[pic] | KOMISJA WSPÓLNOT EUROPEJSKICH |

Bruksela, dnia 7.2.2007

KOM(2007)49 wersja ostateczna

SPRAWOZDANIE KOMISJI DLA RADY, PARLAMENTU EUROPEJSKIEGO, EUROPEJSKIEGO KOMITETU EKONOMICZNO-SPOŁECZNEGO I KOMITETU REGIONÓW

na temat równości kobiet i mężczyzn – 2007

SPIS TREŚCI

1. Wprowadzenie 3

2. Główne zmiany 3

2.1 Polityka i prawodawstwo 3

2.2 Różnice w traktowaniu kobiet i mężczyzn 5

3. Wyzwania i wytyczne strategiczne 7

3.1 Niwelowanie różnic miedzy kobietami a mężczyznami na rynku pracy 7

3.2 Wspieranie lepszej równowagi między kobietami a mężczyznami w podziale obowiązków prywatnych i rodzinnych 8

3.3 Zapewnienie pełnego wsparcia polityki spójności i rozwoju obszarów wiejskich na rzecz polityki równości kobiet i mężczyzn 8

3.4 Zapewnienie rzeczywistego wprowadzenia w życie ram prawnych 9

4. Wnioski 10

ANNEX 11

1. WPROWADZENIE

Na posiedzeniu wiosennym Rada Europejska w marcu 2003 r. zwróciła się do Komisji z wnioskiem o zdawanie jej corocznie sprawozdania z postępów w zakresie wspierania równości mężczyzn i kobiet oraz z inicjatyw mających na celu włączenie wymiaru równości płci do polityki. Niniejsze sprawozdanie jest czwartym sprawozdaniem w tej sprawie.

W dziedzinie równości kobiet i mężczyzn w Unii Europejskiej w roku 2006 miały miejsce dwa istotne wydarzenia: przyjęcie przez Komisję mapy drogowej w dziedzinie równości na lata 2006-2010 oraz przyjęcie przez Radę Europejską paktu na rzecz równości płci. Obie te kluczowe inicjatywy świadczą o aktywnym zaangażowaniu UE w osiąganie rzeczywistej równości kobiet i mężczyzn.

Obecnie, po rozszerzeniu, licząca 27 państw członkowskich Unia Europejska przygotowuje się do świętowania pięćdziesiątej rocznicy polityki równości kobiet i mężczyzn i do obchodów Europejskiego Roku Równych Szans dla Wszystkich. Ponadto polityka równości jawi się jako nić przewodnia dwóch aktualnych wyzwań: wzrostu gospodarczego połączonego ze wzrostem zatrudnienia oraz zmian demograficznych. Potrzebne będzie silne wsparcie ze strony polityki spójności, której nowy okres programowania rozpocznie się w roku 2007.

2. Główne zmiany

2.1 Polityka i prawodawstwo

Wraz z przyjęciem mapy drogowej na rzecz równości kobiet i mężczyzn [1] z dnia 1 marca 2006 r. Komisja określiła swoje priorytety i ramy działania mające na celu wspieranie równości do roku 2010, kontynuując w ten sposób realizację zadania wspierania równości kobiet i mężczyzn oraz zapewniając udział wszystkich gałęzi polityki w realizacji tego celu. Mapa drogowa dowodzi zaangażowania Komisji w kontynuację i intensyfikację działań w tym kierunku. Szczegółowe sprawozdanie w tej sprawie będzie sporządzane co roku.

Na posiedzeniu Rady Europejskiej w dniach 23 i 24 marca 2006 r. państwa członkowskie zatwierdziły Europejski pakt na rzecz równości płci [2]. Pakt ten jest wyrazem woli państw członkowskich do świadomego zaangażowania się we wdrażanie polityki mającej na celu wspieranie zatrudnienia kobiet i zapewnienie lepszej równowagi między życiem zawodowym a życiem prywatnym w celu sprostania wyzwaniom demografii. W związku z tym rozwój usług opieki nad dziećmi dla realizacji celów z Barcelony[3] wydaje się kwestią podstawową.

Związane ze spadkiem liczby urodzeń starzenie się populacji stawia ogromne wyzwania przed naszymi społeczeństwami; problemom tym poświęcony jest komunikat w sprawie demograficznej przyszłości Europy [4], przyjęty przez Komisję dnia 12 października 2006 r. W sposób oczywisty widoczne jest, że polityka równości kobiet i mężczyzn w istotny sposób przyczyni się do stawienia czoła tym wyzwaniom. Z jednej strony poprzez stymulację zatrudnienia kobiet, co zrekompensuje przewidywany spadek populacji aktywnej zawodowo; z drugiej strony poprzez wspieranie indywidualnych wyborów kobiet i mężczyzn, w tym posiadania tylu dzieci, ile pragną mieć.

Równocześnie Komisja rozpoczęła formalne konsultacje z partnerami społecznymi [5] w sprawie możliwości ukierunkowania działania wspólnotowego dotyczącego życia zawodowego, życia prywatnego i życia rodzinnego, w tym wspierania elastycznego systemu pracy, rozwoju usług opieki nad dziećmi i usług opiekuńczych oraz ewentualnych zmian istniejących przepisów w sprawie urlopów macierzyńskich i urlopów wychowawczych[6].

Ramy prawne równości kobiet i mężczyzn poprawiły się w sposób widoczny wraz z przyjęciem, w czerwcu 2006 r., dyrektywy[7] upraszczającej i unowocześniającej istniejące prawodawstwo wspólnotowe w dziedzinie równego traktowania kobiet i mężczyzn w kwestiach zatrudnienia. Lepsza przejrzystość prawa powinna prowadzić do jego lepszego stosowania, przyczyniając się tym samym do realizacji celu „lepsze prawodawstwo”. Państwa członkowskie powinny dokonać transpozycji tej dyrektywy do ustawodawstwa krajowego najpóźniej do sierpnia 2008 r. W kwestiach dotyczących transpozycji dyrektywy z 2002 r. w sprawie równego traktowania[8], przeciwko dziewięciu państwom członkowskim zostały wszczęte postępowania w sprawie naruszenia przepisów wspólnotowych, z czego cztery nie zostały jeszcze zamknięte z końcem 2006 r.

W grudniu 2006 r. przyjęto rozporządzenie w sprawie utworzenia Europejskiego Instytutu ds. Równości Mężczyzn i Kobiet [9]. Zadaniem Instytutu jest zapewnianie istotnego wsparcia specjalistycznego na cele rozwoju polityki równości kobiet i mężczyzn.

W roku 2006 przyjęto nowe rozporządzenia dotyczące funduszy strukturalnych [10] oraz nowe wspólnotowe wytyczne strategiczne w sprawie spójności[11] na lata 2007-2013, zakładające zarówno pewne działania szczególne, jak i włączenie perspektywy równości do wszystkich prowadzonych działań[12]. Ich wdrożenie będzie należało w głównej mierze do państw członkowskich poprzez narodowe strategiczne ramy odniesienia oraz programy operacyjne. Rozporządzenie w sprawie Europejskiego Funduszu Rolnego na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich obejmuje również zasadę równości mężczyzn i kobiet[13] w polityce wspierania rozwoju obszarów wiejskich. Poza tym wspólnotowy program Progress[14] obejmuje część poświęconą równości kobiet i mężczyzn, obejmującą wsparcie wspólnotowej polityki równości płci w dziedzinie zatrudnienia i solidarności społecznej.

