Besluit van de Commissie

van 7 januari 2010

inzake de veiligheidseisen waaraan Europese normen voor door de consument gemonteerde kinderveilige vergrendelingen voor ramen en balkondeuren krachtens Richtlijn 2001/95/EG van het Europees Parlement en de Raad moeten voldoen

(Kennisgeving geschied onder nummer C(2009) 10298)

(Voor de EER relevante tekst)

(2010/11/EU)

DE EUROPESE COMMISSIE,

Gelet op het Verdrag betreffende de werking van de Europese Unie,

Gelet op Richtlijn 2001/95/EG van het Europees Parlement en de Raad van 3 december 2001 inzake algemene productveiligheid [1], en met name op artikel 4, lid 1, onder a),

Overwegende hetgeen volgt:

(1) Richtlijn 2001/95/EG bepaalt dat Europese normen door de Europese normalisatie-instellingen moeten worden opgesteld. Deze normen moeten waarborgen dat producten aan de algemene veiligheidsvereisten van de richtlijn voldoen.

(2) Volgens Richtlijn 2001/95/EG wordt een product verondersteld veilig te zijn, wat de risico’s en risicocategorieën betreft die zijn geregeld in de nationale normen, wanneer het voldoet aan de niet-bindende nationale normen tot omzetting van Europese normen.

(3) Ongevallen door vallen van hoogten zoals uit ramen of van balkons zijn de belangrijkste oorzaak van overlijden of hersen- of skeletschade bij kinderen onder vijf jaar. Deze ongevallen vormen een groot probleem in stedelijke gebieden met een grote concentratie aan flatgebouwen en komen vooral voor in de lente en de zomer, wanneer ramen gedurende langere perioden open worden gelaten. In de regio Île-de-France zijn tussen mei en september 2005 67 valongevallen met kinderen gemeld, wat neerkomt op bijna 14 ongevallen per maand. In Denemarken en Zweden worden elk jaar tussen 20 en 60 ongevallen gemeld. Tussen 1996 en 2003 bedroeg het aantal valongevallen met kinderen gemiddeld 79 per jaar in Griekenland, 130 per jaar in Nederland en 25 per jaar in het Verenigd Koninkrijk.

(4) Ter voorkoming van valongevallen zijn eisen gesteld aan de grootte van ramen en de aanwezigheid en de kenmerken van raamhekken en raambeveiligers. Deze eisen zijn over het algemeen vastgesteld in nationale bouwvoorschriften, die van lidstaat tot lidstaat verschillen.

(5) Er zijn in de handel ook producten verkrijgbaar om het openen van ramen of balkondeuren te beperken of te verhinderen. Die producten worden door de consument rechtstreeks op het raam of de balkondeur gemonteerd.

(6) Er zijn geen Europese veiligheidsnormen voor die producten. Momenteel is het referentiemateriaal voor de marktdeelnemers en de voor het markttoezicht bevoegde autoriteiten in hoofdzaak vervat in enkele nationale en internationale normen en testmethoden.

(7) Tussen 2005 en 2007 hebben Oostenrijk, Denemarken en Noorwegen gezamenlijk een project uitgevoerd om de veiligheid van in de handel verkrijgbare, door de consument gemonteerde vergrendelingen voor ramen en balkondeuren te beoordelen en om de geschiktheid van de bestaande nationale en internationale testmethoden te evalueren. De deelnemers hielden bovendien rekening met de eisen die door de ANEC [2] in een in 2004 gepubliceerde studie over kinderveilige inrichtingen [3] zijn ontwikkeld, alsmede met enkele eisen uit de norm EN-71:1 betreffende de veiligheid van speelgoed.

(8) Uit de projectresultaten is gebleken dat diverse geteste modellen van vergrendelingen door kinderen konden worden ontgrendeld ondanks de claim dat ze kinderveilig waren; andere modellen klapten in elkaar, braken of doorstonden de verouderingstest niet, en bij alle geteste modellen ontbraken enkele van de vereiste basisinstructies.

