Οδηγία 2005/55/ΕΚ, του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου, της 28ης Σεπτεμβρίου 2005, για την προσέγγιση των νομοθεσιών των κρατών μελών σχετικά με τα μέτρα που πρέπει να ληφθούν κατά των εκπομπών αερίων και σωματιδιακών ρύπων από τους κινητήρες ανάφλεξης με συμπίεση που χρησιμοποιούνται σε οχήματα, καθώς και κατά των εκπομπών αερίων ρύπων από κινητήρες επιβαλλόμενης ανάφλεξης που τροφοδοτούνται με φυσικό αέριο ή υγραέριο και χρησιμοποιούνται σε οχήματα (Κείμενο που παρουσιάζει ενδιαφέρον για τον ΕΟΧ)

Επίσημη Εφημερίδα αριθ. L 275 της 20/10/2005 σ. 0001 - 0032

Οδηγία 2005/55/ΕΚ του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου

της 28ης Σεπτεμβρίου 2005

για την προσέγγιση των νομοθεσιών των κρατών μελών σχετικά με τα μέτρα που πρέπει να ληφθούν κατά των εκπομπών αερίων και σωματιδιακών ρύπων από τους κινητήρες ανάφλεξης με συμπίεση που χρησιμοποιούνται σε οχήματα, καθώς και κατά των εκπομπών αερίων ρύπων από κινητήρες επιβαλλόμενης ανάφλεξης που τροφοδοτούνται με φυσικό αέριο ή υγραέριο και χρησιμοποιούνται σε οχήματα

(Κείμενο που παρουσιάζει ενδιαφέρον για τον ΕΟΧ)

ΤΟ ΕΥΡΩΠΑΪΚΟ ΚΟΙΝΟΒΟΥΛΙΟ ΚΑΙ ΤΟ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟ ΤΗΣ ΕΥΡΩΠΑΪΚΗΣ ΕΝΩΣΗΣ,

τη συνθήκη για την ίδρυση της Ευρωπαϊκής Κοινότητας, και ιδίως το άρθρο 95,

την πρόταση της Επιτροπής,

τη γνώμη της Ευρωπαϊκής Οικονομικής και Κοινωνικής Επιτροπής [1],

Αποφασίζοντας σύμφωνα με τη διαδικασία του άρθρου 251 της συνθήκης [2],

Εκτιμώντας τα ακόλουθα:

(1) Η οδηγία 88/77/ΕΟΚ του Συμβουλίου, της 3ης Δεκεμβρίου 1987, για την προσέγγιση των νομοθεσιών των κρατών μελών σχετικά με τα μέτρα που πρέπει να ληφθούν κατά των εκπομπών αερίων και σωματιδιακών ρύπων από τους κινητήρες ανάφλεξης με συμπίεση που χρησιμοποιούνται σε οχήματα, καθώς και κατά των εκπομπών αερίων ρύπων από κινητήρες επιβαλλόμενης ανάφλεξης που τροφοδοτούνται με φυσικό αέριο ή υγραέριο και χρησιμοποιούνται σε οχήματα [3], είναι μία από τις επιμέρους οδηγίες που εκδόθηκαν στο πλαίσιο της διαδικασίας έγκρισης τύπου που θεσπίσθηκε με την οδηγία 70/156/ΕΟΚ του Συμβουλίου, της 6ης Φεβρουαρίου 1970, περί προσεγγίσεως των νομοθεσιών των κρατών μελών που αφορούν στην έγκριση τύπου των μηχανοκίνητων οχημάτων και των ρυμουλκουμένων τους [4]. Η οδηγία 88/77/ΕΟΚ έχει επανειλημμένα τροποποιηθεί κατά τρόπο ουσιαστικό με σκοπό την εισαγωγή διαρκώς αυστηρότερων ορίων όσον αφορά τις εκπομπές ρύπων. Δεδομένου ότι πρόκειται να πραγματοποιηθούν περαιτέρω τροποποιήσεις, η εν λόγω οδηγία θα πρέπει να αναδιατυπωθεί για λόγους ασφαλείας.

(2) Η οδηγία 91/542/ΕΟΚ του Συμβουλίου [5], για την τροποποίηση της οδηγίας 88/77/ΕΟΚ, η οδηγία 1999/96/ΕΚ του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου, της 13ης Δεκεμβρίου 1999, για την προσέγγιση των νομοθεσιών των κρατών μελών σχετικά με τα μέτρα που πρέπει να ληφθούν κατά των εκπομπών αερίων και σωματιδιακών ρύπων από τους κινητήρες ανάφλεξης με συμπίεση που χρησιμοποιούνται σε οχήματα, καθώς και κατά των εκπομπών αερίων ρύπων από κινητήρες επιβαλλόμενης ανάφλεξης που τροφοδοτούνται με φυσικό αέριο ή υγραέριο και χρησιμοποιούνται σε οχήματα και σχετικά με την τροποποίηση της οδηγίας 88/77/ΕΟΚ του Συμβουλίου [6], και η οδηγία 2001/27/ΕΚ της Επιτροπής [7], για την προσαρμογή στην τεχνική πρόοδο της οδηγίας 88/77/ΕΟΚ του Συμβουλίου, εισήγαγαν διατάξεις που, αν και αυτόνομες, συνδέονται στενά με το σύστημα που καθιερώθηκε δυνάμει της οδηγίας 88/77/ΕΟΚ. Οι εν λόγω αυτόνομες διατάξεις πρέπει να ενσωματωθούν πλήρως στην υπό αναδιατύπωση οδηγία 88/77/ΕΟΚ για λόγους σαφήνειας και ασφάλειας δικαίου.

(3) Είναι αναγκαίο όλα τα κράτη μέλη να θεσπίσουν τις ίδιες προδιαγραφές, ούτως ώστε, πιο συγκεκριμένα, να καταστεί δυνατή η εφαρμογή, σε κάθε τύπο οχήματος, του συστήματος έγκρισης τύπου ΕΚ που αποτελεί αντικείμενο της οδηγίας 70/156/ΕΟΚ.

(4) Το πρόγραμμα της Επιτροπής για την ποιότητα του ατμοσφαιρικού αέρα, τις εκπομπές που προκαλούνται από την οδική κυκλοφορία, τα καύσιμα και τις τεχνολογίες μείωσης των εκπομπών (εφεξής: "το πρώτο πρόγραμμα Auto-Oil") απέδειξε ότι η περαιτέρω μείωση των εκπομπών ρύπων από βαρέα επαγγελματικά οχήματα ήταν απαραίτητη για την πλήρωση των μελλοντικών προτύπων σχετικά με την ποιότητα του ατμοσφαιρικού αέρα.

(5) Οι μειώσεις των ορίων εκπομπών που ισχύουν από το 2000 και αντιστοιχούν σε περιορισμό κατά 30 % των εκπομπών μονοξειδίου του άνθρακα, των συνολικών υδρογονανθράκων, των οξειδίων του αζώτου και των σωματιδίων χαρακτηρίζονται στο πρώτο πρόγραμμα Auto-Oil ως νευραλγικό μέτρο για τη μεσοπρόθεσμη εξασφάλιση ποιότητας του ατμοσφαιρικού αέρα. Η μείωση της αδιαφάνειας της αιθάλης των καυσαερίων κατά 30 % αναμένεται να συμβάλει επίσης στη μείωση των σωματιδίων. Οι περαιτέρω μειώσεις των ορίων εκπομπών που θα ισχύουν από το 2005 και οι οποίες θα αντιστοιχούν σε πρόσθετο περιορισμό κατά 30 % των εκπομπών μονοξειδίου του άνθρακα, των συνολικών υδρογονανθράκων και των οξειδίων του αζώτου και κατά 80 % των σωματιδίων, αναμένεται να συμβάλουν σημαντικά στη βελτίωση της ποιότητας του ατμοσφαιρικού αέρα μεσοπρόθεσμα και μακροπρόθεσμα. Η πρόσθετη οριακή τιμή για τα οξείδια του αζώτου που θα ισχύει από το 2008, αναμένεται να επιφέρει περαιτέρω μείωση κατά 43 % των ορίων εκπομπών για το συγκεκριμένο ρύπο.

(6) Οι δοκιμές έγκρισης τύπου για αέριους και σωματιδιακούς ρύπους και για την αδιαφάνεια της αιθάλης εφαρμόζονται με σκοπό να καταστεί εφικτή η περισσότερο αντιπροσωπευτική αξιολόγηση των επιδόσεων των κινητήρων ως προς τις εκπομπές υπό συνθήκες δοκιμής που προσομοιάζουν περισσότερο στις συνθήκες που αντιμετωπίζουν οχήματα που βρίσκονται ήδη σε κυκλοφορία. Από το 2000, οι συμβατικοί κινητήρες ανάφλεξης με συμπίεση και οι κινητήρες ανάφλεξης με συμπίεση που διαθέτουν ορισμένους τύπους συστημάτων ελέγχου των εκπομπών, υποβάλλονται στον κύκλο δοκιμών σταθερών συνθηκών λειτουργίας και στη νέα δοκιμή απόκρισης φορτίου για την αδιαφάνεια της αιθάλης. Οι κινητήρες ανάφλεξης με συμπίεση που διαθέτουν προηγμένα συστήματα ελέγχου των εκπομπών, υποβάλλονται, επίσης, στο νέο κύκλο δοκιμών μεταβατικών συνθηκών. Από το 2005, όλοι οι κινητήρες ανάφλεξης με συμπίεση θα πρέπει να υποβάλλονται σε όλους αυτούς τους κύκλους δοκιμών. Οι κινητήρες αερίου υποβάλλονται μόνο στον νέο κύκλο δοκιμών μεταβατικών συνθηκών.

(7) Κάτω από όλες τις τυχαία επιλεγείσες συνθήκες φορτίου που δημιουργούνται υπό φυσιολογικές συνθήκες λειτουργίας, δεν μπορεί να σημειωθεί υπέρβαση των οριακών τιμών πέραν εύλογης εκατοστιαίας αναλογίας.

(8) Κατά την καθιέρωση νέων προτύπων και διαδικασιών δοκιμών, κρίνεται απαραίτητο να συνυπολογίζεται ο αντίκτυπος που θα επιφέρει η μελλοντική αύξηση της κυκλοφορίας εντός της Κοινότητας στην ποιότητα του ατμοσφαιρικού αέρα. Οι εργασίες που έχει αναλάβει η Επιτροπή στο συγκεκριμένο τομέα απέδειξαν ότι η κοινοτική βιομηχανία κινητήρων έχει σημειώσει σημαντική πρόοδο όσον αφορά την τελειοποίηση της τεχνολογίας που καθιστά εφικτό το σημαντικό περιορισμό των εκπομπών αέριων και σωματιδιακών ρύπων. Ωστόσο, εξακολουθεί να κρίνεται σκόπιμη η άσκηση πίεσης για την περαιτέρω βελτίωση των ορίων εκπομπών και άλλων τεχνικών απαιτήσεων προς όφελος της προστασίας του περιβάλλοντος και της δημόσιας υγείας. Ειδικότερα, οποιαδήποτε μελλοντικά μέτρα θα πρέπει να λαμβάνουν υπόψη τα αποτελέσματα της εν εξελίξει έρευνας σχετικά με τα χαρακτηριστικά των υπερλεπτομερισμένων σωματιδίων.

(9) Κρίνεται απαραίτητη η περαιτέρω βελτίωση της ποιότητας των καυσίμων κίνησης ώστε να καταστεί εφικτή η αποτελεσματική και διαρκής απόδοση των εν λειτουργία συστημάτων ελέγχου των εκπομπών.

(10) Νέες διατάξεις για τα ενσωματωμένα στο όχημα συστήματα διάγνωσης (OBD) θα πρέπει να εισαχθούν από το 2005 προκειμένου να διευκολυνθεί ο άμεσος εντοπισμός της φθοράς ή βλάβης του συστήματος ελέγχου των εκπομπών του κινητήρα. Αυτό αναμένεται ότι θα ενισχύσει την ικανότητα διάγνωσης και επισκευής, βελτιώνοντας σημαντικά τις βιώσιμες επιδόσεις ως προς τις εκπομπές των βαρέων επαγγελματικών οχημάτων που βρίσκονται ήδη σε κυκλοφορία. Καθώς, σε παγκόσμιο επίπεδο, η ανάπτυξη συστημάτων OBD για κινητήρες ντίζελ βαρέων επαγγελματικών οχημάτων βρίσκεται σε πρώιμη φάση, η εισαγωγή τους στην Κοινότητα θα πρέπει να συντελεσθεί σε δύο στάδια ώστε να καταστεί εφικτή η ανάπτυξη συστημάτων και να αποφευχθεί η παροχή εσφαλμένων ενδείξεων από τα συστήματα OBD. Προκειμένου τα κράτη μέλη να διασφαλίσουν ότι οι ιδιοκτήτες και οι φορείς εκμετάλλευσης βαρέων επαγγελματικών οχημάτων τηρούν τις υποχρεώσεις τους όσον αφορά τη διόρθωση των ελαττωμάτων που εντοπίζονται από το σύστημα OBD, θα πρέπει να καταγράφεται η απόσταση που διανύθηκε ή ο χρόνος που παρήλθε από τη στιγμή της επισήμανσης του ελαττώματος στον οδηγό.

(11) Οι κινητήρες ανάφλεξης με συμπίεση είναι εκ φύσεως ανθεκτικοί και έχει αποδειχθεί ότι, με την κατάλληλη και αποτελεσματική συντήρηση, μπορούν να διατηρήσουν επιδόσεις υψηλού επιπέδου όσον αφορά τις εκπομπές κατά τις ιδιαίτερα μεγάλες αποστάσεις που διανύουν τα βαρέα επαγγελματικά οχήματα στο πλαίσιο της εμπορικής χρήσης. Ωστόσο, τα μελλοντικά πρότυπα εκπομπών θα οδηγήσουν στην εισαγωγή συστημάτων ελέγχου των εκπομπών κατάντη του κινητήρα, όπως συστήματα εξουδετέρωσης των NOx, φίλτρα σωματιδίων ντίζελ και συστήματα που αποτελούν συνδυασμό των δύο και, ενδεχομένως, άλλα συστήματα που δεν έχουν καθορισθεί ακόμη. Ως εκ τούτου, κρίνεται σκόπιμη η καθιέρωση απαίτησης σχετικά με την ωφέλιμη διάρκεια ζωής επί της οποίας θα βασίζονται οι διαδικασίες για τη διασφάλιση της συμμόρφωσης του συστήματος ελέγχου των εκπομπών του κινητήρα καθ’ όλη την περίοδο αναφοράς. Κατά την καθιέρωση τέτοιας απαίτησης, θα πρέπει να ληφθούν δεόντως υπόψη οι σημαντικές αποστάσεις που διανύονται από τα βαρέα επαγγελματικά οχήματα, η ανάγκη ενσωμάτωσης κατάλληλης και έγκαιρης συντήρησης, καθώς και η δυνατότητα χορήγησης έγκρισης τύπου σε οχήματα της κατηγορίας N1 σύμφωνα είτε με την παρούσα οδηγία είτε με την οδηγία 70/220/ΕΟΚ του Συμβουλίου, της 20ής Μαρτίου 1970, για την προσέγγιση των νομοθεσιών των κρατών μελών σχετικά με τα μέτρα που πρέπει να ληφθούν κατά της ρύπανσης του αέρα από τις εκπομπές των οχημάτων με κινητήρα [8].

(12) Θα πρέπει να επιτραπεί στα κράτη μέλη, μέσω φορολογικών κινήτρων, να επισπεύσουν τη θέση σε κυκλοφορία οχημάτων που πληρούν τις απαιτήσεις που εγκρίθηκαν σε κοινοτικό επίπεδο, υπό τον όρο ότι τα κίν·τρα αυτά συμμορφώνονται προς τις διατάξεις της συνθήκης και πληρούν ορισμένους όρους που αποσκοπούν στην πρόληψη στρεβλώσεων στην εσωτερική αγορά. Η παρούσα οδηγία δεν θίγει το δικαίωμα των κρατών μελών να περιλαμβάνουν τις εκπομπές ρύπων και άλλων ουσιών στη βάση υπολογισμού των φόρων οδικής κυκλοφορίας για τα μηχανοκίνητα οχήματα.

(13) Εφόσον ορισμένα από τα εν λόγω φορολογικά κίνητρα συνιστούν κρατικές ενισχύσεις κατά το άρθρο 87 παράγραφος 1 της συνθήκης, θα πρέπει να κοινοποιούνται στην Επιτροπή δυνάμει του άρθρου 88 παράγραφος 3 της συνθήκης προς αξιολόγηση σύμφωνα με τα συναφή κριτήρια περί συμβατότητας. Η κοινοποίηση τέτοιων μέτρων σύμφωνα με την παρούσα οδηγία, θα πρέπει να γίνεται με την επιφύλαξη της υποχρέωσης κοινοποίησης δυνάμει του άρθρου 88 παράγραφος 3 της συνθήκης.

(14) Με σκοπό την απλούστευση και την επιτάχυνση της διαδικασίας, θα πρέπει να ανατεθεί στην Επιτροπή η αρμοδιότητα της έγκρισης μέτρων για την εφαρμογή των θεμελιωδών διατάξεων που ορίζονται στην παρούσα οδηγία, καθώς και μέτρων για την προσαρμογή των παραρτημάτων της παρούσας οδηγίας στην επιστημονική και τεχνική πρόοδο.

(15) Τα απαιτούμενα μέτρα για την εφαρμογή της παρούσας οδηγίας και της προσαρμογής της στην επιστημονική και τεχνική πρόοδο, θα πρέπει να θεσπισθούν σύμφωνα με την απόφαση 1999/468/ΕΚ του Συμβουλίου, της 28ης Ιουνίου 1999, για τον καθορισμό των όρων άσκησης των εκτελεστικών αρμοδιοτήτων που ανατίθενται στην Επιτροπή [9].

(16) Η Επιτροπή θα πρέπει να επανεξετάσει την ανάγκη εισαγωγής ορίων εκπομπών για τους ρύπους που δεν αποτελούν ακόμη αντικείμενο ρύθμισης και που προκύπτουν ως συνέπεια της ευρύτερης χρήσης νέων εναλλακτικών καυσίμων και νέων συστημάτων ελέγχου των εκπομπών καυσαερίων.

(17) Η Επιτροπή θα πρέπει να προτείνει το ταχύτερο δυνατόν τις δέουσες προτάσεις για περαιτέρω στάδιο οριακών τιμών εκπομπών ΝΟx και σωματιδιακών ρύπων.

(18) Δεδομένου ότι ο στόχος της παρούσας οδηγίας, δηλαδή η υλοποίηση της εσωτερικής αγοράς μέσω της εισαγωγής κοινών τεχνικών απαιτήσεων όσον αφορά τις εκπομπές αερίων και σωματιδιακών ρύπων για όλους τους τύπους οχημάτων, δεν μπορούν να επιτευχθούν επαρκώς από τα κράτη μέλη και μπορούν, συνεπώς, λόγω της κλίμακας της δράσης, να επιτευχθούν καλύτερα σε κοινοτικό επίπεδο, η Κοινότητα μπορεί να λάβει μέτρα σύμφωνα με την αρχή της επικουρικότητας που διατυπώνεται στο άρθρο 5 της συνθήκης. Σύμφωνα με την αρχή της αναλογικότητας, η οποία επίσης διατυπώνεται στο εν λόγω άρθρο, η παρούσα οδηγία δεν υπερβαίνει τα αναγκαία όρια για την επίτευξη του στόχου αυτού.

(19) Η υποχρέωση μεταφοράς της παρούσας οδηγίας στο εθνικό δίκαιο θα πρέπει να περιορισθεί στις διατάξεις που συνιστούν τροποποίηση ουσίας ως προς τις προϋπάρχουσες οδηγίες. Η υποχρέωση μεταφοράς στο εθνικό δίκαιο των διατάξεων που δεν τροποποιούνται κατ’ ουσία, προκύπτει από τις προϋπάρχουσες οδηγίες.

(20) Η παρούσα οδηγία δεν θα πρέπει να θίγει τις υποχρεώσεις των κρατών μελών όσον αφορά τις προθεσμίες μεταφοράς στο εθνικό δίκαιο και εφαρμογής των οδηγιών που παρατίθενται στο παράρτημα ΙX μέρος B,

ΕΞΕΔΩΣΑΝ ΤΗΝ ΠΑΡΟΥΣΑ ΟΔΗΓΙΑ:

Άρθρο 1

Ορισμοί

Για τους σκοπούς της παρούσας οδηγίας, νοούνται ως:

α) "όχημα", κάθε όχημα που καλύπτεται από τον ορισμό του άρθρου 2 της οδηγίας 70/156/ΕΟΚ και προωθείται με κινητήρα ανάφλεξης με συμπίεση ή αερίου, με εξαίρεση τα οχήματα της κατηγορίας Μ1, με τεχνικά επιτρεπόμενη μέγιστη μάζα έμφορτου οχήματος μικρότερη από ή ίση με 3,5 τόνους·

β) "κινητήρας ανάφλεξης με συμπίεση ή αερίου", η πηγή κινητήριας δύναμης οχήματος για την οποία μπορεί να χορηγείται έγκριση τύπου, για ιδιαίτερη τεχνική ενότητα, όπως αυτή ορίζεται στο άρθρο 2 της οδηγίας 70/156/ΕΟΚ·

γ) "βελτιωμένο και σεβόμενο το περιβάλλον όχημα (EEV)", το όχημα που προωθείται με κινητήρα, ο οποίος τηρεί τις επιτρεπόμενες οριακές τιμές εκπομπής που περιλαμβάνονται στη σειρά Γ των πινάκων του σημείου 6.2.1. του παραρτήματος Ι.

Άρθρο 2

Υποχρεώσεις των κρατών μελών

1. Για τύπους κινητήρων ανάφλεξης με συμπίεση ή αερίου και για τύπους οχημάτων που προωθούνται με κινητήρα ανάφλεξης με συμπίεση ή αερίουως προς τους οποίους δεν πληρούνται οι απαιτήσεις που παρατίθενται στα παραρτήματα Ι έως VIII, και ιδίως στους οποίους οι εκπομπές των αερίων και σωματιδιακών ρύπων και η αδιαφάνεια των καυσαερίων του κινητήρα δεν ανταποκρίνονται στις οριακές τιμές που περιλαμβάνονται στη σειρά Α των πινάκων του σημείου 6.2.1 του παραρτήματος I, τα κράτη μέλη:

α) αρνούνται τη χορήγηση έγκρισης τύπου ΕΚ σύμφωνα με το άρθρο 4 παράγραφος 1 της οδηγίας 70/156/ΕΟΚ, και

β) αρνούνται τη χορήγηση εθνικής έγκρισης τύπου.

2. Εξαιρουμένων των οχημάτων και κινητήρων που προορίζονται για εξαγωγή σε τρίτες χώρες ή των ανταλλακτικών κινητήρων που τοποθετούνται σε οχήματα που βρίσκονται ήδη σε κυκλοφορία, τα κράτη μέλη, εφόσον δεν πληρούνται οι απαιτήσεις που παρατίθενται στα παραρτήματα Ι έως VIII, και ιδίως εφόσον οι εκπομπές των αερίων και σωματιδιακών ρύπων και η αδιαφάνεια των καυσαερίων του κινητήρα δεν ανταποκρίνονται στις οριακές τιμές που περιλαμβάνονται στη σειρά Α των πινάκων του σημείου 6.2.1 του παραρτήματος Ι:

α) θεωρούν ότι τα πιστοποιητικά συμμόρφωσης τα οποία συνοδεύουν τα καινούργια οχήματα ή τους καινούργιους κινητήρες σύμφωνα με την οδηγία 70/156/ΕΟΚ, δεν ισχύουν πλέον για τους σκοπούς του άρθρου 7 παράγραφος 1 της εν λόγω οδηγίας, και

β) απαγορεύουν την ταξινόμηση, την πώληση, τη θέση σε κυκλοφορία ή τη χρήση καινούργιων οχημάτων που προωθούνται με κινητήρα ανάφλεξης με συμπίεση ή αερίου καθώς και την πώληση ή τη χρήση καινούργιων κινητήρων ανάφλεξης με συμπίεση ή αερίου.

3. Με την επιφύλαξη των παραγράφων 1 και 2, από 1ης Οκτωβρίου 2003, και εξαιρουμένων των οχημάτων και κινητήρων που προορίζονται για εξαγωγή σε τρίτες χώρες, ή των ανταλλακτικών κινητήρων που τοποθετούνται σε οχήματα που βρίσκονται ήδη σε κυκλοφορία, τα κράτη μέλη, για τους τύπους κινητήρων αερίου και για τους τύπους οχημάτων που προωθούνται με κινητήρα αερίου που δεν πληρούν τις απαιτήσεις που παρατίθενται στα παραρτήματα Ι έως VIII:

β) απαγορεύουν την ταξινόμηση, την πώληση, τη θέση σε κυκλοφορία ή τη χρήση καινούργιων οχημάτων, καθώς και την πώληση ή τη χρήση καινούργιων κινητήρων.

4. Αν πληρούνται οι απαιτήσεις που παρατίθενται στα παραρτήματα Ι έως VIII και στα άρθρα 3 και 4, ιδίως όπου οι εκπομπές των αερίων και σωματιδιακών ρύπων και η αδιαφάνεια των καυσαερίων του κινητήρα τηρούν τις οριακές τιμές που περιλαμβάνονται στη σειρά Β1 ή στη σειρά Β2 ή στις επιτρεπόμενες οριακές τιμές που περιλαμβάνονται στη σειρά Γ των πινάκων στο σημείο 6.2.1 του παραρτήματος I, τα κράτη μέλη δεν δύνανται, για λόγους σχετικούς με τις εκπομπές των αερίων και σωματιδιακών ρύπων και με την αδιαφάνεια των καυσαερίων από κινητήρα:

α) να αρνούνται τη χορήγηση έγκρισης τύπου ΕΚ που προβλέπεται στο άρθρο 4 παράγραφος 1 της οδηγίας 70/156/ΕΟΚ ούτε τη χορήγηση εθνικής έγκρισης τύπου για τύπους οχημάτων που προωθούνται με κινητήρα ανάφλεξης με συμπίεση ή αερίου·

β) να απαγορεύουν την ταξινόμηση, πώληση, θέση σε κυκλοφορία ή χρήση καινούργιων οχημάτων που προωθούνται με κινητήρα ανάφλεξης με συμπίεση ή αερίου·

γ) να αρνούνται τη χορήγηση έγκρισης τύπου ΕΚ για τύπους κινητήρων ανάφλεξης με συμπίεση ή αερίου·

δ) να εμποδίζουν την πώληση ή χρήση νέων κινητήρων ανάφλεξης με συμπίεση ή αερίου.

5. Από 1ης Οκτωβρίου 2005, για τύπους κινητήρων ανάφλεξης με συμπίεση ή αερίου και για τύπους οχημάτων που προωθούνται με κινητήρα ανάφλεξης με συμπίεση ή αερίου που δεν πληρούν τις απαιτήσεις που παρατίθενται στα παραρτήματα Ι έως VIII και τα άρθρα 3 και 4, και ιδίως των οποίων οι εκπομπές των αερίων και σωματιδιακών ρύπων και η αδιαφάνεια των καυσαερίων του κινητήρα δεν ανταποκρίνονται στις οριακές τιμές που περιλαμβάνονται στη σειρά B1 των πινάκων του σημείου 6.2.1 του παραρτήματος I, τα κράτη μέλη:

α) αρνούνται τη χορήγηση έγκρισης τύπου ΕΚ σύμφωνα με το άρθρο 4 παράγραφος 1 της οδηγίας 70/156/ΕΟΚ, και

β) αρνούνται τη χορήγηση εθνικής έγκρισης τύπου.

6. Από 1ης Οκτωβρίου 2006, και εξαιρουμένων των οχημάτων και κινητήρων που προορίζονται για εξαγωγή σε τρίτες χώρες ή των ανταλλακτικών κινητήρων που τοποθετούνται σε οχήματα που βρίσκονται ήδη σε κυκλοφορία, τα κράτη μέλη, εφόσον δεν πληρούνται οι απαιτήσεις που παρατίθενται στα παραρτήματα Ι έως VIII και στα άρθρα 3 και 4, και ιδίως εφόσον οι εκπομπές των αερίων και σωματιδιακών ρύπων και η αδιαφάνεια των καυσαερίων του κινητήρα δεν ανταποκρίνονται στις οριακές τιμές που περιλαμβάνονται στη σειρά B1 των πινάκων του σημείου 6.2.1 του παραρτήματος I:

α) θεωρούν ότι τα πιστοποιητικά συμμόρφωσης που συνοδεύουν τα καινούργια οχήματα ή τους καινούργιους κινητήρες σύμφωνα με την οδηγία 70/156/ΕΟΚ, δεν ισχύουν πλέον για τους σκοπούς του άρθρου 7 παράγραφος 1 της εν λόγω οδηγίας, και

β) απαγορεύουν την ταξινόμηση, την πώληση, τη θέση σε κυκλοφορία ή τη χρήση καινούργιων οχημάτων που προωθούνται με κινητήρα ανάφλεξης με συμπίεση ή αερίου, καθώς και την πώληση ή τη χρήση καινούργιων κινητήρων ανάφλεξης με συμπίεση ή αερίου.

7. Από 1ης Οκτωβρίου 2008, για τύπους κινητήρων ανάφλεξης με συμπίεση ή αερίου και για τύπους οχημάτων που προωθούνται με κινητήρες ανάφλεξης με συμπίεση ή αερίου που δεν πληρούν τις απαιτήσεις που παρατίθενται στα παραρτήματα Ι έως VIII και στα άρθρα 3 και 4, και ιδίως των οποίων οι εκπομπές των αερίων και σωματιδιακών ρύπων και η αδιαφάνεια των καυσαερίων του κινητήρα δεν ανταποκρίνονται στις οριακές τιμές που περιλαμβάνοντα στη σειρά Β2 των πινάκων του σημείου 6.2.1 του παραρτήματος Ι, τα κράτη μέλη:

α) αρνούνται τη χορήγηση έγκρισης τύπου ΕΚ σύμφωνα με το άρθρο 4 παράγραφος 1 της οδηγίας 70/156/ΕΟΚ, και

β) αρνούνται τη χορήγηση εθνικής έγκρισης τύπου.

8. Από 1ης Οκτωβρίου 2009, και εξαιρουμένων των οχημάτων και κινητήρων που προορίζονται για εξαγωγή σε τρίτες χώρες ή των ανταλλακτικών κινητήρων που τοποθετούνται σε οχήματα που βρίσκονται ήδη σε κυκλοφορία, τα κράτη μέλη, εφόσον δεν πληρούνται οι απαιτήσεις που παρατίθενται στα παραρτήματα Ι έως VIII και στα άρθρα 3 και 4, και ιδίως εφόσον οι εκπομπές των αερίων και σωματιδιακών ρύπων και η αδιαφάνεια των καυσαερίων του κινητήρα δεν ανταποκρίνονται στις οριακές τιμές που περιλαμβάνονται στη σειρά B2 των πινάκων του σημείου 6.2.1 του παραρτήματος I:

9. Σύμφωνα με την παράγραφο 4, οι κινητήρες που πληρούν τις απαιτήσεις που παρατίθενται στα παραρτήματα Ι έως VIII, και ιδίως τηρούν τις οριακές τιμές εκπομπών που περιλαμβάνονται στη σειρά Γ των πινάκων του σημείου 6.2.1 του παραρτήματος Ι, θεωρούνται ότι συμμορφώνονται προς τις απαιτήσεις των παραγράφων 1, 2 και 3.

Σύμφωνα με την παράγραφο 4, οι κινητήρες που πληρούν τις απαιτήσεις που παρατίθενται στα παραρτήματα Ι έως VIII και στα άρθρα 3 και 4, και ιδίως τηρούν τις οριακές τιμές εκπομπών που περιλαμβάνονται στη σειρά Γ των πινάκων του σημείου 6.2.1 του παραρτήματος Ι, θεωρούνται ότι συμμορφώνονται προς τις απαιτήσεις των παραγράφων 1 έως 3 και 5 έως 8.

10. Για κινητήρες ανάφλεξης με συμπίεση ή αερίου οι οποίοι, στο πλαίσιο της έγκρισης τύπου, πρέπει να τηρούν τις οριακές τιμές εκπομπών που ορίζονται στο παράρτημα Ι σημείο 6.2.1 ισχύουν τα εξής:

σε όλες τις τυχαία επιλεγείσες καταστάσεις φορτίου εντός μιας συγκεκριμένης περιοχής ελέγχου και εξαιρουμένων ορισμένων ειδικών συνθηκών λειτουργίας του κινητήρα που δεν υπόκεινται σε ανάλογη διάταξη, οι τιμές εκπομπών που μετρώνται κατά τη διάρκεια χρονικού διαστήματος 30 μόνο δευτερολέπτων δεν πρέπει να υπερβαίνουν τις οριακές τιμές που ορίζονται στις σειρές Β2 και Γ των πινάκων του σημείου 6.2.1 του παραρτήματος Ι κατά ποσοστό μεγαλύτερο του 100 %. Η περιοχή ελέγχου για την οποία ισχύει το ποσοστό του οποίου απαγορεύεται η υπέρβαση και οι εξαιρούμενες συνθήκες λειτουργίας του κινητήρα ορίζονται σύμφωνα με τη διαδικασία που αναφέρεται στο άρθρο 7 παράγραφος 1.

Άρθρο 3

Διάρκεια ζωής (ανθεκτικότητα) των συστημάτων ελέγχου των εκπομπών

1. Από 1ης Οκτωβρίου 2005, για τις νέες εγκρίσεις τύπου και από 1ης Οκτωβρίου 2006, για όλες τις εγκρίσεις τύπου, ο κατασκευαστής αποδεικνύει ότι ο κινητήρας ανάφλεξης με συμπίεση ή αερίου που έχει λάβει έγκριση τύπου σύμφωνα με τις οριακές τιμές που περιλαμβάνονται στη σειρά B1, στη σειρά B2 ή στη σειρά Γ των πινάκων του σημείου 6.2.1 του παραρτήματος I, πληροί αυτές τις οριακές τιμές για διάρκεια ζωής:

α) 100000 χιλιομέτρων ή πέντε ετών, όποιο είναι προγενέστερο, σε περίπτωση κινητήρων που τοποθετούνται σε οχήματα κατηγορίας N1 και M2.

β) 200000 χιλιομέτρων ή έξι ετών, όποιο είναι προγενέστερο, σε περίπτωση κινητήρων που τοποθετούνται σε οχήματα κατηγορίας N2, N3 με μέγιστη τεχνικά επιτρεπόμενη μάζα που να μην υπερβαίνει τους 16 τόνους και M3 κατηγορίας Ι, κατηγορίας ΙΙ και κατηγορίας Α, και κατηγορίας Β με μέγιστη τεχνικά επιτρεπόμενη μάζα που να μην υπερβαίνει τους 7,5 τόνους·

γ) 500000 χιλιομέτρων ή επτά ετών, όποιο είναι προγενέστερο, σε περίπτωση κινητήρων που τοποθετούνται σε οχήματα κατηγορίας N3 με μέγιστη τεχνικά επιτρεπόμενη μάζα που υπερβαίνει τους 16 τόνους και M3, κατηγορίας ΙΙΙ και κατηγορίας Β με μέγιστη τεχνικά επιτρεπόμενη μάζα που υπερβαίνει τους 7,5 τόνους.

Από 1ης Οκτωβρίου 2005, για τους νέους τύπους και από 1ης Οκτωβρίου 2006 για όλους τους τύπους, οι εγκρίσεις τύπου που χορηγούνται για οχήματα απαιτούν επίσης να επιβεβαιώνεται η καλή λειτουργία των αντιρρυπαντικών διατάξεων κατά τη διάρκεια της κανονικής διάρκειας ζωής ενός οχήματος υπό ομαλές συνθήκες λειτουργίας (έλεγχος της συμμόρφωσης εν χρήσει οχημάτων που συντηρούνται και χρησιμοποιούνται κανονικά).

2. Τα μέτρα εφαρμογής της παραγράφου 1 θεσπίζονται το αργότερο έως τις 28 Δεκεμβρίου 2005.

Άρθρο 4

Ενσωματωμένα στο όχημα συστήματα διάγνωσης

1. Από 1ης Οκτωβρίου 2005 για τις νέες εγκρίσεις τύπου οχημάτων και από 1ης Οκτωβρίου 2006 για όλες τις εγκρίσεις τύπου, κινητήρας ανάφλεξης με συμπίεση που έχει λάβει έγκριση τύπου όσον αφορά τις οριακές τιμ-ς εκπομπών οι οποίες περιλαμβάνονται στη σειρά B1 ή στη σειρά Γ των πινάκων του σημείου 6.2.1 του παραρτήματος I, ή όχημα που προωθείται με τέτοιον κινητήρα, εφοδιάζεται με ενσωματωμένο στο όχημα σύστημα διάγνωσης (OBD) που ειδοποιεί τον οδηγό ότι εντοπίσθηκε βλάβη, σε περίπτωση υπέρβασης των οριακών τιμών κατωφλίου του συστήματος OBD οι οποίες περιλαμβάνονται στη σειρά B1 ή στη σειρά Γ του πίνακα της παραγράφου 3.

α) στον καταλύτη, εφόσον έχει τοποθετηθεί ως ξεχωριστή μονάδα, που ενδέχεται να αποτελεί ή όχι τμήμα του συστήματος εξουδετέρωσης των NOx ή του φίλτρου σωματιδίων ντίζελ·

β) στο σύστημα εξουδετέρωσης των NOx, αν υπάρχει·

γ) στο φίλτρο σωματιδίων ντίζελ, αν υπάρχει· ή

δ) στο συνδυασμένο σύστημα εξουδετέρωσης των NOx και φίλτρου σωματιδίων ντίζελ.