Ubóstwo jest często udziałem kobiet, w szczególności wśród osób starszych lub w rodzinach, w których jedno z rodziców samotnie wychowuje dzieci. Poza tym system opieki zdrowotnej i ochrony socjalnej nie zawsze uwzględnia różne potrzeby kobiet i mężczyzn. W związku z tym wspieranie równości kobiet i mężczyzn jest jednym z ogólnych celów nowych ram na rzecz procesu ochrony socjalnej i integracji społecznej , przyjętych przez Radę Europejską w marcu 2006 r.[15] Ich wdrożenie powinno przyczynić się do prowadzenia polityki mającej na celu zmniejszenie rozbieżności między kobietami a mężczyznami w tych dziedzinach.

W kwestiach przemocy i handlu ludźmi Komisja przedstawiła w komunikacie z sierpnia 2006 r. plan działania mający na celu zbadanie przestępczości i wymiaru sprawiedliwości w sprawach karnych[16], w tym w kwestii handlu ludźmi, przemocy wobec kobiet oraz przemocy w rodzinie. W dużej mierze przyczyni się on do poprawy stanu wiedzy na temat tych plag, których głównymi ofiarami padają kobiety.

Równość mężczyzn i kobiet uznawana jest za czynnik rozwoju gospodarczego również w ramach polityki zagranicznej UE. Na początek 2007 roku Komisja przygotowuje komunikat na temat wprowadzenia wymiaru równości płci do współpracy na rzecz rozwoju . Poza tym w listopadzie 2006 r. przyjęty został, w ramach partnerstwa Euromed , pięcioletni plan działania na rzecz wzmocnienia roli kobiet w społeczeństwie państw śródziemnomorskich. Plan ten stanowi ramy, w których UE i państwa śródziemnomorskie będą współpracować na rzecz wzmocnienia roli kobiet w dziedzinie społecznej, politycznej, gospodarczej i kulturalnej.

2.2 Różnice w traktowaniu kobiet i mężczyzn

W ciągu ostatnich lat liczba zatrudnionych kobiet, w tym kobiet starszych, znacząco wzrosła. Nadal nie zmienia to jednak wyraźnie niekorzystnej sytuacji kobiet na rynku pracy w porównaniu z mężczyznami. Różnice pozostają istotne i zawsze są na niekorzyść kobiet. Rozbieżności w systemach pracy oraz segregacja na rynku zatrudnienia nie zmniejszają się, co odzwierciedla nadal wysoka i utrzymująca się różnica wynagrodzeń.

Siłą napędową wzrostu zatrudnienia w Europie są nadal kobiety. Od chwili rozpoczęcia realizacji strategii lizbońskiej w 2000 r. zajęły one sześć z ośmiu milionów miejsc pracy utworzonych w Europie. W 2005 r. stopa zatrudnienia kobiet wzrosła dwunasty rok z rzędu, stabilizując się na poziomie 56,3 %, czyli 2,7 punktu procentowego powyżej poziomu z roku 2000, wobec wzrostu stopy zatrudnienia mężczyzn w wysokości 0,1 punktu procentowego. Kontynuacja tej tendencji wzrostowej[17] umożliwiłaby realizację celu strategii lizbońskiej: uzyskanie stopy zatrudnienia kobiet w wysokości 60 % w 2010 r. Podobnie, wzrost stopy zatrudnienia kobiet w wieku powyżej 55 lat był o wiele szybszy niż wzrost stopy zatrudnienia mężczyzn i osiągnął wartość 33,7 %, czyli prawie 7 punktów procentowych więcej niż w 2000 r.

W związku z powyższym różnice w stopach zatrudnienia kobiet i mężczyzn spadły do 15 punktów procentowych w 2005 r., co stanowi spadek o 2,6 punktu procentowego w ciągu pięciu lat. Należy podkreślić, że różnica ta zmienia się w istotny sposób w zależności od wieku, gdyż wynosi jedynie 5,9 punktu procentowego wśród młodzieży (15-24 lata), 16,7 punktu procentowego wśród pracowników w wieku od 25 do 54 lat, osiągając najwyższą wartość 18,1 punktu procentowego dla osób w wieku powyżej 55 lat. Pozytywne zmiany w zatrudnieniu kobiet odzwierciedlają się również w proporcjonalnie szybszym spadku stopy bezrobocia wśród kobiet – różnica w stosunku do mężczyzn spadła z 2,8 punktów procentowych w 2000 r. do 2,0 w 2005 r.

Mimo tych pozytywnych zmian kobiety mają nadal trudności z godzeniem życia zawodowego z życiem prywatnym , a także z nierównym podziałem obowiązków domowych i rodzinnych. Na uwagę zasługuje fakt, że stopa zatrudnienia kobiet pomiędzy 20 a 49 rokiem życia, mających dzieci, spada o 15 punktów procentowych, podczas gdy porównywalna stopa zatrudnienia mężczyzn wzrasta o 6 punktów. Poza tym rosnące zapotrzebowanie na elastyczność siły roboczej uderza w większej mierze w kobiety. Blisko jedna trzecia kobiet pracuje w niepełnym wymiarze czasu pracy (32,9 % w 2006 r.) wobec jedynie 7,7 % mężczyzn; 14,8 % kobiet pracuje na podstawie umów na czas określony, o jeden punkt procentowy więcej niż w przypadku mężczyzn. Korzystanie z elastycznych systemów pracy może odzwierciedlać upodobania osobiste, ale wyraźna różnica między kobietami i mężczyznami w tej dziedzinie wskazuje na brak równości w korzystaniu z własnego czasu.

Poza tym rynek pracy pozostaje w dużej mierze podzielony. Zmiany w zakresie wskaźników segregacji zawodowej i sektorowej według płci nie wskazują na istotną poprawę sytuacji. Wydaje się w związku z tym, iż wzrost zatrudnienia kobiet następuje przede wszystkim w sektorach działalności i w zawodach w większości sfeminizowanych. Prawie cztery pracownice na dziesięć pracują albo w administracji publicznej, albo w edukacji, albo w opiece zdrowotnej i w działalności socjalnej, podczas gdy połowa pracownic to urzędniczki zatrudnione w administracji, sprzedawczynie lub pracownice mało albo zupełnie niewykwalifikowane.

Poza tym istnieje wyraźna nierównowaga między kobietami a mężczyznami dotycząca ich obecności na stanowiskach decyzyjnych , zarówno politycznych, jak i gospodarczych. Kobiety stanowią mniej niż jedną trzecią pracowników wyższego szczebla, a w zarządach 50 największych przedsiębiorstw europejskich notowanych na giełdach zasiadała w roku 2005 jedna kobieta na dziesięciu mężczyzn. W parlamentach krajowych zasiada średnio jedynie 24 % kobiet. Proporcja ta wynosi 33 % w Parlamencie Europejskim.

Segregację odnajdujemy również w dziedzinie edukacji . Mimo że kobiety stanowią obecnie większość nowych absolwentów studiów wyższych (59 %), kierunki studiów pozostają w przeważającej mierze stereotypowe. Prawie połowa kobiet z wykształceniem wyższym ukończyła kierunki pedagogiczne, humanistyczne, artystyczne lub ochronę zdrowia, podczas gdy kierunki te ukończyła zaledwie niecała jedna czwarta grupy absolwentów płci męskiej. Na przeciwnym biegunie znajdują się studia techniczne, które ukończyła co dziesiąta absolwentka, wobec czterech na dziesięciu absolwentów płci męskiej.

Jedną z konsekwencji tych różnic i nierówności odczuwanych przez kobiety na rynku pracy mierzy się stałą obecnością różnic w wynagrodzeniu kobiet i mężczyzn. Kobiety zarabiają średnio 15 % mniej niż mężczyźni za każdą przepracowaną godzinę[18].