(9) Daarom is het nodig krachtens artikel 4, lid 1, onder a), van Richtlijn 2001/95/EG specifieke vereisten vast te stellen en daarna op basis van die vereisten opdracht te geven Europese veiligheidsnormen op te stellen om ervoor te zorgen dat deze inrichtingen kinderveilig zijn, hun structurele integriteit gedurende de gehele verwachte levensduur behouden, verouderings- en weerbestendig zijn, en voorzien zijn van duidelijke instructies en informatie voor de gebruikers. Deze normen moeten worden ontwikkeld overeenkomstig Richtlijn 98/34/EG van het Europees Parlement en de Raad van 22 juni 1998 betreffende een informatieprocedure op het gebied van normen en technische voorschriften en regels betreffende de diensten van de informatiemaatschappij [4]. De referentie van de aldus vastgestelde norm dient overeenkomstig artikel 4, lid 2, van Richtlijn 2001/95/EG te worden bekendgemaakt in het Publicatieblad van de Europese Unie.

(10) Onder deze richtlijn vallen alleen vergrendelingen die door de consumenten op ramen of balkondeuren worden gemonteerd. Vergrendelingen die in de lijst van het raam of de balkondeur zijn ingebouwd, vallen onder de technische specificaties die zijn vastgesteld bij Richtlijn 89/106/EEG van de Raad van 21 december 1988 betreffende de onderlinge aanpassing van de wettelijke en bestuursrechtelijke bepalingen der lidstaten inzake voor de bouw bestemde producten [5].

(11) Zodra de desbetreffende normen beschikbaar zijn en op voorwaarde dat de Commissie besluit de referentie daarvan in het Publicatieblad bekend te maken volgens de procedure van artikel 4, lid 2, van Richtlijn 2001/95/EG, moeten door de consument gemonteerde kinderveilige vergrendelingen voor ramen en balkondeuren worden verondersteld te voldoen aan het algemene veiligheidsvereiste van Richtlijn 2001/95/EG, wat de veiligheidseisen betreft waarop de normen betrekking hebben.

(12) De in dit besluit vervatte maatregelen zijn in overeenstemming met het advies van het bij artikel 15 van Richtlijn 2001/95/EG ingestelde comité,

HEEFT HET VOLGENDE BESLUIT VASTGESTELD:

Artikel 1

Definities

Voor de toepassing van dit besluit wordt verstaan onder:

— "door de consument gemonteerde vergrendeling" : een inrichting die het openen van een raam of balkondeur hetzij verhindert, hetzij tot een vooraf bepaalde stand beperkt. Deze inrichting is bedoeld om achteraf door de consument op bestaande ramen of balkondeuren te worden gemonteerd;

— "kinderveilig" : zo gemaakt dat de vergrendeling niet door een kind van minder dan 51 maanden kan worden ontgrendeld.

Artikel 2

Eisen

De specifieke veiligheidseisen voor door de consument gemonteerde kinderveilige vergrendelingen waaraan Europese normen krachtens artikel 4 van Richtlijn 2001/95/EG moeten voldoen, worden beschreven in de bijlage bij dit besluit.

Artikel 3

Bekendmaking

Dit besluit treedt in werking op de twintigste dag volgende op die van zijn bekendmaking in het Publicatieblad van de Europese Unie.

Gedaan te Brussel, 7 januari 2010.

Voor de Commissie

De voorzitter

José Manuel Barroso

[1] PB L 11 van 15.1.2002, blz. 4.

[2] ANEC — The European consumer voice in standardisation. http://www.anec.org/anec.asp

[3] http://www.anec.org/attachments/r&t005-04.pdf

[4] PB L 204 van 21.7.1998, blz. 37.

[5] PB L 40 van 11.2.1989, blz. 12.

--------------------------------------------------

BIJLAGE

Specifieke veiligheidseisen en testmethoden voor door de consument gemonteerde kinderveilige vergrendelingen voor ramen en balkondeuren

Fysische en mechanische eigenschappen

Vergrendelingen voor ramen en balkondeuren moeten zodanig geconstrueerd zijn dat zij bestand zijn tegen slijtage door herhaaldelijk openen en sluiten, zowel met als zonder belasting; voorts moeten zij verouderingsbestendig zijn, bestand zijn tegen weersinvloeden zoals zonneschijn, regen, sneeuw, ijs, vocht, hoge en lage temperaturen, en wind, en kinderveilig blijven.