2. Από 1ης Οκτωβρίου 2008, για τις νέες εγκρίσεις τύπου και από 1ης Οκτωβρίου 2009, για όλες τις εγκρίσεις τύπου, κινητήρας ανάφλεξης με συμπίεση ή αερίου που έχει λάβει έγκριση τύπου όσον αφορά τις οριακές τιμές εκπομπών οι οποίες περιλαμβάνονται στη σειρά B2 ή στη σειρά Γ των πινάκων του σημείου 6.2.1 του παραρτήματος I, ή όχημα που προωθείται με τέτοιον κινητήρα, εφοδιάζεται με σύστημα OBD το οποίο ειδοποιεί τον οδηγό για την παρουσία βλάβης, σε περίπτωση υπέρβασης των οριακών τιμών κατωφλίου του συστήματος OBD που περιλαμβάνονται στη σειρά B2 ή στη σειρά Γ του πίνακα της παραγράφου 3.

Το σύστημα OBD πρέπει επίσης να περιλαμβάνει διεπαφή μεταξύ της ηλεκτρονικής μονάδας ελέγχου του κινητήρα (EECU) και οποιουδήποτε άλλου ηλεκτρικού ή ηλεκτρονικού συστήματος του κινητήρα ή του οχήματος που παρέχουν εισροή ή δέχονται εκροή από τη μονάδα EECU και επηρεάζουν την ορθή λειτουργία του συστήματος ελέγχου των εκπομπών, όπως τη διεπαφή μεταξύ του EECU και μιας μονάδας ηλεκτρονικού ελέγχου της μετάδοσης.

3. Οι οριακές τιμές κατωφλίου του OBD είναι οι ακόλουθες:

Σειρά | Κινητήρες ανάφλεξης με συμπίεση |

Μάζα οξειδίων του αζώτου (NOx) g/kWh | Μάζα σωματιδίων (PT) g/kWh |

Β1 (2005) | 7,0 | 0,1 |

Β2 (2008) | 7,0 | 0,1 |

Γ (EEV) | 7,0 | 0,1 |

4. Διασφαλίζεται η απεριόριστη και ενιαία πρόσβαση στα δεδομένα των διαγνωστικών συστημάτων OBD για λόγους ελέγχου, διάγνωσης, συντήρησης και επισκευής, σύμφωνα με τις σχετικές διατάξεις της οδηγίας 70/220/ΕΟΚ και τις διατάξεις σχετικά με τα ανταλλακτικά για τη διασφάλιση της συμβατότητας προς τα διαγνωστικά συστήματα OBD.

5. Τα μέτρα για την εφαρμογή των παραγράφων 1, 2 και 3 θεσπίζονται το αργότερο έως τις 28 Δεκεμβρίου 2005.

Άρθρο 5

Σύστημα ελέγχου εκπομπών με αναλώσιμα αντιδραστήρια

Κατά τον ορισμό των μέτρων που είναι αναγκαία για την εφαρμογή του άρθρου 4, όπως προβλέπονται στο άρθρο 7 παράγραφος 1, η Επιτροπή προβλέπει, εφόσον απαιτείται, τεχνικά μέτρα με στόχο την ελαχιστοποίηση του κινδύνου ακατάλληλης συντήρησης των συστημάτων ελέγχου εκπομπών στο πλαίσιο των οποίων χρησιμοποιούνται αναλώσιμα αντιδραστήρια. Επιπλέον θεσπίζονται, εφόσον απαιτείται, μέτρα προκειμένου να διασφαλισθεί η ελαχιστοποίηση των εκπομπών αμμωνίου, που προκύπτουν από τη χρήση αναλώσιμων αντιδραστηρίων.

Άρθρο 6

Φορολογικά κίνητρα

1. Τα κράτη μέλη δύνανται να θεσπίζουν φορολογικά κίνητρα μόνο για οχήματα με κινητήρα που είναι σύμφωνα με την παρούσα οδηγία. Τα εν λόγω κίνητρα πληρούν τις διατάξεις της συνθήκης καθώς και των παραγράφων 2 ή 3 του παρόντος άρθρου.

2. Τα κίνητρα έχουν εφαρμογή σε όλα τα καινούργια οχήματα που προσφέρονται προς πώληση στην αγορά ενός κράτους μέλους και τα οποία ανταποκρίνονται εκ των προτέρων στις οριακές τιμές που ορίζονται στη σειρά Β1 ή στη σειρά Β2 των πινάκων του σημείου 6.2.1 του παραρτήματος I.

Παύουν να ισχύουν από την έναρξη της υποχρεωτικής εφαρμογής των οριακών τιμών εκπομπών της σειράς B1, οι οποίες ορίζονται στο άρθρο 2 παράγραφος 6, ή από την υποχρεωτική εφαρμογή των οριακών τιμών εκπομπών της σειράς B2, οι οποίες ορίζονται στο άρθρο 2 παράγραφος 8.

3. Τα κίνητρα έχουν εφαρμογή σε όλα τα καινούργια οχήματα που προσφέρονται προς πώληση στην αγορά ενός κράτους μέλους, τα οποία συμμορφώνονται προς τις επιτρεπόμενες οριακές τιμές που περιλαμβάνονται στη σειρά Γ των πινάκων του σημείου 6.2.1 του παραρτήματος Ι.

4. Πέραν των προϋποθέσεων που αναφέρονται στην παράγραφο 1, για κάθε τύπο οχήματος, τα κίνητρα δεν υπερβαίνουν το πρόσθετο κόστος των τεχνικών λύσεων που εφαρμόσθηκαν για τη διασφάλιση της τήρησης των οριακών τιμών οι οποίες καθορίζονται στη σειρά B1 ή στη σειρά B2 ή των επιτρεπόμενων οριακών τιμών οι οποίες καθορίζονται στη σειρά Γ των πινάκων του σημείου 6.2.1 του παραρτήματος I και της εγκατάστασής τους στο όχημα.

5. Τα κράτη μέλη ενημερώνουν εγκαίρως την Επιτροπή για τα σχέδια θέσπισης ή μεταβολής των φορολογικών κινήτρων που αναφέρονται στο παρόν άρθρο ώστε να μπορεί να διατυπώνει τις παρατηρήσεις της.

Άρθρο 7

Μέτρα εφαρμογής και τροποποιήσεις

1. Τα απαιτούμενα μέτρα για την εφαρμογή του άρθρου 2 παράγραφος 10 και των άρθρων 3 και 4 της παρούσας οδηγίας, θεσπίζονται από την Επιτροπή, η οποία επικουρείται από την επιτροπή που συστάθηκε βάσει του άρθρου 13 παράγραφος 1 της οδηγίας 70/156/ΕΟΚ σύμφωνα με τη διαδικασία που αναφέρεται στο άρθρο 13 παράγραφος 3 της εν λόγω οδηγίας.

2. Οι τροποποιήσεις που είναι αναγκαίες για την προσαρμογή της παρούσας οδηγίας στην επιστημονική και τεχνική πρόοδο θεσπίζονται από την Επιτροπή, η οποία επικουρείται από την επιτροπή που συστάθηκε βάσει του άρθρου 13 παράγραφος 1 της οδηγίας 70/156/ΕΟΚ σύμφωνα με τη διαδικασία που αναφέρεται στο άρθρο 13 παράγραφος 3 της εν λόγω οδηγίας.

Άρθρο 8

Επανεξέταση και εκθέσεις

1. Η Επιτροπή επανεξετάζει την ανάγκη εισαγωγής νέων ορίων εκπομπών για τα βαρέα επαγγελματικά οχήματα και τους κινητήρες ως προς τους ρύπους που δεν αποτελούν ακόμη αντικείμενο ρύθμισης. Η επανεξέταση βασίζεται στην ευρύτερη εισαγωγή στην αγορά νέων εναλλακτικών καυσίμων και στην εισαγωγή νέων συστημάτων ελέγχου των εκπομπών καυσαερίων που καθιστούν εφικτή τη χρήση προσθέτων με σκοπό να πληρούνται μελλοντικά πρότυπα που ορίζονται στην παρούσα οδηγία. Όπου κρίνεται σκόπιμο, η Επιτροπή υποβάλλει πρόταση στο Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο και στο Συμβούλιο.

2. Η Επιτροπή θα πρέπει να υποβάλει στο Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο και το Συμβούλιο νομοθετικές προτάσεις σχετικά με περαιτέρω οριακές τιμές εκπομπών αερίων (ΝΟx)και σωματιδιακών ρύπων για τα βαρέα φορτηγά.

Εξετάζει, ενδεχομένως, εάν είναι αναγκαίος ο καθορισμός πρόσθετης οριακής τιμής για τα επίπεδα και το μέγεθος των σωματιδίων και, εάν συμβαίνει αυτό, το συμπεριλαμβάνει στις προτάσεις της.

3. Η Επιτροπή υποβάλλει έκθεση προς το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο και το Συμβούλιο σχετικά με την πρόοδο των διαπραγματεύσεων για έναν κύκλο λειτουργίας, εναρμονισμένο σε παγκόσμια κλίμακα (WHDC).

4. Η Επιτροπή υποβάλλει έκθεση στο Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο και στο Συμβούλιο σχετικά με τις απαιτήσεις λειτουργίας ενός συστήματος μέτρησης επί του οχήματος (OBM). Η Επιτροπή, με βάση την εν λόγω έκθεση, υποβάλλει, κατά περίπτωση, πρόταση μέτρων, τα οποία περιλαμβάνουν τεχνικές προδιαγραφές και αντίστοιχα παραρτήματα που προβλέπουν την έγκριση τύπου των συστημάτων OBM, τα οποία εξασφαλίζουν επίπεδα παρακολούθησης τουλάχιστον ισοδύναμα με το σύστημα OBD και τα οποία είναι συμβατά με αυτό.

Άρθρο 9

Μεταφορά

1. Τα κράτη μέλη θεσπίζουν και δημοσιεύουν, έως τις 9ης Νοεμβρίου 2006, τις αναγκαίες νομοθετικές, κανονιστικές και διοικητικές διατάξεις για να συμμορφωθούν με την παρούσα οδηγία. Εάν η θέσπιση των μέτρων εφαρμογής που αναφέρονται στο άρθρο 7 καθυστερήσει πέραν από τις 28 Δεκεμβρίου 2005, τα κράτη μέλη συμμορφώνονται με την υποχρέωση αυτή έως την ημερομηνία μεταφοράς που προβλέπεται στην παρούσα οδηγία, η οποία περιλαμβάνει τα εν λόγω μέτρα εφαρμογής. Ανακοινώνουν αμέσως στην Επιτροπή το κείμενο των εν λόγω διατάξεων, καθώς και τον πίνακα αντιστοιχίας μεταξύ αυτών των διατάξεων και της παρούσας οδηγίας.

Εφαρμόζουν τις διατάξεις αυτές από τις 9ης Νοεμβρίου 2006, ή, εάν η θέσπιση των μέτρων εφαρμογής που αναφέρονται στο άρθρο 7 καθυστερήσει πέραν από τις 28 Δεκεμβρίου 2005, από την ημερομηνία μεταφοράς που προβλέπεται στην παρούσα οδηγία, η οποία περιλαμβάνει τα εν λόγω μέτρα εφαρμογής.

Οι διατάξεις αυτές, όταν θεσπίζονται από τα κράτη μέλη, αναφέρονται στην παρούσα οδηγία ή συνοδεύονται από παρόμοια αναφορά κατά την επίσημη δημοσίευσή τους. Οι εν λόγω διατάξεις περιλαμβάνουν επίσης δήλωση που διευκρινίζει ότι οι αναφορές σε υφιστάμενες νομοθετικές, κανονιστικές και διοικητικές διατάξεις των οδηγιών που καταργούνται από την παρούσα οδηγία, θεωρούνται ότι γίνονται στην παρούσα οδηγία. Ο τρόπος της εν λόγω αναφοράς και η διατύπωση αυτής της δήλωσης καθορίζονται από τα κράτη μέλη.

2. Τα κράτη μέλη ανακοινώνουν στην Επιτροπή το κείμενο των ουσιωδών διατάξεων εσωτερικού δικαίου τις οποίες θεσπίζουν στον τομέα που διέπεται από την παρούσα οδηγία.

Άρθρο 10

Κατάργηση

Οι οδηγίες που απαριθμούνται στο παράρτημα ΙΧ μέρος Α καταργούνται από τις 9ης Νοεμβρίου 2006, με την επιφύλαξη των υποχρεώσεων των κρατών μελών όσον αφορά τις προθεσμίες μεταφοράς στο εθνικό δίκαιο και εφαρμογής των οδηγιών που περιέχονται στο παράρτημα ΙX μέρος B.

Οι αναφορές στις καταργούμενες οδηγίες θεωρούνται ότι γίνονται στην παρούσα οδηγία και διαβάζονται σύμφωνα με τον πίνακα αντιστοιχίας που παρατίθεται στο παράρτημα Χ.

Άρθρο 11

Έναρξη ισχύος

Η παρούσα οδηγία αρχίζει να ισχύει την εικοστή ημέρα από τη δημοσίευσή της στην Επίσημη Εφημερίδα της Ευρωπαϊκής Ένωσης.

Άρθρο 12

Αποδέκτες

Η παρούσα οδηγία απευθύνεται στα κράτη μέλη.

Στρασβούργο, 28 Σεπτεμβρίου 2005.

Για το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο

Ο Πρόεδρος

J. Borrell Fontelles

Για το Συμβούλιο

Ο Πρόεδρος

D. Alexander

[1] ΕΕ C 108 της 30.4.2004, σ. 32.

[2] Γνώμη του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου της 9ης Μαρτίου 2004 (ΕΕ C 102 Ε της 28.4.2004, σ. 272) και απόφαση του Συμβουλίου της 19ης Σεπτεμβρίου 2005.

[3] ΕΕ L 36 της 9.2.1988, σ. 33· οδηγία όπως τροποποιήθηκε τελευταία από την πράξη προσχώρησης του 2003.

[4] ΕΕ L 42 της 23.2.1970, σ. 1· οδηγία όπως τροποποιήθηκε τελευταία από την οδηγία 2005/49/ΕΚ της Επιτροπής (ΕΕ L 194 της 26.7.2005, σ. 12).

[5] ΕΕ L 295 της 25.10.1991, σ. 1.

[6] ΕΕ L 44 της 16.2.2000, σ. 1.

[7] ΕΕ L 107 της 18.4.2001, σ. 10.

[8] ΕΕ L 76 της 6.4.1970, σ. 1· οδηγία όπως τροποποιήθηκε τελευταία από την οδηγία 2003/76/ΕΚ της Επιτροπής (ΕΕ L 206 της 15.8.2003, σ. 29).

[9] ΕΕ L 184 της 17.7.1999, σ. 23.

--------------------------------------------------

ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ Ι

ΠΕΔΙΟ ΕΦΑΡΜΟΓΗΣ, ΟΡΙΣΜΟΙ ΚΑΙ ΣΥΝΤΜΗΣΕΙΣ, ΑΙΤΗΣΗ ΓΙΑ ΕΓΚΡΙΣΗ ΤΥΠΟΥ ΕΚ, ΠΡΟΔΙΑΓΡΑΦΕΣ ΚΑΙ ΔΟΚΙΜΕΣ ΚΑΙ ΣΥΜΜΟΡΦΩΣΗ ΤΗΣ ΠΑΡΑΓΩΓΗΣ

1. ΠΕΔΙΟ ΕΦΑΡΜΟΓΗΣ

Η παρούσα οδηγία έχει εφαρμογή στους αέριους και σωματιδιακούς ρύπους από όλα τα μηχανοκίνητα οχήματα με κινητήρες συμπίεσης με ανάφλεξη και στους αέριους ρύπους από όλα τα μηχανοκίνητα οχήματα με κινητήρες επιβαλλόμενης ανάφλεξης που τροφοδοτούνται με φυσικό αέριο ή με υγραέριο (LPG), καθώς και στους κινητήρες συμπίεσης με ανάφλεξη και επιβαλλόμενης ανάφλεξης, που προσδιορίζονται στο άρθρο 1, με εξαίρεση τα οχήματα των κατηγοριών Ν1, Ν2 και Μ2, για τα οποία έχει χορηγηθεί έγκριση τύπου σύμφωνα με την οδηγία 70/220/ΕΟΚ του Συμβουλίου, της 20ής Μαρτίου 1970, περί προσεγγίσεως των νομοθεσιών των κρατών μελών οι οποίες αφορούν στα μέτρα που πρέπει να ληφθούν κατά της μολύνσεως του αέρος από τα αέρια που προέρχονται από κινητήρες με επιβαλλόμενη ανάφλεξη με τους οποίους είναι εφοδιασμένα τα οχήματα με κινητήρα [1].

2. ΟΡΙΣΜΟΙ ΚΑΙ ΣΥΝΤΜΗΣΕΙΣ

Για τους σκοπούς της παρούσας οδηγίας, νοούνται ως:

2.1. "κύκλος δοκιμών", μια ακολουθία σημείων ελέγχου, το καθένα με καθορισμένο αριθμό στροφών και καθορισμένη ροπή, στην οποία υποβάλλεται ο κινητήρας υπό σταθερές (δοκιμή ESC) ή μεταβατικές (δοκιμές ETC, ELR) συνθήκες λειτουργίας,

2.2. "έγκριση κινητήρα (σειράς κινητήρων)", η έγκριση ενός τύπου κινητήρα (σειράς κινητήρων) ως προς το επίπεδο εκπομπών αερίων και σωματιδιακών ρύπων,

2.3. "κινητήρας ντίζελ", ο κινητήρας που λειτουργεί βάσει της αρχής της συμπίεσης με ανάφλεξη,

2.4. "κινητήρας αερίου", ο κινητήρας που χρησιμοποιεί ως καύσιμο φυσικό αέριο (NG) ή υγραέριο (LPG),

2.5. "τύπος κινητήρα", μια κατηγορία κινητήρων που δεν παρουσιάζουν διαφορές ως προς τα κύρια χαρακτηριστικά τους που ορίζονται στο Παράρτημα II της παρούσας οδηγίας,

2.6. "κατηγορία κινητήρων", η ομαδοποίηση από τον κατασκευαστή κινητήρων, οι οποίοι, βάσει του σχεδιασμού, όπως αυτός ορίζεται στο Παράρτημα II, προσάρτημα 2, της παρούσας οδηγίας, αναμένεται να έχουν όμοια χαρακτηριστικά ως προς τις εκπομπές καυσαερίων· όλα τα μέλη της σειράς πρέπει να ανταποκρίνονται στις ισχύουσες οριακές τιμές εκπομπών,

2.7. "μητρικός κινητήρας", ένας κινητήρας που επιλέγεται από σειρά κινητήρων με τρόπο ώστε τα χαρακτηριστικά των εκπομπών του να είναι αντιπροσωπευτικά της συγκεκριμένης σειράς κινητήρων,

2.8. "αέριοι ρύποι", το μονοξείδιο του άνθρακα, οι υδρογονάνθρακες (με παραδοχή αναλογίας CH1,85 για το πετρέλαιο ντίζελ, CH2,525 για το υγραέριο LGP και CH2,93 για το φυσικό αέριο NG (NMHC), και με παραδοχή μοριακού τύπου CH3O0,5 για την αιθανόλη που χρησιμοποιείται ως καύσιμο κινητήρων ντίζελ),το μεθάνιο (με παραδοχή αναλογίας CH4 για το NG) και τα οξείδια του αζώτου εκφρασμένα σε ισοδύναμα διοξειδίου του αζώτου (NO2),

2.9. "σωματιδιακοί ρύποι", κάθε υλικό που συλλέγεται σε συγκεκριμένο φίλτρο μετά την αραίωση των καυσαερίων με καθαρό φιλτραρισμένο αέρα, έτσι ώστε η θερμοκρασία να μην υπερβαίνει τους 325 K (52 °C),

2.10. "αιθάλη", τα σωματίδια που αιωρούνται στο ρεύμα των καυσαερίων κινητήρα ντίζελ, και τα οποία απορροφούν, αντανακλούν ή διαθλούν το φως,

2.11. "καθαρά ισχύς", η ισχύς σε kW ΕΕ που λαμβάνεται στην τράπεζα δοκιμών στην απόληξη του στροφαλοφόρου άξονα, ή ισοδύναμη ισχύς, μετρούμενη σύμφωνα με τη μέθοδο ΕΕ για τη μέτρηση ισχύος, που καθορίζεται στην οδηγία 80/1269/ΕΟΚ του Συμβουλίου, της 16ης Δεκεμβρίου 1980, περί προσεγγίσεως των νομοθεσιών των κρατών μελών σχετικά με την ισχύ των κινητήρων των οχημάτων με κινητήρα [2],

2.12. "δηλούμενη μέγιστη ισχύς (Pmax)", η μέγιστη ισχύς σε kW ΕΕ (καθαρά ισχύς), που δηλώνεται από τον κατασκευαστή στην αίτησή του για έγκριση τύπου,

2.13. "ποσοστιαίο φορτίο", το κλάσμα της μέγιστης διαθέσιμης ροπής σε συγκεκριμένο αριθμό στροφών του κινητήρα,

2.14. "δοκιμή ESC", ο κύκλος δοκιμών που συνίσταται από 13 σταθερές συνθήκες λειτουργίας προς εφαρμογή σύμφωνα με το σημείο 6.2 του παρόντος Παραρτήματος,

2.15. "δοκιμή ELR", ο κύκλος δοκιμών που συνίσταται από ακολουθία βαθμίδων φόρτισης σε σταθερές στροφές κινητήρα προς εφαρμογή σύμφωνα με το σημείο 6.2 του παρόντος Παραρτήματος,

2.16. "δοκιμή ETC", ένας κύκλος δοκιμών που συνίσταται από 1800 μεταβατικές συνθήκες λειτουργίας μεταβαλλόμενες ανά δευτερόλεπτο, προς εφαρμογή σύμφωνα με το σημείο 6.2 του παρόντος Παραρτήματος,

2.17. "κλίμακα στροφών λειτουργίας κινητήρα", η κλίμακα στροφών του κινητήρα που χρησιμοποιείται με τη μεγαλύτερη συχνότητα κατά τη λειτουργία του σε πραγματικές συνθήκες, και περικλείεται μεταξύ των χαμηλών και των υψηλών στροφών, όπως ορίζεται στο Παράρτημα III της παρούσας οδηγίας,

2.18. "χαμηλές στροφές (nloo)", οι ελάχιστες στροφές του κινητήρα στις οποίες αποδίδει το 50 % της δηλούμενης μέγιστης ισχύος,

2.19. "υψηλές στροφές (nhi)", οι μέγιστες στροφές του κινητήρα στις οποίες αποδίδει το 70 % της δηλούμενης μέγιστης ισχύος,

2.20. "στροφές κινητήρα Α, Β και Γ", οι στροφές δοκιμής εντός της κλίμακας στροφών λειτουργίας του κινητήρα προς χρήση κατά τη δοκιμή ESC και τη δοκιμή ELR, όπως καθορίζεται στο Παράρτημα III, προσάρτημα 1 της παρούσας οδηγίας,

2.21. "περιοχή ελέγχου", η περιοχή μεταξύ των στροφών κινητήρα Α και Γ και μεταξύ των ποσοστών 25 και 100 % του φορτίου,

2.22. "στροφές αναφοράς (nref)", το 100 % του αριθμού στροφών προς χρήση για την απομαλοποίηση των τιμών σχετικών στροφών της δοκιμής ETC, όπως καθορίζεται στο Παράρτημα III, προσάρτημα 2, της παρούσας οδηγίας,

2.23. "αδιαφανειόμετρο", το όργανο που έχει σχεδιασθεί για τη μέτρηση της αδιαφάνειας των σωματιδίων αιθάλης βάσει της αρχής της απόσβεσης του φωτός,

2.24. "κλίμακα φυσικού αερίου (NG)", μια από τις κλίμακες Η ή L, όπως αυτές ορίζονται στο ευρωπαϊκό πρότυπο EN 437 του Νοεμβρίου 1993,

2.25. "αυτόματη προσαρμογή", κάθε διάταξη του κινητήρα που επιτρέπει τη διατήρηση σταθερού λόγου αέρα/καυσίμου,

2.26. "αναβαθμονόμηση", η μικρορύθμιση κινητήρα NG, ώστε αυτός να έχει τις ίδιες επιδόσεις (ισχύς, καύσιμο, κατανάλωση) σε διάφορες κλίμακες φυσικού αερίου,

2.27. "δείκτης Wobbe (κατώτερος Wl ή ανώτερος Wu)", ο λόγος της αντίστοιχης θερμαντικής αξίας ανά μονάδα όγκου ενός αερίου προς την τετραγωνική ρίζα της σχετικής πυκνότητάς του στις ίδιες συνθήκες αναφοράς:

W = Hgas × ρairρgas

2.28. "συντελεστής μεταβολής του λ (Sλ)", η μαθηματική έκφραση της απαιτούμενης ευελιξίας του συστήματος διαχείρισης του κινητήρα έναντι της αλλαγής του λόγου περίσσειας αέρα λ, όταν ο κινητήρας τροφοδοτείται με αέριο καύσιμο διαφορετικής σύνθεσης από το καθαρό μεθάνιο (για τον υπολογισμό του Sλ, βλέπε Παράρτημα VII),

2.29. "σύστημα αναστολής", κάθε σύστημα το οποίο μετρά, αισθάνεται ή ανταποκρίνεται σε λειτουργικές μεταβλητές (π.χ. ταχύτητα οχήματος, στροφές κινητήρα, χρησιμοποιούμενη σχέση μετάδοσης της κίνησης, θερμοκρασία, πίεση εισαγωγής ή οποιαδήποτε άλλη παράμετρος) με στόχο την ενεργοποίηση, την αυξομείωση, την καθυστέρηση ή την απενεργοποίηση της λειτουργίας οιουδήποτε συστατικού στοιχείου ή λειτουργίας του συστήματος ελέγχου των εκπομπών με τρόπο ώστε να μειώνεται η αποτελεσματικότητα του συστήματος ελέγχου των εκπομπών υπό συνθήκες που απαντώνται κατά την κανονική χρήση του οχήματος, εκτός εάν η χρήση ενός τέτοιου συστήματος προβλέπεται ουσιαστικά στις εφαρμοζόμενες διαδικασίες δοκιμών για την πιστοποίηση των εκπομπών.

Σχήμα 1

Ειδικοί ορισμοί των κύκλων δοκιμών

+++++ TIFF +++++

2.30. "βοηθητικό σύστημα ελέγχου", κάθε σύστημα, λειτουργία ή στρατηγική ελέγχου που εγκαθίσταται σε έναν κινητήρα ή σε ένα όχημα, και που χρησιμοποιείται, αφενός, για την προστασία του κινητήρα ή/και του βοηθητικού εξοπλισμού του από συνθήκες λειτουργίας οι οποίες θα μπορούσαν να προκαλέσουν φθορά ή βλάβη ή, αφετέρου, για τη διευκόλυνση της εκκίνησης του κινητήρα. Βοηθητικό σύστημα ελέγχου μπορεί να είναι επίσης μια στρατηγική ή ένα μέτρο που έχει επιδειχθεί με επιτυχία ότι δεν είναι σύστημα αναστολής,

2.31. "ανορθολογική μέθοδος ελέγχου των εκπομπών", κάθε μέθοδος ή μέτρο που, όταν το όχημα λειτουργεί υπό κανονικές συνθήκες χρήσης, περιορίζει την αποτελεσματικότητα του συστήματος ελέγχου των εκπομπών σε επίπεδο κατώτερο από το αναμενόμενο κατά τις εφαρμοζόμενες διαδικασίες δοκιμής των εκπομπών.

2.32. Σύμβολα και συντμήσεις

2.32.1. Σύμβολα των παραμέτρων των δοκιμών

Σύμβολο | Μονάδα | Όρος |

AP | m2 | Επιφάνεια διατομής του καθετήρα ισοκινητικής δειγματοληψίας |

AT | m2 | Επιφάνεια διατομής της σωλήνωσης εξάτμισης |

CEE | — | Απόδοση αιθανίου |

CEM | — | |

C1 | — | Ισοδύναμα υδρογονάνθρακα με ένα άτομο άνθρακα |

conc | ppm/vol-% | Δείκτης που υποδηλώνει συγκέντρωση |

D0 | m3/s | Σημείο τομής με τη συνάρτηση βαθμονόμησης PDP |

DF | — | Συντελεστής αραίωσης |

D | — | Σταθερά της συνάρτησης Bessel |

E | — | Σταθερά της συνάρτησης Bessel |

EZ | g/kWh | Εκπομπές NOx στο σημείο ελέγχου δια παρεμβολής |

fa | — | Συντελεστής ατμόσφαιρας εργαστηρίου |

fc | s-1 | Συχνότητα διακοπής του φίλτρου Bessel |

FFH | — | Ειδικός συντελεστής καυσίμου για τον υπολογισμό της συγκέντρωσης σε υγρή βάση από τη συγκέντρωση σε ξηρά βάση |

FS | — | Στοιχειομετρικός συντελεστής |

GAIRW | kg/h | Παροχή μάζας του αέρα αναρρόφησης σε υγρή βάση |

GAIRD | kg/h | Παροχή μάζας του αέρα αναρρόφησης σε ξηρά βάση |

GDILW | kg/h | Παροχή μάζας του αέρα αραίωσης σε υγρή βάση |

GEDFW | kg/h | Ισοδύναμα παροχής μάζας αραιωμένων καυσαερίων σε υγρή βάση |

GEXHW | kg/h | Παροχή μάζας καυσαερίων σε υγρή βάση |

GFUEL | kg/h | Παροχή μάζας καυσίμου |

GTOTW | kg/h | Παροχή μάζας αραιωμένων καυσαερίων σε υγρή βάση |

H | MJ/m3 | Θερμαντική αξία |

HREF | g/kg | Τιμή αναφοράς απόλυτης υγρασίας (10,71 g/kg) |

Ha | g/kg | Απόλυτη υγρασία του αέρα αναρρόφησης |

Hd | g/kg | Απόλυτη υγρασία του αέρα αραίωσης |

HTCRAT | mol/mol | Λόγος υδρογόνου προς άνθρακα |

i | — | Δείκτης που υποδηλώνει συγκεκριμένες συνθήκες λειτουργίας |

K | — | Σταθερά Bessel |

k | m-1 | Συντελεστής απορρόφησης του φωτός |

KH,D | — | Διορθωτικός συντελεστής υγρασίας για τα NOx σε κινητήρες ντίζελ |

KH,G | — | Διορθωτικός συντελεστής υγρασίας για τα NOx σε κινητήρες αερίου |

KV | | Συνάρτηση βαθμονόμησης CFV |

KW,a | — | Διορθωτικός συντελεστής από ξηρά σε υγρή βάση για τον αέρα αναρρόφησης |

KW,d | — | Διορθωτικός συντελεστής από ξηρά σε υγρή βάση για τον αέρα αραίωσης |

KW,e | — | Διορθωτικός συντελεστής από ξηρά σε υγρή βάση για τα αραιωμένα καυσαέρια |

KW,r | — | Διορθωτικός συντελεστής από ξηρά σε υγρή βάση για τα πρωτογενή καυσαέρια |

L | % | Ποσοστό ροπής επί τοις εκατό σχετικής με τη μέγιστη ροπή για τις στροφές του κινητήρα δοκιμών |

La | m | Πραγματικό μήκος οπτικής διαδρομής |

m | | Κλίση της βαθμονόμησης PDP |

mass | g/h or g | Δείκτης που υποδηλώνει τη ροή (παροχή) μάζας εκπομπών |

MDIL | kg | Μάζα του δείγματος του αέρα αραίωσης που διήλθε μέσω των φίλτρων δειγματοληψίας σωματιδίων |

Md | mg | Μάζα του συλλεγέντος δείγματος σωματιδίων αέρα αραίωσης |

Mf | mg | Μάζα του συλλεγέντος δείγματος σωματιδίων |

Mf,p | mg | Μάζα του δείγματος σωματιδίων που συνελέγη στο κύριο φίλτρο |

Mf,b | mg | Μάζα του δείγματος σωματιδίων που συνελέγη στο εφεδρικό φίλτρο |

MSAM | | Μάζα του δείγματος αραιωμένων καυσαερίων που διήλθε μέσω των φίλτρων δειγματοληψίας σωματιδίων |

MSEC | kg | Μάζα του βοηθητικού αέρα αραίωσης |

MTOTW | kg | Συνολική μάζα CVS σε ολόκληρο τον κύκλο σε υγρή βάση |

MTOTW,i | kg | Στιγμιαία μάζα CVS σε υγρή βάση |

N | % | Αδιαφάνεια |

NP | — | Σύνολο περιστροφών PDP σε ολόκληρο τον κύκλο |

NP,i | — | Περιστροφές PDP σε συγκεκριμένο χρονικό διάστημα |

n | min-1 | Στροφές κινητήρα |

np | s-1 | Στροφές PDP |

nhi | min-1 | Υψηλές στροφές κινητήρα |

nlo | min-1 | Χαμηλές στροφές κινητήρα |

nref | min-1 | Στροφές αναφοράς κινητήρα για τη δοκιμή ETC |

pa | kPa | Τάση κορεσμένων ατμών του αέρα αναρρόφησης του κινητήρα |

pA | kPa | Απόλυτη πίεση |

pB | kPa | Συνολική ατμοσφαιρική πίεση |

pd | kPa | Τάση κορεσμένων ατμών του αέρα αραίωσης |

ps | kPa | Ξηρή ατμοσφαιρική πίεση |

p1 | kPa | Υποπίεση στο στόμιο εισόδου της αντλίας |

P(a) | kW | Απορρόφηση ισχύος από βοηθητικά εξαρτήματα που συνδέονται για τη δοκιμή |

P(b) | kW | Απορρόφηση ισχύος από βοηθητικά εξαρτήματα που αφαιρούνται για τη δοκιμή |

P(n) | kW | Μη διορθωμένη καθαρά ισχύς |

P(m) | kW | Ισχύς μετρούμενη στην τράπεζα δοκιμών |

Ω | — | Σταθερά Bessel |

Qs | m3/s | Παροχή όγκου CVS |

q | — | Λόγος αραίωσης |

r | — | Λόγος των διατομών ισοκινητικού καθετήρα και σωλήνωσης εξάτμισης |

Ra | % | Σχετική υγρασία του αέρα αναρρόφησης |

Rd | % | Σχετική υγρασία του αέρα αραίωσης |

Rf | — | Συντελεστής απόκρισης FID |

ρ | kg/m3 | Πυκνότητα |

S | kW | Ρύθμιση δυναμομέτρου |

Si | m-1 | Στιγμιαία τιμή αιθάλης |

Sλ | | Συντελεστής μεταβολής του λ |

T | K | Απόλυτη θερμοκρασία |

Ta | K | Απόλυτη θερμοκρασία του αέρα αναρρόφησης |

t | s | Χρόνος μέτρησης |

te | s | Χρόνος ηλεκτρικής απόκρισης |

tF | s | Χρόνος απόκρισης φίλτρου για τη συνάρτηση Bessel |

tp | s | Χρόνος φυσικής απόκρισης |

Δt | s | Χρονικό διάστημα μεταξύ διαδοχικών δεδομένων αιθάλης (= 1/ρυθμό δειγματοληψίας) |

Δti | s | Χρονικό διάστημα για στιγμιαία ροή CFV |

τ | % | Διαπερατότητα αιθάλης |

V0 | m3/rev | Παροχή όγκου PDP σε πραγματικές συνθήκες |

W | — | Δείκτης Wobbe |

Wact | kWh | Πραγματικό έργο κύκλου ETC |

Wref | kWh | Έργο αναφοράς κύκλου ETC |

WF | — | Συντελεστής στάθμισης |

WFE | — | Ενεργός συντελεστής στάθμισης |

X0 | m3/rev | Συνάρτηση βαθμονόμησης της παροχής όγκου PDP |

Yi | m-1 | Μέση τιμή αιθάλης σε 1 s κατά Bessel |

2.32.2. Σύμβολα χημικών συστατικών

CH4 | Μεθάνιο |

C2H6 | Αιθάνιο |

C2H5OH | Αιθανόλη |

C3H8 | Προπάνιο |

CO | Μονοξείδιο του άνθρακα |

DOP | Φθαλικός διοκτυλεστέρας |

CO2 | Διοξείδιο του άνθρακα |

HC | Υδρογονάνθρακες |

NMHC | Υδρογονάνθρακες πλην μεθανίου |

NOx | Οξείδια του αζώτου |

NO | Μονοξείδιο του αζώτου |

NO2 | Διοξείδιο του αζώτου |

PT | Σωματίδια |

2.32.3. Συντμήσεις

CFV | Βεντουρίμετρο κρίσιμης ροής |

CLD | Ανιχνευτής χημιφωταύγειας |

ELR | Ευρωπαϊκή δοκιμή απόκρισης φορτίου |

ESC | Ευρωπαϊκός κύκλος σταθερών συνθηκών |

ETC | Ευρωπαϊκός κύκλος μεταβατικών συνθηκών |

FID | Ανιχνευτής ιονισμού φλόγας |

GC | Αέριος χρωματογράφος |

HCLD | Θερμαινόμενος ανιχνευτής χημιφωταύγειας |

HFID | Θερμαινόμενος ανιχνευτής ιονισμού φλόγας |

LPG | Υγραέριο |

NDIR | Αναλυτής μη διαχεόμενης υπέρυθρης ακτινοβολίας |

NG | Φυσικό αέριο |

NMC | Διαχωριστής υδρογονανθράκων πλην μεθανίου |

3. ΑΙΤΗΣΗ ΓΙΑ ΕΓΚΡΙΣΗ ΤΥΠΟΥ ΕΚ

3.1. Αίτηση για έγκριση τύπου ΕΚ για τύπο κινητήρα ή σειρά κινητήρων ως ιδιαίτερη τεχνική μονάδα

3.1.1. Η αίτηση για έγκριση τύπου κινητήρα ή σειράς κινητήρων ως προς το επίπεδο εκπομπών αερίων και σωματιδιακών ρύπων, προκειμένου για κινητήρες ντίζελ, και εκπομπών αερίων ρύπων, για κινητήρες αερίου, υποβάλλεται από τον κατασκευαστή του κινητήρα ή από δεόντως διαπιστευμένο αντιπρόσωπο.