W kwestiach społecznych kobietom grozi większe ryzyko wykluczenia i ubóstwa, w szczególności wśród osób starszych i rodziców samotnie wychowujących dzieci. Zagrożenie ubóstwem wśród kobiet w wieku powyżej 65 lat wynosi 20 %, czyli o 5 punktów procentowych więcej niż w stosunku do mężczyzn, podczas gdy dla rodzin rodziców samotnie wychowujących dzieci[19] wynosi ono 34 %. Ponadto długotrwałe bezrobocie dotyka 4,5 % kobiet, czyli 1 punkt procentowy więcej niż w przypadku mężczyzn. Kobiety stanowią również większość osób nieaktywnych zawodowo, w związku z czym są szczególnie narażone na ryzyko ubóstwa.

3. Wyzwania i wytyczne strategiczne

Wiosną 2006 r. Rada Europejska podkreśliła, że polityka równości kobiet i mężczyzn jest podstawowym instrumentem wzrostu gospodarczego, dobrobytu i konkurencyjności. Europejska strategia na rzecz wzrostu gospodarczego i zatrudnienia podkreśla również wkład równości kobiet i mężczyzn w realizację celów strategii lizbońskiej. W celu pełnego wykorzystania potencjału produkcyjnego europejskiej siły roboczej konieczne jest wspieranie uczestnictwa kobiet w rynku pracy i stałej ich na nim obecności oraz zniesienie rozbieżności we wszystkich dziedzinach między mężczyznami i kobietami. By stawić czoła tym wyzwaniom, w polityce równości konieczne będzie aktywne wsparcie polityki spójności oraz skuteczne wdrożenie prawodawstwa w dziedzinie równego traktowania. Komisja wspierać będzie działania państw członkowskich w znacznej liczbie dziedzin kluczowych, w których stale oczekuje się istotnego postępu, z uwzględnieniem priorytetów podkreślonych w mapie drogowej na rzecz równości.

3.1 Niwelowanie różnic miedzy kobietami a mężczyznami na rynku pracy

Dostęp do płatnego i dobrego zatrudnienia zapewnia kobietom i mężczyznom niezależność ekonomiczną. Jednak nadal istnieją istotne różnice między kobietami a mężczyznami, w szczególności w kwestiach dotyczących systemu pracy (praca w niepełnym wymiarze godzin, umowy na czas określony) oraz sektorów i wykonywanych zawodów. Konieczna jest analiza czynników leżących u podstaw tych różnic i stawienie czoła w sposób konkretny czynnikom leżącym u podstaw tych różnic.

- Przyczyny segregacji na rynku pracy, wynikające w szczególności ze stereotypów w wyborze ścieżki kształcenia, szkolenia i orientacji zawodowej, powinny być zwalczane w sposób aktywny;

- Konieczne jest wzmożenie wysiłków mających na celu przezwyciężenie przeszkód utrudniających kobietom dostęp do stanowisk decyzyjnych i kierowniczych;

- Należy kontynuować walkę z różnicami w wynagrodzeniach między kobietami a mężczyznami, przy współpracy ze wszystkimi zainteresowanymi stronami. Szczególną uwagę należy zwrócić na niski poziom wynagrodzeń w zawodach i sektorach silnie sfeminizowanych oraz na przyczyny prowadzące do zmniejszania wynagrodzeń w zawodach i sektorach, które się feminizują;

- W tworzeniu, wdrażaniu i realizacji polityki elastyczności i pewności zatrudnienia (flexisecurity)[20] powinno się uwzględniać jej wpływ na równość kobiet i mężczyzn i dążyć do tego, by nie dotyczyła ona przede wszystkim kobiet ze względu na aspekt „elastyczności”, a mężczyzn pod względem aspektu „pewności zatrudnienia”;

- W polityce i działaniach mających na celu wzrost zatrudnienia w szczególnych grupach docelowych: wśród młodzieży, pracowników starszych, bezrobotnych od dłuższego czasu, mniejszości etnicznych, pracowników migrujących i osób niepełnosprawnych należy uwzględniać sytuacje i przeszkody specyficzne dla mężczyzn i kobiet w obrębie każdej z tych grup.

3.2 Wspieranie lepszej równowagi między kobietami a mężczyznami w podziale obowiązków prywatnych i rodzinnych

Wolny wybór w zakresie godzenia życia zawodowego z życiem prywatnym jest ograniczony ze względu na wiele czynników, na przykład brak usług opieki nad dziećmi, aspekty finansowe, negatywny wpływ na karierę zawodową, ryzyko utraty nabytych umiejętności, trudności z powrotem do zawodu, czy też presja stereotypów. Należy ponownie przeanalizować systemy urlopowe pod kątem lepszego podziału obowiązków prywatnych i rodzinnych między mężczyzn i kobiety i wsparcia w ten sposób jakości życia i dobrobytu dzieci.

- Należy upewnić się, że prawo do urlopu wychowawczego mają zarówno mężczyźni, jak i kobiety, a w szczególności że są one przyznawane indywidualnie (są nieprzenoszalne), atrakcyjne finansowo, podzielne w czasie oraz ich długość nie jest przeszkodą w powrocie do zawodu;

- Uwzględniając starzenie się społeczeństwa UE, kwestią podstawowej wagi jest dalszy rozwój dostępnych i niedrogich usług zapewniających opiekę osobom pozostającym na utrzymaniu. Można również wziąć pod uwagę utworzenie „urlopów na opiekę nad rodzicami”, umożliwiających zajmowanie się starszymi rodzicami, atrakcyjnych zarówno dla mężczyzn, jak i dla kobiet;

- Należy wspierać wychowawcze urlopy ojcowskie, które umożliwiłyby wdrożenie ojców do zajęć domowych i rodzinnych od chwili narodzin dziecka;

- Wszystkie zainteresowane strony na wszystkich szczeblach powinny nasilić działania w walce ze stereotypami, nakierowując te działania przede wszystkim na mężczyzn i przedsiębiorstwa;

- Istotne jest zachowanie zdolności zatrudnienia pracowników będących na urlopie wychowawczym za pomocą środków aktywizujących podczas urlopu i przy powrocie do pracy. Obejmuje to środki zapewniające podtrzymywanie umiejętności pracownika oraz jego dostęp do możliwości szkoleń, jak również gwarancję kontynuacji kariery zawodowej;

- Przedsiębiorstwa, a szczególnie małe i średnie przedsiębiorstwa powinny otrzymywać pomoc we wdrażaniu środków umożliwiających godzenie życia zawodowego, życia prywatnego i życia rodzinnego.

3.3 Zapewnienie pełnego wsparcia polityki spójności i rozwoju obszarów wiejskich na rzecz polityki równości kobiet i mężczyzn

2007 jest pierwszym rokiem nowego okresu planowania budżetowego polityki spójności i rozwoju obszarów wiejskich. Polityka ta została nieco zmodyfikowana tak, by lepiej wspierać cele wytyczone w Lizbonie na rzecz wzrostu gospodarczego, wydajności i tworzenia miejsc pracy. Konieczne jest pełne wykorzystanie potencjału funduszy jako katalizatora polityki równości kobiet i mężczyzn.

- Państwa członkowskie powinny zapewnić wsparcie równości kobiet i mężczyzn oraz uwzględnianie aspektu równości płci na każdym etapie wdrażania funduszy, w szczególności włączając w ten proces w charakterze partnerów organy zajmujące się wspieraniem równości kobiet i mężczyzn[21];

- Dokumenty dotyczące planowania budżetu funduszy powinny wspierać i wprowadzać w życie dwutorowe podejście polityki równości poprzez szczególne środki, mające na celu wspieranie równości, oraz poprzez zwrócenie szczególnej uwagi, w jaki sposób inne projekty i zarządzanie funduszami mają wpływ na kwestie równości mężczyzn i kobiet[22];

- Fundusze powinny przyczyniać się do poprawy dostępu do zatrudnienia, do wzrostu uczestnictwa i zwiększania liczby zatrudnionych kobiet, a także do wspierania realizacji celów dotyczących struktur opieki nad dziećmi oraz rozwoju innych struktur opiekuńczych oraz do ułatwiania dostępu do nich[23]. Fundusze powinny również wspierać zakładanie przedsiębiorstw przez kobiety, w tym poprzez usługi dla przedsiębiorstw i dostęp do finansowania[24];

- Należy wspierać działania w zakresie problematyki równości propagujące wiedzę na ten temat, wymianę dobrych praktyk oraz kampanie uwrażliwiające; należy również ożywić dialog miedzy zainteresowanymi stronami[25].