De vergrendelingen moeten gedurende hun gehele levensduur slag- en stootvast blijven zonder te breken.

Om aan het beoogde doel te beantwoorden, moeten de vergrendelingen bij opening van het raam de afstand tussen de lijst en het kozijn beperken tot een zodanige maximumafstand dat een klein kind niet door de opening kan, met name rekening houdend met de ontwikkelingsmogelijkheden en de antropometrische gegevens van kinderen op verschillende leeftijden.

Kleine onderdelen

Ter voorkoming van het risico van verstikking moeten losse of losmaakbare kleine onderdelen zodanige afmetingen hebben dat zij niet kunnen worden ingeslikt en/of ingeademd.

Scherpe randen en uitstekende delen

Om verwonding door prikken, snijden, inklemmen of afknellen of ander lichamelijk letsel te voorkomen, moeten aanraakbare randen afgerond of afgeschuind zijn en mogen de vergrendelingen geen punten of uitstekende oppervlakken vertonen.

Beklemming van vingers

De vergrendelingen mogen geen bereikbare openingen hebben, rekening houdend met de antropometrische gegevens van kinderen en hun mogelijkheden op verschillende leeftijden.

Testen

Voor het testen van veroudering onder invloed van uv-straling en hogere temperaturen, slijtage, mechanische stabiliteit en kinderveilig functioneren moeten specifieke testmethoden worden gebruikt. Producten met flexibele onderdelen zoals kettingen, metaaldraad en touwen moeten ook volgens een slag- en stootmethode worden getest. De vergrendelingen mogen niet breken en moeten na de test nog steeds perfect functioneren.

De testmethoden moeten zo nodig worden aangepast voor het testen van de prestaties van de vergrendelingen voor alle soorten ramen (bijv. openslaande ramen, horizontale en verticale schuiframen).

Bij de tests worden de krachten in de zwaarst belaste richtingen uitgeoefend en gemeten met een meetonzekerheid van maximaal ± 1 %, terwijl verplaatsingen met een meetonzekerheid van maximaal ± 1 mm worden gemeten.

Testpanel van kinderen

De kinderveilige werking moet worden gecontroleerd. Als referentie moeten de eisen van EN ISO 8317 inzake kinderveilige verpakkingen worden gebruikt. Er moet worden voldaan aan de in die norm vastgestelde afkeuringscriteria.

Productinformatie

Er moet productinformatie worden verstrekt om de aan het gebruik van het product verbonden potentiële voorzienbare risico’s te verminderen.

Er moet informatie over het veilige gebruik van het product worden verstrekt. Deze gebruiksaanwijzing moet ten minste de volgende elementen omvatten:

- de naam of het handelsmerk van de fabrikant, de importeur of de voor de verkoop van het product verantwoordelijke organisatie;

- de instructie: "Lees deze gebruiksaanwijzing aandachtig alvorens de vergrendeling te monteren en te gebruiken. De kinderveilige werking van de vergrendeling kan in het gedrang komen als u de gebruiksaanwijzing niet in acht neemt. Bewaar de gebruiksaanwijzing zodat u ze later kunt raadplegen.";

- informatie over het soort ramen waarvoor het product ontworpen is;

- aanwijzingen om de vergrendeling op de juiste wijze en de juiste plaats te monteren. Naargelang van het soort raam en het soort materiaal (zoals hout, metaal, kunststof enz.) kunnen andere aanwijzingen nodig zijn. Aangezien de montage van de vergrendeling van cruciaal belang is voor de kinderveilige werking ervan, moeten de aanwijzingen nauwkeurig zijn; in sommige gevallen kan het nodig zijn speciaal montagegereedschap bij te leveren;

- alle overige informatie voor een veilig gebruik.

--------------------------------------------------