3.1.2. Συνοδεύεται από τα κατωτέρω αναφερόμενα έγγραφα εις τριπλούν και από τα ακόλουθα στοιχεία:

3.1.2.1. Περιγραφή του τύπου κινητήρα ή της σειράς κινητήρων, ανάλογα με την περίπτωση, που περιλαμβάνει τα αναφερόμενα στο Παράρτημα II της παρούσας οδηγίας στοιχεία, τα οποία πληρούν τις απαιτήσεις των άρθρων 3 και 4 της οδηγίας 70/156/ΕΟΚ της 6ης Φεβρουαρίου 1970 περί προσεγγίσεως των νομοθεσιών των κρατών μελών που αφορούν στην έγκριση των οχημάτων με κινητήρα και των ρυμουλκουμένων τους [3].

3.1.3. Στην Τεχνική Υπηρεσία που είναι αρμόδια για τη διεξαγωγή των δοκιμών έγκρισης που ορίζονται στο σημείο 6, υποβάλλεται κινητήρας που ανταποκρίνεται στα χαρακτηριστικά του "τύπου κινητήρα" ή του "μητρικού κινητήρα" που περιγράφεται στο Παράρτημα ΙΙ.

3.2. Αίτηση για έγκριση τύπου ΕΚ για τύπο οχήματος σε σχέση με τον κινητήρα του

3.2.1. Η αίτηση για την έγκριση οχήματος ως προς τις εκπομπές αερίων και σωματιδιακών ρύπων του κινητήρα ντίζελ που φέρει το όχημα ή της σειράς στην οποία αυτός ανήκει και ως προς το επίπεδο εκπομπών αερίων ρύπων του κινητήρα αερίου που φέρει το όχημα ή της σειράς στην οποία αυτός ανήκει, υποβάλλεται από τον κατασκευαστή του κινητήρα ή από δεόντως διαπιστευμένο αντιπρόσωπο.

3.2.2. Συνοδεύεται από τα κατωτέρω αναφερόμενα έγγραφα εις τριπλούν και από τα ακόλουθα στοιχεία:

3.2.2.1. Περιγραφή του τύπου του οχήματος, των μερών του οχήματος που συνδέονται με τον κινητήρα και του τύπου ή της σειράς του κινητήρα, ανάλογα με την περίπτωση, που περιλαμβάνει τα αναφερόμενα στο Παράρτημα II στοιχεία, μαζί με την τεκμηρίωση που απαιτείται κατ’ εφαρμογή του άρθρου 3 της οδηγίας 70/156/ΕΟΚ.

3.3. Αίτηση για έγκριση τύπου ΕΚ για τύπο οχήματος με εγκεκριμένο κινητήρα

3.3.1. Η αίτηση για την έγκριση οχήματος ως προς τις εκπομπές αερίων και σωματιδιακών ρύπων του εγκεκριμένου κινητήρα ντίζελ που φέρει το όχημα ή της εγκεκριμένης σειράς στην οποία αυτός ανήκει και ως προς το επίπεδο εκπομπών αερίων ρύπων του εγκεκριμένου κινητήρα αερίου που φέρει το όχημα ή της εγκεκριμένης σειράς στην οποία ανήκει ο κινητήρας, υποβάλλεται από τον κατασκευαστή του κινητήρα ή από δεόντως διαπιστευμένο αντιπρόσωπο.

3.3.2. Συνοδεύεται από τα κατωτέρω αναφερόμενα έγγραφα εις τριπλούν και από τα ακόλουθα στοιχεία:

3.3.2.1. Περιγραφή του τύπου του οχήματος και των μερών του οχήματος που συνδέονται με τον κινητήρα, η οποία περιλαμβάνει τα στοιχεία που αναφέρονται στο Παράρτημα II, ανάλογα με την περίπτωση, και αντίγραφο του πιστοποιητικού έγκρισης ΕΚ τύπου (Παράρτημα VI) για τον κινητήρα ή τη σειρά κινητήρων, ανάλογα με την περίπτωση, ως ιδιαίτερη τεχνική ενότητα που τοποθετείται στον τύπο οχήματος, μαζί με την τεκμηρίωση που απαιτείται κατ’ εφαρμογή του άρθρου 3 της οδηγίας 70/156/ΕΟΚ.

4. ΕΓΚΡΙΣΗ ΤΥΠΟΥ ΕΚ

4.1. Χορήγηση έγκρισης τύπου ΕΚ για σύνηθες καύσιμο

Η έγκριση τύπου ΕΚ για σύνηθες καύσιμο χορηγείται με την επιφύλαξη των ακόλουθων απαιτήσεων:

4.1.1. Στην περίπτωση του πετρελαίου ντίζελ, ο μητρικός κινητήρας πληροί τις απαιτήσεις της παρούσας οδηγίας για το καύσιμο αναφοράς, όπως καθορίζεται στο Παράρτημα IV.

4.1.2. Στην περίπτωση του φυσικού αερίου, αποδεικνύεται η ικανότητα προσαρμογής του μητρικού κινητήρα σε οποιαδήποτε σύνθεση καυσίμου που μπορεί να κυκλοφορεί στην αγορά. Στην περίπτωση του φυσικού αερίου υπάρχουν συνήθως δύο είδη καυσίμων, καύσιμο υψηλής θερμαντικής αξίας (αέριο H) και χαμηλής θερμαντικής αξίας (αέριο L), αλλά με σημαντικό εύρος αξίας και στις δύο κλίμακες: διαφέρουν σημαντικά ως προς το ενεργειακό τους περιεχόμενο, που εκφράζεται από τον δείκτη Wobbe, και ως προς τον συντελεστή μεταβολής του λ (Sλ). Οι μαθηματικοί τύποι για τον υπολογισμό του δείκτη Wobbe και Sλ παρέχονται στα σημεία 2.27 και 2.28. Φυσικά αέρια με συντελεστή μεταβολής του λ μεταξύ 0,89 και 1,08 (0,89 ≤ Sλ ≤ 1,08) θεωρούνται ότι ανήκουν στην κλίμακα H, ενώ φυσικά αέρια με συντελεστή μεταβολής του λ μεταξύ του 1,08 και 1,19 (1,08 ≤ Sλ ≤ 1,19) θεωρούνται ότι ανήκουν στην κλίμακα L. Η σύσταση των καυσίμων αναφοράς εκφράζει τις ακραίες διακυμάνσεις του Sλ.

Ο μητρικός κινητήρας πληροί τις απαιτήσεις της παρούσας οδηγίας με τα καύσιμα αναφοράς GR (καύσιμο 1) και G25 (καύσιμο 2), όπως καθορίζεται στο Παράρτημα IV, χωρίς καμία αναπροσαρμογή στην τροφοδοσία καυσίμου μεταξύ των δύο δοκιμών. Ωστόσο, επιτρέπεται ένας γύρος προετοιμασίας κατά τη διάρκεια ενός κύκλου ETC χωρίς μετρήσεις μετά την αλλαγή του καυσίμου. Πριν από τη δοκιμή, ο μητρικός κινητήρας στρώνεται σύμφωνα με τη διαδικασία που προβλέπεται στο σημείο 3 του προσαρτήματος 2 του Παραρτήματος III.

4.1.2.1. Μετά από αίτημα του κατασκευαστή, ο κινητήρας μπορεί να δοκιμάζεται και με τρίτο καύσιμο (καύσιμο 3), εάν η τιμή του συντελεστή μεταβολής του λ (Sλ) βρίσκεται μεταξύ των τιμών 0,89 (δηλαδή τη χαμηλότερη κλίμακα του GR) και 1,19 (δηλαδή την ανώτερη κλίμακα του G25), π.χ. όταν το καύσιμο 3 είναι καύσιμο του εμπορίου. Τα αποτελέσματα της δοκιμής αυτής μπορούν να χρησιμοποιούνται ως βάση για την αξιολόγηση της συμμόρφωσης της παραγωγής.

4.1.3. Στην περίπτωση κινητήρα που τροφοδοτείται με φυσικό αέριο, ο οποίος προσαρμόζεται αυτόματα, αφενός, για την κλίμακα αερίου H και, αφετέρου, για την κλίμακα L και μετακινείται μεταξύ των δύο μέσω διακόπτη, ο μητρικός κινητήρας δοκιμάζεται με τα δύο αντίστοιχα καύσιμα αναφοράς, όπως περιγράφεται στο Παράρτημα IV για κάθε κλίμακα και σε κάθε θέση του διακόπτη. Τα καύσιμα είναι GR (καύσιμο 1) και G23 (καύσιμο 3) για την κλίμακα αερίων H, καθώς και G25 (καύσιμο 2) και G23 (καύσιμο 3) για την κλίμακα αερίων L. Ο μητρικός κινητήρας ικανοποιεί τις απαιτήσεις της παρούσας οδηγίας και στις δύο θέσεις του διακόπτη, χωρίς αναπροσαρμογή στην τροφοδοσία καυσίμου μεταξύ των δύο δοκιμών σε κάθε θέση του διακόπτη. Ωστόσο, επιτρέπεται ένας γύρος προσαρμογής κατά τη διάρκεια ενός κύκλου ETC χωρίς μετρήσεις μετά την αλλαγή του καυσίμου. Πριν από τη δοκιμή, ο μητρικός κινητήρας στρώνεται σύμφωνα με τη διαδικασία που προβλέπεται στο σημείο 3 του προσαρτήματος 2 του Παραρτήματος III.

4.1.3.1. Μετά από αίτημα του κατασκευαστή, ο κινητήρας μπορεί να δοκιμάζεται και με τρίτο καύσιμο αντί του G23 (καύσιμο 3), εάν η τιμή του συντελεστή μεταβολής του λ (Sλ) βρίσκεται μεταξύ των τιμών 0,89 (δηλαδή τη χαμηλότερη κλίμακα του GR) και 1,19 (δηλαδή την ανώτερη κλίμακα του G25), π.χ. όταν το καύσιμο 3 είναι καύσιμο του εμπορίου. Τα αποτελέσματα της δοκιμής αυτής μπορούν να χρησιμοποιούνται ως βάση για την αξιολόγηση της συμμόρφωσης της παραγωγής.

4.1.4. Στην περίπτωση κινητήρων φυσικού αερίου, ο λόγος των αποτελεσμάτων εκπομπής "r" καθορίζεται για έκαστο ρύπο ως εξής:

r = αποτέλεσμα εκπομπών με το καύσιμο αναφοράς 2αποτέλεσμα εκπομπών με το καύσιμο αναφοράς 1

ή,

ra = αποτέλεσμα εκπομπών με το καύσιμο αναφοράς 2αποτέλεσμα εκπομπών με το καύσιμο αναφοράς 3

και,

rb = αποτέλεσμα εκπομπών με το καύσιμο αναφοράς 1αποτέλεσμα εκπομπών με το καύσιμο αναφοράς 3

4.1.5. Στην περίπτωση του υγραερίου (LPG), αποδεικνύεται η ικανότητα προσαρμογής του μητρικού κινητήρα σε οποιαδήποτε σύνθεση καυσίμου που μπορεί να κυκλοφορεί στην αγορά. Στην περίπτωση του υγραερίου, υπάρχουν διακυμάνσεις στην αναλογία C3/C4. Οι διακυμάνσεις αυτές αντανακλώνται στα καύσιμα αναφοράς. Ο μητρικός κινητήρας πρέπει να πληροί τις απαιτήσεις εκπομπών με τα καύσιμα αναφοράς Α και Β, όπως περιγράφεται στο Παράρτημα IV, χωρίς καμία αναπροσαρμογή στην τροφοδοσία καυσίμου μεταξύ των δύο δοκιμών. Ωστόσο, επιτρέπεται ένας γύρος προσαρμογής κατά τη διάρκεια ενός κύκλου ETC χωρίς μετρήσεις μετά την αλλαγή του καυσίμου. Πριν από τη δοκιμή, ο μητρικός κινητήρας στρώνεται σύμφωνα με τη διαδικασία που ορίζεται στο σημείο 3 του προσαρτήματος 2 του Παραρτήματος III.

4.1.5.1. Για κάθε ρύπο, προσδιορίζεται ο λόγος "r" των σχετικών με τις εκπομπές αποτελεσμάτων ως εξής:

r = αποτέλεσμα εκπομπών με το καύσιμο αναφοράς Bαποτέλεσμα εκπομπών με το καύσιμο αναφοράς A

4.2. Χορήγηση έγκρισης τύπου ΕΚ για περιορισμένη κλίμακα καυσίμων

Έγκριση τύπου ΕΚ για περιορισμένη κλίμακα καυσίμων χορηγείται με την επιφύλαξη των ακόλουθων απαιτήσεων:

4.2.1. Έγκριση των εκπομπών καυσαερίων κινητήρα που τροφοδοτείται με φυσικό αέριο (NG) και έχει σχεδιασθεί είτε για την κλίμακα αερίου Η είτε για την κλίμακα αερίου L.

Ο μητρικός κινητήρας δοκιμάζεται με το σχετικό καύσιμο αναφοράς, όπως καθορίζεται στο Παράρτημα IV, για την αντίστοιχη κλίμακα. Τα καύσιμα είναι GR (καύσιμο 1) και G23 (καύσιμο 3) για την κλίμακα αερίων H, καθώς και G25 (καύσιμο 2) και G23 (καύσιμο 3) για την κλίμακα αερίων L. Ο μητρικός κινητήρας πληροί τις απαιτήσεις της παρούσας οδηγίας, χωρίς καμία αναπροσαρμογή στην τροφοδοσία καυσίμου μεταξύ των δύο δοκιμών. Ωστόσο, επιτρέπεται ένας γύρος προσαρμογής κατά τη διάρκεια ενός κύκλου ETC χωρίς μετρήσεις μετά την αλλαγή του καυσίμου. Πριν από τη δοκιμή, ο μητρικός κινητήρας στρώνεται σύμφωνα με τη διαδικασία που περιγράφεται στο σημείο 3 του προσαρτήματος 2 του Παραρτήματος III.

4.2.1.1. Μετά από αίτηση του κατασκευαστή, ο κινητήρας μπορεί να δοκιμάζεται με τρίτο καύσιμο αντί του G23 (καύσιμο 3), εάν ο συντελεστής μεταβολής του λ (Sλ) βρίσκεται μεταξύ 0,89 (δηλαδή τη χαμηλότερη κλίμακα του GR) και 1,19 (δηλαδή την ανώτερη κλίμακα του G25), π.χ. όταν το καύσιμο 3 είναι καύσιμο του εμπορίου. Τα αποτελέσματα της δοκιμής αυτής μπορούν να χρησιμοποιούνται ως βάση για την αξιολόγηση της συμμόρφωσης της παραγωγής.

4.2.1.2. Για κάθε ρύπο, προσδιορίζεται ο λόγος "r" των σχετικών με τις εκπομπές αποτελεσμάτων ως εξής:

r = αποτέλεσμα εκπομπών με το καύσιμο αναφοράς 2αποτέλεσμα εκπομπών με το καύσιμο αναφοράς 1

ή,

ra = αποτέλεσμα εκπομπών με το καύσιμο αναφοράς 2αποτέλεσμα εκπομπών με το καύσιμο αναφοράς 3

και,

rb = αποτέλεσμα εκπομπών με το καύσιμο αναφοράς 1αποτέλεσμα εκπομπών με το καύσιμο αναφοράς 3

4.2.1.3. Κατά την παράδοση στον πελάτη, ο κινητήρας φέρει ετικέτα (βλέπε σημείο 5.1.5), όπου αναγράφεται η κλίμακα αερίου για την οποία έχει εγκριθεί.

4.2.2. Έγκριση των εκπομπών καυσαερίων κινητήρα που τροφοδοτείται με φυσικό αέριο ή με υγραέριο (LPG) και έχει σχεδιασθεί ώστε να λειτουργεί για μία συγκεκριμένη σύνθεση καυσίμου.

4.2.2.1. Ο μητρικός κινητήρας πληροί τις απαιτήσεις εκπομπών με τα καύσιμα αναφοράς GR και G25, προκειμένου για φυσικό αέριο ή με τα καύσιμα αναφοράς A και B στην περίπτωση του υγραερίου, όπως περιγράφεται στο Παράρτημα IV. Μεταξύ των δοκιμών, επιτρέπεται μικρορύθμιση του συστήματος τροφοδοσίας καυσίμου. Η εν λόγω μικρορύθμιση συνίσταται σε αναβαθμονόμηση της βάσης δεδομένων της τροφοδοσίας καυσίμου, χωρίς καμία μεταβολή της βασικής στρατηγικής ελέγχου, ούτε της βασικής διάρθρωσης της βάσης δεδομένων. Εάν είναι απαραίτητο, επιτρέπεται η ανταλλαγή εξαρτημάτων που συνδέονται άμεσα με το μέγεθος της ροής καυσίμου (π.χ. ακροφύσια εγχυτήρων).

4.2.2.2. Αν το επιθυμεί ο κατασκευαστής, ο κινητήρας μπορεί να δοκιμάζεται με τα καύσιμα αναφοράς GR και G23 ή με τα καύσιμα αναφοράς G25 και G23, οπότε η έγκριση τύπου ισχύει μόνο για την κλίμακα αερίου H ή L ή αντίστοιχα.

4.2.2.3. Κατά την παράδοση στον πελάτη, ο κινητήρας φέρει ετικέτα (βλέπε σημείο 5.1.5), όπου αναγράφεται η σύνθεση καυσίμου για την οποία έχει βαθμονομηθεί.

4.3. Έγκριση των εκπομπών καυσαερίων ενός μέλους σειράς κινητήρων

4.3.1. Με την εξαίρεση της περίπτωσης που αναφέρεται στο σημείο 4.3.2, η έγκριση του μητρικού κινητήρα απευθύνεται σε όλα τα μέλη της σειράς χωρίς περαιτέρω δοκιμή, για οποιαδήποτε σύνθεση καυσίμου εντός της κλίμακας για την οποία έχει εγκριθεί ο μητρικός κινητήρας (στην περίπτωση των κινητήρων του σημείου 4.2.2) ή για την ίδια κλίμακα καυσίμου (στην περίπτωση των κινητήρων του σημείου 4.1 ή του σημείου 4.2) για την οποία έχει εγκριθεί ο μητρικός κινητήρας.

4.3.2. Κινητήρας συμπληρωματικής δοκιμής

Σε περίπτωση αίτησης για έγκριση τύπου κινητήρα ή οχήματος σε σχέση με τον κινητήρα του, ο οποίος ανήκει σε σειρά κινητήρων και εάν η Τεχνική Υπηρεσία αποφανθεί ότι, ως προς τον επιλεγέντα μητρικό κινητήρα, η υποβληθείσα αίτηση δεν αντιπροσωπεύει πλήρως τη σειρά κινητήρων, όπως αυτή ορίζεται στο προσάρτημα 1 του Παραρτήματος Ι, μπορεί να επιλέγεται από την Τεχνική Υπηρεσία άλλος κινητήρας, και, αν είναι απαραίτητο, πρόσθετος κινητήρας δοκιμής αναφοράς, και να υποβάλλεται σε δοκιμή.

4.4. Πιστοποιητικό έγκρισης τύπου

Εκδίδεται πιστοποιητικό σύμφωνα με το υπόδειγμα του Παραρτήματος VI για την έγκριση που προβλέπεται στα σημεία 3.1, 3.2 και 3.3.

5. ΣΗΜΑΝΣΕΙΣ ΤΟΥ ΚΙΝΗΤΗΡΑ

5.1. Ο κινητήρας που εγκρίνεται ως τεχνική ενότητα πρέπει να φέρει:

5.1.1. το εμπορικό σήμα ή την εταιρική επωνυμία του κατασκευαστή του κινητήρα,

5.1.2. την εμπορική ονομασία του κινητήρα,

5.1.3. τον αριθμό της έγκρισης τύπου ΕΚ, του οποίου προηγείται(ούνται) το(τα) χαρακτηριστικό(ά) γράμμα(τα) της χώρας που έχει χορηγήσει την έγκριση τύπου ΕΚ [4].

5.1.4. στην περίπτωση των κινητήρων NG, τοποθετείται μία από τις ακόλουθες σημάνσεις μετά τον αριθμό έγκρισης τύπου ΕΚ:

- Η, προκειμένου για κινητήρα που εγκρίνεται και βαθμονομείται για την κλίμακα αερίου Η,

- L, προκειμένου για κινητήρα που εγκρίνεται και βαθμονομείται για την κλίμακα αερίου L,

- HL, προκειμένου για κινητήρα που εγκρίνεται και βαθμονομείται και για τις δύο κλίμακες αερίου Η και L,

- Ηt, προκειμένου για κινητήρα που εγκρίνεται και βαθμονομείται για συγκεκριμένη σύνθεση αερίου της κλίμακας Η, και μπορεί να μετατρέπεται για άλλο συγκεκριμένο αέριο της ίδιας κλίμακας με μικρορύθμιση της τροφοδοσίας καυσίμου,

- Lt, προκειμένου για κινητήρα που εγκρίνεται και βαθμονομείται για συγκεκριμένη σύνθεση αερίου της κλίμακας L, και μπορεί να μετατρέπεται για άλλο συγκεκριμένο αέριο της ίδιας κλίμακας με μικρορύθμιση της τροφοδοσίας καυσίμου,

- HLt, προκειμένου για κινητήρα που εγκρίνεται και βαθμονομείται για συγκεκριμένη σύνθεση αερίου είτε της κλίμακας Η είτε της κλίμακας L, και μπορεί να μετατρέπεται για άλλο συγκεκριμένο αέριο είτε της κλίμακας αερίων Η είτε της κλίμακας L, με μικρορύθμιση της τροφοδοσίας καυσίμου.

5.1.5. Ετικέτες

Στην περίπτωση των κινητήρων NG και LPG, στους οποίους χορηγείται έγκριση τύπου για περιορισμένη κλίμακα καυσίμου, έχουν εφαρμογή οι ακόλουθες ετικέτες:

5.1.5.1 Περιεχόμενο

Πρέπει να παρέχονται οι ακόλουθες πληροφορίες:

Στην περίπτωση της παραγράφου 4.2.1.3, στην ετικέτα αναγράφεται

"ΜΟΝΟ ΓΙΑ ΧΡΗΣΗ ΜΕ ΦΥΣΙΚΟ ΑΕΡΙΟ ΤΗΣ ΚΛΙΜΑΚΑΣ Η". Ανάλογα με την περίπτωση, το "H" αντικαθίσταται με το "L".

Στην περίπτωση της παραγράφου 4.2.2.3, στην ετικέτα αναγράφεται "ΜΟΝΟ ΓΙΑ ΧΡΗΣΗ ΜΕ ΦΥΣΙΚΟ ΑΕΡΙΟ ΠΡΟΔΙΑΓΡΑΦΩΝ …" ή "ΜΟΝΟ ΓΙΑ ΧΡΗΣΗ ΜΕ ΥΓΡΑΕΡΙΟ ΠΡΟΔΙΑΓΡΑΦΩΝ …", ανάλογα. Παρέχονται όλες οι πληροφορίες του (των) αντίστοιχου(ων) πίνακα(ων) του Παραρτήματος VI, μαζί με τα επιμέρους συστατικά και όρια που καθορίζει ο κατασκευαστής του κινητήρα.

Τα γράμματα και οι αριθμοί πρέπει να έχουν ύψος τουλάχιστον 4 mm.

Σημείωση:

Αν δεν είναι δυνατή η τοποθέτηση ετικέτας σύμφωνα με τα οριζόμενα ανωτέρω, μπορεί να χρησιμοποιείται απλοποιημένος κωδικός. Στην περίπτωση αυτή, επεξηγηματικές σημειώσεις που περιέχουν όλες τις παραπάνω πληροφορίες θα πρέπει να είναι εύκολα προσιτές σε όλα τα πρόσωπα που γεμίζουν τη δεξαμενή καυσίμων ή ασχολούνται με τη συντήρηση ή την επισκευή κινητήρα και των εξαρτημάτων του καθώς και στις οικείες αρχές. Η θέση και το περιεχόμενο των εν λόγω επεξηγηματικών σημειώσεων, ορίζεται κατόπιν συμφωνίας του κατασκευαστή με την εγκρίνουσα αρχή.

5.1.5.2. Ιδιότητες

Οι ετικέτες πρέπει να είναι ανθεκτικές για την ωφέλιμη διάρκεια ζωής του κινητήρα. Οι ετικέτες πρέπει να είναι ευανάγνωστες, με ανεξίτηλα γράμματα και αριθμούς. Επιπλέον, οι ετικέτες πρέπει να επικολλώνται με τρόπο ώστε η στερέωσή τους να είναι ανθεκτική σε όλη την ωφέλιμη διάρκεια ζωής του κινητήρα, και να μην είναι δυνατόν να αφαιρεθούν χωρίς την καταστροφή ή την παραμόρφωσή τους.

5.1.5.3. Τοποθέτηση

Οι ετικέτες πρέπει να τοποθετούνται σταθερά επάνω σε τμήμα του κινητήρα που είναι απαραίτητο για την ομαλή λειτουργία του και του οποίου κανονικά δεν απαιτείται αντικατάσταση στη διάρκεια ζωής του κινητήρα. Επιπλέον, οι εν λόγω ετικέτες πρέπει να είναι τοποθετημένες σε τέτοιο σημείο ώστε να διακρίνονται εύκολα από τον μέσο χρήστη μετά τη συμπλήρωση του κινητήρα με όλα τα βοηθητικά εξαρτήματα που είναι απαραίτητα για τη λειτουργία του.

5.2. Σε περίπτωση αίτησης για έγκριση τύπου ΕΚ, για τύπο οχήματος ως προς τον κινητήρα του, η σήμανση που περιγράφεται στο σημείο 5.1.5 πρέπει επίσης να τοποθετείται κοντά στην οπή πλήρωσης καυσίμου.

5.3. Σε περίπτωση αίτησης για έγκριση τύπου ΕΚ για τύπο οχήματος με εγκεκριμένο κινητήρα, η σήμανση που περιγράφεται στο σημείο 5.1.5 πρέπει επίσης να τοποθετείται κοντά στην οπή πλήρωσης καυσίμου.

6. ΠΡΟΔΙΑΓΡΑΦΕΣ ΚΑΙ ΔΟΚΙΜΕΣ

6.1. Γενικά

6.1.1. Εξοπλισμός ελέγχου των εκπομπών

6.1.1.1. Τα συστατικά στοιχεία τα οποία είναι πιθανόν να επηρεάζουν τόσο την εκπομπή των αέριων και σωματιδιακών ρύπων από κινητήρες ντίζελ, όσο και την εκπομπή των αερίων ρύπων από κινητήρες αερίου, πρέπει να είναι σχεδιασμένα, κατασκευασμένα, συναρμολογημένα και εγκατεστημένα κατά τρόπο ώστε, υπό συνθήκες κανονικής χρήσης, να πληρούν τις διατάξεις της παρούσας οδηγίας.

6.1.2. Λειτουργίες του εξοπλισμού ελέγχου των εκπομπών

6.1.2.1. Απαγορεύεται η χρήση συστήματος αναστολής ή/και ανορθολογικής μεθόδου ελέγχου των εκπομπών.

6.1.2.2. Σε κινητήρα, ή όχημα, μπορεί να εγκαθίσταται βοηθητικό σύστημα ελέγχου, αρκεί το εν λόγω σύστημα:

- να λειτουργεί μόνον εκτός των προϋποθέσεων που ορίζονται στο σημείο 6.1.2.4, ή

- να ενεργοποιείται μόνο προσωρινά βάσει των προϋποθέσεων που ορίζονται στο σημείο 6.1.2.4. με σκοπό την προστασία του κινητήρα από βλάβη, την προστασία του συστήματος εισαγωγής αέρα, τον έλεγχο του καπνού, την εκκίνηση ψυχρού κινητήρα ή την προθέρμανση, ή

- να ενεργοποιείται μόνο μέσω σημάτων που προέρχονται από οποιονδήποτε αισθητήρα ή ενεργοποιητή από το ίδιο το όχημα, οσάκις απαιτείται για τη διασφάλιση της λειτουργικής ασφάλειας και της λειτουργίας σε έκτακτες περιπτώσεις.

6.1.2.3. Επιτρέπεται διάταξη, λειτουργία, σύστημα ή μέτρο ελέγχου του κινητήρα που, αφενός, λειτουργεί βάσει των προϋποθέσεων οι οποίες ορίζονται στο σημείο 6.1.2.4 και, αφετέρου, έχει ως αποτέλεσμα τη χρήση διαφορετικής ή τροποποιημένης μεθόδου ελέγχου του κινητήρα σε σχέση με τη μέθοδο που συνήθως χρησιμοποιείται κατά τη διάρκεια των εφαρμόσιμων κύκλων δοκιμής των εκπομπών, εάν, σε συμμόρφωση με τις απαιτήσεις των σημείων 6.1.3 ή/και 6.1.4, αποδεικνύεται πλήρως ότι το μέτρο δεν μειώνει την αποτελεσματικότητα του συστήματος έλεγχου των εκπομπών. Σε όλες τις άλλες περιπτώσεις, τα εν λόγω συστήματα θεωρούνται ότι αποτελούν σύστημα αναστολής.

6.1.2.4. Για τους σκοπούς του σημείου 6.1.2.2, οι καθορισμένες συνθήκες χρήσης υπό σταθερή κατάσταση και οι μεταβατικές συνθήκες είναι οι εξής:

- υψόμετρο που δεν θα υπερβαίνει τα 1000 μέτρα (ή αντίστοιχη ατμοσφαιρική πίεση 90 kPa),

- θερμοκρασία περιβάλλοντος που θα κυμαίνεται μεταξύ 283-303 K (10-30 °C),

- θερμοκρασία του ψυκτικού του κινητήρα που θα κυμαίνεται μεταξύ 343-368 K (70-95 °C).

6.1.3. Ειδικές απαιτήσεις για ηλεκτρονικά συστήματα ελέγχου των εκπομπών

6.1.3.1. Απαιτήσεις τεκμηρίωσης:

Ο κατασκευαστής παρέχει πακέτο με υλικό τεκμηρίωσης το οποίο χορηγεί πρόσβαση στον βασικό σχεδιασμό του συστήματος και στα μέσα με τα οποία ελέγχει τις μεταβλητές εξόδου του, είτε ο εν λόγω έλεγχος είναι άμεσος είτε έμμεσος.

Η τεκμηρίωση είναι διαθέσιμη σε δύο μέρη:

α) το επίσημο πακέτο τεκμηρίωσης, το οποίο υποβάλλεται στην Τεχνική Υπηρεσία κατά τη χρονική στιγμή υποβολής της αίτησης για την έγκριση τύπου, περιλαμβάνει πλήρη περιγραφή του συστήματος. Η εν λόγω τεκμηρίωση μπορεί να είναι συνοπτική αρκεί να αποδεικνύεται ότι έχουν προσδιορισθεί όλα τα στοιχεία εξόδου που επιτρέπονται από έναν πίνακα ο οποίος λαμβάνεται από σύνολο στοιχείων εισόδου που προέρχονται από τις επί μέρους μονάδες. Οι εν λόγω πληροφορίες επισυνάπτονται στην τεκμηρίωση που απαιτείται στο Παράρτημα Ι, σημείο 3.

β) επιπρόσθετο υλικό το οποίο υποδεικνύει τόσο τις παραμέτρους που τροποποιούνται από κάθε βοηθητικό σύστημα ελέγχου, όσο και τις οριακές συνθήκες κάτω από τις οποίες λειτουργεί το σύστημα. Στο επιπρόσθετο υλικό, περιλαμβάνεται περιγραφή της λογικής του συστήματος ελέγχου των καυσίμων, των μεθόδων χρονισμού και των σημείων μεταγωγής για όλους τους τρόπους λειτουργίας.

Το εν λόγω υλικό περιλαμβάνει επίσης αιτιολόγηση της χρήσης οιουδήποτε βοηθητικού συστήματος ελέγχου, καθώς και επιπρόσθετο υλικό και δεδομένα δοκιμών από τα οποία επιδεικνύονται οι επιπτώσεις που θα έχει στις εκπομπές καυσαερίων κάθε βοηθητικό σύστημα ελέγχου που είναι εγκατεστημένο στον κινητήρα και στο όχημα.

Το εν λόγω υλικό παραμένει αυστηρά εμπιστευτικό και βρίσκεται υπό τον έλεγχο του κατασκευαστή, αλλά καθίσταται διαθέσιμο προς έλεγχο κατά τη χρονική στιγμή έγκρισης τύπου ή καθ’ οιανδήποτε χρονική στιγμή κατά τη διάρκεια ισχύος της έγκρισης τύπου.

6.1.4. Προκειμένου να επαληθευθεί αν οιαδήποτε μέθοδος ή μέτρο πρέπει να θεωρηθεί ότι αποτελεί σύστημα αναστολής ή ανορθολογική μέθοδο ελέγχου των εκπομπών σύμφωνα με τους ορισμούς που αναφέρονται στα σημεία 2.29 και 2.31, η αρχή έγκρισης τύπου ή/και η Τεχνική Υπηρεσία, μπορεί επιπλέον να ζητεί δοκιμή ελέγχου των NOx με κύκλο δοκιμών ETC, η οποία μπορεί να εκτελείται σε συνδυασμό είτε με τη δοκιμή έγκρισης τύπου ή με τις διαδικασίες ελέγχου της συμμόρφωσης της παραγωγής.

6.1.4.1. Ως εναλλακτική λύση σε σχέση με τις απαιτήσεις του προσαρτήματος 4 του Παραρτήματος ΙΙΙ, μπορεί να πραγματοποιείται δειγματοληπτική εξέταση των εκπομπών NOx κατά τη διάρκεια της δοκιμής ελέγχου ETC, χρησιμοποιώντας ακάθαρτα καυσαέρια, ενώ παράλληλα τηρούνται οι τεχνικές προδιαγραφές ISO DIS 16183, με ημερομηνία την 15η Οκτωβρίου 2000.

6.1.4.2. Προκειμένου να επαληθευθεί αν οιαδήποτε μέθοδος ή μέτρο πρέπει να θεωρείται ότι αποτελεί σύστημα αναστολής ή ανορθολογική μέθοδο ελέγχου των εκπομπών σύμφωνα με τους ορισμούς που αναφέρονται στα σημεία 2.29 και 2.31, πρέπει να γίνεται αποδεκτό ένα επιπλέον περιθώριο 10 %, που έχει σχέση με την κατάλληλη οριακή τιμή NOx.

6.1.5. Μεταβατικές διατάξεις για την επέκταση της έγκρισης τύπου

6.1.5.1. Το παρόν σημείο εφαρμόζεται μόνο σε νέους κινητήρες ανάφλεξης με συμπίεση και σε νέα οχήματα που κινούνται με κινητήρα ανάφλεξης με συμπίεση, που έχουν λάβει έγκριση τύπου σύμφωνα με τις απαιτήσεις της σειράς Α των πινάκων του σημείου 6.2.1.

6.1.5.2. Ως εναλλακτική λύση σε σχέση με τα σημεία 6.1.3 και 6.1.4, ο κατασκευαστής μπορεί να υποβάλει στην τεχνική υπηρεσία τα αποτελέσματα δοκιμής ελέγχου των NOx με τη χρήση δοκιμών ETC που διενεργήθηκε σε κινητήρα, ο οποίος πληροί τα χαρακτηριστικά του μητρικού κινητήρα που περιγράφεται στο Παράρτημα ΙΙ, λαμβάνοντας επίσης υπόψη τις διατάξεις των σημείων 6.1.4.1. και 6.1.4.2. Ο κατασκευαστής παρέχει επίσης γραπτή δήλωση ότι σÄον κινητήρα δεν χρησιμοποιείται σύστημα αναστολής ή ανορθολογική μέθοδος ελέγχου των εκπομπών, όπως ορίζεται στο σημείο 2 του εν λόγω Παραρτήματος.

6.1.5.3. Ο κατασκευαστής παρέχει επίσης γραπτή δήλωση ότι τα αποτελέσματα της δοκιμής ελέγχου των NOx και η δήλωση για τον μητρικό κινητήρα, η οποία αναφέρεται στο σημείο 6.1.4, ισχύουν επίσης για όλους τους τύπους κινητήρων που είναι μέλη της σειράς κινητήρων, όπως περιγράφεται στο Παράρτημα II.

6.2. Προδιαγραφές σχετικά με τις εκπομπές αερίων και σωματιδιακών ρύπων, καθώς και αιθάλης

Για την έγκριση τύπου σύμφωνα με τη σειρά Α των πινάκων του σημείου 6.2.1, οι εκπομπές προσδιορίζονται με βάση τις δοκιμές ESC και ΕLR με συμβατικούς κινητήρες ντίζελ, συμπεριλαμβανομένων εκείνων που είναι εφοδιασμένοι με ηλεκτρονική έγχυση καυσίμου, με ανακυκλοφορία των καυσαερίων (EGR), ή/και με καταλύτες οξείδωσης. Οι κινητήρες ντίζελ που είναι εφοδιασμένοι με προηγμένα συστήματα μετεπεξεργασίας των καυσαερίων, συμπεριλαμβανομένων των καταλυτών εξουδετέρωσης των NOx ή/και των παγίδων σωματιδίων, υποβάλλονται συμπληρωματικά και στη δοκιμή ETC.

Για την έγκριση τύπου σύμφωνα με τις σειρές Β1 ή Β2 ή τη σειρά Γ των πινάκων του σημείου 6.2.1, οι εκπομπές προσδιορίζονται με βάση τις δοκιμές ESC, ELR και ETC.

Για τους κινητήρες αερίου, οι εκπομπές αερίων προσδιορίζονται με βάση τη δοκιμή ETC.