3.4 Zapewnienie rzeczywistego wprowadzenia w życie ram prawnych

Dorobek wspólnotowy w zakresie równości kobiet i mężczyzn przyczynił się w dużej mierze do postępów dokonywanych od 50 lat; nadal zmienia się on i unowocześnia, stając się bardziej zrozumiałym i skuteczniejszym. Jednak istotne jest zapewnienie rzeczywistego wdrożenia prawodawstwa, które przekroczyłoby kwestie samej transpozycji dorobku. Do podmiotów krajowych należy aktywne wspieranie wdrażania tego prawodawstwa, w celu zapewnienia jego pełnego stosowania.

- Istotne jest podjęcie działań w zakresie równości kobiet i mężczyzn mających na celu poprawę możliwości organów wymiaru sprawiedliwości, w szczególności sędziów i adwokatów, udostępniając im odpowiednie szkolenia i wsparcie techniczne niezbędne w rozwiązywaniu problemów równości mężczyzn i kobiet pojawiających się w ich pracy;

- Państwa członkowskie i partnerzy społeczni powinni aktywnie wspierać rzeczywiste wdrażanie prawa równości traktowania kobiet i mężczyzn oraz stworzyć warunki umożliwiające jego przestrzeganie;

- Organy wspierające równość, przewidziane w dyrektywie 2002/73[26], mogą odgrywać aktywną rolę we wdrażaniu prawodawstwa. Powinny być one wspierane w działaniu poprzez zapewnienie im niezbędnych środków finansowych i zasobów ludzkich oraz zapewnienie im wszelkich kompetencji, o których mowa w dyrektywie.

4. Wnioski

Na podstawie niniejszego sprawozdania i z uwzględnieniem priorytetów przedstawionych w mapie drogowej i Europejskim pakcie na rzecz równości płci wzywa się Radę Europejską, aby nakłaniała państw członkowskich do stawiania czoła opisanym powyżej wyzwaniom, we współpracy ze wszystkimi zainteresowanymi stronami. Należy przy tym zwrócić szczególną uwagę na:

- użycie wszelkich środków w celu zniwelowania różnicy w wynagrodzeniach między kobietami a mężczyznami;

- lepsze uwzględnianie problematyki równości kobiet i mężczyzn we wdrażaniu polityki zatrudnienia;

- dalsze działania mające na celu umożliwienie mężczyznom i kobietom godzenia życia zawodowego, życia prywatnego i życia rodzinnego oraz wspieranie partnerów społecznych we wdrażaniu środków zmierzających w tym kierunku;

- przyjęcie podejścia w związku ze zmianami demograficznymi, które uwzględniałoby i wspierało równość kobiet i mężczyzn;

- pełne wykorzystanie potencjału polityki spójności i rozwoju obszarów wiejskich do wspierania równości kobiet i mężczyzn poprzez programy współfinansowane z funduszy strukturalnych;

- szybką transpozycję dyrektywy 2006/54/WE w sprawie równości traktowania mężczyzn i kobiet (przekształcenie) i 2004/113/WE w sprawie równości traktowania kobiet i mężczyzn w zakresie dostępu do towarów i usług oraz dostarczania towarów i usług.

ANNEX

This statistical annex provides an overview of the situation of women and men in the EU, its evolution over time and remaining gender gaps in different fields such as the labour market, education, presence in decision making positions and social inclusion. Indicators have been chosen according to their relevance in covering aspects of the lives of women and men and the availability of comparable and reliable data. These indicators were already presented in the previous reports in order to facilitate the follow-up from one year to another.

Employment rates

Over the last few years, progress has been achieved towards the Lisbon target of reaching an employment rate for women of 60% by 2010. Female employment rate has risen from 53.6% in 2000 to 56.3% in 2005 whereas over the same period male employment rate has remained stable (from 71.2% to 71.3%). As a result, the gap between women's and men's employment rates decreased from 17.6 percentage points (p.p.) in 2000 to 15 p.p. in 2005. At national level, significant differences exist across the EU, with an employment rate gap below 10 p.p. in Finland, Sweden, Denmark, the Baltic countries, Bulgaria and Slovenia but exceeding 20 p.p. in Cyprus, Spain, Italy, Greece and Malta. The gap between female and male employment rates remains much higher amongst older workers (55 to 64 years) at 18.1 p.p. in 2005, down from 20 p.p. in 2000. This reduction was due to a strong rise in the employment rate of older female workers, from 26.9% in 2000 to 33.7% in 2005.

Unemployment rates

The positive evolution of female employment was reflected in unemployment figures, as the gap between women's and men's unemployment rates narrowed from 2.8 p.p. in 2000 to 2.0 p.p. in 2005. This decrease occurred notably in countries where the gap was the highest in 2000 (Spain, Italy, Cyprus, Germany, France and Poland). Nevertheless women were still more likely to be unemployed than men as the unemployment rate was 9.9% among women in 2005 whereas it was 7.9% among men.

Part-time work

Women's participation in the labour market is still largely characterised by a high share of part-time work. In 2006, the share of women employees working part-time was 32.9% in the EU while the corresponding figure for men was 7.7%. The share of female part-timers exceeded 30% in France, Denmark and Luxembourg, 40% in Sweden, Austria, Belgium, United Kingdom and Germany and even reached 75% in the Netherlands. Conversely, the share of part-timers among female workers was very low in Bulgaria, Slovakia, Hungary, the Czech Republic and Latvia.

Reconciliation of professional , private and family life

Women's participation to employment is affected by their predominant role in the care of children and other dependant persons, such as elderly or disabled persons. The difficulties faced by women in reconciling their professional and private life are evidenced by the strong impact of parenthood on employment rates. Participation in employment and the amount of time worked by women between 20 and 49 years are closely linked to the number and age of their children, which is less the case for men. In 2005, the employment rate for women aged 20-49 was 61.1% when they had children under 12, compared with 76% when they did not. For men with children under 12, however, the employment rate was higher (91.5%) than for those without children (85.6%).

Education and research

In most Member States, more women than men reach a high level of education. However, once graduated, the presence of women clearly decreases at each step of the typical academic career. Indeed, women are more numerous and more successful than men at first degree level (59% of ISCED5a graduates), but their share decreases amongst PhDs (43% of ISCED6 graduates), and reaches a minimum amongst full professors (15% of Grade A full professors). Moreover, study fields continue to be greatly segmented with a low presence of women in engineering or science and technology and a high one in health, education or the humanities.

Segregation

The choice of study fields certainly impacts on the gender segregation of the labour markets evidenced both for occupations and economic sectors. Estonia, Cyprus, Slovakia, Finland and Hungary face high segregation in occupations whilst sectoral segregation is the highest in Estonia, Slovakia, Lithuania, Ireland, Finland and Sweden. In consequence of segregated labour markets there is an under-representation of women in sectors crucial for economic development and usually well remunerated. For example, only 29% of scientists and engineers in the EU are women.

Decision-making

The average number of female members of national parliaments (single/lower houses) was 24% in 2006, just 1 p.p. above the 2004 level. This share exceeds 30% in Germany, Austria, Spain and Belgium and 40% in Finland, the Netherlands, Denmark and Sweden. However, it was below 15% in Greece, France, Slovenia, Ireland and Romania and did not exceed 10% in Malta and Hungary. Regarding decision-making in the economic sphere, women's share among managers in enterprises and administrations was 32% in 2005, just 1 p.p. above the 2000 level. This share exceeded 35% in Baltic countries and France while it was lower than 15% in Malta and Cyprus.

