίστως μία επιχείρηση δημοσίων σχέσεων προς τους αξιωματούχους της Νότιας Αφρικής και τους ευρωπαίους εξαγωγείς, με την οποία παρουσιαζόταν η στήριξη που προσέφερε η ΕΕ στις προσπάθειές τους να κατακτήσουν νέες παγκόσμιες αγορές.

Εμπορική αποστολή υψηλού επιπέδου στην Κίνα (Μάιος 2009)

Τα μέσα ενημέρωσης επεφύλαξαν θερμή υποδοχή στην ευρωπαϊκή αντιπροσωπεία, δημιουργώντας προβολή στα μέσα ενημέρωσης ύψους 1.500.000 εκατ. ευρώ για κάλυψη 49.600.000 ατόμων. Αρκετές χιλιάδες επισκεπτών παραβρέθηκαν στο περίπτερο της ΕΕ, το οποίο, όπως και κατά το προηγούμενο έτος, βρισκόταν στο κέντρο των υπολοίπων ευρωπαϊκών περιπτέρων:

Εκδήλωση προώθησης στο Χονγκ Κονγκ (Μάιος 2009).

Το σεμινάριο παρακολούθησαν 50 συμμετέχοντες και το φεστιβάλ 200. Περίπου 8.000 άτομα επισκέφθηκαν το περίπτερο. Την εκδήλωση κάλυψαν 7 δημοσιεύματα στον Τύπο, αξίας 6.656 ευρώ, έναντι κυκλοφορίας 260.000 φύλλων.

ΙΙΙ.Ε.2. Εκτίμηση της εκστρατείας προώθησης της βιολογικής γεωργίας για την περίοδο 2006-2009

Τα αποτελέσματα της εκστρατείας προώθησης βιολογικών τροφίμων και βιολογικής γεωργίας υπήρξαν πολύ θετικά. Αν και ο προϋπολογισμός ήταν περιορισμένος, ιδίως συγκριτικά με ορισμένες μεγαλύτερες εθνικές ή ιδιωτικές εκστρατείες, προσφέρθηκαν απλά και αποτελεσματικά εργαλεία αποτελεσματικότητας και ενημέρωσης σε αρκετές διαφορετικές ομάδες-στόχους. Επίσης, δημιουργήθηκαν και μεταφράστηκαν περισσότερες από 150 σελίδες κειμένου που παρείχαν πληροφορίες για τον εν λόγω τομέα και τον προωθούσαν σε διάφορές ομάδες-στόχους.

Η αξιολόγηση έδειξε ότι οι ομάδες-στόχοι αποδέχτηκαν και χρησιμοποίησαν τα εργαλεία, ιδίως σε χώρες όπου ο τομέας παρουσιάζει μικρότερη ανάπτυξη και οι πρωτοβουλίες σε εθνικό επίπεδο είναι πιο περιορισμένες. Τα συγχρηματοδοτούμενα προγράμματα για την προώθηση βιολογικών προϊόντων χρησιμοποιούν αυτό το νέο υλικό που αναπτύχθηκε στο πλαίσιο της εκστρατείας. Αυτό επιτρέπει στα εν λόγω προγράμματα να λειτουργούν με μικρότερο προϋπολογισμό από ό,τι θα χρειαζόταν υπό άλλες συνθήκες, καθώς δεν απαιτείται χρηματοδότηση της ανάπτυξης νέου υλικού προώθησης για το οποίο υπάρχει ήδη το αντίστοιχο υλικό.

Τα στατιστικά στοιχεία όσον αφορά την επισκεψιμότητα στον δικτυακό τόπο είναι επίσης πολύ ενθαρρυντικά. Ο δικτυακός τόπος έχει ήδη τις περισσότερες επισκέψεις από όλους τους δευτερεύοντες δικτυακούς τόπους της ΓΔ Γεωργίας στο Europa, με 70-80.000 επισκέψεις μηνιαίως και 15.000-30.000 τηλεφορτώσεις υλικού, κατά μέσο όρο. Για το 2008, κατά τους πέντε πρώτους μήνες έπειτα από την έναρξη της εκστρατείας, καταγράφηκαν 186.991 επισκέψεις στον δικτυακό τόπο, γεγονός το οποίο θεωρήθηκε επιτυχία. Καθόλη τη διάρκεια του 2009, ο δικτυακός τόπος είχε 1.070.000 επισκέψεις (ο αριθμός αυτός αντιπροσωπεύει το 63% του συνόλου των επισκέψεων σε όλο τον δικτυακό τόπο της ΓΔ Γεωργίας. Σημειώνοντας υψηλές επιδόσεις σε σημαντικές μηχανές αναζήτησης, ο δικτυακός τόπος αποτέλεσε σημείο αναφοράς για όλους όσοι αναζητούσαν πληροφορίες σχετικά με τα βιολογικά τρόφιμα και τη βιολογική γεωργία.

IV. Γενικά συμπεράσματα

Η περίοδος 2006-2010 χαρακτηρίζεται από διάφορες τροποποιήσεις του καθεστώτος των συγχρηματοδοτούμενων προγραμμάτων της ΕΕ για την προώθηση των γεωργικών προϊόντων:

- Απλοποίηση: οι δύο κανονισμοί του Συμβουλίου συγχωνεύθηκαν σε έναν και οι δύο κανονισμοί της Επιτροπής συγχωνεύτηκαν επίσης σε έναν.