Οι διαδικασίες δοκιμής ESC και ELR περιγράφονται στο προσάρτημα 1 του Παραρτήματος ΙΙΙ, και η διαδικασία της δοκιμής ETC περιγράφεται στα προσαρτήματα 2 και 3 του Παραρτήματος ΙΙΙ.

Οι εκπομπές αερίων και σωματιδιακών ρύπων, όπου έχει εφαρμογή, και αιθάλης, όπου έχει εφαρμογή, του κινητήρα που υποβάλλεται σε δοκιμή μετρώνται με τις μεθόδους που περιγράφονται στο προσάρτημα 4 του Παραρτήματος ΙΙΙ. Στο Παράρτημα V, περιγράφονται τα προτεινόμενα συστήματα ανάλυσης των αερίων ρύπων, τα προτεινόμενα συστήματα δειγματοληψίας σωματιδίων, καθώς και το προτεινόμενο σύστημα μέτρησης της αιθάλης.

Η Τεχνική Υπηρεσία δύναται να εγκρίνει άλλα συστήματα ή αναλυτές, εάν έχει διαπιστωθεί ότι παρέχουν ισοδύναμα αποτελέσματα στον αντίστοιχο κύκλο δοκιμής. Ο προσδιορισμός της ισοδυναμίας του συστήματος βασίζεται σε μελέτη συσχετισμού με 7 (ή και περισσότερα) ζεύγη δειγμάτων του υπό εξέταση συστήματος με ένα από τα συστήματα αναφοράς της παρούσας οδηγίας. Για τις εκπομπές σωματιδίων, μόνο το σύστημα αραίωσης πλήρους ροής αναγνωρίζεται ως σύστημα αναφοράς. Τα «αποτελέσματα» αναφέρονται στις τιμές εκπομπών του συγκεκριμένου κύκλου. Ο έλεγχος συσχετισμού διεξάγεται στο ίδιο εργαστήριο, στον ίδιο θάλαμο δοκιμής και στον ίδιο κινητήρα και, κατά προτίμηση, ταυτόχρονα. Το κριτήριο ισοδυναμίας ορίζεται ως η συμφωνία των μέσων τιμών που προκύπτουν για το ζεύγος δείγματος με απόκλιση ± 5 %. Για την εισαγωγή νέου συστήματος στην οδηγία, η ισοδυναμία προσδιορίζεται με βάση τον υπολογισμό της επαναληπτικότητας και της αναπαραγωγιμότητας, όπως αυτές περιγράφονται στο πρότυπο ISO 5725.

6.2.1. Οριακές τιμές

Η ειδική μάζα του μονοξειδίου του άνθρακα, των συνολικών υδρογονανθράκων, των οξειδίων του αζώτου και των σωματιδίων, όπως καθορίζεται από τη δοκιμή ESC, και της αδιαφάνειας των καυσαερίων, όπως καθορίζεται από τη δοκιμή ELR, πρέπει να μην υπερβαίνουν τις τιμές του πίνακα Ι.

Πίνακας 1

Οριακές τιμές — δοκιμές ESC και ELR

A (2000) | 2,1 | 0,66 | 5,0 | 0,10 | 0,13 [5] | 0,8 |

B 1 (2005) | 1,5 | 0,46 | 3,5 | 0,02 | 0,5 |

B 2 (2008) | 1,5 | 0,46 | 2,0 | 0,02 | 0,5 |

Γ (EEV) | 1,5 | 0,25 | 2,0 | 0,02 | 0,15 |

Για τους κινητήρες ντίζελ που υποβάλλονται συμπληρωματικά στη δοκιμή ETC, και ειδικά για τους κινητήρες αερίου, η μάζα του μονοξειδίου του άνθρακα, των υδρογονανθράκων πλην μεθανίου, του μεθανίου (όπου έχει εφαρμογή), των οξειδίων του αζώτου και των σωματιδίων (όπου έχει εφαρμογή), δεν πρέπει να υπερβαίνει τις τιμές του πίνακα 2.

Πίνακας 2

Οριακές τιμές — δοκιμή ETC

A (2000) | 5,45 | 0,78 | 1,6 | 5,0 | 0,16 | 0,21 [8] |

B 1 (2005) | 4,0 | 0,55 | 1,1 | 3,5 | 0,03 |

B 2 (2008) | 4,0 | 0,55 | 1,1 | 2,0 | 0,03 |

C (EEV) | 3,0 | 0,40 | 0,65 | 2,0 | 0,02 |

6.2.2. Μέτρηση υδρογονανθράκων προκειμένου για κινητήρες που τροφοδοτούνται με ντίζελ και φυσικό αέριο

6.2.2.1 Αντί της μέτρησης της μάζας των υδρογονανθράκων πλην μεθανίου στη δοκιμή ETC, ο κατασκευαστής μπορεί να επιλέγει τη μέτρηση της μάζας συνολικών των υδρογονανθράκων (THC). Στην περίπτωση αυτή, η οριακή τιμή για τη μάζα των συνολικών υδρογονανθράκων είναι η αναφερόμενη στον πίνακα 2 για τη μάζα των υδρογονανθράκων πλην του μεθανίου.

6.2.3. Ειδικές απαιτήσεις για κινητήρες ντίζελ

6.2.3.1. Η μάζα των οξειδίων του αζώτου, μετρούμενη σε τυχαία σημεία ελέγχου εντός της περιοχής ελέγχου της δοκιμής ESC, δεν πρέπει να υπερβαίνει κατά περισσότερο από 10 % τις τιμές που λαμβάνονται με παρεμβολή από τις πλησιέστερες συνθήκες δοκιμών (βλ. Παράρτημα ΙΙΙ, προσάρτημα 1, σημεία 4.6.2 και 4.6.3).

6.2.3.2. Η τιμή της αιθάλης στον τυχαίο αριθμό στροφών ελέγχου της δοκιμής ELR δεν πρέπει να υπερβαίνει την υψηλότερη τιμή αιθάλης των δύο πλησιέστερων αριθμών στροφών ελέγχου κατά περισσότερο από 20 %, ή κατά περισσότερο από 5 % της οριακής τιμής, ανάλογα με το ποιο είναι μεγαλύτερο.

7. ΕΓΚΑΤΑΣΤΑΣΗ ΣΤΟ ΟΧΗΜΑ

7.1. Η εγκατάσταση του κινητήρα στο όχημα ανταποκρίνεται στα ακόλουθα χαρακτηριστικά σε σχέση με την έγκριση τύπου του κινητήρα:

7.1.1. η υποπίεση του αέρα αναρρόφησης δεν υπερβαίνει εκείνη που προδιαγράφεται για τον κινητήρα εγκεκριμένου τύπου στο Παράρτημα VI,

7.1.2. η αντίθλιψη εξάτμισης δεν υπερβαίνει εκείνη που προδιαγράφεται για τον κινητήρα εγκεκριμένου τύπου στο Παράρτημα VI,

7.1.3. ο όγκος του συστήματος εξάτμισης δεν διαφέρει κατά περισσότερο από 40 % από εκείνον που προδιαγράφεται για τον κινητήρα εγκεκριμένου τύπου στο Παράρτημα VI,

7.1.4. η απορρόφηση ισχύος από τα βοηθητικά εξαρτήματα που απαιτούνται για τη λειτουργία του κινητήρα δεν υπερβαίνει εκείνη που προδιαγράφεται για τον κινητήρα εγκεκριμένου τύπου στο Παράρτημα VI.

8. ΣΕΙΡΑ ΚΙΝΗΤΗΡΩΝ

8.1. Παράμετροι που ορίζουν τη σειρά κινητήρων

Η σειρά κινητήρων, που δίδεται από τον κατασκευαστή, μπορεί να ορίζεται από βασικά χαρακτηριστικά, που πρέπει να είναι κοινά για τους κινητήρες της ίδιας σειράς. Σε ορισμένες περιπτώσεις, μπορεί να παρατηρείται αλληλεπίδραση παραμέτρων. Οι επιδράσεις αυτές πρέπει επίσης να λαμβάνονται υπόψη, ώστε να διασφαλίζεται ότι μόνο κινητήρες με παρόμοια χαρακτηριστικά εκπομπών καυσαερίων περιλαμβάνονται σε μια σειρά κινητήρων.

Για να θεωρηθεί ότι οι κινητήρες ανήκουν στην ίδια σειρά, πρέπει να έχουν κοινές τις βασικές παραμέτρους του καταλόγου που ακολουθεί:

8.1.1. Κύκλος καύσης:

- δίχρονος

- τετράχρονος

8.1.2. Ψυκτικό μέσο:

- αέρας

- νερό

- έλαιο

8.1.3. Για κινητήρες αερίου και κινητήρες με διατάξεις μετεπεξεργασίας:

- Αριθμός κυλίνδρων

άλλοι κινητήρες ντίζελ με μικρότερο αριθμό κυλίνδρων από τον μητρικό κινητήρα είναι δυνατόν να θεωρηθεί ότι ανήκουν στην ίδια σειρά, με την προϋπόθεση ότι το σύστημα τροφοδοσίας παρέχει καθορισμένη ποσότητα καυσίμου σε κάθε επιμέρους κύλινδρο).

8.1.4. Ατομική μετατόπιση κυλίνδρου:

- συνολικό εύρος τιμών μεταξύ των κινητήρων 15 %

8.1.5. Μέθοδος αναρρόφησης αέρα:

- φυσική αναρρόφηση

- συμπίεση

- συμπίεση με ψύκτη αέρα

8.1.6. Τύπος/σχεδιασμός θαλάμου καύσης:

- προθάλαμος

- θάλαμος στροβιλισμού

- ανοικτός θάλαμος

8.1.7. Διάταξη, μέγεθος και αριθμός βαλβίδων και θυρίδων:

- κεφαλή κυλίνδρου

- τοίχωμα κυλίνδρου

- στροφαλοθάλαμος

8.1.8. Σύστημα έγχυσης καυσίμου (κινητήρες ντίζελ):

- αντλία-γραμμή-εγχυτήρας

- αντλία εν σειρά

- αντλία διανομής

- ενιαίο στοιχείο

- μονάδα έγχυσης

8.1.9. Σύστημα τροφοδοσίας καυσίμου (κινητήρες αερίου)

- μονάδα ανάμειξης

- έγχυση ατμού (ενός σημείου, πολλαπλών σημείων)

- έγχυση υγρού (ενός σημείου, πολλαπλών σημείων)

8.1.10. Σύστημα ανάφλεξης (κινητήρες αερίου):

8.1.11. Διάφορα χαρακτηριστικά:

- ανακυκλοφορία εξερχόμενων καυσαερίων

- έγχυση νερού/γαλάκτωμα

- έγχυση δευτερεύοντος αέρα

- ψυκτικό σύστημα συμπίεσης

8.1.12. Μετεπεξεργασία των καυσαερίων:

- τριοδικός καταλύτης

- οξειδωτικός καταλύτης

- αναγωγικός καταλύτης

- θερμικός αντιδραστήρας

- παγίδα σωματιδίων

8.2. Επιλογή του μητρικού κινητήρα

8.2.1. Κινητήρες ντίζελ

Ο μητρικός κινητήρας της σειράς επιλέγεται με τη βοήθεια του πρωταρχικού κριτηρίου της μέγιστης παροχής καυσίμου ανά διαδρομή, στις στροφές της δηλούμενης μέγιστης ροπής. Στην περίπτωση που δύο ή περισσότεροι κινητήρες πληρούν αυτό το πρωταρχικό κριτήριο, ο μητρικός κινητήρας επιλέγεται με τη βοήθεια του δευτερεύοντος κριτηρίου της μέγιστης παροχής καυσίμου ανά διαδρομή στις στροφές ονομαστικής ισχύος. Σε ορισμένες περιπτώσεις, η εγκρίνουσα αρχή ενδέχεται να κρίνει ότι τα επίπεδα των εκπομπών της σειράς κινητήρων στη χειρότερη περίπτωση μπορούν να προσδιορίζονται ακριβέστερα με την υποβολή και δεύτερου κινητήρα σε δοκιμή. Συνεπώς, η εγκρίνουσα αρχή μπορεί να επιλέγει πρόσθετο κινητήρα για δοκιμή, βασιζόμενη σε στοιχεία τα οποία αποδεικνύουν ότι αυτός μπορεί να έχει το μέγιστο επίπεδο εκπομπών από τους κινητήρες που ανήκουν στην ίδια σειρά.

Στην περίπτωση που κινητήρες που ανήκουν στην ίδια σειρά διαθέτουν και άλλα μεταβλητά χαρακτηριστικά τα οποία είναι δυνατόν να θεωρηθεί ότι επηρεάζουν τις εκπομπές καυσαερίων, τα χαρακτηριστικά αυτά θα πρέπει επίσης να εντοπίζονται και να λαμβάνονται υπόψη κατά την επιλογή του μητρικού κινητήρα.

8.2.2. Κινητήρες αερίου

Ο μητρικός κινητήρας της σειράς επιλέγεται με τη βοήθεια του πρωταρχικού κριτηρίου της μέγιστης μετατόπισης. Στην περίπτωση που δύο ή περισσότεροι κινητήρες πληρούν αυτό το πρωταρχικό κÁιτήριο, ο μητρικός κινητήρας επιλέγεται με τη βοήθεια των δευτερευόντων κριτηρίων με την ακόλουθη σειρά:

- μέγιστη παροχή καυσίμου ανά διαδρομή στις στροφές της δηλούμενης ονομαστικής ισχύος,

- ανώτερη χρονική στιγμή σπινθήρα,

- κατώτατος ρυθμός ανακυκλοφορίας καυσαερίων,

- δεν υπάρχει αντλία αέρα ή υπάρχει αντλία ελαχίστης πραγματικής ροής αέρα.

Σε ορισμένες περιπτώσεις, η εγκρίνουσα αρχή ενδέχεται να κρίνει ότι τα επίπεδα των εκπομπών της σειράς κινητήρων στη χειρότερη περίπτωση μπορούν να προσδιορίζονται ακριβέστερα με την υποβολή και δεύτερου κινητήρα σε δοκιμή. Συνεπώς, η εγκρίνουσα αρχή μπορεί να επιλέγει πρόσθετο κινητήρα για δοκιμή, βασιζόμενη σε στοιχεία τα οποία αποδεικνύουν ότι αυτός μπορεί να έχει το μέγιστο επίπεδο εκπομπών από τους κινητήρες που ανήκουν στην ίδια σειρά.

9. ΣΥΜΜΟΡΦΩΣΗ ΤΗΣ ΠΑΡΑΓΩΓΗΣ

9.1. Πρέπει να λαμβάνονται μέτρα για τη διασφάλιση της συμμόρφωσης της παραγωγής σύμφωνα με τις διατάξεις του άρθρου 10 της οδηγίας 70/156/EΟΚ. Η συμμόρφωση της παραγωγής ελέγχεται βάσει της περιγραφής που περιλαμβάνουν τα πιστοποιητικά έγκρισης τύπου, όπως ορίζεται στο Παράρτημα VI της παρούσας οδηγίας.

Τα σημεία 2.4.2 και 2.4.3 του Παραρτήματος X της οδηγίας 70/156/ΕΟΚ ισχύουν, όταν οι αρμόδιες αρχές δεν είναι ικανοποιημένες από τη διαδικασία εξωτερικού ελέγχου που εφαρμόζει ο κατασκευαστής.

9.1.1. Αν πρόκειται να μετρηθούν οι εκπομπές ρύπων και η έγκριση τύπου ενός κινητήρα είχε μία ή περισσότερες επεκτάσεις, οι δοκιμές διεξάγονται στον(στους) κινητήρα(ες) που περιγράφεται(ονται) στο φάκελο πληροφοριών που αναφέρεται στην εκάστοτε επέκταση.

9.1.1.1. Συμμόρφωση του κινητήρα που υποβάλλεται σε έλεγχο ρύπων:

Μετά την υποβολή του κινητήρα στις αρχές, ο κατασκευαστής δεν πραγματοποιεί ρυθμίσεις στους επιλεγέντες κινητήρες.

9.1.1.1.1. Λαμβάνονται τυχαία τρεις κινητήρες από τη σειρά παραγωγής. Οι κινητήρες που πρέπει να υποβάλλονται μόνο στις δοκιμές ESC και ELR ή μόνο στη δοκιμή ETC για την έγκριση τύπου σύμφωνα με τη σειρά Α των πινάκων του σημείου 6.2.1, υποβάλλονται στις εν λόγω εφαρμοστέες δοκιμές προκειμένου να ελέγχεται η συμμόρφωση της παραγωγής. Εφόσον οι αρχές συμφωνούν, όλοι οι υπόλοιποι κινητήρες που υποβάλλονται σε έγκριση τύπου σύμφωνα με τις σειρές Α, Β1 ή Β2 των πινάκων του σημείου 6.2.1, υποβάλλονται σε δοκιμή είτε με τους κύκλους ESC και ELR ή με τον κύκλο ETC για να ελέγχεται η συμμόρφωση της παραγωγής. Οι οριακές τιμές παρατίθενται στο σημείο 6.2.1 του παρόντος Παραρτήματος.

9.1.1.1.2. Οι δοκιμές διεξάγονται σύμφωνα με το προσάρτημα 1 του παρόντος Παραρτήματος, όταν η αρμόδια αρχή ικανοποιείται με την τυπική απόκλιση παραγωγής που παρέχει ο κατασκευαστής σύμφωνα με το Παράρτημα Χ της οδηγίας 70/156/EΟΚ, η οποία ισχύει για τα μηχανοκίνητα οχήματα και τα ρυμουλκούμενά τους.

Οι δοκιμές διεξάγονται σύμφωνα με το προσάρτημα 2 του παρόντος Παραρτήματος, όταν η αρμόδια αρχή δεν ικανοποιείται με την τυπική απόκλιση παραγωγής που παρέχει ο κατασκευαστής, σύμφωνα με το Παράρτημα Χ της οδηγίας 70/156/EΟΚ, η οποία ισχύει για τα μηχανοκίνητα οχήματα και τα ρυμουλκούμενά τους.

Μετά από αίτημα του κατασκευαστή, οι δοκιμές μπορούν να διεξάγονται σύμφωνα με το προσάρτημα 3 του παρόντος Παραρτήματος.

9.1.1.1.3. Με βάση μια δοκιμή του κινητήρα κατόπιν δειγματοληψίας, η παραγωγή της σειράς θεωρείται σύμφωνη όταν επιτυγχάνεται θετικό αποτέλεσμα για όλους τους ρύπους και μη σύμφωνη όταν προκύπτει αρνητικό αποτέλεσμα για έναν ρύπο, σύμφωνα με τα κριτήρια δοκιμής που εφαρμόζονται στο αντίστοιχο προσάρτημα.

Όταν επιτυγχάνεται θετικό αποτέλεσμα για έναν ρύπο, το αποτέλεσμα αυτό δεν μπορεί να αλλοιώνεται από τυχόν πρόσθετες δοκιμές που διεξάγονται για τον χαρακτηρισμό των λοιπών ρύπων.

Εάν δεν επιτυγχάνεται θετικό αποτέλεσμα για όλους τους ρύπους και εάν δεν προκύπτει αρνητικό αποτέλεσμα για ένα από τους ρύπους, διεξάγεται δοκιμή με άλλο κινητήρα (βλέπε σχήμα 2).

Εάν δεν επιτυγχάνεται αποτέλεσμα, ο κατασκευαστής μπορεί οιαδήποτε στιγμή, να αποφασίζει τη διακοπή της δοκιμής. Στην περίπτωση αυτή, καταγράφεται αρνητικό αποτέλεσμα.

9.1.1.2. Οι δοκιμές διεξάγονται με κινητήρες πρόσφατης κατασκευής. Οι κινητήρες αερίου στρώνονται σύμφωνα με τη διαδικασία του Παραρτήματος ΙΙΙ, προσάρτημα 2, σημείο 3.

9.1.1.2.1. Παρά ταύτα, μετά από αίτημα του κατασκευαστή, οι δοκιμές μπορούν να διεξάγονται με κινητήρες ντίζελ ή αερίου που έχουν στρωθεί για χρονικό διάστημα μεγαλύτερο από το αναφερόμενο στη σημείο 9.1.1.2 μέχρι ανωτάτου ορίου 100 ωρών. Στην περίπτωση αυτή, το στρώσιμο γίνεται από τον κατασκευαστή, ο οποίος αναλαμβάνει να μην προβαίνει σε ρυθμίσεις των συγκεκριμένων κινητήρων.

9.1.1.2.2. Όταν ο κατασκευαστής ζητά στρώσιμο σύμφωνα με το σημείο 9.1.1.2.1, η εν λόγω διαδικασία μπορεί να εκτελείται:

- σε όλους τους κινητήρες που υποβάλλονται στη δοκιμή,

- στον πρώτο δοκιμαζόμενο κινητήρα, με προσδιορισμό συντελεστή εξέλιξης ως εξής:

- οι εκπομπές ρύπων μετρώνται στις χρονικές στιγμές μηδέν και "x" ωρών στον πρώτο δοκιμαζόμενο κινητήρα,

- υπολογίζεται ο συντελεστής εξέλιξης των εκπομπών μεταξύ μηδέν και "x" ωρών για κάθε ρύπο χωριστά:

Εκπομπές "x" ωρών/Εκπομπές μηδέν ωρών

Ο συντελεστής μπορεί να είναι μικρότερος της μονάδας.

Οι επόμενοι κινητήρες δοκιμής δεν υποβάλλονται σε στρώσιμο, αλλά οι εκπομπές των μηδέν ωρών τροποποιούνται με τον συντελεστή εξέλιξης.

Στην περίπτωση αυτή, οι τιμές που πρέπει να λαμβάνονται υπόψη είναι:

- οι τιμές των "x" ωρών για τον πρώτο κινητήρα,

- οι τιμές των μηδέν ωρών πολλαπλασιαζόμενες επί τον συντελεστή εξέλιξης για τους λοιπούς κινητήρες.

9.1.1.2.3. Για τους κινητήρες ντίζελ και τους κινητήρες υγραερίου, όλες αυτές οι δοκιμές μπορούν να διεξάγονται με καύσιμο του εμπορίου. Παρά ταύτα, μετά από αίτημα του κατασκευαστή, μπορούν να χρησιμοποιούνται τα καύσιμα αναφοράς που περιγράφονται στο Παράρτημα IV. Αυτό συνεπάγεται τη διεξαγωγή των δοκιμών που περιγράφονται στο σημείο 4 του παρόντος Παραρτήματος, με δύο τουλάχιστον καύσιμα αναφοράς για κάθε κινητήρα αερίου.

9.1.1.2.4. Για τους κινητήρες φυσικού αερίου, όλες αυτές οι δοκιμές μπορούν να διεξάγονται με καύσιμο του εμπορίου ως εξής:

- προκειμένου για κινητήρες με σήμανση H, με καύσιμα του εμπορίου εντός της κλίμακας H (0,89 ≤ Sλ ≤ 1,00),

- προκειμένου για κινητήρες με σήμανση L, με καύσιμο του εμπορίου εντός της κλίμακας L (1,00 ≤ Sλ ≤ 1,19),

- προκειμένου με κινητήρες με σήμανση HL, με καύσιμα του εμπορίου εντός της ακραίας κλίμακας του συντελεστή μεταβολής λ (0,89 ≤ Sλ ≤ 1,19).

Ωστόσο, μετά από αίτημα του κατασκευαστή, μπορούν να χρησιμοποιούνται τα καύσιμα αναφοράς που περιγράφονται στο Παράρτημα VI. Αυτό συνεπάγεται τη διεξαγωγή των δοκιμών, όπως περιγράφονται στο σημείο 4 του παρόντος Παραρτήματος.

9.1.1.2.5. Σε περίπτωση διαφορών λόγω μη συμμόρφωσης κινητήρων αερίου, όταν χρησιμοποιείται καύσιμο εμπορίου, οι δοκιμές διεξάγονται με το καύσιμο αναφοράς με το οποίο έχει ελεγχθεί ο μητρικός κινητήρας ή με το πιθανό συμπληρωματικό καύσιμο 3, όπως προβλέπεται στα σημεία 4.1.3.1 και 4.2.1.1, με το οποίο, ενδεχομένως, έχει ελεγχθεί ο μητρικός κινητήρας. Το αποτέλεσμα πρέπει να διορθώνεται με υπολογισμό εφαρμόζοντας τον (τους) αντίστοιχο(ους) συντελεστή(ές) "r", "ra" ο "rb", όπως περιγράφεται στα σημεία 4.1.4, 4.1.5.1 και 4.2.1.2. Εάν οι συντελεστές r, ra ή rb είναι μικρότεροι της μονάδας, δεν απαιτείται διόρθωση. Τα αποτελέσματα των μετρήσεων και τα αποτελέσματα των υπολογισμών πρέπει να καταδεικνύουν ότι ο κινητήρας ανταποκρίνεται στις οριακές τιμές με όλα τα σχετικά καύσιμα (1, 2 και, εφόσον ισχύει, καύσιμο 3 στην περίπτωση κινητήρων που τροφοδοτούνται με φυσικό αέριο και καύσιμο A και B στην περίπτωση κινητήρων που τροφοδοτούνται με υγραέριο).

9.1.1.2.6. Οι δοκιμές για την εξακρίβωση της συμμόρφωσης της παραγωγής κινητήρων αερίου, που έχουν σχεδιασθεί για να λειτουργούν με καύσιμο συγκεκριμένης σύνθεσης, διεξάγονται με το καύσιμο για το οποίο έχει βαθμονομηθεί ο κινητήρας.

Σχήμα 2

Γραφική απεικόνιση της δοκιμής συμμόρφωσης των προϊόντων

+++++ TIFF +++++

Δοκιμή τριών κινητήρωνΥπολογισμός του στατιστικού αποτελέσματος της δοκιμήςΣύμφωνα με το αντίστοιχο προσάρτημα, το στατιστικό αποτέλεσμα της δοκιμής ικανοποιεί τα κριτήρια απόρριψης της σειράς παραγωγής ως προς ένα τουλάχιστον ρύπο;ΝΑΙΗ σειρά παραγωγής απορρίπτεταιΟΧΙΣύμφωνα με το αντίστοιχο προσάρτημα, το στατιστικό αποτέλεσμα της δοκιμής ικανοποιεί τα κριτήρια αποδοχής της σειράς παραγωγής ως προς ένα τουλάχιστον ρύπο;ΟΧΙΝΑΙΑπόφαση αποδοχής ως προς έναν ή περισσότερους ρύπουςΜπορεί να ληφθεί απόφαση αποδοχής ως προς όλους τους ρύπους;ΝΑΙΗ σειρά παραγωγής γίνεται δεκτήΟΧΙΔοκιμή πρόσθετου κινητήρα

[1] ΕΕ L 76, 6.4.1970, σ. 1. Οδηγία η οποία τροποποιήθηκε τελευταία με την οδηγία 2003/76/ΕΚ της Επιτροπής (ΕΕ L 206, 15.8.2003, σ. 29).

[2] ΕΕ L 375, 31.12.1980, σ. 46. Οδηγία η οποία τροποποιήθηκε τελευταία με την οδηγία 1999/99/ΕΚ της Επιτροπής (ΕΕ L 334, 28.12.1999, σ. 32).

[3] ΕΕ L 42, 23.2.1970, σ. 1. Οδηγία η οποία τροποποιήθηκε τελευταία με την οδηγία 2004/104/ΕΚ της Επιτροπής (ΕΕ L 337, 13.11.2004, σ. 13).

[4] 1 = Γερμανία, 2 = Γαλλία, 3 = Ιταλία, 4 = Κάτω Χώρες, 5 = Σουηδία, 6 = Βέλγιο, 7 = Ουγγαρία, 8 = Τσεχική Δημοκρατία, 9 = Ισπανία, 11 = Ηνωμένο Βασίλειο, 12 = Αυστρία, 13 = Λουξεμβούργο, 17 = Φινλανδία, 18 = Δανία, 20 = Πολωνία, 21 = Πορτογαλία, 23 = Ελλάδα, 24 = Ιρλανδία, 26 = Σλοβενία, 27 = Σλοβακία, 29 = Εσθονία, 32 = Λετονία, 36 = Λιθουανία, 49 = Κύπρος, 50 = Μάλτα.

[5] Για κινητήρες με όγκο της διαδρομής του εμβόλου κάτω του 0,75 dm3 ανά κύλινδρο και στροφές ονομαστικής ισχύος άνω των 3000 min-1.

[6] Μόνο για κινητήρες φυσικού αερίου.

[7] Δεν ισχύει για κινητήρες με αέριο καύσιμο στο στάδιο Α και στα στάδια Β1 και Β2.

[8] Για κινητήρες με όγκο της διαδρομής εμβόλου κάτω των 0,75 dm3 ανά κύλινδρο και στροφές ονομαστικής ισχύος 3000 min-1.

--------------------------------------------------

Προσάρτημα 1

ΔΙΑΔΙΚΑΣΙΑ ΕΛΕΓΧΟΥ ΤΗΣ ΣΥΜΜΟΡΦΩΣΗΣ ΤΗΣ ΠΑΡΑΓΩΓΗΣ ΟΤΑΝ Η ΤΥΠΙΚΗ ΑΠΟΚΛΙΣΗ ΕΙΝΑΙ ΙΚΑΝΟΠΟΙΗΤΙΚΗ

1. Στο παρόν προσάρτημα, περιγράφεται η διαδικασία η οποία πρέπει να ακολουθείται για την εξακρίβωση της συμμόρφωσης της παραγωγής ως προς τις εκπομπές ρύπων, όταν η τυπική απόκλιση της παραγωγής κατά τον κατασκευαστή είναι ικανοποιητική.

2. Με ελάχιστο μέγεθος δείγματος τρεις κινητήρες, ρυθμίζεται η διαδικασία δειγματοληψίας έτσι ώστε η πιθανότητα μιας παρτίδας να επιτύχει στη δοκιμή με ελαττωματικό το 40 % των κινητήρων να είναι 0,95 (ρίσκο παραγωγού = 5 %), ενώ η πιθανότητα μιας παρτίδας να γίνει δεκτή με ελαττωματικό το 65 % των κινητήρων να είναι 0,10 (ρίσκο καταναλωτή = 10 %).

3. Η ακόλουθη διαδικασία χρησιμοποιείται για καθέναν από τους ρύπους που απαριθμούνται στο σημείο 6.2.1 του Παραρτήματος Ι (βλέπε σχήμα 2):

Έστω:

L = ο φυσικός λογάριθμος της οριακής τιμής για το ρύπο,

χi = ο φυσικός λογάριθμος της μέτρησης του i-οστού κινητήρα του δείγματος,

s = η κατά προσέγγιση τυπική απόκλιση της παραγωγής (μετά τη λήψη του φυσικού λογαρίθμου των μετρήσεων)

n = ο εκάστοτε αριθμός δείγματος.

4. Για κάθε δείγμα, υπολογίζεται το άθροισμα των τυπικών αποκλίσεων από την οριακή τιμή στο όριο με τον ακόλουθο τύπο:

1sΣi=1nL-χi

5. Στη συνέχεια:

- εάν το στατιστικό αποτέλεσμα της δοκιμής είναι μεγαλύτερο από τον αριθμό που οδηγεί σε απόφαση αποδοχής για το μέγεθος δείγματος που δίδεται στον πίνακα 3, λαμβάνεται απόφαση αποδοχής για το ρύπο,

- εάν το στατιστικό αποτέλεσμα της δοκιμής είναι μικρότερο από τον αριθμό που οδηγεί σε απορριπτική απόφαση για το μέγεθος δείγματος που δίδεται στον πίνακα 3, λαμβάνεται απορριπτική απόφαση για τον ρύπο,

- άλλως, δοκιμάζεται πρόσθετος κινητήρας σύμφωνα με το σημείο 9.1.1.1 του Παραρτήματος Ι και η διαδικασία υπολογισμού εφαρμόζεται στο δείγμα προσαυξημένο κατά μία μονάδα.

Πίνακας 3

Αριθμοί που κρίνουν την απόφαση αποδοχής ή απόρριψης του προγράμματος δειγματοληψίας του προσαρτήματος 1

Ελάχιστο μέγεθος δείγματος: 3

Αριθμός δοκιμαζόμενων κινητήρων αθροιστικά (μέγεθος δείγματος) | Αριθμός απόφασης αποδοχής An | Αριθμός απορριπτικής απόφασης Bn |

3 | 3,327 | – 4,724 |

4 | 3,261 | – 4,790 |

5 | 3,195 | – 4,856 |

6 | 3,129 | – 4,922 |

7 | 3,063 | – 4,988 |

8 | 2,997 | – 5,054 |

9 | 2,931 | – 5,120 |

10 | 2,865 | – 5,185 |

11 | 2,799 | – 5,251 |

12 | 2,733 | – 5,317 |

13 | 2,667 | – 5,383 |

14 | 2,601 | – 5,449 |

15 | 2,535 | – 5,515 |

16 | 2,469 | – 5,581 |

17 | 2,403 | – 5,647 |

18 | 2,337 | – 5,713 |

19 | 2,271 | – 5,779 |

20 | 2,205 | – 5,845 |

21 | 2,139 | – 5,911 |

22 | 2,073 | – 5,977 |

23 | 2,007 | – 6,043 |

24 | 1,941 | – 6,109 |

25 | 1,875 | – 6,175 |

26 | 1,809 | – 6,241 |

27 | 1,743 | – 6,307 |

28 | 1,677 | – 6,373 |

29 | 1,611 | – 6,439 |

30 | 1,545 | – 6,505 |

31 | 1,479 | – 6,571 |

32 | – 2,112 | – 2,112 |

--------------------------------------------------

Προσάρτημα 2

ΔΙΑΔΙΚΑΣΙΑ ΕΛΕΓΧΟΥ ΤΗΣ ΣΥΜΜΟΡΦΩΣΗΣ ΤΗΣ ΠΑΡΑΓΩΓΗΣ ΟΤΑΝ Η ΤΥΠΙΚΗ ΑΠΟΚΛΙΣΗ ΔΕΝ ΕΙΝΑΙ ΙΚΑΝΟΠΟΙΗΤΙΚΗ Ή ΔΕΝ ΕΙΝΑΙ ΓΝΩΣΤΗ

2. Με ελάχιστο μέγεθος δείγματος τρεις κινητήρες, η διαδικασία δειγματοληψίας ρυθμίζεται έτσι ώστε η πιθανότητα μιας παρτίδας να επιτύχει στη δοκιμή με ελαττωματικό το 40 % των κινητήρων να είναι 0,95 (ρίσκο παραγωγού = 5 %), ενώ η πιθανότητα μιας παρτίδας να γίνει δεκτή με ελαττωματικό το 65 % των κινητήρων να είναι 0,10 (ρίσκο καταναλωτή = 10 %).

3. Οι τιμές των ρύπων που αναγράφονται στο σημείο 6.2.1 του Παραρτήματος Ι, θεωρούνται κανονικής λογαριθμικής κατανομής και θα πρέπει να μετατρέπονται λαμβάνοντας τους φυσικούς τους λογαρίθμους. Έστω ότι m0 και m είναι το ελάχιστο και το μέγιστο μέγεθος δείγματος αντίστοιχα (m0 = 3 and m = 32) και ότι n είναι ο εκάστοτε αριθμός του δείγματος.

4. Εάν οι φυσικοί λογάριθμοι των τιμών της σειράς που μετρώνται είναι x1, x2, … xi και L είναι ο φυσικός λογάριθμος της οριακής τιμής για τον ρύπο, τότε ισχύει:

di = χi - L

και

dn‾ = 1nΣi=1ndivn2 = 1nΣi=1ndi - dn‾2

5. Ο πίνακας 4 δείχνει τις τιμές των αριθμών αποδοχής (An) και απόρριψης (Bn) έναντι του αριθμού του δείγματος. Το στατιστικό αποτέλεσμα της δοκιμής είναι ο λόγος και χρησιμοποιείται για να καθορίζεται η επιτυχία ή η αστοχία της σειράς παραγωγής ως εξής: dn‾ / Vn

για m0 ≤ n < m:

- επιτυχία σειράς εάν dn‾ / vn ≤ An

- αστοχία σειράς εάν dn‾ / vn ≥ Bn

- λαμβάνεται και άλλη μέτρηση εάν An < dn‾ / vn < Bn.

6. Παρατηρήσεις

Για τον υπολογισμό διαδοχικών τιμών του στατιστικού αποτελέσματος της δοκιμής είναι χρήσιμοι οι ακόλουθοι επαναληπτικοί τύποι:

dn‾ = 1 - 1n dn-1‾ + 1n dn

Vn2 = 1 - 1nVn-12 + dn‾ - dn2n - 1

n = 2, 3, …; d1‾ = d1; V1 = 0

Πίνακας 4

Αριθμοί που κρίνουν την απόφαση αποδοχής ή απόρριψης του προγράμματος δειγματοληψίας του προσαρτήματος 2

Ελάχιστο μέγεθος δείγματος: 3

3 | - 0,80381 | 16,64743 |

4 | - 0,76339 | 7,68627 |

5 | - 0,72982 | 4,67136 |

6 | - 0,69962 | 3,25573 |

7 | - 0,67129 | 2,45431 |

8 | - 0,64406 | 1,94369 |

9 | - 0,61750 | 1,59105 |

10 | - 0,59135 | 1,33295 |

11 | - 0,56542 | 1,13566 |

12 | - 0,53960 | 0,97970 |

13 | - 0,51379 | 0,85307 |

14 | - 0,48791 | 0,74801 |

15 | - 0,46191 | 0,65928 |

16 | - 0,43573 | 0,58321 |

17 | - 0,40933 | 0,51718 |

18 | - 0,38266 | 0,45922 |

19 | - 0,35570 | 0,40788 |

20 | - 0,32840 | 0,36203 |

21 | - 0,30072 | 0,32078 |

22 | - 0,27263 | 0,28343 |

23 | - 0,24410 | 0,24943 |

24 | - 0,21509 | 0,21831 |

25 | - 0,18557 | 0,18970 |

26 | - 0,15550 | 0,16328 |

27 | - 0,12483 | 0,13880 |

28 | - 0,09354 | 0,11603 |

29 | - 0,06159 | 0,09480 |

30 | - 0,02892 | 0,07493 |

31 | - 0,00449 | 0,05629 |

32 | - 0,03876 | 0,03876 |

--------------------------------------------------

Προσάρτημα 3

ΔΙΑΔΙΚΑΣΙΑ ΕΛΕΓΧΟΥ ΤΗΣ ΣΥΜΜΟΡΦΩΣΗΣ ΤΩΝ ΠΡΟΪΟΝΤΩΝ ΜΕΤΑ ΑΠΟ ΑΙΤΗΜΑ ΤΟΥ ΚΑΤΑΣΚΕΥΑΣΤΗ

1. Στο παρόν προσάρτημα, περιγράφεται η διαδικασία η οποία πρέπει να ακολουθείται για την εξακρίβωση της συμμόρφωσης της παραγωγής ως προς τις εκπομπές ρύπων, όταν το ζητεί ο κατασκευαστής.