At risk of poverty rate for older people

The consequence of the disadvantaged position of women on the labour market was visible in the gender gap in poverty risk, especially among older persons (aged 65 and over). The share of people being at risk of poverty (having an income below the threshold set at 60% of the national median income) is significantly higher for women than for men in the EU (20% vs. 15%) in almost all Member States. The gap exceeds 10 p.p. in five countries: Romania, Bulgaria, Ireland, Slovenia and Estonia.

Average age of women at first child

The average age of women at child bearing is still increasing, reaching 28.3 years in 2004. It is under 25 years for Bulgaria, Romania and the Baltic countries but was the highest in Germany, the Netherlands, Spain and the United Kingdom.

[pic]

[pic]

[pic]

[pic]

[pic]

[pic]

[pic]

[pic]

[pic]

[pic]

[pic]

[pic]

[pic]

[pic]

[pic]

[pic]

[pic]

[pic]

Employment rates (women and men aged 15-64) in EU Member States – 2000 and 2005

Women | Men | Gender gap |

2000 | 2005 | 2000 | 2005 | 2000 | 2005 |

EU (25 countries) | 53.6 | 56.3 | 71.2 | 71.3 | 17.6 | 15 |

Belgium | 51.5 | 53.8 | 69.5 | 68.3 | 18 | 14.5 |

Czech Republic | 56.9 | 56.3 | 73.2 | 73.3 | 16.3 | 17 |

Denmark | 71.6 | 71.9 | 80.8 | 79.8 | 9.2 | 7.9 |

Germany | 58.1 | 59.6 | 72.9 | 71.2 | 14.8 | 11.6 |

Estonia | 56.9 | 62.1 | 64.3 | 67 | 7.4 | 4.9 |

Greece | 41.7 | 46.1 | 71.5 | 74.2 | 29.8 | 28.1 |

Spain | 41.3 | 51.2 | 71.2 | 75.2 | 29.9 | 24 |

France | 55.2 | 57.6 | 69.2 | 68.8 | 14 | 11.2 |

Ireland | 53.9 | 58.3 | 76.3 | 76.9 | 22.4 | 18.6 |

Italy | 39.6 | 45.3 | 68 | 69.9 | 28.4 | 24.6 |

Cyprus | 53.5 | 58.4 | 78.7 | 79.2 | 25.2 | 20.8 |

Latvia | 53.8 | 59.3 | 61.5 | 67.6 | 7.7 | 8.3 |

Lithuania | 57.7 | 59.4 | 60.5 | 66.1 | 2.8 | 6.7 |

Luxembourg | 50.1 | 53.7 | 75 | 73.3 | 24.9 | 19.6 |

Hungary | 49.7 | 51 | 63.1 | 63.1 | 13.4 | 12.1 |

Malta | 33.1 | 33.7 | 75 | 73.8 | 41.9 | 40.1 |

Netherlands | 63.5 | 66.4 | 82.1 | 79.9 | 18.6 | 13.5 |

Austria | 59.6 | 62 | 77.3 | 75.4 | 17.7 | 13.4 |

Poland | 48.9 | 46.8 | 61.2 | 58.9 | 12.3 | 12.1 |

Portugal | 60.5 | 61.7 | 76.5 | 73.4 | 16 | 11.7 |

Slovenia | 58.4 | 61.3 | 67.2 | 70.4 | 8.8 | 9.1 |

Slovakia | 51.5 | 50.9 | 62.2 | 64.6 | 10.7 | 13.7 |

Finland | 64.2 | 66.5 | 70.1 | 70.3 | 5.9 | 3.8 |

Sweden | 70.9 | 70.4 | 75.1 | 74.4 | 4.2 | 4 |

United Kingdom | 64.7 | 65.9 | 77.8 | 77.6 | 13.1 | 11.7 |

Bulgaria | 46.3 | 51.7 | 54.7 | 60 | 8.4 | 8.3 |

Romania | 57.5 | 51.5 | 68.6 | 63.7 | 11.1 | 12.2 |

Eurostat, Labour Force Survey (LFS), annual averages

Employment rates of older workers (women and men aged 55-64) in EU Member States – 2000 and 2005

Women | Men | Gender gap |

2000 | 2005 | 2000 | 2005 | 2000 | 2005 |

EU (25 countries) | 26.9 | 33.7 | 46.9 | 51.8 | 20 | 18.1 |

Belgium | 16.6 | 22.1 | 36.4 | 41.7 | 19.8 | 19.6 |

Czech Republic | 22.4 | 30.9 | 51.7 | 59.3 | 29.3 | 28.4 |

Denmark | 46.6 | 53.5 | 64.1 | 65.6 | 17.5 | 12.1 |

Germany | 29 | 37.5 | 46.4 | 53.5 | 17.4 | 16 |

Estonia | 39 | 53.7 | 55.9 | 59.3 | 16.9 | 5.6 |

Greece | 24.3 | 25.8 | 55.2 | 58.8 | 30.9 | 33 |

Spain | 20.2 | 27.4 | 54.9 | 59.7 | 34.7 | 32.3 |

France | 26.3 | 35.2 | 33.6 | 40.7 | 7.3 | 5.5 |

Ireland | 27.2 | 37.3 | 63.2 | 65.7 | 36 | 28.4 |

Italy | 15.3 | 20.8 | 40.9 | 42.7 | 25.6 | 21.9 |

Cyprus | 32.1 | 31.5 | 67.3 | 70.8 | 35.2 | 39.3 |

Latvia | 26.7 | 45.3 | 48.4 | 55.2 | 21.7 | 9.9 |

Lithuania | 32.6 | 41.7 | 50.6 | 59.1 | 18 | 17.4 |

Luxembourg | 16.4 | 24.9 | 37.2 | 38.3 | 20.8 | 13.4 |

Hungary | 13.3 | 26.7 | 33.2 | 40.6 | 19.9 | 13.9 |

Malta | 8.4 | 12.4 | 50.8 | 50.8 | 42.4 | 38.4 |

Netherlands | 26.1 | 35.2 | 50.2 | 56.9 | 24.1 | 21.7 |

Austria | 17.2 | 22.9 | 41.2 | 41.3 | 24 | 18.4 |

Poland | 21.4 | 19.7 | 36.7 | 35.9 | 15.3 | 16.2 |

Portugal | 40.6 | 43.7 | 62.1 | 58.1 | 21.5 | 14.4 |

Slovenia | 13.8 | 18.5 | 32.3 | 43.1 | 18.5 | 24.6 |

Slovakia | 9.8 | 15.6 | 35.4 | 47.8 | 25.6 | 32.2 |

Finland | 40.4 | 52.7 | 42.9 | 52.8 | 2.5 | 0.1 |

Sweden | 62.1 | 66.7 | 67.8 | 72 | 5.7 | 5.3 |

United Kingdom | 41.7 | 48.1 | 60.1 | 66 | 18.4 | 17.9 |

Bulgaria | 10.3 | 25.5 | 33.2 | 45.5 | 22.9 | 20 |

Romania | 43.8 | 33.1 | 56 | 46.7 | 12.2 | 13.6 |

Eurostat, Labour Force Survey (LFS), annual averages

Unemployment rates (women and men aged 15 and over) in EU Member States – 2000 and 2005

In this table, the gender gap is calculated as women's unemployment rate minus men's unemployment rate