- Η διαδικασία επιλογής για τα νέα προγράμματα σε επίπεδο Επιτροπής βελτιώθηκε μέσω της θέσπισης κατευθυντήριων γραμμών και της εισαγωγής μεθόδων ποσοτικής αξιολόγησης (κλίμακα αξιολόγησης) και τιμών κόστους αναφοράς για τις διάφορες δράσεις που περιλαμβάνονται στα προγράμματα.

- Υπήρξαν βελτιώσεις όσον αφορά την εκτίμηση επιπτώσεων των προγραμμάτων κατά τη διάρκεια και κατά το τέλος υλοποίησής τους.

- Υγιής διαχείριση: η διαχείριση των προγραμμάτων βελτιώθηκε. Ο βαθμός υλοποίησης (δαπάνες/πιστώσεις) του τομέα αυξήθηκε σημαντικά, στο περίπου 100%.

- Τέλος, κατά το χρονικό διάστημα που καλύπτεται από την υποβαλλόμενη έκθεση, το καθεστώς προώθησης χρησιμοποιήθηκε επίσης για την αντιμετώπιση των συνεπειών της κρίσης σε δύο περιπτώσεις: τη γρίπη των πτηνών (2007) και την κρίση στον τομέα των γαλακτοκομικών προϊόντων (2008).

Οι Πρόσφατοι έλεγχοι που διενεργήθηκαν, έγιναν από το Ελεγκτικό Συνέδριο και τη μονάδα λογιστικού ελέγχου της ΓΔ Γεωργίας και Αγροτικής Ανάπτυξης επιβεβαίωσαν τις εν λόγω βελτιώσεις. Εντούτοις, πρέπει να γίνουν και άλλες βελτιώσεις:

- Η ποιότητα των προγραμμάτων που αποστέλλονται στις υπηρεσίες της Επιτροπής πρέπει να βελτιωθεί περαιτέρω. Οι κατευθυντήριες γραμμές που έχουν ήδη θεσπιστεί και επικαιροποιηθεί είναι βέβαιο ότι θα συμβάλλουν προς αυτή την κατεύθυνση.

- Η επιλογή, παρακολούθηση και ο έλεγχος των προγραμμάτων από τις αρμόδιες αρχές των κρατών μελών πρέπει επίσης να βελτιωθούν περαιτέρω. Πρέπει να δοθεί μεγαλύτερη προσοχή στις διαδικασίες υποβολής προσφορών που εφαρμόζονται για την επιλογή των φορέων εφαρμογής. Σε αυτό το πλαίσιο, τόσο το άρθρο 9 παράγραφος 2 στοιχείο ε) όσο και το άρθρο 12 παράγραφος 2 τονίζουν τις τεχνικές και οικονομικές ικανότητες που οφείλουν να έχουν οι εν λόγω φορείς προκειμένου να διασφαλίζουν ότι οι δράσεις προώθησης εφαρμόζονται με τον πλέον αποτελεσματικό τρόπο.

- Η διαδικασία που εφαρμόζεται επί του παρόντος για την έγκριση των συγχρηματοδοτούμενων προγραμμάτων είναι μάλλον δυσκίνητη. Τα προγράμματα αξιολογούνται δύο φορές: σε επίπεδο κράτους μέλους και στη συνέχεια σε επίπεδο ΕΕ. Η διαδικασία επιλογής διαρκεί συνολικά επτά μήνες. Ωστόσο, όπως φαίνεται στον Πίνακα 3 στη σελίδα 6 της παρούσας έκθεσης, απορρίπτονται περισσότερα από το 50% των προγραμμάτων που λαμβάνει η Επιτροπή.

Η τρέχουσα πολιτική ενημέρωσης και προώθησης θα επανεξεταστεί παράλληλα με τη συζήτηση για τη μεταρρύθμιση της ΚΓΠ, μετά το 2013. Τα όργανα προώθησης θα πρέπει να παράσχουν στους παραγωγούς της ΕΕ ένα αποτελεσματικό εργαλείο και να προσπαθήσουν ταυτόχρονα να περιορίσουν τον διοικητικό φόρτο.

[1] Κανονισμός (ΕΚ) αριθ. 3/2008 του Συμβουλίου της 17ης Δεκεμβρίου 2007, ΕΕ L 3 της 5.1.2008, σ. 1.

[2] Το 2006 καλύπτεται εξολοκλήρου από την παρούσα έκθεση.

[3] Κανονισμός (ΕΚ) αριθ. 501/2008 της Επιτροπής της 5ης Ιουνίου 2008, ΕΕ L 147 της 6.6.2008, σ. 3.

[4] Διεθνές Συμβούλιο Ελαιολάδου.

[5] Η υπέρβαση εκτέλεσης το 2007 και το 2008 καλύφθηκε από μεταφορές.

[6] SMART: Συγκεκριμένοι, μετρήσιμοι, εφικτοί, ρεαλιστικοί και χρονικά προσδιορισμένοι.