2. Με ελάχιστο μέγεθος δείγματος τρεις κινητήρες, ρυθμίζεται η διαδικασία δειγματοληψίας έτσι ώστε η πιθανότητα μιας παρτίδας να επιτύχει στη δοκιμή με ελαττωματικό το 30 % των κινητήρων να είναι 0,90 (ρίσκο παραγωγού = 10 %), ενώ η πιθανότητα μιας παρτίδας να γίνει δεκτή με ελαττωματικό το 65 % των κινητήρων να είναι 0,10 (ρίσκο καταναλωτή = 10 %).

3. Η ακόλουθη διαδικασία χρησιμοποιείται για καθέναν από τους ρύπους που απαριθμούνται στο σημείο 6.2.1 του παρόντος Παραρτήματος Ι (βλέπε σχήμα 2):

Έστω:

L = η οριακή τιμή για τον ρύπο,

xi = η τιμή που δίδει η μέτρηση του i-οστού κινητήρα του δείγματος,

n = ο εκάστοτε αριθμός δείγματος.

4. Υπολογίζεται για το δείγμα το στατιστικό αποτέλεσμα της δοκιμής που ποσοτικοποιεί το πλήθος των μη σύμφωνων κινητήρων, δηλαδή xi ≥ L.

5. Στη συνέχεια:

- εάν το στατιστικό αποτέλεσμα της δοκιμής είναι μικρότερο ή ίσο με τον αριθμό που οδηγεί σε απόφαση αποδοχής για το μέγεθος δείγματος που δίδεται στον πίνακα 5, λαμβάνεται απόφαση αποδοχής για τον ρύπο,

- εάν το στατιστικό αποτέλεσμα της δοκιμής είναι μεγαλύτερο ή ίσο με τον αριθμό που οδηγεί σε απορριπτική απόφαση για το μέγεθος δείγματος που δίδεται στον πίνακα 5, λαμβάνεται απορριπτική απόφαση για τον ρύπο,

- άλλως, δοκιμάζεται πρόσθετος κινητήρας σύμφωνα με το σημείο 9.1.1.1 του παρόντος Παραρτήματος και η διαδικασία υπολογισμού εφαρμόζεται στο δείγμα προσαυξημένο κατά μία μονάδα.

Στον πίνακα 5, οι αριθμοί αποδοχής και απόρριψης έχουν υπολογισθεί με τη βοήθεια του διεθνούς προτύπου ISO 8422/1991.

Πίνακας 5

Αριθμοί που κρίνουν την απόφαση αποδοχής ή απόρριψης του προγράμματος δειγματοληψίας του προσαρτήματος 3

Ελάχιστο μέγεθος δείγματος: 3

Αριθμός δοκιμαζόμενων κινητήρων αθροιστικά (Μέγεθος δείγματος) | Αριθμός απόφασης αποδοχής | Αριθμός απορριπτικής απόφασης |

3 | — | 3 |

4 | 0 | 4 |

5 | 0 | 4 |

6 | 1 | 5 |

7 | 1 | 5 |

8 | 2 | 6 |

9 | 2 | 6 |

10 | 3 | 7 |

11 | 3 | 7 |

12 | 4 | 8 |

13 | 4 | 8 |

14 | 5 | 9 |

15 | 5 | 9 |

16 | 6 | 10 |

17 | 6 | 10 |

18 | 7 | 11 |

19 | 8 | 9 |

--------------------------------------------------

ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ II

0. ΓΕΝΙΚΑ

0.1. Μάρκα (όνομα επιχείρησης):

0.2. Τύπος και εμπορική ονομασία (αναφέρονται τυχόν παραλλαγές):

0.3. Μέθοδος και θέση σήμανσης του τύπου, εάν σημειώνεται επάνω στο όχημα:

0.4. Κατηγορία οχήματος (εάν έχει εφαρμογή):

0.5. Κατηγορία κινητήρα: ντίζελ/με καύσιμο φυσικό αέριο (NG)/με καύσιμο υγραέριο (LPG)/με καύσιμο αιθανόλη (1)

0.6. Όνομα και διεύθυνση του κατασκευαστή:

0.7. Θέση των πινακίδων και ενδείξεων που ορίζει ο νόμος και μέθοδος ανάρτησης:

0.8. Στην περίπτωση των κατασκευαστικών στοιχείων και ιδιαίτερων τεχνικώνενοτήτων, θέση και μέθοδος ανάρτησης του σήματος έγκρισης ΕΚ:

0.9. Διεύθυνση του (των) εργοστασίου(ων) συναρμολόγησης:

1. Κύρια χαρακτηριστικά του (μητρικού) κινητήρα και στοιχεία σχετικά με τη διεξαγωγή των δοκιμών

2. Κύρια χαρακτηριστικά της σειράς κινητήρων

3. Κύρια χαρακτηριστικά των τύπων κινητήρων της ίδιας σειράς

4. Χαρακτηριστικά των μερών του οχήματος που σχετίζονται με τον κινητήρα (αν έχει εφαρμογή).

5. Φωτογραφίες ή/και σχέδια του μητρικού κινητήρα/τύπου κινητήρα και, αν έχει εφαρμογή, του διαμερίσματος του κινητήρα.

6. Να αναφερθούν τυχόν λοιπά συνημμένα.

+++++ TIFF +++++

[1] Διαγράφεται αναλόγως.

--------------------------------------------------

Προσάρτημα 1

1. Περιγραφή του κινητήρα

1.1. Κατασκευαστής:

1.2. Κωδικός αριθμός κινητήρα από τον κατασκευαστή:

1.3. Κύκλος: τέσσερις διαδρομές εμβόλου / δύο διαδρομές εμβόλου [2]

1.4. Αριθμός και διάταξη κυλίνδρων:

1.4.1. Διάμετρος: mm

1.4.2. Διαδρομή εμβόλου: mm

1.4.3. Σειρά ανάφλεξης:

1.5. Κυβισμός κινητήρα: cm3

1.6. Ογκομετρικός λόγος συμπίεσης [3]:

1.7. Σχέδιο(α) του θαλάμου καύσης και της κεφαλής εμβόλου:

1.8. Ελάχιστες διατομές των θυρίδων εισαγωγής και εξαγωγής: cm2

1.9. Στροφές βραδυπορίας: min-1

1.10. Μέγιστη καθαρή ισχύς: kW σε min-1

1.11. Μέγιστος επιτρεπόμενος αριθμός στροφών κινητήρα: min-1

1.12. Μέγιστη καθαρή ροπή: Nm σε min-1

1.13. Σύστημα καύσης: ανάφλεξη με συμπίεση/επιβαλλόμενη ανάφλεξη (2)

1.14. Καύσιμο: ντίζελ/υγραέριο (LPG)/φυσικό αέριο κλίμακας Η (NG-H)/φυσικό αέριο κλίμακας L (NG-L)/φυσικό αέριο κλίμακας HL (NG-HL)/αιθανόλη (2)

1.15. Σύστημα ψύξης

1.15.1. Υγρόψυκτο

1.15.1.1. Είδος υγρού:

1.15.1.2. Αντλία(ες) κυκλοφορίας: ναι/όχι (2)

1.15.1.3. Χαρακτηριστικά ή μάρκα(ες) και είδος(η) (αν έχει εφαρμογή):

1.15.1.4. Σχέση(εις) μετάδοσης της κίνησης (αν έχει εφαρμογή):

1.15.2. Αερόψυκτο

1.15.2.1. Ανεμιστήρας: ναι/όχι (2)

1.15.2.2. Χαρακτηριστικά ή μάρκα(ες) και είδος(η) (αν έχει εφαρμογή):

1.15.2.3. Σχέση(εις) μετάδοσης της κίνησης (αν έχει εφαρμογή):

1.16. Επιτρεπόμενη θερμοκρασία από τον κατασκευαστή

1.16.1. Υγρόψυκτο: μέγιστη θερμοκρασία στο στόμιο εξαγωγής: K

1.16.2. Αερόψυκτο: σημείο αναφοράς:

Μέγιστη θερμοκρασία στο σημείο αναφοράς: K

+++++ TIFF +++++

1.16.3. Μέγιστη θερμοκρασία του αέρα στο στόμιο εξαγωγής του ψύκτη εισόδου(αν υπάρχει):

1.16.4. Μέγιστη θερμοκρασία των καυσαερίων στο σημείο συναρμογής του (των) σωλήνα(ων) εξάτμισης με την (τις) εξωτερική(ές) φλάντζα(ες) της (των) πολλαπλής(ών) της εξαγωγής ή του (των) στροβιλοσυμπιεστή(ών):

1.16.5. Θερμοκρασία καυσίμου: ελάχιστη K, μέγιστη K

για του κινητήρες ντίζελ στην είσοδο της αντλίας, για τους κινητήρες αερίου στο τελικό στάδιο του ρυθμιστή πίεσης

1.16.6. Πίεση καυσίμου: ελάχιστη kPa, μέγιστη kPa

στο τελικό στάδιο του ρυθμιστή πίεσης, μόνο για τους κινητήρες φυσικού αερίου

1.16.7. Θερμοκρασία λιπαντικού: ελάχιστη K, μέγιστη K

1.17. Συμπιεστής: ναι/όχι [4]

1.17.1. Μάρκα:

1.17.2. Τύπος:

1.17.3. Περιγραφή του συστήματος (π.χ. μέγιστη πίεση τροφοδοσίας, βαλβίδαελέγχου υπερσυμπίεσης, αν υπάρχει):

1.17.4. Ενδιάμεσος ψύκτης: ναι/όχι (1)

1.18. Σύστημα εισόδου

Μέγιστη επιτρεπόμενη υποπίεση αναρρόφησης στις ονομαστικές στροφές του κινητήρα και υπό φορτίο 100 % όπως προσδιορίζεται στις και υπό τις συνθήκες λειτουργίας κατά την οδηγία 80/1269/ΕΟΚ του Συμβουλίου, της 16ης Δεκεμβρίου 1980, περί προσεγγίσεως των νομοθεσιών των κρατών μελών σχετικά με την ισχύ των κινητήρων των οχημάτων με κινητήρα [5]:

kPa

1.19. Σύστημα εξάτμισης

Μέγιστη επιτρεπόμενη αντίθλιψη εξάτμισης στις ονομαστικές στροφές του κινητήρα και υπό φορτίο 100 % όπως προσδιορίζεται στις και υπό τις συνθήκες λειτουργίας κατά την οδηγία 80/1269/ΕΟΚ:

kPa

Χωρητικότητα του συστήματος εξάτμισης: dm3

2. Εφαρμοζόμενα μέτρα κατά της ατμοσφαιρικής ρύπανσης

2.1. Διάταξη ανακύκλωσης των αερίων του στροφαλοθαλάμου (περιγραφή και σχέδια):

2.2. Πρόσθετες αντιρρυπαντικές διατάξεις(εφόσον υπάρχουν και δεν καλύπτονται από άλλη επικεφαλίδα)

2.2.1. Καταλυτικός μετατροπέας: ναι/όχι (1)

2.2.1.1. Μάρκα(ες):

2.2.1.2. Τύπος(οι):

2.2.1.3. Αριθμός καταλυτικών μετατροπέων και στοιχείων:

2.2.1.4. Διαστάσεις, σχήμα και χωρητικότητα του(των) καταλυτικού(ών) μετατροπέα(ων):

2.2.1.5. Είδος καταλυτικής δράσης:

2.2.1.6. Ολική γόμωση με πολύτιμα μέταλλα:

+++++ TIFF +++++

2.2.1.7. Σχετική συγκέντρωση:

2.2.1.8. Υπόστρωμα (δομή και υλικό):

2.2.1.9. Πυκνότητα στοιχείου:

2.2.1.10. Είδος περιβλήματος του(των) καταλυτικού(ών) μετατροπέα(ων):

2.2.1.11. Θέση του (των) καταλυτικού(ών) μετατροπέα(ων) (σημείο και απόσταση αναφοράς στη γραμμή εξάτμισης):

2.2.2. Αισθητήρας οξυγόνου: ναι/όχι [6]

2.2.2.1. Μάρκα(ες):

2.2.2.2. Τύπος:

2.2.2.3. Θέση:

2.2.3. Έγχυση αέρα: ναι/όχι (1)

2.2.3.1. Τύπος (πάλμωση αέρα, αεραντλία, κ.λπ.)

2.2.4. Ανακυκλοφορία καυσαερίων (EGR): ναι/όχι (1)

2.2.4.1. Χαρακτηριστικά (παροχή κ.λπ.):

2.2.5. Παγίδα σωματιδίων: ναι/όχι (1)

2.2.5.1. Διαστάσεις, σχήμα και χωρητικότητα της παγίδας σωματιδίων:

2.2.5.2. Τύπος και σχεδιασμός της παγίδας σωματιδίων:

2.2.5.3. Θέση (απόσταση αναφοράς στη γραμμή εξάτμισης):

2.2.5.4. Μέθοδος ή σύστημα αναγέννησης, περιγραφή ή/και σχέδια:

2.2.6. Άλλα συστήματα: ναι/όχι (1)

2.2.6.1. Περιγραφή και λειτουργία:

3. Τροφοδοσία καυσίμων

3.1. Κινητήρες ντίζελ

3.1.1. Αντλία τροφοδοσίας

Πίεση [7]: kPa ή χαρακτηριστική καμπύλη (1):

3.1.2. Σύστημα έγχυσης

3.1.2.1. Αντλία

3.1.2.1.1. Μάρκα(ες):

3.1.2.1.2. Τύπος(οι):

3.1.2.1.3. Παροχή: mm3 (2) ανά διαδρομή εμβόλου στις στροφές κινητήρα rpm για πλήρη έγχυση, ή χαρακτηριστική καμπύλη (1) (2):

Αναφέρεται η χρησιμοποιούμενη μέθοδος: στον κινητήρα/στην κλίνη της αντλίας (1)

Αν υπάρχει ρυθμιστής πίεσης εισαγωγής, αναφέρεται η χαρακτηριστική παροχή καυσίμου και πίεση υπερτροφοδοσίας συναρτήσει των στροφών του κινητήρα.

3.1.2.1.4. Προπορεία έγχυσης

3.1.2.1.4.1. Καμπύλη προπορείας έγχυσης (2):

3.1.2.1.4.2. Χρόνος στατικής έγχυσης (2):

3.1.2.2. Σωληνώσεις έγχυσης

3.1.2.2.1. Μήκος: mm

3.1.2.2.2. Εσωτερική διάμετρος: mm

3.1.2.3. Εγχυτήρας(ες)

+++++ TIFF +++++

3.1.2.3.1. Μάρκα(ες):

3.1.2.3.2. Είδος(η):

3.1.2.3.3. "Πίεση ανοίγματος" kPa (2)

ή χαρακτηριστική καμπύλη [8] [9]:

3.1.2.4. Ρυθμιστής στροφών

3.1.2.4.1. Μάρκα(ες):

3.1.2.4.2. Είδος(η):

3.1.2.4.3. Στροφές έναρξης της διακοπής τροφοδοσίας υπό πλήρες φορτίο: min-1

3.1.2.4.4. Μέγιστος αριθμός στροφών άνευ φορτίου: min-1

3.1.2.4.5. Στροφές βραδυπορίας: min-1

3.1.3. Σύστημα εκκίνησης ψυχρού κινητήρα

3.1.3.1. Μάρκα(ες):

3.1.3.2. Είδος(η):

3.1.3.3. Περιγραφή:

3.1.3.4. Βοηθητικό μέσο εκκίνησης:

3.1.3.4.1. Μάρκα:

3.1.3.4.2. Τύπος:

3.2. Κινητήρες αερίου [10]

3.2.1. Καύσιμο: Φυσικό αέριο/LPG (1)

3.2.2. Ρυθμιστής(ές) πίεσης ή εξατμιστήρας(ες)/ρυθμιστής(ές) πίεσης (2)

3.2.2.1. Μάρκα(ες):

3.2.2.2. Τύπος(οι):

3.2.2.3. Αριθμός σταδίων μείωσης της πίεσης:

3.2.2.4. Πίεση τελικού σταδίου: ελάχιστη kPa, μέγιστη kPa

3.2.2.5. Αριθμός κύριων σημείων ρύθμισης:

3.2.2.6. Αριθμός ενδιάμεσων σημείων ρύθμισης:

3.2.2.7. Αριθμός πιστοποίησης σύμφωνα με την οδηγία 1999/96/ΕΚ [11]:

3.2.3. Σύστημα καυσίμου: μονάδα ανάμειξης / έγχυση αερίου / έγχυση υγρού / απευθείας έγχυση (1)

3.2.3.1. Ρύθμιση της αναλογίας του μείγματος:

3.2.3.2. Περιγραφή συστήματος ή/και διάγραμμα και σχέδια:

3.2.3.3. Αριθμός πιστοποίησης σύμφωνα με την οδηγία 1999/96/ΕΚ:

3.2.4. Μονάδα ανάμειξης

3.2.4.1. Αριθμός:

3.2.4.2. Μάρκα(ες):

3.2.4.3. Τύπος(οι):

3.2.4.4. Θέση:

3.2.4.5. Δυνατότητες προσαρμογής:

+++++ TIFF +++++

3.2.4.6. Αριθμός πιστοποίησης σύμφωνα με την οδηγία 1999/96/ΕΚ:

3.2.5. Έγχυση στην πολλαπλή εισαγωγής

3.2.5.1. Έγχυση: ένα σημείο/πολλαπλά σημεία [12]

3.2.5.2. Έγχυση: συνεχής/συχρονική/διαδοχική (1)

3.2.5.3. Εξοπλισμός έγχυσης

3.2.5.3.1. Μάρκα(ες):

3.2.5.3.2. Τύπος(οι):

3.2.5.3.3. Δυνατότητες προσαρμογής:

3.2.5.3.4. Αριθμός πιστοποίησης σύμφωνα με την οδηγία 1999/96/ΕΚ:

3.2.5.4. Αντλία τροφοδοσίας (αν υπάρχει):

3.2.5.4.1. Μάρκα(ες):

3.2.5.4.2. Τύπος(οι):

3.2.5.4.3. Αριθμός πιστοποίησης σύμφωνα με την οδηγία 1999/96/ΕΚ:

3.2.5.5. Εγχυτήρας(ες):

3.2.5.5.1. Μάρκα(ες):

3.2.5.5.2. Τύπος(οι):

3.2.5.5.3. Αριθμός πιστοποίησης σύμφωνα με την οδηγία 1999/96/ΕΚ:

3.2.6. Απευθείας έγχυση

3.2.6.1. Αντλία έγχυσης/ρυθμιστής πίεσης (1)

3.2.6.1.1. Μάρκα(ες):

3.2.6.1.2. Τύπος(οι):

3.2.6.1.3. Χρόνος έγχυσης:

3.2.6.1.4. Αριθμός πιστοποίησης σύμφωνα με την οδηγία 1999/96/ΕΚ:

3.2.6.2. Εγχυτήρας(ες)

3.2.6.2.1. Μάρκα(ες):

3.2.6.2.2. Τύπος(οι):

3.2.6.2.3. Πίεση ανοίγματος ή χαρακτηριστική καμπύλη [13]:

3.2.6.2.4. Αριθμός πιστοποίησης σύμφωνα με την οδηγία 1999/96/ΕΚ:

3.2.7. Μονάδα ηλεκτρονικού ελέγχου (ECU)

3.2.7.1. Μάρκα(ες):

3.2.7.2. Τύπος(οι):

3.2.7.3. Δυνατότητες προσαρμογής:

3.2.8. Ειδικός εξοπλισμός για καύσιμο φυσικό αέριο

3.2.8.1. Περίπτωση 1

(μόνο προκειμένου για εγκρίσεις κινητήρων για πολλά καύσιμα συγκεκριμένης σύνθεσης)

+++++ TIFF +++++

3.2.8.1.1. Σύνθεση καυσίμου:

μεθάνιο (CH4): | συνήθης: mol-% | ελάχ.: mol-% | μέγ.: mol-% |

αιθάνιο (C2H6): | συνήθης: mol-% | ελάχ.: mol-% | μέγ.: mol-% |

προπάνιο (C3H8): | συνήθης: mol-% | ελάχ.: mol-% | μέγ.: mol-% |

βουτάνιο (C4H10): | συνήθης: mol-% | ελάχ.: mol-% | μέγ.: mol-% |

C5/C5+: | συνήθης: mol-% | ελάχ.: mol-% | μέγ.: mol-% |

οξυγόνο (O2): | συνήθης: mol-% | ελάχ.: mol-% | μέγ.: mol-% |

αδρανές αέριο (N2, He κ.λπ.): | συνήθης: mol-% | ελάχ.: mol-% | μέγ.: mol-% |

3.2.8.1.2. Εγχυτήρας(ες)

3.2.8.1.2.1. Μάρκα(ες):

3.2.8.1.2.2. Τύπος(οι):

3.2.8.1.3. Άλλες πληροφορίες (αν έχει εφαρμογή)

3.2.8.2. Περίπτωση 2

(μόνο προκειμένου για εγκρίσεις κινητήρων για πολλά καύσιμα συγκεκριμένης σύνθεσης)

4. Χρόνος βαλβίδας

4.1. Μέγιστη ανύψωση βαλβίδων και μέγιστες γωνίες ανοίγματος και κλεισίματος σε σχέση με τα νεκρά σημεία ή αντίστοιχα δεδομένα:

4.2. Κλίμακες αναφοράς ή/και ρύθμισης [14]:

5. Σύστημα ανάφλεξης (μόνο για κινητήρες ανάφλεξης με σπινθήρα)

5.1. Τύπος συστήματος ανάφλεξης: κοινό πηνίο και βύσματα/ατομικό πηνίο και βύσματα/πηνίο επάνω σε βύσμα/λοιπά συστήματα (προσδιορίζεται) (1)

5.2. Μονάδα ελέγχου ανάφλεξης

5.2.1. Μάρκα(ες):

5.2.2. Τύπος(οι):

5.3. Καμπύλη/διάγραμμα προπορείας ανάφλεξης (1) [15]:

5.4. Χρόνος ανάφλεξης (2): βαθμοί προ του TDC, σε στροφές rpm και MAP kPa

5.5. Σπινθηριστές (μπουζί)

5.5.1. Μάρκα(ες):

5.5.2. Τύπος(οι):

5.5.3. Ρύθμιση διάκενου: mm

5.6. Πολλαπλασιαστής(ές)

5.6.1. Μάρκα(ες):

5.6.2. Τύπος(οι):

+++++ TIFF +++++

6. Εξοπλισμός κινούμενος από τον κινητήρα

Ο κινητήρας υποβάλλεται σε δοκιμή μαζί με τα βοηθητικά μέσα που απαιτούνται για τη λειτουργία του κινητήρα (π.χ. ανεμιστήρας, αντλία νερού κ.λπ.), όπως προσδιορίζεται στις και υπό τις συνθήκες λειτουργίας κατά την οδηγία 80/1269/ΕΟΚ Παράρτημα I, σημείο 5.1.1.

6.1. Βοηθητικά μέσα που πρέπει να συνδέονται για τη διεξαγωγή της δοκιμής

Αν η εγκατάσταση των βοηθητικών μέσων επί της κλίνης δοκιμής είναι αδύνατη ή αδόκιμη, υπολογίζεται η απορροφώμενη από αυτά ισχύς και αφαιρείται από τη μετρούμενη ισχύ του κινητήρα καθ’ όλη την περιοχή λειτουργίας του (των) κύκλο(ων) δοκιμής.

6.2. Βοηθητικά μέσα που πρέπει να αφαιρούνται για τη διεξαγωγή της δοκιμής

Τα βοηθητικά μέσα που απαιτούνται για τη λειτουργία του οχήματος και μόνο (π.χ. αεροσυμπιεστής, σύστημα κλιματισμού, κ.λπ.) αφαιρούνται από τη διεξαγωγή της δοκιμής. Εφόσον τα βοηθητικά μέσα δεν μπορούν να αφαιρεθούν, υπολογίζεται η απορροφώμενη από αυτά ισχύς και προστίθεται στη μετρούμενη ισχύ του κινητήρα καθ’ όλη την περιοχή λειτουργίας του(των) κύκλο(ων) δοκιμής.

7. Συμπληρωματικές πληροφορίες για τις συνθήκες δοκιμής

7.1. Χρησιμοποιούμενο λιπαντικό

7.1.1. Μάρκα:

7.1.2. Τύπος:

(Αναφέρεται η εκατοστιαία αναλογία ελαίου στο μείγμα, αν το λιπαντικό αναμειγνύεται με το καύσιμο):

7.2. Εξοπλισμός που λαμβάνει κίνηση από τον κινητήρα (αν υπάρχει)

Η ισχύς που απορροφάται από τα βοηθητικά μέσα πρέπει να υπολογίζεται μόνον

- αν τα βοηθητικά μέσα που απαιτούνται για τη λειτουργία του κινητήρα δεν είναι συνδεδεμένα μ’ αυτόν ή/και

- αν τα βοηθητικά μέσα που δεν απαιτούνται για τη λειτουργία του κινητήρα είναι συνδεδεμένα μ’ αυτόν.

7.2.1. Αρίθμηση και διακριτικά:

7.2.2. Απορρόφηση ισχύος σε διάφορες αναφερόμενες στροφές του κινητήρα:

Εξοπλισμός | Απορροφώμενη ισχύς (kW) σε διάφορες στροφές του κινητήρα |

P(a) Βοηθητικά μέσα που απαιτούνται για τη λειτουργία του κινητήρα (αφαιρείται από τη μετρούμενη ισχύ του κινητήρα) βλέπε σημείο 6.1 | | | | | | | |

P(b) Βοηθητικά μέσα που δεν απαιτούνται για τη λειτουργία του κινητήρα (προστίθεται στη μετρούμενη ισχύ του κινητήρα) βλέπε σημείο 6.2. | | | | | | | |

+++++ TIFF +++++

8. Επιδόσεις του κινητήρα

8.1. Στροφές του κινητήρα [18]

Χαμηλές στροφές (nlo): rpm

Υψηλές στροφές (nhi): rpm

για κύκλους ESC και ELR

Βραδυπορία: rpm

Στροφές A: rpm

Στροφές B: rpm

Στροφές Γ: rpm

για τον κύκλο ETC

Στροφές αναφοράς: rpm

8.2. Ισχύς κινητήρα (μετράται σύμφωνα με τις διατάξεις της οδηγίας 80/1269/ΕΟΚ, σε kW

| Στροφές κινητήρα |

P(a) Ισχύς που απορροφάται από τα βοηθητικά μέσα που συνδέονται για τη δοκιμή (σημείο 6.1) — αν έχουν διασυνδεθεί — αν δεν έχουν διασυνδεθεί | 0 | 0 | 0 | 0 | 0 |

P(b) Ισχύς που απορροφάται από τα βοηθητικά μέσα που αφαιρούνται για τη δοκιμή (σημείο 6.2 — εάν έχουν προσαρτηθεί — εάν δεν έχουν προσαρτηθεί | 0 | 0 | 0 | 0 | 0 |

P(n) Καθαρή ισχύς κινητήρα = P(m) – P(a) + P(b) | | | | | |

+++++ TIFF +++++

8.3. Ρυθμίσεις δυναμόμετρου (kW)

Οι ρυθμίσεις του δυναμομέτρου για τις δοκιμές ESC και ELR και για τον κύκλο αναφοράς της δοκιμής ETC βασίζονται στην καθαρή ισχύ του κινητήρα P(n) κατά το σημείο 8.2. Συνιστάται η τοποθέτηση του κινητήρα στην κλίνη δοκιμής υπό καθαρές συνθήκες. Στην περίπτωση αυτή, οι P(m) και P(n) ταυτίζονται. Αν η λειτουργία της μηχανής είναι αδύνατη ή αδόκιμη υπό καθαρές συνθήκες, οι ρυθμίσεις του δυναμομέτρου διορθώνονται για καθαρές συνθήκες με τη βοήθεια του ανωτέρω τύπου.

8.3.1. Δοκιμές ESC και ELR

Οι ρυθμίσεις του δυναμομέτρου υπολογίζονται σύμφωνα με τον τύπο του Παραρτήματος III, προσάρτημα 1, σημείο 1.2.

Ποσοστιαίο φορτίο | Στροφές κινητήρα |

Βραδυπορία | Στροφές A | Στροφές B | Στροφές Γ |

10 | — | | | |

25 | — | | | |

50 | — | | | |

75 | — | | | |

100 | | | | |

8.3.2. Δοκιμή ETC

Αν ο κινητήρας δεν δοκιμάζεται υπό καθαρές συνθήκες, ο διορθωτικός τύπος για τη μετατροπή της μετρούμενης ισχύος ή του μετρούμενου έργου του κύκλου, όπως αυτά προσδιορίζονται σύμφωνα με το Παράρτημα III, προσάρτημα 2, σημείο 2, σε καθαρή ισχύ ή σε καθαρό έργο κύκλου, υποβάλλεται από τον κατασκευαστή του κινητήρα για το σύνολο της περιοχής λειτουργίας του κύκλου προς έγκριση από την τεχνική υπηρεσία.

+++++ TIFF +++++

[1] Στην περίπτωση των μη συμβατικών κινητήρων και συστημάτων, παρέχονται από τον κατασκευαστή στοιχεία που αντιστοιχούν στα ανωτέρω απαριθμούμενα.

[2] Διαγράφονται αναλόγως.

[3] Να προσδιορισθεί η ανοχή.

[4] Διαγράφονται αναλόγως.

[5] ΕΕ L 375, 31.12.1980, σ. 46. Οδηγία η οποία τροποποιήθηκε τελευταία με την οδηγία 1999/99/ΕΚ της Επιτροπής (ΕΕ L 334, 28.12.1999, σ. 32).

[6] Διαγράφονται αναλόγως.

[7] Προσδιορίζεται η ανοχή.

[8] Διαγράφονται αναλόγως.

[9] Προσδιορίζεται η ανοχή.

[10] Προκειμένου για συστήματα διαφορετικού σχεδιασμού, παρέχονται αντίστοιχα στοιχεία (για το σημείο 3.2).

[11] Οδηγία 1999/96/ΕΚ του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου της 13ης Δεκεμβρίου 1999 για την προσέγγιση των νομοθεσιών των κρατών μελών σχετικά με τα μέτρα που πρέπει να ληφθούν κατά των εκπομπών αερίων και σωματιδιακών ρύπων από τους κινητήρες ανάφλεξης με συμπίεση που χρησιμοποιούνται σε οχήματα, καθώς και κατά των εκπομπών αερίων ρύπων από κινητήρες επιβαλλόμενης ανάφλεξης που τροφοδοτούνται με φυσικό αέριο ή υγραέριο και χρησιμοποιούνται σε οχήματα και σχετικά με την τροποποίηση της οδηγίας 88/77/ΕΟΚ (EE L 44 της 16.2.2000, σ. 1).

[12] Διαγράφονται αναλόγως.

[13] Προσδιορίζεται η ανοχή.

[14] Διαγράφονται αναλόγως.

[15] Προσδιορίζεται η ανοχή.

[16] Δοκιμή ESC

[17] Μόνο δοκιμή ETC.

[18] Προσδιορίζεται η ανοχή, η οποία πρέπει να κυμαίνεται μεταξύ ± 3 % των τιμών που δηλώνει ο κατασκευαστής.

[19] Δοκιμή ESC.

[20] Μόνο δοκιμή ETC.

--------------------------------------------------

Προσάρτημα 2

ΚΥΡΙΑ ΧΑΡΑΚΤΗΡΙΣΤΙΚΑ ΤΗΣ ΣΕΙΡΑΣ ΚΙΝΗΤΗΡΩΝ

1. Κοινές παράμετροι

1.1. Κύκλος καύσης:

1.2. Ψυκτικό μέσο:

1.3. Αριθμός κυλίνδρων [1]:

1.4. Ατομική μετατόπιση κυλίνδρων:

1.5. Μέθοδος αναρρόφησης αέρα:

1.6. Τύπος/σχεδιασμός θαλάμου καύσης:

1.7. Βαλβίδα και θυρίδα — διάταξη, διαστάσεις και αριθμός:

1.8. Σύστημα καυσίμου:

1.9. Σύστημα ανάφλεξης (κινητήρες αερίου):

1.10. Διάφορα στοιχεία:

- ψυκτικό σύστημα φορτίου [1]:

- ανακυκλοφορία καυσαερίων [1]:

- έγχυση νερού/γαλάκτωμα [1]:

- έγχυση αέρα [1]:

1.11. Μετεπεξεργασία καυσαερίων [1]:

Αποδεικτικά στοιχεία πανομοιότυπου (ή μικρότερου για τον μητρικό κινητήρα) λόγου: δυναμικότητα συστήματος/παροχή καυσίμου ανά διαδρομή εμβόλου, σύμφωνα με τον(τους) αριθμό(ούς) της καμπύλης:

2. Στοιχεία της σειράς κινητήρων

2.1. Όνομα σειράς κινητήρων ντίζελ:

2.1.1. Προδιαγραφές των κινητήρων της σειράς αυτής:

| Μητρικός κινητήρας |

Παροχή καυσίμου ανά διαδρομή εμβόλου (mm3) | | | | | |

Παροχή καυσίμου ανά διαδρομή εμβόλου (mm3) | | | | | |

Μετατόπιση κυλίνδρου (% του μητρικού κινητήρα) | | | | | 100 |

+++++ TIFF +++++

2.2. Όνομα της σειράς κινητήρων αερίου:

2.2.1. Προδιαγραφές των κινητήρων της σειράς αυτής:

| Μητρικός κινητήρας |

Παροχή καυσίμου ανά διαδρομή εμβόλου (mm3) | | | | | |

Παροχή καυσίμου ανά διαδρομή εμβόλου (mm3) | | | | | |

Μετατόπιση κυλίνδρου (% του μητρικού κινητήρα) | | | | | 100 |

+++++ TIFF +++++

[1] Εάν δεν υπάρχει, σημειώνεται δ.ε.