Women | Men | Gender gap |

2000 | 2005 | 2000 | 2005 | 2000 | 2005 |

EU (25 countries) | 10.2 | 9.9 | 7.4 | 7.9 | 2.8 | 2 |

Belgium | 8.5 | 9.5 | 5.6 | 7.6 | 2.9 | 1.9 |

Czech Republic | 10.3 | 9.8 | 7.3 | 6.5 | 3 | 3.3 |

Denmark | 4.8 | 5.3 | 3.9 | 4.4 | 0.9 | 0.9 |

Germany | 8.7 | 10.3 | 6 | 8.9 | 2.7 | 1.4 |

Estonia | 11.8 | 7.1 | 13.8 | 8.8 | -2 | -1.7 |

Greece | 17.2 | 15.3 | 7.5 | 6.1 | 9.7 | 9.2 |

Spain | 16 | 12.2 | 7.9 | 7 | 8.1 | 5.2 |

France | 10.9 | 10.9 | 7.6 | 9 | 3.3 | 1.9 |

Ireland | 4.2 | 4 | 4.3 | 4.6 | -0.1 | -0.6 |

Italy | 13.6 | 10.1 | 7.8 | 6.2 | 5.8 | 3.9 |

Cyprus | 7.2 | 6.5 | 3.2 | 4.3 | 4 | 2.2 |

Latvia | 12.9 | 8.7 | 14.4 | 9.1 | -1.5 | -0.4 |

Lithuania | 14.1 | 8.3 | 18.6 | 8.2 | -4.5 | 0.1 |

Luxembourg | 3.1 | 5.9 | 1.8 | 3.5 | 1.3 | 2.4 |

Hungary | 5.6 | 7.4 | 7 | 7 | -1.4 | 0.4 |

Malta | 7.4 | 9 | 6.4 | 6.5 | 1 | 2.5 |

Netherlands | 3.6 | 5.1 | 2.2 | 4.4 | 1.4 | 0.7 |

Austria | 4.3 | 5.5 | 3.1 | 4.9 | 1.2 | 0.6 |

Poland | 18.1 | 19.1 | 14.4 | 16.6 | 3.7 | 2.5 |

Portugal | 4.9 | 8.7 | 3.2 | 6.7 | 1.7 | 2 |

Slovenia | 7 | 7 | 6.5 | 6.1 | 0.5 | 0.9 |

Slovakia | 18.6 | 17.2 | 18.9 | 15.5 | -0.3 | 1.7 |

Finland | 10.6 | 8.6 | 9.1 | 8.2 | 1.5 | 0.4 |

Sweden | 5.3 | 7.7 | 5.9 | 7.9 | -0.6 | -0.2 |

United Kingdom | 4.8 | 4.3 | 5.8 | 5.1 | -1 | -0.8 |

Bulgaria | 16.2 | 9.8 | 16.7 | 10.3 | -0.5 | -0.5 |

Romania | 6.3 | 7.6 | 7.2 | 8.3 | -0.9 | -0.7 |

Eurostat, Labour Force Survey (LFS), annual averages

Share of part-time workers in total employment, in EU Member States - 2001 and 2006

Women | Men |

2001 | 2006 | 2001 | 2006 |

EU (25 countries) | 29.8 | 32.9 | 6.2 | 7.7 |

Belgium | 36.8 | 42.6 | 5.2 | 7.9 |

Czech Republic | 8.6 | 8.7 | 2.2 | 2.3 |

Denmark | 31.6 | 35.9 | 10.2 | 12.8 |

Germany | 39.3 | 45.8 | 5.3 | 9.3 |

Estonia | 10.4 | 11.6 | 4.7 | 4.6 |

Greece | 7.2 | 10.4 | 2.3 | 3 |

Spain | 17.3 | 23.5 | 2.8 | 4.5 |

France | 30.4 | 30.7 | 5.0 | 5.8 |

Ireland | 31.3 | : | 6.5 | : |

Italy | 17.8 | 26.7 | 3.8 | 4.7 |

Cyprus | 12.9 | 12 | 5 | 4.6 |

Latvia | 12.1 | 8.7 | 7.9 | 4.6 |

Lithuania | 10 | 11.8 | 7.6 | 6.5 |

Luxembourg | 25.6 | 38.2 | 1.8 | 2.5 |

Hungary | 5.1 | 5.7 | 2 | 2.8 |

Malta | 17.1 | 21.8 | 3.7 | 4.5 |

Netherlands | 71.3 | 74.7 | 20 | 23.2 |

Austria | 33.6 | 40.7 | 4.3 | 6.5 |

Poland | 12.6 | 13.5 | 8.2 | 7.1 |

Portugal | 16.7 | 15.9 | 6.9 | 7.5 |

Slovenia | 7.4 | 11.8 | 5 | 7.8 |

Slovakia | 3.8 | 4.8 | 1.2 | 1.2 |

Finland | 16.7 | 18.2 | 7.6 | 9.2 |

Sweden | 32.7 | 40.3 | 10.8 | 11.7 |

United Kingdom | 44.3 | 42.6 | 9 | 10.6 |

Bulgaria | 3.9 | 2.7 | 3.1 | 1.6 |

Romania | 19.1 | 10.2 | 14.7 | 9.3 |

Eurostat, Labour Force Survey (LFS) - Spring results

Pay gap between women and men in unadjusted form in EU Member States - 2005 (Difference between men’s and women’s average gross hourly earnings as a percentage of men’s average gross hourly earnings)

2005 (1) |

EU (25 countries) | 15 |

Belgium | 6 |

Czech Republic | 19 |

Denmark | 17 |

Germany | 22 |

Estonia | 24 |

Greece | 9 |

Spain | 13 |

France | 12 |

Ireland | 11 |

Italy | 7 |

Cyprus | 25 |

Latvia | 17 |

Lithuania | 15 |

Luxembourg | 14 |

Hungary | 11 |

Malta | 4 |

Netherlands | 18 |

Austria | 18 |

Poland | 10 |

Portugal | 5 |

Slovenia | 8 |

Slovakia | 24 |

Finland | 19 |

Sweden | 16 |

United Kingdom | 20 |

Bulgaria | 16 |

Romania | 13 |

Source: Eurostat. Administrative data are used for LU, Labour Force Survey for FR and MT. Provisional results of EU-SILC (Statistics on Income and Living Conditions) are used for BE, EL, ES, IE, IT, AT, PT, and UK. All other sources are national surveys. SI: Provisional results.

Exception to the reference year: (1) 2004: BE, DK, EE, FI, IE, IT, PT

NB: EU25 estimates are population weighted-averages of the latest available values.

Educational attainment (at least upper secondary school) of women and men aged 20 - 24, in EU Member States – 2005

Women | Men |

EU (25 countries) | 80.3 | 74.7 |

Belgium | 85.3 | 78.4 |

Czech Republic | 91.1 | 91.3 |

Denmark | 80.5 | 73.8 |

Germany | 72.5 | 70.4 |

Estonia | 87.6 | 77.6 |

Greece | 88.5 | 79.7 |

Spain | 68.5 | 55.4 |

France | 85 | 80.1 |

Ireland | 88.9 | 82.6 |

Italy | 78.1 | 69.2 |

Cyprus | 89.1 | 71.1 |

Latvia | 85.2 | 74.7 |

Lithuania | 91.8 | 83.9 |

Luxembourg | 75.8 | 66.6 |

Hungary | 84.9 | 81.9 |

Malta | 57 | 50.5 |

Netherlands | 79.9 | 71.4 |

Austria | 87.3 | 84.6 |

Poland | 93.3 | 88.9 |

Portugal | 57.5 | 40.8 |

Slovenia | 93.2 | 88 |

Slovakia | 92.6 | 91 |

Finland | 85.7 | 81 |

Sweden | 88.7 | 86.4 |

United Kingdom | 78.9 | 77.4 |

Bulgaria | 77.1 | 75.9 |

Romania | 76.8 | 75.2 |

Source: Eurostat, Labour Force Survey (LFS), annual averages.