--------------------------------------------------

Προσάρτημα 3

1. Περιγραφή του κινητήρα

1.1. Κατασκευαστής:

1.2. Κωδικός αριθμός κινητήρα από τον κατασκευαστή:

1.3. Κύκλος: τέσσερις διαδρομές εμβόλου/δύο διαδρομές εμβόλου [2]

1.4. Αριθμός και διάταξη κυλίνδρων:

1.4.1. Διάμετρος: mm

1.4.2. Διαδρομή εμβόλου: mm

1.4.3. Σειρά ανάφλεξης:

1.5. Κυβισμός κινητήρα: cm3

1.6. Ογκομετρικός λόγος συμπίεσης [3]

1.7. Σχέδιο(α) του θαλάμου καύσης και της κεφαλής εμβόλου:

1.8. Ελάχιστες διατομές των θυρίδων εισαγωγής και εξαγωγής: cm2

1.9. Στροφές βραδυπορίας: min-1

1.10. Μέγιστη καθαρή ισχύς: kW σε min-1

1.11. Μέγιστος επιτρεπόμενος αριθμός στροφών κινητήρα: min-1

1.12. Μέγιστη καθαρή ροπή: Nm σε min-1

1.13. Σύστημα καύσης: ανάφλεξη με συμπίεση/επιβαλλόμενη ανάφλεξη [2]

1.14. Καύσιμο: ντίζελ/υγραέριο (LPG)/φυσικό αέριο κλίμακας Η (NG-H)/φυσικό αέριο κλίμακας L (NG-L)/φυσικό αέριο κλίμακας HL (NG-HL)/αιθανόλη [2]

1.15. Σύστημα ψύξης

1.15.1. Υγρόψυκτο

1.15.1.1. Είδος υγρού:

1.15.1.2. Αντλία(ες) κυκλοφορίας: ναι/όχι [2]

1.15.1.3. Χαρακτηριστικά ή μάρκα(ες) και τύπος(οι) (αν έχει εφαρμογή):

1.15.1.4. Σχέση(εις) μετάδοσης της κίνησης (αν έχει εφαρμογή):

1.15.2. Αερόψυκτο

1.15.2.1. Ανεμιστήρας: ναι/όχι [2]

1.15.2.2. Χαρακτηριστικά ή μάρκα(ες) και είδος(η) (αν έχει εφαρμογή):

1.15.2.3. Σχέση(εις) μετάδοσης της κίνησης (αν έχει εφαρμογή):

1.16. Επιτρεπόμενη θερμοκρασία από τον κατασκευαστή

1.16.1. Υγρόψυκτο: μέγιστη θερμοκρασία στο στόμιο εξαγωγής: K

1.16.2. Αερόψυκτο σημείο αναφοράς:

+++++ TIFF +++++

1.16.3. Μέγιστη θερμοκρασία του αέρα στο στόμιο εξαγωγής του ενδιάμεσου ψύκτη εισαγωγής (αν υπάρχει): K

1.16.4. Μέγιστη θερμοκρασία των καυσαερίων στο σημείο συναρμογής του(των) σωλήνα(ων) εξάτμισης με την(τις) εξωτερική(ές) φλάντζα(ες) της(των) πολλαπλής(ών) της εξαγωγής ή του(των) στροβιλοσυμπιεστή(ών): K

1.16.5. Θερμοκρασία καυσίμου: ελάχιστη K, μέγιστη K

1.16.6. Πίεση καυσίμου: ελάχιστη kPa, μέγιστη kPa

στο τελικό στάδιο του ρυθμιστή πίεσης, μόνο για τους κινητήρες φυσικού αερίου

1.16.7. Θερμοκρασία λιπαντικού: ελάχιστη K, μέγιστη K

1.17. Συμπιεστής: ναι/όχι [4]

1.17.1. Μάρκα:

1.17.2. Τύπος:

1.17.3. Περιγραφή του συστήματος (π.χ. μέγιστη πίεση τροφοδοσίας, βαλβίδα ελέγχου υπερσυμπίεσης, αν υπάρχει):

1.17.4. Ενδιάμεσος ψύκτης: ναι/όχι [4]

1.18. Σύστημα εισαγωγής

kPa

1.19. Σύστημα εξάτμισης

kPa

Χωρητικότητα του συστήματος εξάτμισης: cm3

2. Εφαρμοζόμενα μέτρα κατά της ατμοσφαιρικής ρύπανσης

2.1. Διάταξη ανακύκλωσης των αερίων του στροφαλοθαλάμου (περιγραφή και σχέδια):

2.2. Πρόσθετες αντιρρυπαντικές διατάξεις (εφόσον υπάρχουν και δεν καλύπτονται από άλλη επικεφαλίδα)

2.2.1. Καταλυτικός μετατροπέας: ναι/όχι [4]

2.2.1.1. Μάρκα(ες):

2.2.1.2. Τύπος(οι):

2.2.1.3. Αριθμός καταλυτικών μετατροπέων και στοιχείων:

2.2.1.4. Διαστάσεις, σχήμα και χωρητικότητα του(των) καταλυτικού(ών) μετατροπέα(ων):

2.2.1.5. Είδος καταλυτικής δράσης:

2.2.1.6. Ολική γόμωση με πολύτιμα μέταλλα:

2.2.1.7. Σχετική συγκέντρωση:

+++++ TIFF +++++

2.2.1.8. Υπόστρωμα (δομή και υλικό):

2.2.1.9. Πυκνότητα στοιχείου:

2.2.1.10. Είδος περιβλήματος του(των) καταλυτικού(ών) μετατροπέα(ων):

2.2.1.11. Θέση του (των) καταλυτικού(ών) μετατροπέα(ων)(σημείο και απόσταση αναφοράς στη γραμμή εξάτμισης):

2.2.2. Αισθητήρας οξυγόνου: ναι/όχι [5]

2.2.2.1. Μάρκα:

2.2.2.2. Τύπος:

2.2.2.3. Θέση:

2.2.3. Έγχυση αέρα: ναι/όχι [5]

2.2.3.1. Τύπος (πάλμωση αέρα, αντλία αέρα, κ.λπ.):

2.2.4. Ανακυκλοφορία καυσαερίων (EGR): ναι/όχι [5]

2.2.4.1. Χαρακτηριστικά (παροχή κ.λπ.):

2.2.5. Παγίδα σωματιδίων: ναι/όχι [5]

2.2.5.1. Διαστάσεις, σχήμα και χωρητικότητα της παγίδας σωματιδίων:

2.2.5.2. Τύπος και σχεδιασμός της παγίδας σωματιδίων:

2.2.5.3. Θέση (απόσταση αναφοράς στη γραμμή εξάτμισης):

2.2.5.4. Μέθοδος ή σύστημα αναγέννησης, περιγραφή ή/και σχέδια:

2.2.6. Άλλα συστήματα: ναι/όχι [5]

2.2.6.1. Περιγραφή και λειτουργία:

3. Τροφοδοσία καυσίμων

3.1. Κινητήρες ντίζελ

3.1.1. Αντλία τροφοδοσίας

Πίεση [6] kPa ή χαρακτηριστική καμπύλη [5]:

3.1.2. Σύστημα έγχυσης

3.1.2.1. Αντλία

3.1.2.1.1. Μάρκα(ες):

3.1.2.1.2. Τύπος(οι):

3.1.2.1.3. Παροχή: mm [6] ανά διαδρομή εμβόλου στις στροφές κινητήρα rpm για πλήρη έγχυση, ή χαρακτηριστική καμπύλη [5] [6]:

Αναφέρεται η χρησιμοποιούμενη μέθοδος: επί του κινητήρα/επί της κλίνης της αντλίας [5]

Αν υπάρχει ρυθμιστής πίεσης εισαγωγής, αναφέρεται η χαρακτηριστική παροχή καυσίμου και πίεση υπερτροφοδοσίας σε συνάρτηση με τις στροφές του κινητήρα.

3.1.2.1.4. Προπορεία έγχυσης

3.1.2.1.4.1. Καμπύλη προπορείας έγχυσης [6]:

3.1.2.1.4.2. Χρόνος στατικής έγχυσης [6]:

3.1.2.2. Σωληνώσεις έγχυσης

3.1.2.2.1. Μήκος: mm

3.1.2.2.2. Εσωτερική διάμετρος: mm

3.1.2.3. Εγχυτήρας(ες)

3.1.2.3.1. Μάρκα(ες):

3.1.2.3.2. Τύπος(οι):

3.1.2.3.3. "Πίεση ανοίγματος" kPA [6] ή χαρακτηριστική καμπύλη [5] [6]:

+++++ TIFF +++++

3.1.2.4. Ρυθμιστής στροφών

3.1.2.4.1. Μάρκα(ες):

3.1.2.4.2. Τύπος(οι):

3.1.2.4.3. Στροφές έναρξης της διακοπής της τροφοδοσίας υπό πλήρες φορτίο: rpm

3.1.2.4.4. Μέγιστος αριθμός στροφών άνευ φορτίου: rpm

3.1.2.4.5. Στροφές βραδυπορίας: rpm

3.1.3. Σύστημα εκκίνησης ψυχρού κινητήρα

3.1.3.1. Μάρκα(ες):

3.1.3.2. Τύπος(οι):

3.1.3.3. Περιγραφή:

3.1.3.4. Βοηθητικό μέσο εκκίνησης:

3.1.3.4.1. Μάρκα:

3.1.3.4.2. Τύπος:

3.2. Κινητήρες αερίου [7]

3.2.1. Καύσιμο: φυσικό αέριο/υγραέριο [8]

3.2.2. Ρυθμιστής(ές) πίεσης ή εξατμιστήρας(ες)/ρυθμιστής(ές) πίεσης [9]

3.2.2.1. Μάρκα(ες):

3.2.2.2. Τύπος(οι):

3.2.2.3. Αριθμός σταδίων μείωσης της πίεσης:

3.2.2.4. Πίεση τελικού σταδίου: ελάχιστη kPa, μέγιστη kPa

3.2.2.5. Αριθμός κύριων σημείων προσαρμογής:

3.2.2.6. Αριθμός σημείων προσαρμογής βραδυπορίας:

3.2.2.7. Αριθμός πιστοποίησης σύμφωνα με την οδηγία 1999/96/ΕΚ

3.2.3. Σύστημα τροφοδοσίας καυσίμου: μονάδα ανάμειξης/έγχυση αερίου/έγχυση υγρού/απευθείας έγχυση [8]

3.2.3.1. Ρύθμιση της αναλογίας του μείγματος:

3.2.3.2. Περιγραφή συστήματος ή/και διάγραμμα και σχέδια:

3.2.3.3. Αριθμός πιστοποίησης σύμφωνα με την οδηγία 1999/96/ΕΚ:

3.2.4. Μονάδα ανάμειξης

3.2.4.1. Αριθμός:

3.2.4.2. Μάρκα(ες):

3.2.4.3. Τύπος(οι):

3.2.4.4. Θέση:

3.2.4.5. Δυνατότητες προσαρμογής:

3.2.4.6. Αριθμός πιστοποίησης σύμφωνα με την οδηγία 1999/96/ΕΚ:

3.2.5. Έγχυση στο στόμιο εξαγωγής της πολλαπλής

3.2.5.1. Έγχυση: ένα σημείο/πολλαπλά σημεία [8]

3.2.5.2. Έγχυση: συνεχής/συχρονική/διαδοχική [8]

3.2.5.3. Εξοπλισμός έγχυσης

+++++ TIFF +++++

3.2.5.3.1. Μάρκα(ες):

3.2.5.3.2. Τύπος(οι):

3.2.5.3.3. Δυνατότητες προσαρμογής:

3.2.5.3.4. Αριθμός πιστοποίησης σύμφωνα με την οδηγία 1999/96/ΕΚ:

3.2.5.4. Αντλία τροφοδοσίας (αν υπάρχει):

3.2.5.4.1. Μάρκα(ες):

3.2.5.4.2. Τύπος(οι):

3.2.5.4.3. Αριθμός πιστοποίησης σύμφωνα με την οδηγία 1999/96/ΕΚ:

3.2.5.5. Εγχυτήρας(ες):

3.2.5.5.1. Μάρκα(ες):

3.2.5.5.2. Τύπος(οι):

3.2.5.5.3. Αριθμός πιστοποίησης σύμφωνα με την οδηγία 1999/96/ΕΚ:

3.2.6. Απευθείας έγχυση

3.2.6.1. Αντλία έγχυσης / ρυθμιστής πίεσης [10]

3.2.6.1.1. Μάρκα(ες):

3.2.6.1.2. Τύπος(οι):

3.2.6.1.3. Χρόνος έγχυσης:

3.2.6.1.4. Αριθμός πιστοποίησης σύμφωνα με την οδηγία 1999/96/ΕΚ:

3.2.6.2. Εγχυτήρας(ες)

3.2.6.2.1. Μάρκα(ες):

3.2.6.2.2. Τύπος(οι):

3.2.6.2.3. Πίεση ανοίγματος ή χαρακτηριστική καμπύλη [11]:

3.2.6.2.4. Αριθμός πιστοποίησης σύμφωνα με την οδηγία 1999/96/ΕΚ:

3.2.7. Μονάδα ηλεκτρονικού ελέγχου

3.2.7.1. Μάρκα(ες):

3.2.7.2. Τύπος(οι):

3.2.7.3. Δυνατότητες προσαρμογής:

3.2.8. Ειδικός εξοπλισμός για καύσιμο φυσικό αέριο

3.2.8.1. Περίπτωση 1

(μόνο προκειμένου για εγκρίσεις κινητήρων για πολλά καύσιμα συγκεκριμένης σύνθεσης)

3.2.8.1.1. Σύνθεση καυσίμου:

μεθάνιο (CH4): | συνήθης: mol-% | ελάχ.: mol-% | μέγ.: mol-% |

αιθάνιο (C2H6): | συνήθης: mol-% | ελάχ.: mol-% | μέγ.: mol-% |

προπάνιο (C3H8): | συνήθης: mol-% | ελάχ.: mol-% | μέγ.: mol-% |

βουτάνιο (C4H10): | συνήθης: mol-% | ελάχ.: mol-% | μέγ.: mol-% |

C5/C5+: | συνήθης: mol-% | ελάχ.: mol-% | μέγ.: mol-% |

οξυγόνο (O2): | συνήθης: mol-% | ελάχ.: mol-% | μέγ.: mol-% |

αδρανές αέριο (N2, He κ.λπ.): | συνήθης: mol-% | ελάχ.: mol-% | μέγ.: mol-% |

+++++ TIFF +++++

3.2.8.1.2. Εγχυτήρας(ες)

3.2.8.1.2.1. Μάρκα(ες):

3.2.8.1.2.2. Τύπος(οι):

3.2.8.1.3. Άλλες πληροφορίες (αν έχει εφαρμογή)

3.2.8.2. Περίπτωση 2

(μόνο προκειμένου για εγκρίσεις κινητήρων για πολλά καύσιμα συγκεκριμένης σύνθεσης)

4. Χρόνος βαλβίδας

4.2. Κλίμακες αναφοράς ή/και ρύθμισης [12]:

5. Σύστημα ανάφλεξης (μόνο για κινητήρες ανάφλεξης με σπινθήρα)

5.1. Τύπος συστήματος ανάφλεξης: κοινό πηνίο και βύσματα/ατομικό πηνίο και βύσματα/πηνίο επάνω σε βύσμα/λοιπά συστήματα (προσδιορίζονται) [12]

5.2. Μονάδα ελέγχου ανάφλεξης

5.2.1. Μάρκα(ες):

5.2.2. Τύπος(οι):

5.3. Καμπύλη προπορείας ανάφλεξης/διάγραμμα προπορείας [12] [13]:

5.4. Χρόνος ανάφλεξης [12] βαθμοί προ του TDC, σε στροφές rpm και με MAP kPa

5.5. Σπινθηριστές (μπουζί)

5.5.1. Μάρκα(ες):

5.5.2. Τύπος(οι):

5.5.3. Ρύθμιση διακένου: mm

5.6. Πολλαπλασιαστής(ές)

5.6.1. Μάρκα(ες):

5.6.2. Τύπος(οι):

+++++ TIFF +++++

[1] Υποβάλλεται για κάθε κινητήρα σειράς.

[2] Διαγράφεται αναλόγως.

[3] Προσδιορίζεται η ανοχή.

[4] Διαγράφεται αναλόγως.

[5] Διαγράφεται αναλόγως.

[6] Προσδιορίζεται η ανοχή.

[7] Προκειμένου για συστήματα διαφορετικού σχεδιασμού, παρέχονται αντίστοιχα στοιχεία (για το στοιχείο 3.2.).

[8] Διαγράφεται αναλόγως.

[9] Προσδιορίζεται η ανοχή.

[10] Διαγράφεται αναλόγως.

[11] Προσδιορίζεται η ανοχή.

[12] Διαγράφεται αναλόγως.

[13] Προσδιορίζεται η ανοχή.

--------------------------------------------------

Προσάρτημα 4

ΧΑΡΑΚΤΗΡΙΣΤΙΚΑ ΤΩΝ ΜΕΡΩΝ ΤΟΥ ΟΧΗΜΑΤΟΣ ΠΟΥ ΕΧΟΥΝ ΣΧΕΣΗ ΜΕ ΤΟΝ ΚΙΝΗΤΗΡΑ

1. Υποπίεση συστήματος αναρρόφησης στις ονομαστικές στροφές του κινητήρακαι υπό φορτίο 100 % kPa

2. Αντίθλιψη εξάτμισης στις ονομαστικές στροφές του κινητήρα και υπόφορτίο 100 %: kPa

3. Χωρητικότητα του συστήματος εξάτμισης: cm3

4. Ισχύς που απορροφάται από τα βοηθητικά μέσα που απαιτούνται για τη λειτουργία του κινητήρα, όπως προσδιορίζονται στις και υπό τις συνθήκες λειτουργίας κατά την οδηγία 80/1269/ΕΟΚ, Παράρτημα I, σημείο 5.1.1.

Εξοπλισμός | Απορρόφηση ισχύος (kW) σε διάφορες στροφές του κινητήρα |

P(a) | | | | | | | |

Βοηθητικά μέσα που απαιτούνται για τη λειτουργία του κινητήρα (αφαιρείται από τη μετρούμενη ισχύ του κινητήρα) | | | | | | | |

+++++ TIFF +++++

[1] Δοκιμή ESC.

[2] Μόνο δοκιμή ETC.

--------------------------------------------------

ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ III

ΔΙΑΔΙΚΑΣΙΑ ΔΟΚΙΜΩΝ

1. ΕΙΣΑΓΩΓΗ

1.1. Στο παρόν Παράρτημα περιγράφονται οι μέθοδοι προσδιορισμού των εκπομπών αερίων, σωματιδίων και αιθάλης από τους υπό δοκιμή κινητήρες. Περιγράφονται τρεις κύκλοι δοκιμών, που εφαρμόζονται σύμφωνα με τις διατάξεις του Παραρτήματος I, σημείο 6.2:

- ο κύκλος ESC που αποτελεί κύκλο 13 φάσεων σε σταθερές συνθήκες λειτουργίας,

- ο κύκλος ERL που συνίσταται από βαθμίδες μεταβατικού φορτίου σε διαφορετικές στροφές, που αποτελούν αναπόσπαστα μέρη ενιαίας διαδικασίας δοκιμής και επιβάλλονται ταυτόχρονα,

- ο κύκλος ETC που συνίσταται από αλληλουχία φάσεων μεταβατικών συνθηκών που εναλλάσσονται ανά δευτερόλεπτο.

1.2. Η δοκιμή διενεργείται με τον κινητήρα στερεωμένο επάνω σε τράπεζα δοκιμών και συνδεδεμένο με δυναμόμετρο.

1.3. Αρχή των μετρήσεων

Οι προς μέτρηση εκπομπές της εξάτμισης του κινητήρα περιλαμβάνουν αέρια (μονοξείδιο του άνθρακα, ολικούς υδρογονάνθρακες μόνο για κινητήρες ντίζελ υπό δοκιμή ESC, υδρογονάνθρακες πλην μεθανίου μόνο για κινητήρες ντίζελ και αερίου υπό δοκιμή ETC, μεθάνιο μόνο για κινητήρες αερίου υπό δοκιμή ETC και οξείδια του αζώτου), σωματίδια (μόνο για κινητήρες ντίζελ) και αιθάλη (μόνο για κινητήρες ντίζελ υπό δοκιμή ELR). Επιπρόσθετα, συχνά χρησιμοποιείται το διοξείδιο του άνθρακα ως αέριο ανίχνευσης για τον προσδιορισμό του βαθμού αραίωσης σε συστήματα αραίωσης μερικής και πλήρους ροής. Σύμφωνα με την ορθή τεχνική πρακτική, συνιστάται η γενική μέτρηση του διοξειδίου του άνθρακος ως εξαίρετο εργαλείο για τον εντοπισμό προβλημάτων μέτρησης κατά τη διεξαγωγή της δοκιμής.

1.3.1. Δοκιμή ESC

Κατά τη διάρκεια της προκαθορισμένης αλληλουχίας συνθηκών λειτουργίας προθερμασμένου κινητήρα, εξετάζονται συνεχώς οι ποσότητες των ανωτέρω εκπομπών καυσαερίων με τη λήψη δειγμάτων από τα πρωτογενή καυσαέρια. Ο κύκλος δοκιμής συνίσταται από έναν αριθμό συνδυασμών στροφών και ισχύος, ο οποίος καλύπτει την τυπική κλίμακα λειτουργίας των κινητήρων ντίζελ. Στη διάρκεια του κάθε συνδυασμού, προσδιορίζεται η συγκέντρωση κάθε αερίου ρύπου, η ροή της εξάτμισης και η απόδοση ισχύος και σταθμίζονται οι μετρούμενες τιμές. Το δείγμα των σωματιδίων αραιώνεται με κατάλληλα προετοιμασμένο αέρα περιβάλλοντος. Από την πλήρη διαδικασία της δοκιμής λαμβάνεται ένα δείγμα και συλλέγεται σε κατάλληλα φίλτρα. Υπολογίζονται τα γραμμάρια κάθε εκπεμπόμενου ρύπου ανά κιλοβατώρα, όπως περιγράφεται στο προσάρτημα 1 του παρόντος Παραρτήματος. Επίσης, μετρώνται τα NOx σε τρία σημεία της δοκιμής εντός της περιοχής ελέγχου που επιλέγεται από την τεχνική υπηρεσία [1] και οι μετρούμενες τιμές συγκρίνονται με αυτές που προκύπτουν από τις φάσεις του κύκλου δοκιμής που βρίσκονται πλησιέστερα στα επιλεγμένα σημεία δοκιμής. Ο έλεγχος επαλήθευσης των NOx διασφαλίζει την αποτελεσματικότητα του ελέγχου εκπομπών του κινητήρα εντός της τυπικής κλίμακας λειτουργίας του.

1.3.2. Δοκιμή ELR

Στη διάρκεια προκαθορισμένης δοκιμής απόκρισης φορτίου, προσδιορίζεται η αιθάλη του προθερμασμένου κινητήρα με αδιαφανειόμετρο. Η δοκιμή συνίσταται στη φόρτιση του κινητήρα υπό σταθερό αριθμό στροφών με φορτίο από 10 % μέχρι 100 % για τρεις διαφορετικούς αριθμούς στροφών του κινητήρα. Επιπρόσθετα, διεξάγεται και τέταρτη φάση φόρτισης που επιλέγεται από την τεχνική υπηρεσία [1] και η τιμή της συγκρίνεται με τις τιμές των προηγούμενων φάσεων φόρτισης. Προσδιορίζεται η μεγίστη τιμή της αιθάλης με τη βοήθεια αλγορίθμου προσδιορισμού του μέσου όρου, όπως περιγράφεται στο προσάρτημα 1 του παρόντος Παραρτήματος.

1.3.3. Δοκιμή ETC

Στη διάρκεια προκαθορισμένου κύκλου μεταβατικών συνθηκών λειτουργίας προθερμασμένου κινητήρα, βασισμένου άμεσα σε πρότυπα οδήγησης κατά τύπο οδού για κινητήρες βαρέων οχημάτων επαγγελματικής χρήσεως σε φορτηγά οχήματα και λεωφορεία, εξετάζονται οι ανωτέρω ρύποι μετά από αραίωση του συνόλου των αερίων της εξάτμισης με κατάλληλα προετοιμασμένο αέρα περιβάλλοντος. Βάσει των ενδείξεων του δυναμόμετρου του κινητήρα για τη ροπή και τον αριθμό στροφών του, υπολογίζεται το ολοκλήρωμα της ισχύος στο χρόνο του κύκλου, οπότε προκύπτει ως αποτέλεσμα το έργο που παράγεται από τον κινητήρα στο σύνολο του κÍκλου. Η συγκέντρωση NOx και HC στο σύνολο του κύκλου προσδιορίζεται το ολοκλήρωμα του σήματος του αναλυτή. Η συγκέντρωση CO, CO2 και NMHC μπορεί να προσδιοριστεί από το ολοκλήρωμα του σήματος του αναλυτή ή με δειγματοληψία σάκου. Για τα σωματίδια συλλέγεται αναλογικό δείγμα σε κατάλληλα φίλτρα. Προσδιορίζεται η παροχή των αραιωμένων καυσαερίων στο σύνολο του κύκλου για τον υπολογισμό των τιμών της μάζας των εκπομπών ρύπων. Οι τιμές εκπομπών μάζας συσχετίζονται με το έργο του κινητήρα, ώστε να ληφθούν τα γραμμάρια κάθε εκπεμπόμενου ρύπου ανά κιλοβατώρα, όπως περιγράφεται στο προσάρτημα 2 του παρόντος Παραρτήματος.

2. ΣΥΝΘΗΚΕΣ ΔΟΚΙΜΗΣ

2.1. Συνθήκες δοκιμής κινητήρα

2.1.1. Μετράται η απόλυτη θερμοκρασία (Ta) του αέρα του κινητήρα στο στόμιο εισαγωγής του κινητήρα, εκφρασμένη σε βαθμούς Κέλβιν, καθώς και η ξηρά ατμοσφαιρική πίεση (ps), εκφρασμένη σε kPa και προσδιορίζεται η παράμετρος F σύμφωνα με τις ακόλουθες διατάξεις:

α) για κινητήρες ντίζελ:

Κινητήρες φυσικής αναρρόφησης και μηχανικής υπερτροφοδότησης:

F = 99ps × Ta2980,7

Κινητήρες στροβιλοσυμπίεσης με ή χωρίς ψύξη του αναρροφώμενου αέρα:

F = 99ps0,7 × Ta2981,5

β) για κινητήρες αερίου:

F = 99ps1,2 × Ta2980,6

2.1.2. Εγκυρότητα της δοκιμής

Για να αναγνωρισθεί μια δοκιμή ως έγκυρη, η παράμετρος F πρέπει να είναι τέτοια ώστε:

0,96 ≤ F ≤ 1,06

2.2. Αερόψυκτοι κινητήρες

Καταγράφεται η θερμοκρασία του αέρα τροφοδοσίας, η οποία, στις στροφές της δηλούμενης μέγιστης ισχύος και για πλήρες φορτίο, πρέπει να περικλείεται εντός του πεδίου ± 5 K της μέγιστης θερμοκρασίας του αέρα τροφοδοσίας που ορίζεται στο Παράρτημα ΙΙ, προσάρτημα 1, σημείο 1.16.3. Η θερμοκρασία του ψυκτικού μέσου πρέπει να είναι τουλάχιστον 293 K (20 °C).

Αν χρησιμοποιείται εργαστηριακό σύστημα δοκιμής ή εξωτερικός ανεμιστήρας, η θερμοκρασία του αέρα τροφοδοσίας πρέπει να περικλείεται εντός του πεδίου ± 5 Κ της μέγιστης θερμοκρασίας του αέρα τροφοδοσίας που ορίζεται στο Παράρτημα II, προσάρτημα 1, σημείο 1.16.3, στις στροφές της δηλούμενης μέγιστης ισχύος και υπό πλήρες φορτίο. Η ρύθμιση του ψύκτη του αέρα τροφοδοσίας για την ικανοποίηση των ανωτέρω συνθηκών χρησιμοποιείται στο σύνολο του κύκλου δοκιμής.

2.3. Σύστημα αναρρόφησης αέρα του κινητήρα

Χρησιμοποιείται σύστημα αναρρόφησης αέρα κινητήρα που να διαθέτει περιορισμό εισαγωγής αέρα στην τιμή ± 100 Pa του ανωτάτου ορίου λειτουργίας του κινητήρα στις στροφές που αντιστοιχούν στη δηλούμενη μέγιστη ισχύ και με πλήρες φορτίο.

2.4. Σύστημα εξάτμισης του κινητήρα

Χρησιμοποιείται σύστημα εξάτμισης που να διαθέτει αντίθλιψη εξάτμισης κυμαινόμενη εντός ± 1.000 Pa του ανωτάτου ορίου λειτουργίας του κινητήρα στις στροφές που αντιστοιχούν στη δηλούμενη μέγιστη ισχύ και με πλήρες φορτίο, και χωρητικότητα εξάτμισης την οριζόμενη από τον κατασκευαστή ± 40 %. Μπορεί να χρησιμοποιείται εργαστηριακό σύστημα δοκιμής, υπό τον όρο ότι αυτό αντιπροσωπεύει τις πραγματικές συνθήκες λειτουργίας του κινητήρα. Το σύστημα εξάτμισης πρέπει να είναι σύμφωνο με τις απαιτήσεις για τη δειγματοληψία των αερίων εξάτμισης, όπως ορίζεται στο Παράρτημα III, προσάρτημα 4, σημείο 3.4 και στο Παράρτημα V, σημείο 2.2.1, EP και σημείο 2.3.1. EP.

Αν ο κινητήρας είναι εφοδιασμένος με διάταξη μετεπεξεργασίας των προϊόντων της εξάτμισης, τότε ο σωλήνας εξάτμισης πρέπει να έχει την ίδια διάμετρο με τις εν χρήσει διαμέτρους 4 τουλάχιστον σωλήνων πριν από το στόμιο εισαγωγής της αρχής του τμήματος επέκτασης που περιέχει τη διάταξη μετεπεξεργασίας. Η απόσταση από τη φλάντζα της πολλαπλής εξαγωγής ή από το στόμιο εξαγωγής του στροβιλοσυμπιεστή μέχρι τη διάταξη μετεπεξεργασίας των καυσαερίων πρέπει να είναι η ίδια όπως στο σχέδιο του οχήματος ή εντός των ορίων της απόστασης που ορίζεται στις προδιαγραφές του κατασκευαστή. Η αντίθλιψη ή ο περιορισμός εξάτμισης πρέπει να πληροί τα ίδια με τα ανωτέρω κριτήρια, και μπορεί να ρυθμίζεται με βαλβίδα. Το δοχείο της διάταξης μετεπεξεργασίας μπορεί να απομακρύνεται κατά τη διάρκεια των ομοιωμάτων δοκιμών και κατά τη χάραξη της καμπύλης λειτουργίας του κινητήρα, και να αντικαθίσταται με ισοδύναμο δοχείο που να διαθέτει υποστήριξη ανενεργού καταλύτη.

2.5. Σύστημα ψύξης

Χρησιμοποιείται σύστημα ψύξης του κινητήρα επαρκούς ισχύος ώστε να διατηρείται ο κινητήρας στις κανονικές θερμοκρασίες λειτουργίας, που καθορίζονται από τον κατασκευαστή.

2.6. Λιπαντικό

Καταγράφονται οι προδιαγραφές του λιπαντικού που χρησιμοποιείται στη δοκιμή και παρουσιάζονται μαζί με τα αποτελέσματα της δοκιμής, όπως ορίζεται στο Παράρτημα II, προσάρτημα 1, σημείο 7.1.

2.7. Καύσιμο

Το καύσιμο είναι το καύσιμο αναφοράς που ορίζεται στο Παράρτημα IV.

Η θερμοκρασία του καυσίμου και το σημείο μέτρησης καθορίζονται από τον κατασκευαστή εντός των ορίων που δίδονται στο Παράρτημα II, προσάρτημα 1, σημείο 1.16.5. Η θερμοκρασία του καυσίμου δεν πρέπει να είναι χαμηλότερη από 306 Κ (33 °C). Αν δεν καθορίζεται, πρέπει να είναι 311 Κ ± 5 Κ (38 °C ± 5 °C) στο στόμιο εισαγωγής της παροχής καυσίμου.

Προκειμένου για τους κινητήρες φυσικού αερίου και υγραερίου, η θερμοκρασία του καυσίμου και το σημείο μέτρησης θα ευρίσκονται εντός των ορίων που αναγράφονται στο Παράρτημα II προσάρτημα 1 σημείο 1.16.5 ή στο Παράρτημα II προσάρτημα 3, σημείο 1.16.5 στις περιπτώσεις που δεν πρόκειται για μητρικό κινητήρα.

2.8. Έλεγχος συστημάτων μετεπεξεργασίας των καυσαερίων

Αν ο κινητήρας είναι εφοδιασμένος με σύστημα μετεπεξεργασίας των καυσαερίων, οι εκπομπές που μετρώνται στον(στους) κύκλο(ους) της δοκιμής πρέπει να είναι αντιπροσωπευτικές των εκπομπών σε πραγματικές συνθήκες. Αν αυτό δεν μπορεί να επιτευχθεί με ένα μόνο κύκλο δοκιμών (π.χ. για φίλτρα σωματιδίων περιοδικής αναγέννησης), πρέπει να εκτελούνται αρκετοί κύκλοι δοκιμών και να υπολογίζεται ο μέσος όρος των αποτελεσμάτων των δοκιμών ή/και να σταθμίζονται αυτά. Η ακριβής διαδικασία πρέπει να συμφωνείται μεταξύ του κατασκευαστή του κινητήρα και της τεχνικής υπηρεσίας με βάση την ορθή τεχνική κρίση.

[1] Τα σημεία δοκιμής επιλέγονται με τη χρήση αποδεκτών στατιστικών μεθόδων τυχαίας δειγματοληψίας.

--------------------------------------------------

Προσάρτημα 1

ΚΥΚΛΟΙ ΔΟΚΙΜΩΝ ESC ΚΑΙ ELR

1. ΡΥΘΜΙΣΕΙΣ ΚΙΝΗΤΗΡΑ ΚΑΙ ΔΥΝΑΜΟΜΕΤΡΟΥ

1.1. Προσδιορισμός των στροφών Α, Β και Γ του κινητήρα

Οι στροφές Α, Β και Γ του κινητήρα δηλώνονται από τον κατασκευαστή σύμφωνα με τις ακόλουθες διατάξεις:

Οι υψηλές στροφές nhi προσδιορίζονται με υπολογισμό του 70 % της δηλούμενης μέγιστης καθαρής ισχύος P(n), όπως ορίζεται στο Παράρτημα II, προσάρτημα 1, σημείο 8.2. Οι υψηλότερες στροφές του κινητήρα στις οποίες σημειώνεται αυτή η τιμή στην καμπύλη της ισχύος ορίζονται ως nhi.

Οι χαμηλές στροφές nlo προσδιορίζονται με υπολογισμό του 50 % της δηλούμενης μέγιστης καθαρής ισχύος P(n), όπως ορίζεται στο Παράρτημα II, προσάρτημα 1, σημείο 8.2. Οι χαμηλότερες στροφές του κινητήρα στις οποίες σημειώνεται αυτή η τιμή στην καμπύλη της ισχύος ορίζονται ως nlo.

Οι στροφές Α, Β και Γ του κινητήρα υπολογίζονται ως εξής:

Στροφές Α = nlo + 25 % nhi – nlo

Στροφές Β= nlo + 50 % nhi – nlo

Στροφές Γ= nlo + 75 % nhi – nlo

Οι στροφές Α, Β και Γ του κινητήρα μπορούν να επαληθεύονται με μία από τις ακόλουθες μεθόδους:

α) Κατά τη διαδικασία έγκρισης της ισχύος του κινητήρα σύμφωνα με την οδηγία 80/1269/ΕΟΚ εκτελούνται μετρήσεις σε πρόσθετα σημεία δοκιμής, για τον ακριβή προσδιορισμό των nhi και nlo. Η μέγιστη ισχύς και οι τιμές των nhi και nlo λαμβάνονται από την καμπύλη ισχύος, ενώ οι στροφές Α, Β και Γ του κινητήρα υπολογίζονται σύμφωνα με τις ανωτέρω διατάξεις.

β) Χαράσσεται η καμπύλη στροφών-ροπής του κινητήρα κατά μήκος της καμπύλης πλήρους φορτίου, από τις μέγιστες άνευ φορτίου στροφές έως τις στροφές βραδυπορίας, με χρήση 5 τουλάχιστον σημείων μέτρησης ανά διαστήματα 1.000 rpm και σημείων μέτρησης εντός του πεδίου ± 50 rpm των στροφών που αντιστοιχούν στη δηλούμενη μέγιστη ισχύ. Η μέγιστη ισχύς και οι τιμές των nhi και nlo λαμβάνονται από την ως άνω καμπύλη χαρτογράφησης, ενώ οι στροφές Α, Β και Γ του κινητήρα υπολογίζονται σύμφωνα με τις ανωτέρω διατάξεις.

Αν οι μετρούμενες στροφές Α, Β και Γ του κινητήρα παρουσιάζουν απόκλιση ± 3 % από τις στροφές του κινητήρα που δηλώνονται από τον κατασκευαστή, για τη δοκιμή των εκπομπών χρησιμοποιούνται οι δηλούμενες στροφές κινητήρα. Αν υπάρξει υπέρβαση της ανοχής για οποιοδήποτε αριθμό στροφών του κινητήρα, τότε για τη δοκιμή των εκπομπών χρησιμοποιούνται οι μετρούμενες στροφές του κινητήρα.

1.2. Προσδιορισμός των ρυθμίσεων του δυναμομέτρου

Χαράσσεται η καμπύλη της ροπής υπό πλήρες φορτίο πειραματικά για τον υπολογισμό των τιμών της ροπής στους προδιαγραφόμενους συνδυασμούς δοκιμής υπό καθαρές συνθήκες, όπως ορίζεται στο Παράρτημα II, προσάρτημα 1, σημείο 8.2. Πρέπει να λαμβάνεται υπόψη η απορροφώμενη ισχύς από τον εξοπλισμό που κινείται από τον κινητήρα, αν υπάρχει. Η ρύθμιση του δυναμομέτρου για κάθε φάση της δοκιμής υπολογίζεται με τον τύπο:

s = Pn × L/100 αν η δοκιμή πραγματοποιείται υπό καθαρές συνθήκες

s = Pn × L/100 + Pa - Pb αν η δοκιμή δεν πραγματοποιείται υπό καθαρές συνθήκες

όπου:

s = ρύθμιση δυναμόμετρου, σε kW

P(n) = καθαρή ισχύς κινητήρα όπως αναφέρεται στο Παράρτημα II, προσάρτημα 1, σημείο 8.2, σε kW

L = ποσοστιαίο φορτίο, όπως αναφέρεται στο κεφάλαιο 2.7.1 %

P(a) = απορροφώμενη ισχύς από τα συνδεδεμένα βοηθητικά μέσα, όπως αναφέρεται στο Παράρτημα II, προσάρτημα 1, σημείο 6.1, σε kW

P(b) = απορροφώμενη ισχύς από τα αφαιρεθέντα βοηθητικά μέσα, όπως αναφέρεται στο Παράρτημα II, προσάρτημα 1, σημείο 6.2, σε kW

2. ΔΙΕΞΑΓΩΓΗ ΔΟΚΙΜΗΣ ESC

Κατόπιν αιτήματος του κατασκευαστή, μπορεί να διεξάγεται ομοίωμα δοκιμής για τη ρύθμιση του κινητήρα και του συστήματος εξάτμισης πριν από τον κύκλο των μετρήσεων.

2.1. Προετοιμασία των φίλτρων δειγματοληψίας

Μία ώρα τουλάχιστον πριν από τη δοκιμή, κάθε φίλτρο (ζεύγος) τοποθετείται σε κλειστό -αλλά όχι σφραγισμένο- τριβλίο Petri και εισάγεται σε θάλαμο ζύγισης για σταθεροποίηση του βάρους. Στο τέλος της περιόδου σταθεροποίησης, κάθε φίλτρο (ζεύγος) ζυγίζεται και καταγράφεται το απόβαρο. Στη συνέχεια, το φίλτρο (ζεύγος) φυλάσσεται σε κλειστό τριβλίο Petri ή σε σφραγισμένο υποδοχέα φίλτρου μέχρι να χρειαστεί για τη δοκιμή. Αν το φίλτρο (ζεύγος) δεν χρησιμοποιηθεί εντός οκτώ ωρών μετά την απομάκρυνσή του από το θάλαμο ζύγισης, πρέπει να υποβληθεί σε νέα προετοιμασία και επαναζύγιση πριν από τη χρήση.

2.2. Εγκατάσταση του μηχανισμού μέτρησης

Τα εργαστηριακά όργανα και οι καθετήρες δειγματοληψίας τοποθετούνται όπως απαιτείται. Όταν χρησιμοποιείται σύστημα αραίωσης πλήρους ροής για την αραίωση των καυσαερίων, ο σωλήνας εξαγωγής πρέπει να συνδέεται με το σύστημα.

2.3. Εκκίνηση του συστήματος αραίωσης και του κινητήρα

Η εκκίνηση και η προθέρμανση του συστήματος αραίωσης και του κινητήρα μέχρι να σταθεροποιηθούν όλες οι θερμοκρασίες και οι πιέσεις στη μέγιστη ισχύ διενεργούνται σύμφωνα με τις συστάσεις του κατασκευαστή και με τους κανόνες της ορθής τεχνικής πρακτικής.

2.4. Εκκίνηση του συστήματος δειγματοληψίας σωματιδίων

Η εκκίνηση και η λειτουργία του συστήματος δειγματοληψίας σωματιδίων πρέπει να εκτελείται με ηλεκτρική διακλάδωση. Τα επίπεδα σωματιδίων στον αέρα αραίωσης μπορούν να προσδιορίζονται με τη διοχέτευση αέρα αραίωσης μέσω των φίλτρων σωματιδίων. Αν χρησιμοποιείται φιλτραρισμένος αέρας αραίωσης, μπορεί να γίνεται μία μέτρηση πριν ή μετά τη δοκιμή. Αν ο αέρας αραίωσης δεν είναι φιλτραρισμένος, μπορούν να γίνονται μετρήσεις κατά την έναρξη και τη λήξη του κύκλου και να υπολογίζεται ο μέσος όρος των τιμών.

2.5. Ρύθμιση της αναλογίας αραίωσης

Ο αέρας αραίωσης ρυθμίζεται έτσι ώστε η θερμοκρασία των αραιωμένων καυσαερίων που μετράται αμέσως πριν από το αρχικό φίλτρο να μην υπερβαίνει τους 325 K (52 °C) σε οποιαδήποτε φάση. Η αναλογία αραίωσης (q) δεν πρέπει να είναι μικρότερη από 4.

Για συστήματα στα οποία χρησιμοποιείται η μέτρηση της συγκέντρωσης CO2 ή NOx για τον έλεγχο της αναλογίας αραίωσης, η περιεκτικότητα του αέρα αραίωσης σε CO2 ή NOx πρέπει να μετράται κατά την έναρξη και τη λήξη κάθε δοκιμής. Οι μετρήσεις των συγκεντρώσεων CO2 ή NOx του αέρα αραίωσης που εκτελούνται πριν και μετά τη δοκιμή πρέπει να μη διαφέρουν μεταξύ τους περισσότερο από 100 ppm ή 5 ppm αντιστοίχως.

2.6. Έλεγχος των αναλυτών

Οι αναλυτές των εκπομπών ρυθμίζονται στο μηδέν και στο μέγιστο της κλίμακάς τους.

2.7. Κύκλος δοκιμής

2.7.1. Κατά τη λειτουργία του δυναμομέτρου που είναι συνδεδεμένο με τον υπό δοκιμή κινητήρα ακολουθείται ο ακόλουθος κύκλος 13 σταδίων:

1 | βραδυπορία | — | 0,15 | 4 λεπτά |

2 | A | 100 | 0,08 | 2 λεπτά |

3 | B | 50 | 0,10 | 2 λεπτά |

4 | B | 75 | 0,10 | 2 λεπτά |

5 | A | 50 | 0,05 | 2 λεπτά |

6 | A | 75 | 0,05 | 2 λεπτά |

7 | A | 25 | 0,05 | 2 λεπτά |

8 | B | 100 | 0,09 | 2 λεπτά |

9 | B | 25 | 0,10 | 2 λεπτά |

10 | Γ | 100 | 0,08 | 2 λεπτά |

11 | Γ | 25 | 0,05 | 2 λεπτά |

12 | Γ | 75 | 0,05 | 2 λεπτά |

13 | Γ | 50 | 0,05 | 2 λεπτά |

2.7.2. Αλληλουχία των φάσεων της δοκιμής

Αρχίζει η αλληλουχία των φάσεων της δοκιμής. Η δοκιμή εκτελείται με την αριθμητική σειρά των φάσεων που δίδεται στο σημείο 2.7.1.

Ο κινητήρας πρέπει να βρίσκεται σε λειτουργία για το προκαθορισμένο χρονικό διάστημα κάθε σταδίου, επιτυγχάνοντας τις μεταβολές στροφών και φορτίου μέσα στα πρώτα 20 δευτερόλεπτα. Οι καθοριζόμενες στροφές πρέπει να διατηρούνται σε μέγιστη απόκλιση ± 50 rpm, η δε καθοριζόμενη ροπή πρέπει να διατηρείται σε μέγιστη απόκλιση ± 2 % από τη μέγιστη ροπή που αντιστοιχεί στις στροφές της δοκιμής.

Κατόπιν αιτήματος του κατασκευαστή, η αλληλουχία των φάσεων της δοκιμής μπορεί να επαναληφθεί αρκετές φορές ώστε να ληφθεί μεγαλύτερη μάζα σωματιδίων στο φίλτρο. Ο κατασκευαστής παρέχει αναλυτική περιγραφή των διαδικασιών αξιολόγησης των στοιχείων και υπολογισμών. Οι εκπομπές αερίων προσδιορίζονται μόνο στον πρώτο κύκλο.

2.7.3. Απόκριση του αναλυτή

Οι ενδείξεις των αναλυτών καταγράφονται με καταγραφέα διαγραμμάτων ή μετρώνται με ισοδύναμο σύστημα συλλογής δεδομένων, ενώ τα καυσαέρια ρέουν μέσω των αναλυτών καθ’ όλη τη διάρκεια του κύκλου της δοκιμής.

2.7.4. Δειγματοληψία σωματιδίων

Χρησιμοποιείται ένα ζεύγος φίλτρων (βασικό και εφεδρικό φίλτρο, βλ. Παράρτημα ΙΙΙ, προσάρτημα 4) για ολόκληρη τη διαδικασία της δοκιμής. Λαμβάνονται υπόψη οι συντελεστές στάθμισης των διαφόρων σταδίων που καθορίζονται στη διαδικασία του κύκλου δοκιμών, με τη λήψη δείγματος ανάλογου προς τη ροή μάζας των καυσαερίων στη διάρκεια του κάθε επί μέρους σταδίου του κύκλου. Αυτό μπορεί να επιτευχθεί με την προσαρμογή της παροχής του δείγματος, του χρόνου δειγματοληψίας ή/και της αναλογίας αραίωσης, έτσι ώστε να ικανοποιείται το κριτήριο των ενεργών συντελεστών στάθμισης του σημείου 5.6.

Ο χρόνος δειγματοληψίας ανά στάδιο πρέπει να είναι τουλάχιστον 4 δευτερόλεπτα ανά 0,01 του συντελεστή στάθμισης. Η δειγματοληψία πρέπει να διεξάγεται όσο το δυνατόν αργότερα σε κάθε στάδιο. Η δειγματοληψία σωματιδίων δεν πρέπει να ολοκληρώνεται περισσότερο από 5 δευτερόλεπτα πριν από την περάτωση κάθε σταδίου.

2.7.5. Συνθήκες του κινητήρα

Στη διάρκεια κάθε σταδίου καταγράφονται οι στροφές και το φορτίο του κινητήρα, η θερμοκρασία και η υποπίεση του αναρροφώμενου αέρα, η θερμοκρασία και η αντίθλιψη εξάτμισης, η ροή του καυσίμου και η ροή του αέρα ή των καυσαερίων, η θερμοκρασία του αέρα τροφοδοσίας, η θερμοκρασία και η υγρασία του καυσίμου, ενώ παράλληλα ικανοποιούνται οι απαιτήσεις στροφών και φορτίου (βλέπε σημείο 2.7.2.) κατά τη διάρκεια της δειγματοληψίας σωματιδίων, και σε κάθε περίπτωση κατά το τελευταίο λεπτό κάθε σταδίου.

Καταγράφονται οποιαδήποτε πρόσθετα δεδομένα απαιτούνται για τους υπολογισμούς (βλέπε σημεία 4 και 5).

2.7.6. Εξακρίβωση των NOx εντός της περιοχής ελέγχου

Η εξακρίβωση των NOx εντός της περιοχής ελέγχου διενεργείται αμέσως μετά την ολοκλήρωση του σταδίου 13.

Ο κινητήρας προετοιμάζεται για το στάδιο 13 επί διάστημα τριών λεπτών πριν από την έναρξη των μετρήσεων. Γίνονται τρεις μετρήσεις σε διαφορετικές θέσεις εντός της περιοχής ελέγχου, που επιλέγονται από την τεχνική υπηρεσία [1]. Η διάρκεια κάθε μέτρησης είναι 2 λεπτά.

Η διαδικασία μέτρησης είναι η ίδια με τη μέτρηση των NOx στον κύκλο των 13 σταδίων και διεξάγεται σύμφωνα με τα σημεία 2.7.3, 2.7.5 και 4.1 του παρόντος προσαρτήματος και με το Παράρτημα III, προσάρτημα 4, σημείο 3.

Ο υπολογισμός γίνεται σύμφωνα με το σημείο 4.

2.7.7. Επαλήθευση των αναλυτών

Μετά τη δοκιμή εκπομπών, χρησιμοποιείται για επαλήθευση αέριο ρύθμισης του μηδενός και το ίδιο αέριο ρύθμισης του μεγίστου της κλίμακας. Η δοκιμή θεωρείται αποδεκτή αν η διαφορά των αποτελεσμάτων προ της δοκιμής και μετά από αυτήν είναι μικρότερη από το 2 % της τιμής του αερίου ρύθμισης του μεγίστου της κλίμακας.

3. ΔΙΕΞΑΓΩΓΗ ΔΟΚΙΜΗΣ ELR

3.1. Εγκατάσταση του μηχανισμού μέτρησης

Το αδιαφανειόμετρο και οι καθετήρες δειγματοληψίας, αν υπάρχουν, τοποθετούνται μετά από το σιγαστήρα ή από τυχόν συσκευή μετεπεξεργασίας, σύμφωνα με τις γενικές διαδικασίες τοποθέτησης που υποδεικνύονται από τον κατασκευαστή του οργάνου. Επίσης πρέπει να πληρούνται, κατά περίπτωση, οι απαιτήσεις του κεφαλαίου 10 του προτύπου ISO ΙDS 11614.

Πριν από κάθε επαλήθευση του μηδενός και της πλήρους κλίμακας, το αδιαφανειόμετρο προθερμαίνεται και σταθεροποιείται σύμφωνα με τις συστάσεις του κατασκευαστή του οργάνου. Αν το αδιαφανειόμετρο είναι εφοδιασμένο με σύστημα καθαρισμού του αέρα για την πρόληψη της επικάλυψης των οπτικών μερών του μετρητή με αιθάλη, το σύστημα αυτό πρέπει επίσης να ενεργοποιείται και να ρυθμίζεται σύμφωνα με τις συστάσεις του κατασκευαστή.

3.2. Έλεγχος του αδιαφανειομέτρου

Η επαλήθευση του μηδενός και της πλήρους κλίμακας εκτελούνται στη θέση ανάγνωσης της αδιαφάνειας, δεδομένου ότι η κλίμακα αδιαφάνειας προσφέρει δύο πραγματικά αναγνωρίσιμα σημεία βαθμονόμησης, συγκεκριμένα το 0 % και το 100 %. Έτσι, ο συντελεστής απορρόφησης φωτός υπολογίζεται σωστά με βάση τη μετρούμενη αδιαφάνεια και το LA, που δίδεται από τον κατασκευαστή του αδιαφανειομέτρου, όταν το όργανο επαναφέρεται στη θέση ανάγνωσης της ένδειξης k κατά τη διεξαγωγή της δοκιμής.

Χωρίς να παρακωλύεται η φωτεινή δέσμη του αδιαφανειομέτρου, η ανάγνωση ρυθμίζεται σε αδιαφάνεια 0,0 % ± 1,0 %. Εν συνεχεία, η φωτεινή δέσμη εμποδίζεται να προσπέσει στο δέκτη και η ανάγνωση ρυθμίζεται στο 100,0 % ± 1,0 %.

3.3. Κύκλος δοκιμής

3.3.1. Προετοιμασία του κινητήρα

Η προθέρμανση του κινητήρα και του συστήματος εκτελείται με τη μέγιστη ισχύ, ώστε να σταθεροποιηθούν οι παράμετροι του κινητήρα σύμφωνα με τις συστάσεις του κατασκευαστή. Η φάση της προετοιμασίας προστατεύει επίσης την τελική μέτρηση από την επίδραση τυχόν εναποθέσεων στο σύστημα εξάτμισης από προηγούμενες δοκιμές.

Όταν σταθεροποιηθεί ο κινητήρας, η έναρξη του κύκλου πραγματοποιείται εντός 20 ± 2 δευτερολέπτων μετά τη φάση προετοιμασίας. Μετά από αίτημα του κατασκευαστή, μπορεί να διενεργηθεί και ομοίωμα δοκιμής για πρόσθετη προετοιμασία πριν από τον κύκλο μέτρησης.

3.3.2. Αλληλουχία των φάσεων της δοκιμής

Η δοκιμή συνίσταται από αλληλουχία τριών φάσεων φόρτισης για καθένα από τους τρεις αριθμούς στροφών κινητήρα Α (κύκλος 1), Β (κύκλος 2) και Γ (κύκλος 3), που καθορίζονται σύμφωνα με το Παράρτημα ΙΙΙ, σημείο 1.1, ακολουθούμενη από τον κύκλο 4 με στροφές εντός της περιοχής ελέγχου και με φορτίο μεταξύ 10 % και 100 %, που επιλέγονται από την Τεχνική Υπηρεσία [2]. Η λειτουργία του δυναμομέτρου επάνω στον υπό δοκιμή κινητήρα πρέπει να ακολουθεί την αλληλουχία που εικονίζεται στο σχήμα 3.

Σχήμα 3

Αλληλουχία φάσεων της δοκιμής ELR

+++++ TIFF +++++

α) Ο κινητήρας λειτουργεί στις στροφές Α, υπό φορτίο 10 % για 20 ± 2 δευτερόλεπτα. Οι καθορισμένες στροφές διατηρούνται σε απόκλιση μέχρι ± 20 rpm και η καθορισμένη ροπή σε απόκλιση μέχρι ± 2 % της μέγιστης ροπής που αντιστοιχεί στις στροφές της δοκιμής.

β) Στο τέλος της προηγούμενης φάσης, ο μοχλός ελέγχου στροφών μετακινείται με ταχύτητα στη θέση πλήρους ανοίγματος και κρατείται εκεί για 10 ± 1 δευτερόλεπτα. Ασκείται το απαραίτητο φορτίο δυναμομέτρου, ώστε οι στροφές του κινητήρα να παραμείνουν σταθερές με απόκλιση ± 150 rpm για τα πρώτα 3 δευτερόλεπτα, και με απόκλιση ± 20 rpm για το υπόλοιπο διάστημα της φάσης.

γ) Η αλληλουχία που περιγράφεται στα στοιχεία α) και β) επαναλαμβάνεται δύο φορές.

δ) Μετά την ολοκλήρωση της τρίτης φάσης φόρτισης, ο κινητήρας ρυθμίζεται στις στροφές Β και σε φορτίο ίσο προς 10 % εντός 20 ± 2 δευτερολέπτων.

ε) Η αλληλουχία φάσεων από α) μέχρι γ) εκτελείται με τη λειτουργία του κινητήρα στις στροφές Β.

στ) Μετά την ολοκλήρωση της τρίτης φάσης φόρτισης, ο κινητήρας ρυθμίζεται στις στροφές Γ και σε φορτίο ίσο προς το 10 % εντός 20 ± 2 δευτερολέπτων.

ζ) Η αλληλουχία φάσεων από α) μέχρι γ) εκτελείται με λειτουργία του κινητήρα στις στροφές Γ.

η) Μετά την ολοκλήρωση της τρίτης φάσης φόρτισης, ο κινητήρας ρυθμίζεται στον επιλεγμένο αριθμό στροφών και σε οποιοδήποτε φορτίο άνω του 10 % εντός 20 ± 2 δευτερολέπτων.

θ) Η αλληλουχία φάσεων από α) μέχρι γ) εκτελείται με λειτουργία του κινητήρα στον επιλεγμένο αριθμό στροφών.

3.4. Επικύρωση κύκλου

Οι σχετικές τυπικές αποκλίσεις των μέσων τιμών αιθάλης για κάθε αριθμό στροφών δοκιμής (Α, Β, Γ) πρέπει να είναι κατώτερες του 15 % της αντίστοιχης μέσης τιμής (SVA, SVB, SVC, όπως υπολογίζονται σύμφωνα με το σημείο 6.3.3 από τα δεδομένα των τριών διαδοχικών φάσεων φόρτισης για κάθε αριθμό στροφών δοκιμής) ή κατά το 15 % της μέσης τιμής ή από το 10 % της οριακής τιμής που εμφαίνεται στον πίνακα 1 του Παραρτήματος Ι, όποιο από τα δύο είναι μεγαλύτερο. Αν η διαφορά είναι μεγαλύτερη, η αλληλουχία επαναλαμβάνεται μέχρις ότου 3 από τις διαδοχικές φάσεις φόρτισης να ικανοποιούν τα κριτήρια επικύρωσης.

3.5. Επαλήθευση του αδιαφανειομέτρου

Μετά τη δοκιμή, η τιμή μεταβολής της ανάγνωσης μηδέν του αδιαφανειομέτρου δεν πρέπει να υπερβαίνει το ± 5,0 % της οριακής τιμής που εμφαίνεται στον πίνακα 1 του Παραρτήματος I.

4. ΥΠΟΛΟΓΙΣΜΟΣ ΤΩΝ ΕΚΠΟΜΠΩΝ ΑΕΡΙΩΝ

4.1. Αξιολόγηση των δεδομένων

Για την αξιολόγηση των εκπομπών αερίων υπολογίζεται ο μέσος όρος των ενδείξεων του διαγράμματος κατά τα τελευταία 30 δευτερόλεπτα κάθε σταδίου και προσδιορίζονται οι μέσες συγκεντρώσεις (conc) HC, CO και NOx στη διάρκεια του κάθε σταδίου από τις μέσες τιμές των ενδείξεων του διαγράμματος και από τα αντίστοιχα δεδομένα βαθμονόμησης. Μπορεί να χρησιμοποιείται και διαφορετικός τρόπος καταγραφής, αν αυτός διασφαλίζει ισοδύναμη συλλογή δεδομένων.

Όσον αφορά τον έλεγχο των NOx εντός της περιοχής ελέγχου, οι ανωτέρω απαιτήσεις ισχύουν μόνο για τα NOx.

Στην περίπτωση που χρησιμοποιείται προαιρετικά η ροή καυσαερίων GEXHW ή η ροή αραιωμένων καυσαερίων GTOTW, αυτή προσδιορίζεται σύμφωνα με το Παράρτημα ΙΙΙ, προσάρτημα 4, σημείο 2.3.

4.2. Διόρθωση για ξηρά/υγρή κατάσταση

Η μετρούμενη συγκέντρωση μετατρέπεται σε υγρή βάση σύμφωνα με τους ακόλουθους τύπους, αν δεν έχει ήδη μετρηθεί σε υγρή κατάσταση.

conc wet = Kw × conc dry

Για πρωτογενή καυσαέρια:

KW,r = 1 - FH × GFUELGAIRD - KW,2

και,

FFH = 1,9691 + GFUELGAIRW

Για αραιωμένα καυσαέρια:

KW,e,1 = 1 -HTCRAT × CO2% wet200 - KW1

ή,

KW,e,2 = 1 - KW11 + HTCRAT × CO2 %dry200

Για τον αέρα αραίωσης | Για τον αναρροφώμενο αέρα (αν είναι διαφορετικός από τον αέρα αραίωσης) |

KW,d = 1 - KW1 | KW,a = 1 - KW2 |

KW1 = 1,608 × Hd1000 + 1,608 × Hd | KW2 = 1,608 × Ha1000 + 1,608 × Ha |

Hd = 6,220 × Rd × pdpB - pd × Rd × 10-2 | Ha = 6,220 × Ra × papB - pa × Ra × 10-2 |

όπου:

Ha, Hd = g νερού ανά kg ξηρού αέρα

Rd, Ra = σχετική υγρασία του αέρα αραίωσης/αναρρόφησης %

pd, pa = τάση κεκορεσμένων ατμών του αέρα αραίωσης/αναρρόφησης, σε kPa

pB = barometrischer Gesamtdruck, kPa

4.3. Διόρθωση των NOx για υγρασία και θερμοκρασία

Δεδομένου ότι οι εκπομπές των NOx εξαρτώνται από τις συνθήκες του αέρα περιβάλλοντος, οι συγκεντρώσεις των NOx διορθώνονται ως προς τη θερμοκρασία και την υγρασία του αέρα περιβάλλοντος με τους συντελεστές που δίδονται από τους ακόλουθους τύπους:

KH,D = 11 + A × Ha - 10,71 + B × Ta - 298

όπου:

A = 0,309 GFUEL/GAIRD - 0,0266

B = - 0,209 GFUEL/GAIRD + 0,00954

Ta = θερμοκρασία του αέρα, σε K

Ha = υγρασία του αναρροφώμενου αέρα, σε γραμμάρια νερού ανά χιλιόγραμμο ξηρού αέρα

Ha = 6,220 × Ra × papB - pa × Ra × 10-2

όπου:

Ra = σχετική υγρασία του αναρροφώμενου αέρα,%

pa = τάση κορεσμένων ατμών του αναρροφώμενου αέρα, σε kPa

pB = συνολική βαρομετρική πίεση, σε kPa

4.4. Υπολογισμός των παροχών μάζας των εκπομπών

Οι παροχές μάζας των εκπομπών (γραμμάρια/ώρα) για κάθε στάδιο υπολογίζονται ως εξής, με την υπόθεση ότι η πυκνότητα των καυσαερίων είναι 1,293 kg/m3 σε θερμοκρασία 273 Κ (0 °C) και πίεση 101,3 kPa:

(1)NOx mass = 0,001587 × NOx conc × KH,D × GEXHW

(2)COx mass = 0,000966 × COconc × GEXHW

(3)HCmass = 0,000479 × HCconc × GEXHW

όπου NOx conc, COconc, HCconc [3] είναι οι μέσες συγκεντρώσεις (σε ppm) στα πρωτογενή καυσαέρια, όπως αυτές ορίζονται στο σημείο 4.1.

Στην περίπτωση όπου, προαιρετικά, οι εκπομπές αερίων προσδιορίζονται με σύστημα αραίωσης πλήρους ροής, έχουν εφαρμογή οι ακόλουθοι τύποι:

(1)NOx mass = 0,001587 × NOx conc × KH,D × GTOTW

(2)COx mass = 0,000966 × COconc × GTOTW

(3)HCmass = 0,000479 × HCconc × GTOTW

όπου NOx conc, COconc, HCconc [3] είναι οι μέσες διορθωμένες συγκεντρώσεις υποβάθρου (σε ppm) για κάθε στάδιο στα αραιωμένα καυσαέρια, όπως αυτές ορίζονται στο Παράρτημα III, προσάρτημα 2, σημείο 4.3.1.1.

4.5. Υπολογισμός των ειδικών εκπομπών

Οι εκπομπές (gr/kWh) υπολογίζονται για όλα τα επί μέρους συστατικά τους με τον ακόλουθο τρόπο:

NO‾x = Σ NOx, masse × WFiΣ Pni × WFi

CO‾ = Σ COmass × WFiΣ Pni × WFi

HC‾ = Σ HCmass × WFiΣ Pni × WFi

Οι συντελεστές στάθμισης (WF) που χρησιμοποιούνται στους ανωτέρω υπολογισμούς παρέχονται στο σημείο 2.7.1.

4.6. Υπολογισμός των τιμών της περιοχής ελέγχου

Για τα τρία σημεία ελέγχου που επιλέγονται σύμφωνα με το σημείο 2.7.6, οι εκπομπές NOx μετρώνται και υπολογίζονται σύμφωνα με το σημείο 4.6.1, και προσδιορίζονται επίσης με παρεμβολή από τις φάσεις του κύκλου δοκιμής που είναι πλησιέστερος προς κάθε σημείο ελέγχου, σύμφωνα με το σημείο 4.6.2. Στη συνέχεια, οι μετρούμενες τιμές συγκρίνονται με τις τιμές από παρεμβολή σύμφωνα με το σημείο 4.6.3.

4.6.1. Υπολογισμός των ειδικών εκπομπών

Οι εκπομπές NOx για κάθε ένα από τα σημεία ελέγχου (Ζ) υπολογίζονται ως εξής:

NOx mass,Z = 0,001587 × NOx conc,Z × KH,D × GEXH W

NOx,Z = NOx mass,ZPnZ

4.6.2. Προσδιορισμός της τιμής εκπομπών από τον κύκλο δοκιμής

Οι εκπομπές NOx για καθένα από τα σημεία ελέγχου προκύπτουν με παρεμβολή από τις τέσσερις πλησιέστερες φάσεις του κύκλου δοκιμής που περιβάλλουν το επιλεγμένο σημείο ελέγχου Ζ, όπως φαίνεται στο σχήμα 4. Για τις φάσεις αυτές (R, S, T, U), ισχύουν οι ακόλουθοι ορισμοί:

Στροφές (R) = Στροφές (T) = nRT

Στροφές (S) = Στροφές (U) = nSU

Ποσοστιαίο φορτίο (R) = Ποσοστιαίο φορτίο (S)

Ποσοστιαίο φορτίο (T) = Ποσοστιαίο φορτίο (U).

Οι εκπομπές NOx για το επιλεγμένο σημείο ελέγχου Ζ υπολογίζονται ως εξής:

EZ = ERS + ETU - ERS × MZ - MRSMTU - MRS

και:

ETU = ET + EU - ET × nZ - nRTnSU - nRT

ERS = ER + ES - ER × nz - nRTnSU - nRT

MTU = MT + MU - MT × nz - nRTnSU - nRT

MRS = MR + MS - MR × nZ - nRTnSU - nRT

όπου,

ER, ES, ET, EU = ειδικές εκπομπές NOx των πλησιέστερων φάσεων, που υπολογίζονται σύμφωνα με το σημείο 4.6.1.

MR, MS, MT, MU = ροπή του κινητήρα κατά τις πλησιέστερες φάσεις

Σχήμα 4

Παρεμβολή του σημείου ελέγχου των NOx

+++++ TIFF +++++

4.6.3. Σύγκριση των τιμών εκπομπών NOx

Οι μετρούμενες ειδικές εκπομπές NOx στο σημείο ελέγχου Ζ (NOx,Z) συγκρίνονται με την τιμή εκ παρεμβολής (EZ) ως εξής:

NOx diff = 100 × NOx,z - EzEz

5. ΥΠΟΛΟΓΙΣΜΟΣ ΤΩΝ ΕΚΠΟΜΠΩΝ ΣΩΜΑΤΙΔΙΩΝ

5.1. Αξιολόγηση των δεδομένων

Για την αξιολόγηση των σωματιδίων, καταγράφονται για κάθε φάση οι συνολικές μάζες δειγμάτων (MSAM,i) που διέρχονται δια μέσου των φίλτρων.

Τα φίλτρα επανατοποθετούνται στο θάλαμο ζύγισης, υποβάλλονται σε προετοιμασία τουλάχιστον επί μία ώρα, και όχι περισσότερο από 80 ώρες, και στη συνέχεια ζυγίζονται. Καταγράφεται το μεικτό βάρος των φίλτρων και αφαιρείται το απόβαρο (βλέπε σημείο 1 του παρόντος προσαρτήματος). Η μάζα σωματιδίων Mf ισούται με το άθροισμα των μαζών σωματιδίων που συλλέγονται στο βασικό και στο εφεδρικό φίλτρο.

Αν πρόκειται να εφαρμοστεί διόρθωση υποβάθρου, καταγράφονται η μάζα του αέρα αραίωσης (MDIL) που διέρχεται δια μέσου των φίλτρων, καθώς και η μάζα σωματιδίων (Md). Στην περίπτωση περισσότερων της μίας μετρήσεων, για κάθε μέτρηση υπολογίζεται το πηλίκο Md/MDIL και εξάγεται ο μέσος όρος των τιμών.

5.2. Σύστημα αραίωσης μερικής ροής

Τα τελικά αποτελέσματα των δοκιμών για εκπομπές σωματιδίων προκύπτουν από τις ακόλουθες φάσεις. Καθώς μπορεί να χρησιμοποιούνται ποικίλα είδη ελέγχου του βαθμού αραίωσης, εφαρμόζονται και διαφορετικές μέθοδοι υπολογισμού της GEDFW. Όλοι οι υπολογισμοί βασίζονται στις μέσες τιμές των επί μέρους σταδίων κατά την περίοδο της δειγματοληψίας.

5.2.1. Ισοκινητικά συστήματα

GEDF W,i = GEXH W,i × qi

qi = GDIL W,i + GEXH W,i × rGEXH W,i × r

όπου το r αντιστοιχεί στο λόγο των εμβαδών διατομών του ισοκινητικού καθετήρα και του σωλήνα εξάτμισης:

R = ApAT

5.2.2. Συστήματα με μέτρηση της συγκέντρωσης CO2 ή NOx

GEDF W,i = GEXH W,i × qi

qi = concE,i - concA,iconcD,i - concA,i

όπου:

concE = συγκέντρωση σε υγρή βάση του αερίου ανίχνευσης στα πρωτογενή καυσαέρια

concD = συγκέντρωση σε υγρή βάση του αερίου ανίχνευσης στα αραιωμένα καυσαέρια

concA = συγκέντρωση σε υγρή βάση του αερίου ανίχνευσης στον αέρα αραίωσης

Οι συγκεντρώσεις που μετρώνται σε ξηρά βάση μετατρέπονται σε υγρή βάση σύμφωνα με το σημείο 4.2 του παρόντος προσαρτήματος.

5.2.3. Συστήματα με μέτρηση του CO2 και μέθοδος ισοζυγίου του άνθρακα [4]

GEDF W,i = 206,5 × GFUEL,iCO2 D,i - CO2 A,i

όπου:

CO2D = συγκέντρωση CO2 στα αραιωμένα καυσαέρια

CO2A = συγκέντρωση CO2 στον αέρα αραίωσης

(συγκεντρώσεις σε % κατ’ όγκο σε υγρή βάση)

Η εξίσωση αυτή βασίζεται στην υπόθεση του ισοζυγίου του άνθρακα (τα άτομα άνθρακα που παρέχονται στον κινητήρα εκπέμπονται ως CO2) και επιλύεται με τις ακόλουθες βαθμίδες:

GEDF W,i = GEXH W,i × qi

και

qi = 206,5 × GFUEL,iGEXH W,i × CO2 D,i - CO2 A,i

5.2.4. Συστήματα με μέτρηση ροής

GEDF W,i = GEXH W,i × qi

qi = GTOT W,iGTOT W,i - GDIL W,i

5.3. Σύστημα αραίωσης πλήρους ροής

Τα αποτελέσματα της δοκιμής για εκπομπές σωματιδίων προκύπτουν από τις ακόλουθες βαθμίδες. Όλοι οι υπολογισμοί βασίζονται στις μέσες τιμές των επί μέρους σταδίων κατά την περίοδο της δειγματοληψίας.

GEDF W,i = GTOT W,i

5.4. Υπολογισμός της παροχής της μάζας σωματιδίων

Η παροχή μάζας σωματιδίων υπολογίζεται ως εξής:

PTmass = MfMSAM × G‾EDF W1000

όπου

G‾EDF W = Σi=1i=n GEDF W,i × WFi

MSAM = Σi=ni=1MSAM,i

i = 1, … n

που προσδιορίζεται για το σύνολο του κύκλου δοκιμής με άθροιση των μέσων τιμών των επί μέρους σταδίων κατά την περίοδο δειγματοληψίας.

Η παροχή μάζας σωματιδίων μπορεί να υποβληθεί σε διόρθωση υποβάθρου ως εξής:

PTmass = MfMSAMMdMDIL × Σi=1i=n1 - 1DFi × WFi × G‾EDF W1000

Αν έχουν γίνει περισσότερες της μίας μετρήσεις, ο λόγος MdMDIL αντικαθίσταται από το λόγο MdM‾DIL.

DFi = 13,4(concCO2 + concCO + concHC × 10-4 για τα επί μέρους στάδια

DFi = 13,4concCO2 για τα επί μέρους στάδια.

5.5. Υπολογισμός των ειδικών εκπομπών

Οι εκπομπές σωματιδίων υπολογίζονται με τον ακόλουθο τρόπο:

PT‾ = PTmassΣ Pni × WFi

5.6. Ενεργός συντελεστής στάθμισης

Ο ενεργός συντελεστής στάθμισης WFE,i για κάθε στάδιο υπολογίζεται με τον ακόλουθο τρόπο:

WFE,i = MSAM,i × G‾EDF WMSAM × GEDF W,i

Οι τιμές των ενεργών συντελεστών στάθμισης πρέπει να βρίσκονται εντός του πεδίου ± 0,003 (± 0,005 για το στάδιο βραδυπορίας) των συντελεστών στάθμισης που παρατίθενται στο σημείο 2.7.1.

6. ΥΠΟΛΟΓΙΣΜΟΣ ΤΩΝ ΤΙΜΩΝ ΑΙΘΑΛΗΣ

6.1. Αλγόριθμος Bessel

Για τον υπολογισμό των μέσων τιμών 1 δευτερολέπτου από τις στιγμιαίες αναγνώσεις αιθάλης, κατόπιν μετατροπής σύμφωνα με το σημείο 6.3.1, χρησιμοποιείται ο αλγόριθμος Bessel. Ο αλγόριθμος αντιστοιχεί σε φίλτρο δευτέρας τάξεως μικρής διήθησης και η χρήση του απαιτεί επαναληπτικούς υπολογισμούς για τον προσδιορισμό των συντελεστών. Οι συντελεστές αυτοί αποτελούν συνάρτηση του χρόνου απόκρισης του συστήματος του αδιαφανειομέτρου και του ρυθμού δειγματοληψίας. Συνεπώς, το σημείο 6.1.1. πρέπει να επαναλαμβάνεται κάθε φορά που αλλάζει ο χρόνος απόκρισης του συστήματος ή/και ο ρυθμός δειγματοληψίας.

6.1.1. Υπολογισμός του χρόνου απόκρισης του φίλτρου και των σταθερών Bessel

Ο απαιτούμενος χρόνος απόκρισης κατά Bessel (tF) αποτελεί συνάρτηση των χρόνων φυσικής και ηλεκτρικής απόκρισης του συστήματος του αδιαφανειομέτρου, όπως ορίζεται στο Παράρτημα ΙΙΙ, προσάρτημα 4, σημείο 5.2.4, και υπολογίζεται με την ακόλουθη εξίσωση:

tF = 1 - tp2 + te2

όπου:

tp = χρόνος φυσικής απόκρισης, σε δευτερόλεπτα

te = χρόνος ηλεκτρικής απόκρισης, σε δευτερόλεπτα

Οι υπολογισμοί για την εκτίμηση της συχνότητας διακοπής της τροφοδοσίας του φίλτρου (fc) βασίζονται σε βαθμιδωτό σήμα εισόδου από το 0 έως το 1 σε ≤ 0,01 δευτερόλεπτα (βλ. Παράρτημα VII). Ο χρόνος απόκρισης ορίζεται ως ο χρόνος μεταξύ του σημείου όπου το σήμα εξόδου του φίλτρου Bessel φθάνει το 10 % (t10) και του σημείου όπου αυτό φθάνει 90 % (t90) της βαθμιδωτής αυτής συνάρτησης. Πρέπει δε να λαμβάνεται με την επανάληψη του fc μέχρις ότου t90-t10≈tF. Η πρώτη επανάληψη για το fc δίδεται από τον ακόλουθο τύπο:

fc = π 10 × tF

Οι σταθερές Bessel Ε και Κ υπολογίζονται με τις ακόλουθες εξισώσεις:

E = 11 + Ω × 3 × D + D × Ω2

K = 2 × E × D × Ω2 - 1 - 1

όπου:

D = 0,618034

Δt = 1ρυθμός δειγματοληψίας

Ω = 1tan π × Δt × fc

6.1.2. Υπολογισμός του αλγόριθμου Bessel

Με τη χρήση των τιμών Ε και Κ, η μέση απόκριση 1 δευτερολέπτου του φίλτρου Bessel σε βαθμιδωτό σήμα εισόδου Si, υπολογίζεται ως εξής:

Yi = Yi - 1 + E × Si + 2 × Si - 1 + Si - 2 - 4 × Yi - 2 + K × Yi - 1 - Yi - 2

όπου:

Si-2 = Si-1 = 0

Si = 1

Yi-2 = Yi-1 = 0

Οι χρόνοι t10 και t90 προκύπτουν δια παρεμβολής. Η χρονική διαφορά μεταξύ t90 και t10 παρέχει το χρόνο απόκρισης tF για τη συγκεκριμένη τιμή του fc. Αν αυτός ο χρόνος απόκρισης δεν βρίσκεται αρκετά κοντά στον απαιτούμενο χρόνο απόκρισης, οι επαναλήψεις συνεχίζονται μέχρις ότου ο πραγματικός χρόνος απόκρισης να περικλείεται εντός του πεδίου του 1 % της απαιτούμενης απόκρισης, ως εξής:

t90 - t10 - tF ≤ 0,01 × tF

6.2. Αξιολόγηση των δεδομένων

Διενεργείται δειγματοληψία των τιμών μέτρησης της αιθάλης με ρυθμό 20 Hz κατ’ ελάχιστο.