NB: IE: Provisional value. Students living abroad for one year or more and conscripts on compulsory military service are not covered by the EU Labour Force Survey, which may imply lower rates than those available at national level. This is especially relevant for CY.

Members of single/lower houses of national parliaments in EU Member States - Distribution by sex 2004 and 2006

2004 | 2006 |

Women | Men | Women | Men |

EU (25 countries) | 23 | 77 | 24 | 76 |

Belgium | 33 | 67 | 36 | 64 |

Czech Republic | 15 | 85 | 16 | 84 |

Denmark | 38 | 62 | 39 | 61 |

Germany | 32 | 68 | 33 | 67 |

Estonia | 15 | 85 | 20 | 80 |

Greece | 13 | 87 | 13 | 87 |

Spain | 35 | 65 | 36 | 64 |

France | 13 | 87 | 13 | 87 |

Ireland | 12 | 88 | 12 | 88 |

Italy | 12 | 88 | 17 | 83 |

Cyprus | 9 | 91 | 16 | 84 |

Latvia | 17 | 83 | 21 | 79 |

Lithuania | 22 | 78 | 23 | 77 |

Luxembourg | 24 | 76 | 24 | 76 |

Hungary | 9 | 91 | 10 | 90 |

Malta | 9 | 91 | 9 | 91 |

Netherlands | 38 | 62 | 39 | 61 |

Austria | 36 | 64 | 33 | 67 |

Poland | 21 | 79 | 19 | 81 |

Portugal | 20 | 80 | 25 | 75 |

Slovenia | 13 | 87 | 13 | 87 |

Slovakia | 17 | 83 | 21 | 79 |

Finland | 40 | 60 | 38 | 62 |

Sweden | 48 | 52 | 48 | 52 |

United Kingdom | 18 | 82 | 20 | 80 |

Bulgaria | : | : | 21 | 79 |

Romania | : | : | 11 | 89 |

Source: European Commission, Employment, Social affairs and Equal opportunities DG, Database on Women and Men in Decision making. NB: The indicator has been developed within the framework of the follow-up of the Beijing Platform for Action in the EU Council of Ministers.

Data for 2004 are not available for BG and RO.

Distribution of managers by sex in EU Member States – 2000 and 2005

2000 | 2005 |

Women | Men | Women | Men |

EU (25 countries) | 30.6 | 69.4 | 32.2 | 67.8 |

Belgium | 32.2 | 67.8 | 32.9 | 67.1 |

Czech Republic | 24.1 | 75.9 | 30.3 | 69.7 |

Denmark | 24.0 | 76.0 | 23.0 | 77.0 |

Germany | 27.1 | 72.9 | 26.3 | 73.7 |

Estonia | 39.8 | 60.2 | 37.5 | 62.5 |

Greece | 25.1 | 74.9 | 25.8 | 74.2 |

Spain | 31.7 | 68.3 | 32.3 | 67.7 |

France | 35.0 | 65.0 | 38.0 | 62.0 |

Ireland | 26.1 | 73.9 | 30.2 | 69.8 |

Italy | 17.3 | 82.7 | 31.9 | 68.1 |

Cyprus | 15.0 | 85.0 | 13.6 | 86.4 |

Latvia | 37.3 | 62.7 | 44.3 | 55.7 |

Lithuania | 43.1 | 56.9 | 42.7 | 57.3 |

Luxembourg | 27.1 | 72.9 | 23.8 | 76.2 |

Hungary | 33.1 | 66.9 | 34.3 | 65.7 |

Malta | 17.7 | 82.3 | 14.5 | 85.5 |

Netherlands | 25.3 | 74.7 | 25.6 | 74.4 |

Austria | 30.3 | 69.7 | 27.0 | 73.0 |

Poland | 32.7 | 67.3 | 32.5 | 67.5 |

Portugal | 31.3 | 68.7 | 34.2 | 65.8 |

Slovenia | 29.1 | 70.9 | 32.8 | 67.2 |

Slovakia | 30.8 | 69.2 | 31.2 | 68.8 |

Finland | 25.9 | 74.1 | 29.7 | 70.3 |

Sweden | 30.1 | 69.9 | 29.8 | 70.2 |

United Kingdom | 34.1 | 65.9 | 34.5 | 65.5 |

Bulgaria | 30.0 | 70.0 | 34.3 | 65.7 |

Romania | : | : | 30.7 | 69.3 |

Eurostat, Labour Force Survey (LFS), spring data

NB: Managers are persons classified in ISCO 12 and 13.

CY, MT: data lack reliability due to the small sample size. IT: change in data collection method.

Gender segregation in occupations and in economic sectors in EU Member States, in 2001 and 2005

Gender segregation in occupations | Gender segregation in economic sectors |

2001 | 2005 | 2001 | 2005 |

Belgium | 26.1 | 26.2 | 18.1 | 18.1 |

Czech Republic | 29.2 | 28.4 | 18.9 | 19.1 |

Denmark | 28.1 | 26.9 | 19 | 18.7 |

Germany | 27 | 26.5 | 18.2 | 18.2 |

Estonia | 32.4 | 30.8 | 24.4 | 23.7 |

Greece | 21.5 | 22.5 | 15.4 | 15.9 |

Spain | 24.9 | 26.6 | 19.3 | 20.4 |

France | 26.6 | 26.3 | 17.4 | 17.6 |

Ireland | 26.7 | 27.2 | 20.7 | 22.4 |

Italy | 21.9 | 23.9 | 15.2 | 17.9 |

Cyprus | 29.5 | 30.6 | 17.5 | 20.9 |

Latvia | 29.7 | 27.1 | 21 | 21 |

Lithuania | 28.4 | 27.4 | 20.8 | 22.4 |

Luxembourg | 26.8 | 26.4 | 19.6 | 17.4 |

Hungary | 28.3 | 28.4 | 19.3 | 19.8 |

Malta | 17.2 | 24.3 | 15.2 | 15.2 |

Netherlands | 25 | 26.2 | 18.1 | 17.5 |

Austria | 27.2 | 26 | 20.3 | 18.3 |

Poland | 25.6 | 25.5 | 13.9 | 19 |

Portugal | 26.3 | 25.9 | 21.2 | 20.5 |

Slovenia | 26.8 | 27.6 | 17.4 | 18.3 |

Slovakia | 31.2 | 29.5 | 22.8 | 22.4 |

Finland | 29.6 | 28.9 | 21.9 | 22.2 |

Sweden | 28 | 27.4 | 21.2 | 21.6 |

United Kingdom | 26.8 | 25.9 | 18.8 | 18.5 |

Bulgaria | 27.0 | 27.8 | 17.5 | 19.2 |

Romania | : | 22.3 | 13.8 | 15.0 |

Eurostat, Labour Force Survey (LFS) – Spring data

Gender segregation in sectors is calculated as the average national share of employment for women and men applied to each sector; differences are added up to produce the total amount of gender imbalance expressed as a proportion of total employment (NACE classification).

Gender segregation in occupations is calculated as the average national share of employment for women and men applied to each occupation; differences are added up to produce the total amount of gender imbalance expressed as a proportion of total employment (ISCO classification).

Employment rates of women and men (aged 25-49), depending on whether they have children (under 12) – 2005

Without children | With children | Difference |

Women | Men | Women | Men | Women | Men |

EU (25 countries) | 76 | 85.6 | 61.1 | 91.5 | -14.9 | 5.9 |

Belgium | 76.2 | 87.2 | 70.1 | 92.4 | -6.1 | 5.2 |

Czech Republic | 86.5 | 90.5 | 54.4 | 94 | -32.1 | 3.5 |

Germany | 78.9 | 82.3 | 55.7 | 89.2 | -23.2 | 6.9 |

Estonia | 87.8 | 82.8 | 59.4 | 91.4 | -28.4 | 8.6 |

Greece | 58.7 | 85.4 | 55.9 | 96.1 | -2.8 | 10.7 |

Spain | 66.5 | 89.7 | 56.5 | 93 | -10 | 3.3 |

France | 77.3 | 84.7 | 66.9 | 91.4 | -10.4 | 6.7 |

Italy | 64.7 | 90.6 | 53.4 | 93.8 | -11.3 | 3.2 |

Cyprus | 73.9 | 90.4 | 67.6 | 96.1 | -6.3 | 5.7 |

Latvia | 80.9 | 83 | 65.1 | 90.2 | -15.8 | 7.2 |

Lithuania | 83.9 | 87 | 77.3 | 90.4 | -6.6 | 3.4 |

Luxembourg | 76.6 | 93.7 | 63.7 | 97.2 | -12.9 | 3.5 |

Hungary | 78.9 | 82.7 | 48.5 | 86.2 | -30.4 | 3.5 |

Malta | 36.9 | 88.9 | 28 | 93.1 | -8.9 | 4.2 |

Netherlands | 81.5 | 88.1 | 71.3 | 94.1 | -10.2 | 6 |

Austria | 83.2 | 88.8 | 68.4 | 93.7 | -14.8 | 4.9 |

Poland | 71.5 | 80.4 | 60.5 | 87.2 | -11 | 6.8 |

Portugal | 77.3 | 90.6 | 76.6 | 94.5 | -0.7 | 3.9 |

Slovenia | 82.7 | 87.1 | 84.5 | 94.3 | 1.8 | 7.2 |

Slovakia | 79.6 | 85.4 | 55.7 | 87.7 | -23.9 | 2.3 |

Finland | 79.4 | 78.8 | 70 | 91.8 | -9.4 | 13 |

United Kingdom | 83.2 | 87.2 | 63.3 | 91.2 | -19.9 | 4 |

Bulgaria | 75.1 | 77.1 | 61.4 | 81.5 | -13.7 | 4.4 |

Romania | 70.4 | 83.1 | 64.6 | 86.2 | -5.8 | 3.1 |

Source : Eurostat, European Labour Force Survey, annual averages.

Notes: No data for DK, IE and SE.

At-risk-of-poverty rate after social transfers for older people (women and men aged 65 years and over) in EU Member States – 2003

Women | Men |

EU (25 countries) | 20 | 15 |

Belgium | 21 | 20 |

Denmark | 18 | 16 |

Germany | 18 | 10 |

Estonia | 22 | 7 |

Greece | 30 | 26 |

Spain | 32 | 27 |

France | 17 | 14 |

Ireland | 45 | 34 |

Italy | 18 | 13 |

Cyprus | 55 | 48 |

Latvia | 17 | 7 |

Lithuania | 15 | 5 |

Luxembourg | 6 | 6 |

Hungary | 12 | 6 |

Netherlands | 7 | 6 |

Austria | 20 | 13 |

Poland | 7 | 4 |

Portugal | 30 | 29 |

Slovenia | 23 | 11 |

Slovakia | 11 | 11 |

Finland | 20 | 11 |

Sweden | 18 | 9 |

United Kingdom | 27 | 21 |

Source: Eurostat. SILC and national sources.

NB: 1) At risk of poverty rate for elderly persons: The share of persons aged 65+ with an income below the risk-of-poverty threshold, which is set at 60% of the national median income. Income must be understood as equivalised disposable income (sum from all sources, adjusted for household size and composition). Gender breakdown is based on assumption of equal sharing of resources within household. It should be noted that the data is drawn from the reference European source (EU-SILC) where available, but that during the transition to data collection under the EU-SILC regulations, ex post harmonised national sources are still used for around half of the countries. In consequence, whilst every effort has been made, for this reason indicators cannot be considered to be fully comparable

EU aggregates are computed as population weighted averages of available national values. Data is presented for income reference year 2003. No data is available for CZ or MT for this reference year. NL and SK : provisional values.

Average age of women at birth of first child - 2000 and 2004

2000 | 2004 |

EU (25 countries) | 27.7 | 28.3 |

Czech Republic | 25.0 | 26.3 |

Denmark | 27.7 | 28.4 |

Germany | 28.2 | 28.8 |

Estonia | 24.0 | 24.8 |

Greece | 28.0 | 28.0 |

Spain | 29.1 | 29.2 |

France | 27.9 | 28.4 |

Ireland | 27.6 | 28.0 |

Cyprus | 26.2 | 27.2 |

Latvia | 24.4 | 24.7 |

Lithuania | 23.9 | 24.8 |

Luxembourg | 28.4 | 28.7 |

Hungary | 25.1 | 26.3 |

Netherlands | 28.6 | 28.9 |

Austria | 26.4 | 27.0 |

Poland | 24.5 | 25.5 |

Portugal | 26.5 | 27.1 |

Slovenia | 26.5 | 27.5 |

Slovakia | 24.2 | 25.3 |

Finland | 27.4 | 27.8 |

Sweden | 27.9 | 28.6 |

United Kingdom | 29.1 | 29.7 |

Bulgaria | 23.5 | 24.4 |

Romania | 23.6 | 24.5 |

Source: Eurostat, Demography statistics.

NB: No data available for BE, IT and MT for both years. UK: Scotland and Northern Ireland not included

For DE, LU, UK and BG: birth order of current marriage: the comparability with other countries is limited.

Exceptions to the reference years:

(1) DE, EE, EL and ES: 2003.

[1] COM(2006)92 wersja ostateczna.

[2] Konkluzje Prezydencji, 7775/1/06/ REV 1.

[3] Do roku 2010 zapewnienie opieki nad dziećmi dla 33% dzieci w wieku od 0 do 3 lat i dla 90% dzieci w wieku od 3 lat do chwili objęcia obowiązkiem szkolnym.

[4] COM(2006)571 wersja ostateczna.

[5] SEC(2006)1245.

[6] Dyrektywy 92/85/EWG i 96/34/WE.

[7] Dyrektywa 2006/54/WE.

[8] Dyrektywa 2002/73/WE.

[9] Rozporządzenie (WE) 1922/2006.

[10] Zwłaszcza rozporządzenia (WE) 1081/2006 i 1083/2006.

[11] Decyzja Rady 2006/702/WE.

[12] Artykuł 16 rozporządzenia (WE) 1083/2006.

[13] Artykuł 8 rozporządzenia (WE) 1698/2005.

[14] Decyzja nr 1672/2006/WE Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 24 października 2006 r.

[15] Na podstawie dokumentu Rady 6801/06 z dnia 27.02.2006 r.

[16] COM(2006)437 wersja ostateczna.

[17] Według prognoz przygotowanych przez Komisję Europejską stopa zatrudnienia kobiet będzie nadal rosła i osiągnie 65 % w 2025 r., a następnie ustabilizuje się na tym poziomie. Zob. http://ec.europa.eu/economy_finance/publications/european_economy/2006/eesp106en.pdf

[18] Względna różnica średniego wynagrodzenia godzinowego brutto między mężczyznami a kobietami

[19] Znaczną ich większość stanowią kobiety.

[20] Polityka mająca na celu zarówno uelastycznienie rynku pracy, jak i wzmocnienie bezpieczeństwa zatrudnienia.

[21] Artykuły 11 i 16 rozporządzenia Rady (WE) 1083/2006 oraz artykuły 6 i 8 rozporządzenia Rady (WE) 1698/2005.

[22] Punkt 1 strategicznych wytycznych Wspólnoty.

[23] Punkt 1.3.1 strategicznych wytycznych Wspólnoty.

[24] Punkt 1.2.4 strategicznych wytycznych Wspólnoty.

[25] Punkt 1.3.1 strategicznych wytycznych Wspólnoty.

[26] Artykuł 8a dyrektywy 2002/73/WE Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 23 września 2002 r.