6.3. Προσδιορισμός της αιθάλης

6.3.1. Μετατροπή των δεδομένων

Δεδομένου ότι η βασική μονάδα μέτρησης όλων των αδιαφαν ει ομέτρων είναι η διαπερατότητα, οι τιμές της αιθάλης μετατρέπονται από διαπερατότητα (τ) σε συντελεστή απορρόφησης του φωτός (k) ως εξής:

k = - 1LA × ln 1 - N100

και

N = 100 - τ

όπου:

k = συντελεστής απορρόφησης του φωτός, σε m-1

LA = ενεργό μήκος οπτικής διαδρομής, όπως ορίζεται από τον κατασκευαστή του οργάνου, σε m

N = αδιαφάνεια, %,

τ = διαπερατότητα, %

Η μετατροπή εφαρμόζεται πριν από οποιαδήποτε περαιτέρω επεξεργασία των δεδομένων.

6.3.2. Υπολογισμός της μέσης τιμής αιθάλης κατά Bessel

Η ενδεδειγμένη συχνότητα διακοπής της τροφοδοσίας fc είναι εκείνη που συνεπάγεται τον απαιτούμενο χρόνο απόκρισης φίλτρου tF. Μόλις προσδιοριστεί η συχνότητα αυτή με την επαναληπτική διαδικασία του σημείου 6.1.1, υπολογίζονται οι ενδεδειγμένες σταθερές Ε και Κ του αλγορίθμου Bessel. Στη συνέχεια εφαρμόζεται ο αλγόριθμος Bessel στη στιγμιαία ανίχνευση αιθάλης (τιμή k), όπως περιγράφεται στο σημείο 6.1.2:

Yi = Yi - 1 + E × Si + 2 × Si - 1 + Si - 2 - 4 × Yi - 2 + K × Yi - 1 - Yi - 2

Ο αλγόριθμος Bessel έχει επαναληπτικό χαρακτήρα. Για να ξεκινήσει χρειάζεται συνεπώς ορισμένες αρχικές τιμές εισόδου για τα Si-1 και Si-2, καθώς και αρχικές τιμές εξόδου για τα Yi-1 και Yi-2. Μπορεί να υποτεθεί ότι οι τιμές αυτές είναι ίσες με το 0.

Για κάθε βαθμίδα φόρτισης των τριών αριθμών στροφών A, B και Γ, επιλέγεται η μέγιστη τιμή 1 δευτερολέπτου Ymax από τις επί μέρους τιμές Yi κάθε καμπύλης αιθάλης.

6.3.3. Τελικό Αποτέλεσμα

Οι μέσες τιμές αιθάλης (SV) από κάθε κύκλο (στροφές δοκιμής) υπολογίζονται ως εξής:

Για τις στροφές δοκιμής A: SVA = (Ymax1,A + Ymax2,A + Ymax3,A) / 3

Για τις στροφές δοκιμής B: SVB = (Ymax1,B + Ymax2,B + Ymax3,B) / 3

Για τις στροφές δοκιμής Γ: SVC = (Ymax1,C + Ymax2,C + Ymax3,C) / 3

όπου:

Ymax1, Ymax2, Ymax3 = η υψηλότερη μέση τιμή αιθάλης 1 δευτερολέπτου κατά Bessel για κάθε μια από τις τρεις βαθμίδες φόρτισης

Η τελική τιμή υπολογίζεται ως εξής:

SV = (0,43 x SVA) + (0,56 x SVB) + (0,01 x SVC)

[1] Τα σημεία δοκιμής επιλέγονται με τη χρήση αποδεκτών στατιστικών μεθόδων τυχαίας δειγματοληψίας.

[2] Τα σημεία δοκιμής επιλέγονται με τη χρήση αποδεκτών στατιστικών μεθόδων τυχαίας δειγματοληψίας.

[3] Bασιζόμενες σε ισοδύναμα C1.

[4] Η τιμή ισχύει μόνο για το καύσιμο αναφοράς που καθορίζεται στο Παράρτημα IV.

--------------------------------------------------

Προσάρτημα 2

ΚΥΚΛΟΣ ΔΟΚΙΜΗΣ ETC

1. ΔΙΑΔΙΚΑΣΙΑ ΣΧΕΔΙΑΣΜΟΥ ΤΟΥ ΔΙΑΓΡΑΜΜΑΤΟΣ ΙΣΧΥΟΣ ΤΟΥ ΚΙΝΗΤΗΡΑ

1.1. Προσδιορισμός της κλίμακας στροφών για το σχεδιασμό του διαγράμματος

Για τη μαθηματική έκφραση του ETC στο θάλαμο δοκιμής, είναι ανάγκη να χαραχθεί η καμπύλη στροφών-ροπής πριν από τον κύκλο δοκιμής. Ο ελάχιστος και ο μέγιστος αριθμός στροφών σχεδιασμού του διαγράμματος ορίζεται ως εξής:

Ελάχιστος αριθμός στροφών σχεδιασμού του διαγράμματος = στροφές βραδυπορίας

Μέγιστος αριθμός στροφών σχεδιασμού του διαγράμματος = nhi × 1,02 ή οι στροφές στις οποίες η ροπή υπό πλήρες φορτίο μηδενίζεται, ανάλογα με το ποια από τις δύο τιμές είναι η χαμηλότερη

1.2. Εκτέλεση του σχεδιασμού του διαγράμματος ισχύος του κινητήρα

Ο κινητήρας προθερμαίνεται υπό μέγιστη ισχύ πÁοκειμένου να σταθεροποιηθούν οι παράμετροι κινητήρα σύμφωνα με τη σύσταση του κατασκευαστή και με την ορθή τεχνική πρακτική. Όταν σταθεροποιηθεί ο κινητήρας, ο σχεδιασμός του διαγράμματος ισχύος του εκτελείται ως εξής:

α) Ο κινητήρας αποφορτίζεται και λειτουργεί με στροφές βραδυπορίας.

β) Ο κινητήρας λειτουργεί υπό συνθήκες πλήρους φορτίου/μέγιστης ενεργοποίησης του συστήματος τροφοδοσίας και με τις ελάχιστες στροφές σχεδιασμού του διαγράμματος.

γ) Οι στροφές του κινητήρα αυξάνουν με μέσο ρυθμό 8 ± 1 min-1 /s από τις ελάχιστες στις μέγιστες στροφές σχεδιασμού του διαγράμματος. Τα σημεία των στροφών και της ροπής κινητήρα καταγράφονται με ρυθμό λήψης δείγματος ενός τουλάχιστον σημείου ανά δευτερόλεπτο.

1.3. Χάραξη της καμπύλης ροής

Όλα τα σημεία δεδομένων που καταγράφονται στο πλαίσιο του σημείου 1.2 συνδέονται με τη βοήθεια γραμμικής παρεμβολής μεταξύ των σημείων. Η καμπύλη ροπής που προκύπτει αποτελεί το διάγραμμα ισχύος και χρησιμοποιείται για τη μετατροπή των κανονικοποιημένων τιμών ροπής του κύκλου του κινητήρα σε πραγματικές τιμές ροπής για τον κύκλο δοκιμής, όπως περιγράφεται στο σημείο 2.

1.4. Εναλλακτικός σχεδιασμός του διαγράμματος ισχύος

Στην περίπτωση που ο κατασκευαστής θεωρεί ότι οι ανωτέρω τεχνικές σχεδιασμού του διαγράμματος είναι μη ασφαλείς ή μη αντιπροσωπευτικές για κάποιο συγκεκριμένο κινητήρα, μπορούν να χρησιμοποιηθούν εναλλακτικές τεχνικές. Οι εν λόγω εναλλακτικές τεχνικές πρέπει να ανταποκρίνονται στο στόχο των καθοριζόμενων διαδικασιών σχεδιασμού του διαγράμματος, που είναι να προσδιοριστεί η μέγιστη διαθέσιμη ροπή για όλες τις στροφές του κινητήρα που επιτυγχάνονται στους κύκλους δοκιμής. Τυχόν αποκλίσεις από τις τεχνικές σχεδιασμού του διαγράμματος ισχύος που καθορίζονται στο παρόν σημείο, για λόγους ασφάλειας ή αντιπροσωπευτικότητας, εγκρίνονται από την τεχνική υπηρεσία μαζί με την αιτιολόγησή τους. Σε καμία περίπτωση όμως δεν πρέπει να χρησιμοποιούνται φθίνουσες συνεχείς καμπύλες σάρωσης στροφών κινητήρα για ρυθμιζόμενους κινητήρες ή για κινητήρες με στροβιλοσυμπιεστή.

1.5. Επαναληπτικές δοκιμές

Δεν απαιτείται σχεδιασμός του διαγράμματος ισχύος πριν από κάθε κύκλο δοκιμής. Οι κινητήρες υποβάλλονται σε σχεδιασμό του διαγράμματος πριν από έναν κύκλο δοκιμής μόνο αν:

- έχει παρέλθει υπερβολικά μεγάλο χρονικό διάστημα από τον τελευταίο σχεδιασμό, κατά την ορθή τεχνική κρίση,

- ο κινητήρας έχει υποστεί φυσικές μετατροπές ή αναβαθμονομήσεις που μπορεί να επηρεάσουν τις επιδόσεις του.

2. ΕΚΠΟΝΗΣΗ ΤΟΥ ΚΥΚΛΟΥ ΔΟΚΙΜΗΣ ΑΝΑΦΟΡΑΣ

Ο κύκλος δοκιμής μεταβατικών συνθηκών περιγράφεται στο προσάρτημα 3 του παρόντος Παραρτήματος. Οι κανονικοποιημένες τιμές ροπής και στροφών μετατρέπονται σε πραγματικές τιμές με τον τρόπο που ακολουθεί, οπότε προκύπτει ο κύκλος αναφοράς.

2.1. Πραγματικές στροφές

Οι στροφές αποκανονικοποιούνται με την ακόλουθη εξίσωση:

Πραγματικές στροφές = % στροφών στροφές αναφοράς - στροφές βραδυπορίας100 + στροφές βραδυπορίας

Οι στροφές αναφοράς (nref) αντιστοιχούν στο 100 % των τιμών των στροφών που καθορίζονται στο χρονοδιάγραμμα δυναμομέτρου του κινητήρα του προσαρτήματος 3, ορίζονται δε ως εξής (βλέπε σχήμα 1 του Παραρτήματος Ι):

nref = nlo + 95 % × nhi - nlo

όπου οι nhi and nlo είτε καθορίζονται σύμφωνα με το Παράρτημα Ι, σημείο 2 ή προσδιορίζονται σύμφωνα με το Παράρτημα ΙΙΙ, προσάρτημα 1, σημείο 1.1.

2.2. Πραγματική ροπή στρέψης

Η ροπή στρέψης κανονικοποιείται στη μέγιστη ροπή στον αντίστοιχο αριθμό στροφών. Οι τιμές ροπής του κύκλου αναφοράς αποκανονικοποιούνται με χρήση του διαγράμματος ισχύος που σχεδιάζεται σύμφωνα με το σημείο 1.3, ως εξής:

Πραγματική ροπή = (% ροπή × μέγιστη ροπή/100)

για τις αντίστοιχες πραγματικές στροφές όπως προσδιορίζονται στο σημείο 2.1.

Για τους σκοπούς της εκπόνησης του κύκλου αναφοράς, οι αρνητικές τιμές ροπ ή ς των σημείων "οδήγησης για λόγους αναψυχής "("m") πρέπει να λαμβάνουν αποκανονικοποιημένες τιμές, οι οποίες προσδιορίζονται με έναν από τους ακόλουθους τρόπους:

- αρνητική τιμή 40 % της διαθέσιμης θετικής ροπής στο σχετικό σημείο αριθμού στροφών,

- χάραξη της καμπύλης της αρνητικής ροπής που απαιτείται για τη μετάβαση του κινητήρα από τις ελάχιστες στις μέγιστες στροφές σχεδιασμού του διαγράμματος ισχύος,

- προσδιορισμός της αρνητικής ροπής που απαιτείται για τη μετάβαση του κινητήρα στις στροφές βραδυπορίας και στις στροφές αναφοράς και γραμμική παρεμβολή μεταξύ των δύο αυτών σημείων.

2.3. Παράδειγμα της διαδικασίας αποκανονικοποίησης

Για παράδειγμα, αποκανονικοποιείται το ακόλουθο σημείο δοκιμής:

% στροφές = 43

% ροπή = 82

Με δεδομένα τις ακόλουθες τιμές:

στροφές αναφοράς = 2200 min- 1

στροφές βραδυπορίας = 600 min- 1

το αποτέλεσμα είναι,

πραγματικές στροφές = (43 × (2200 – 600)/100) + 600 = 1288 min-1

πραγματική ροπή = (82 × 700/100) = 574 Nm

όπου η μέγιστη ροπή που σημειώνεται στο διάγραμμα ισχύος στα 1288 min-1 είναι 700 Nm.

3. ΔΙΕΞΑΓΩΓΗ ΤΗΣ ΔΟΚΙΜΗΣ ΕΚΠΟΜΠΩΝ

Κατόπιν αιτήματος του κατασκευαστή, μπορεί να διεξαχθεί ομοίωμα δοκιμή για την προετοιμασία του κινητήρα και του συστήματος εξάτμισης πριν από τον κύκλο μετρήσεων.

Οι κινητήρες που τροφοδοτούνται με NG και LPG στρώνονται με τη βοήθεια της δοκιμής ETC. Ο κινητήρας στρώνεται επί δύο κύκλους ETC τουλάχιστον και μέχρις ότου οι εκπομπές CO που μετρώνται στη διάρκεια ενός κύκλου ETC δεν υπερβαίνουν κατά περισσότερο από 10 % τις εκπομπές CO που έχουν μετρηθεί κατά τον προηγούμενο κύκλο ETC.

3.1. Προετοιμασία των φίλτρων δειγματοληψίας (μόνο για κινητήρες ντίζελ)

Μία ώρα τουλάχιστον πριν από τη διεξαγωγή της δοκιμής, κάθε φίλτρο (ζεύγος) τοποθετείται σε κλειστό — αλλά όχι σφραγισμένο — τριβλίο Petri και εισάγεται σε θάλαμο ζύγισης για σταθεροποίηση. Στο τέλος της περιόδου σταθεροποίησης, κάθε φίλτρο (ζεύγος) ζυγίζεται και καταγράφεται το απόβαρο. Στη συνέχεια το φίλτρο (ζεύγος) φυλάσσεται σε κλειστό τριβλίο Petri ή σε σφραγισμένο υποδοχέα φίλτρων μέχρι να χρειαστεί για τη δοκιμή. Αν το φίλτρο (ζεύγος) δεν χρησιμοποιηθεί εντός οκτώ ωρών από την απομάκρυνσή του από το θάλαμο ζύγισης, πρέπει να υποβάλλεται σε νέα προετοιμασία και ζύγιση πριν από τη χρήση.

3.2. Εγκατάσταση του μηχανισμού μέτρησης

Τα εργαστηριακά όργανα και οι καθετήρες δειγματοληψίας εγκαθίστανται όπως απαιτείται. Ο σωλήνας εξαγωγής συνδέεται με το σύστημα αραίωσης πλήρους ροής.

3.3. Εκκίνηση του συστήματος αραίωσης και του κινητήρα

Η εκκίνηση και η προθέρμανση του συστήματος αραίωσης και του κινητήρα πραγματοποιούνται μέχρι να σταθεροποιηθούν όλες οι θερμοκρασίες και οι πιέσεις στη μέγιστη ισχύ, σύμφωνα με τις υποδείξεις του κατασκευαστή και με τους κανόνες της ορθής τεχνικής πρακτικής.

3.4. Εκκίνηση του συστήματος δειγματοληψίας σωματιδίων (μόνο για κινητήρες ντίζελ)

Η εκκίνηση και η λειτουργία του συστήματος δειγματοληψίας σωματιδίων πραγματοποιείται με ηλεκτρική διακλάδωση. Τα επίπεδα των σωματιδίων του αέρα αραίωσης μπορούν να προσδιοριστούν με τη διοχέτευση αέρα αραίωσης μέσω των φίλτρων σωματιδίων. Αν χρησιμοποιείται φιλτραρισμένος αέρας αραίωσης, μπορεί να γίνεται μία μέτρηση πριν ή μετά τη δοκιμή. Αν ο αέρας αραίωσης δεν είναι φιλτραρισμένος, μπορούν να γίνονται μετρήσεις κατά την έναρξη και τη λήξη του κύκλου και να υπολογίζεται ο μέσος όρος των τιμών.

3.5. Ρύθμιση του συστήματος αραίωσης πλήρους ροής

Η συνολική ροή αραιωμένων καυσαερίων ρυθμίζεται έτσι ώστε να εξουδετερώνεται η συμπύκνωση υδρατμών στο σύστημα και να λαμβάνεται στο μέτωπο του φίλτρου μέγιστη θερμοκρασία 325 K (52 °C) ή μικρότερη (βλέπε Παράρτημα V, σημείο 2.3.1, DT).

3.6. Έλεγχος των αναλυτών

Οι αναλυτές εκπομπών ρυθμίζονται στο μηδέν και στο μέγιστο της κλίμακός τους. Αν χρησιμοποιούνται σάκοι δειγματοληψίας, αυτοί θα πρέπει να εκκενώνονται.

3.7. Διαδικασία εκκίνησης του κινητήρα

Ο σταθεροποιημένος κινητήρας τίθεται σε κίνηση σύμφωνα με τη διαδικασία εκκίνησης που υποδεικνύει ο κατασκευαστής, όπως αυτή περιγράφεται στο εγχειρίδιο του κατόχου του κινητήρα, με τη βοήθεια είτε κινητήρα εκκίνησης ή δυναμομέτρου. Προαιρετικά, η δοκιμή μπορεί να αρχίζει απευθείας από τη φάση προετοιμασίας του κινητήρα, χωρίς να σβήσει αυτός, όταν φθάσει τον αριθμό στροφών βραδυπορίας.

3.8. Κύκλος δοκιμής

3.8.1. Αλληλουχία φάσεων της δοκιμής

Η αλληλουχία των φάσεων της δοκιμής αρχίζει όταν ο κινητήρας φθάσει να λειτουργεί στις στροφές βραδυπορίας. Η δοκιμή ακολουθεί τον κύκλο αναφοράς, όπως αυτός ορίζεται στο σημείο 2 του παρόντος προσαρτήματος. Οι εντολές ρύθμισης του αριθμού στροφών και της ροπής του κινητήρα δίδονται ανά διαστήματα 5 Hz ή μεγαλύτερα (συνιστάται ανά 10 Hz). Η ανάδραση στροφών και ροπής του κινητήρα καταγράφεται τουλάχιστον ανά δευτερόλεπτο στη διάρκεια του κύκλου δοκιμής, οι δε ενδείξεις μπορούν να φιλτράρονται ηλεκτρονικά.

3.8.2. Απόκριση του αναλυτή

Aν ο κύκλος αρχίζει απευθείας από τη φάση προετοιμασίας, κατά την εκκίνηση του κινητήρα ή της αλληλουχίας των φάσεων της δοκιμής τίθενται ταυτόχρονα σε λειτουργία οι συσκευές μέτρησης:

- έναρξη συλλογής ή ανάλυσης του αέρα αραίωσης,

- έναρξη συλλογής ή ανάλυσης των αραιωμένων καυσαερίων,

- έναρξη μέτρησης της ποσότητας των αραιωμένων καυσαερίων (CVS) και των απαιτουμένων θερμοκρασιών και πιέσεων,

- έναρξη καταγραφής των δεδομένων ανάδρασης στροφών και ροπής του δυναμομέτρου.

Τα HC και NOx μετρώνται συνεχώς στη σήραγγα αραίωσης με συχνότητα 2 Hz. Οι μέσες συγκεντρώσεις προσδιορίζονται με ολοκλήρωση των ενδείξεων του αναλυτή στο σύνολο του κύκλου δοκιμής. Ο χρόνος απόκρισης του συστήματος δεν υπερβαίνει τα 20 δευτερόλεπτα και συντονίζεται, αν είναι ανάγκη, με τυχόν διακυμάνσεις της ροής CVS και εκτροπές του χρόνου δειγματοληψίας/κύκλου δοκιμής. Τα CO, CO2, NMHC και CH4 προσδιορίζονται με ολοκλήρωση ή με ανάλυση των συγκεντρώσεων στο σάκο δειγματοληψίας που συλλέγεται σε όλη τη διάρκεια του κύκλου. Οι συγκεντρώσεις των αερίων ρύπων στον αέρα αραίωσης προσδιορίζονται με ολοκλήρωση ή με συλλογή στο σάκο του υποβάθρου. Όλες οι λοιπ-ς τιμές καταγράφονται με ρυθμό μίας τουλάχιστον μέτρησης ανά δευτερόλεπτο (1 Hz).

3.8.3. Δειγματοληψία σωματιδίων (μόνο για κινητήρες ντίζελ)

Αν ο κύκλος αρχίζει απευθείας από τη φάση της προετοιμασίας, κατά την εκκίνηση του κινητήρα ή της αλληλουχίας των φάσεων της δοκιμής το σύστημα δειγματοληψίας σωματιδίων τοποθετείται από τη θέση ηλεκτρικής διακλάδωσης στη θέση συλλογής σωματιδίων.

Αν δεν εφαρμόζεται αντιστάθμιση ροής, η(οι) αντλία(ες) δειγματοληψίας ρυθμίζεται(ονται) έτσι ώστε η παροχή δια μέσου του καθετήρα δειγματοληψίας ή του σωλήνα μεταφοράς να διατηρείται εντός ± 5 % της ρυθμισμένης παροχής. Αν εφαρμόζεται αντιστάθμιση ροής (δηλ. αναλογικός έλεγχος της ροής δείγματος), πρέπει να αποδεικνύεται ότι ο λόγος της ροής του κυρίως αγωγού προς τη ροή του δείγματος σωματιδίων δεν μεταβάλλεται κατά περισσότερο από ± 5 % της ρυθμισμένης του τιμής (με εξαίρεση τα 10 πρώτα δευτερόλεπτα της δειγματοληψίας).

Σημείωση:

Στη λειτουργία διπλής αραίωσης, ροή δείγματος είναι η καθαρή διαφορά μεταξύ της παροχής δια μέσου των φίλτρων των δειγμάτων και της παροχής του αέρα βοηθητικής αραίωσης.

Καταγράφεται η μέση θερμοκρασία και η μέση πίεση στον(ους) μετρητή(ές) αερίων ή στο στόμιο εισόδου των οργάνων ροής. Αν η ρυθμισμένη παροχή δεν μπορεί να διατηρηθεί σε ολόκληρη τη διάρκεια του κύκλου (με απόκλιση ± 5 %) εξαιτίας υπερφόρτισης των φίλτρων σωματιδίων, η δοκιμή ακυρώνεται. Η δοκιμή επαναλαμβάνεται με χρήση χαμηλότερης παροχής ή/και με φίλτρο μεγαλύτερης διαμέτρου.

3.8.4. Διακοπή λειτουργίας του κινητήρα

Αν ο κινητήρας σταματήσει οποιαδήποτε στιγμή κατά τη διάρκεια του κύκλου δοκιμής, υποβάλλεται σε νέα προετοιμασία και τίθεται εκ νέου σε λειτουργία και η δοκιμή επαναλαμβάνεται. Αν κατά τη διάρκεια του κύκλου δοκιμής παρουσιαστεί δυσλειτουργία σε οποιοδήποτε όργανο του απαιτούμενου εξοπλισμού, η δοκιμή ακυρώνεται.

3.8.5. Λειτουργίες μετά τη δοκιμή

Με την ολοκλήρωση της δοκιμής, διακόπτεται η μέτρηση του όγκου των αραιωμένων καυσαερίων, η ροή αερίων στους σάκους συλλογής και η αντλία δειγματοληψίας σωματιδίων. Για συστήματα αναλυτή με ολοκληρωτή, η δειγματοληψία συνεχίζεται μέχρι την πάροδο των χρόνων απόκρισης του συστήματος.

Στην περίπτωση που χρησιμοποιούνται σάκοι συλλογής, οι συγκεντρώσεις τους αναλύονται το συντομότερο δυνατόν και οπωσδήποτε το αργότερο από 20 λεπτά μετά τη λήξη του κύκλου δοκιμής.

Μετά τη δοκιμή εκπομπών, χρησιμοποιείται αέριο μηδενισμού της κλίμακας και το ίδιο αέριο προσδιορισμού του μέγιστου της κλίμακας για τον επανέλεγχο των αναλυτών. Η δοκιμή θεωρείται αποδεκτή αν η διαφορά μεταξύ των αποτελεσμάτων πριν και μετά τη δοκιμή είναι μικρότερη του 2 % της τιμής του αερίου προσδιορισμού του μέγιστου της κλίμακας.

Προκειμένου για κινητήρες ντίζελ μόνο, τα φίλτρα σωματιδίων επαναφέρονται στο θάλαμο ζύγισης το αργότερο μία ώρα μετά την ολοκλήρωση της δοκιμής και υποβάλλονται σε προετοιμασία μέσα σε κλειστό, αλλά όχι σφραγισμένο, τριβλίο Petri για μία ώρα τουλάχιστον, όχι όμως περισσότερο από 80 ώρες πριν από τη ζύγιση.

3.9. Επαλήθευση της εκτέλεσης της δοκιμής

3.9.1. Μετατόπιση δεδομένων

Προκειμένου να ελαχιστοποιείται η στρέβλωση που προκαλεί η χρονική υστέρηση μεταξύ των τιμών ανάδρασης και αυτών του κύκλου αναφοράς, ολόκληρη η ακολουθία των ενδείξεων ανάδρασης των στροφών και της ροπής κινητήρα μπορεί να προωθείται ή να καθυστερεί χρονικά σε σχέση με την ακολουθία των στροφών και της ροπής αναφοράς. Αν μετατοπίζονται οι ενδείξεις ανάδρασης, πρέπει να μετατοπίζονται στην ίδια απόσταση και προς την ίδια κατεύθυνση τόσο οι στροφές όσο και η ροπή.

3.9.2. Υπολογισμός του έργου κύκλου

Το πραγματικό έργο κύκλου Wact (σε kWh) υπολογίζεται με χρήση όλων των καταγραμμένων ζευγών τιμών στροφών και ροπής ανάδρασης του κινητήρα. Αυτό γίνεται μετά από τυχόν μετατόπιση των δεδομένων ανάδρασης, εφόσον επιλέγεται αυτή η δυνατότητα. Το πραγματικό έργο κύκλου Wact χρησιμοποιείται για τη σύγκριση με το έργο του κύκλου αναφοράς Wref και για τον υπολογισμό των ειδικών εκπομπών της πέδησης (βλέπε σημεία 4.4 και 5.2). Η ίδια μεθοδολογία χρησιμοποιείται για την ολοκλήρωση τόσο της ισχύος αναφοράς όσο και της πραγματικής ισχύος του κινητήρα. Αν πρέπει να προσδιοριστούν τιμές μεταξύ παρακείμενων τιμών αναφοράς ή παρακείμενων μετρούμενων τιμών, χρησιμοποιείται γραμμική παρεμβολή.

Για την ολοκλήρωση του έργου κύκλου αναφοράς και του πραγματικού έργου κύκλου, μηδενίζονται και περιλαμβάνονται όλες οι αρνητικές τιμές των ροπών. Αν η ολοκλήρωση διενεργείται με συχνότητα μικρότερη των 5 Hertz και αν, στη διάρκεια δεδομένου χρονικού διαστήματος, η τιμή της ροπής μεταβάλλεται από θετική σε αρνητική ή από αρνητική σε θετική, υπολογίζεται το αρνητικό μέρος και μηδενίζεται. Το θετικό μέρος περιλαμβάνεται στην τιμή του ολοκληρώματος.

Το Wact πρέπει να κυμαίνεται μεταξύ - 15 % και + 5 % του Wref.

3.9.3. Στατιστική επικύρωσης του κύκλου δοκιμής

Διενεργούνται γραμμικές παλινδρομήσεις των τιμών ανάδρασης επί των τιμών αναφοράς για τις στροφές, τη ροπή και την ισχύ. Αυτό γίνεται μετά από τυχόν μετατόπιση των δεδομένων ανάδρασης, εφόσον επιλέγεται αυτή η δυνατότητα. Χρησιμοποιείται η μέθοδος των ελαχίστων τετραγώνων, ενώ η εξίσωση της γραμμής που διέρχεται από τα περισσότερα σημεία έχει τη μορφή:

y = mx + b

όπου:

y = τιμή ανάδρασης (πραγματική) στροφών (min-1), ροπής (Nm) ή ισχύος (kW)

m = κλίση της καμπύλης παλινδρόμησης

x = τιμή αναφοράς στροφών (min-1), ροπής (Nm) ή ισχύος (kW)

b = σημείο τομής του y με την καμπύλη παλινδρόμησης

Για κάθε καμπύλη παλινδρόμησης υπολογίζονται το τυπικό σφάλμα εκτίμησης (SE) του y επί του x, καθώς και ο συντελεστής προσδιορισμού (r2).

Συνιστάται η ανάλυση αυτή να διενεργείται στο 1 Hertz. Όλες οι αρνητικές τιμές της ροπής αναφοράς και οι αντίστοιχες τιμές ανάδρασης διαγράφονται από τον υπολογισμό στατιστικής επικύρωσης της ροπής και της ισχύος του κύκλου. Προκειμένου να θεωρηθεί η δοκιμή έγκυρη, πρέπει να πληρούνται τα κριτήρια του πίνακα 6.

Πίνακας 6

Ανοχές της καμπύλης παλινδρόμησης

| Στροφές | Ροπή | Ισχύς |

Τυπικό σφάλμα εκτίμησης (SE) του Y επί X | μέγιστο 100 min–1 | 13 % κατ’ ανώτατο όριο (15 %) [1] της μέγιστης ροπής κινητήρα του διαγράμματος ισχύος | 8 % κατ’ ανώτατο όριο (15 %) [1] της μεγίστης ισχύος κινητήρα του διαγράμματος ισχύος |

Κλίση της καμπύλης παλινδρόμησης, m | 0,95 έως 1,03 | 0,83–1,03 | 0,89–1,03(0,83–1,03) [1] |

Συντελεστής προσδιορισμού, r2 | ελάχιστο 0,9700 (ελάχιστο 0,9500) [1] | ελάχιστο 0,8800 (ελάχιστο 0,7500) [1] | ελάχιστο 0,9100 (ελάχιστο 0,7500) [1] |

Σημείο τομής του Y με την καμπύλη παλινδρόμησης, b | ± 50 min-1 | ± 20 Nm ή ± 2 % (± 20 Nm ή ± 3 %) [1] της μέγιστης ροπής, όποια είναι μεγαλύτερη | 4 kW ή ± 2 % (± 4 kW ή ± 3 %) [1] της μέγιστης ισχύος, όποια είναι μεγαλύτερη |

Επιτρέπεται η διαγραφή σημείων από τις στατιστικές αναλύσεις παλινδρόμησης στις περιπτώσεις που αναφέρονται στον πίνακα 7.

Πίνακας 7

Επιτρεπόμενες διαγραφές σημείων από την ανάλυση παλινδρόμησης

Προϋπόθεση | Σημεία προς διαγραφή |

Πλήρες φορτίο και ροπή ανάδρασης < ροπή αναφοράς | Ροπή ή/και ισχύς |

Μηδενικό φορτίο, όχι σημείο βραδυπορίας και ροπή ανάδρασης >ροπή αναφοράς | Ροπή ή/και ισχύς |

Μηδενικό φορτίο/"γκάζι" κλειστό, σημείο βραδυπορίας και στροφές >στροφές βραδυπορίας αναφοράς | στροφές και/ή ισχύς |

4. ΥΠΟΛΟΓΙΣΜΟΣ ΤΩΝ ΕΚΠΟΜΠΩΝ ΑΕΡΙΩΝ

4.1. Προσδιορισμός της ροπής αραιωμένων καυσαερίων

Η συνολική ροή των αραιωμένων καυσαερίων στη διάρκεια του κύκλου (kg/δοκιμή) υπολογίζεται από τις τιμές των μετρήσεων ολόκληρου του κύκλου και από τα αντίστοιχα δεδομένα βαθμονόμησης της συσκευής μέτρησης της ροής (V0 για PDP ή KV για CFV, όπως προσδιορίζονται στο Παράρτημα ΙΙΙ, προσάρτημα 5, σημείο 2). Εφαρμόζονται οι ακόλουθοι τύποι, αν η θερμοκρασία των αραιωμένων καυσαερίων παραμένει σταθερή στη διάρκεια του κύκλου με τη χρήση εναλλάκτη θερμότητας (± 6 K για PDP-CVS, ± 11 K για CFV-CVS, βλέπε Παράρτημα V, σημείο 2.3).

Για το σύστημα PDP-CVS:

MTOTW = 1,293 × V0 × Np × (pB – p1) × 273 / (101,3 × T)

όπου

MTOTW = μάζα των αραιωμένων καυσαερίων σε υγρή βάση καθ’ όλο τον κύκλο, σε kg

V0 = όγκος των αντλούμενων αερίων ανά περιστροφή υπό συνθήκες της δοκιμής, σε m3/rev

NP = σύνολο περιστροφών αντλίας ανά δοκιμή

pB = ατμοσφαιρική πίεση στον θάλαμο δοκιμής, σε kPa

p1 = πίεση αντίθλιψης κάτω της ατμοσφαιρικής στο στόμιο εισαγωγής της αντλίας, σε kPa

T = μέση θερμοκρασία των αραιωμένων καυσαερίων στο στόμιο εισαγωγής της αντλίας καθ’ όλο τον κύκλο, σε Κ

Για το σύστημα CFV-CVS:

MTOTW = 1,293 × t × Kv × pA / T0,5

όπου

MTOTW = Μάζα των αραιωμένων καυσαερίων σε υγρή βάση καθ’ όλο τον κύκλο, σε kg

t = χρόνος κύκλου, σε s

Kv = συντελεστής βαθμονόμησης του βεντουρίμετρου κρίσιμης ροής υπό κανονικές συνθήκες,

pA = απόλυτη πίεση στο στόμιο εισαγωγής του βεντουρίμετρου, σε kPa

T = απόλυτη θερμοκρασία στο στόμιο εισαγωγής του βεντουρίμετρου, σε K

Αν εφαρμόζεται σύστημα αντιστάθμισης ροής (δηλ. χωρίς εναλλάκτη θερμότητας), υπολογίζονται οι στιγμιαίες εκπομπές μάζας και εξάγεται το ολοκλήρωμά τους για ολόκληρο τον κύκλο. Στην περίπτωση αυτή, η στιγμιαία μάζα των αραιωμένων καυσαερίων υπολογίζεται ως εξής:

Για σύστημα PDP-CVS:

MTOTW,i = 1,293 × V0 × Np,i × (pB – p1) × 273 / (101,3 × T)

όπου

MTOTW,i = στιγμιαία μάζα των αραιωμένων καυσαερίων εξάτμισης σε υγρή βάση, σε kg

Np,i = συνολικές περιστροφές της αντλίας ανά μεσοδιάστημα

Για το σύστημα CFV-CVS

MTOTW,i = 1,293 × Δti × Kv × pA / T0,5

όπου

MTOTW,i = στιγμιαία μάζα των αραιωμένων καυσαερίων σε υγρή βάση, σε kg

Δti = μεσοδιάστημα, σε s

Αν η συνολική μάζα δείγματος σωματιδίων (MSAM) και αερίων ρύπων υπερβαίνει το 0,5 % της συνολικής ροής CVS (MTOTW), η ροή CVS διορθώνεται για τα MSAM ή η ροή δείγματος σωματιδίων επαναφέρεται σε CVS πριν από τη συσκευή μέτρησης της ροής (PDP ή CFV).

4.2. Διόρθωση των NOx για υγρασία

Καθώς οι εκπομπές των NOx εξαρτώνται από τις συνθήκες του αέρα περιβάλλοντος, η συγκέντρωση των NOx διορθώνεται για την υγρασία του αέρα περιβάλλοντος με βάση τους συντελεστές που δίνονται από τους ακόλουθους τύπους:

α) για κινητήρες ντίζελ:

KH,D = 11 - 0,0182 × Ha - 10,71

β) για κινητήρες αερίου:

KH,G = 11 - 0,0329 × Ha - 10,71

όπου:

Ha = υγρασία του αναρροφώμενου αέρα ανά kg ξηρού αέρα

ισούμενη με:

Ha = 6,220 × Ra × papB - pa × Ra × 10-2

Ra = σχετική υγρασία του αναρροφώμενου αέρα %

pa = τάση κορεσμένων ατμών του αναρροφώμενου αέρα, σε kPa

pB = συνολική βαρομετρική πίεση, σε kPa

4.3. Υπολογισμός της ροής μάζας εκπομπής

4.3.1. Συστήματα με σταθερή ροή μάζας

Για συστήματα με εναλλάκτη θερμότητας, η μάζα των ρύπων (g/δοκιμή) προσδιορίζεται από τις ακόλουθες εξισώσεις:

(1)NOx mass = 0,001587 × NOx conc × KH,D × MTOT W κινητήρες ντίζελ

(2)NOx mass = 0,001587 × NOx conc × KH,G × MTOT W κινητήρες αερίου

(3)COmass = 0,000966 × COconc × MTOT W

(4)HCmass = 0,000479 × HCconc × MTOT W κινητήρες ντίζελ

(5)HCmass = 0,000502 × HCconc × MTOT W κινητήρες υγραερίου

(6)NMHCmass = 0,000516 × NMHCconc × MTOT W κινητήρες υγραερίου

(7)CH4 mass = 0,000552 × CH4 conc × MTOT W κινητήρες υγραερίου

όπου:

NOx conc, COconc, HCconc [10], NMHCconc = μέσες συγκεντρώσεις με διόρθωση υποβάθρου καθ’ όλο τον κύκλο από ολοκλήρωση (υποχρεωτική για τα NOx και HC) ή μέτρηση σάκων, σε ppm

MTOTW = συνολική μάζα των αραιωμένων καυσαερίων καθ’ όλο τον κύκλο, όπως ορίζεται στο σημείο 4.1, σε kg

KH,D = συντελεστής διόρθωσης για υγρασία για κινητήρες ντήζελ, όπως ορίζεται στο σημείο 4.2

KH,G = συντελεστής διόρθωσης για υγρασία για κινητήρες αερίου, όπως ορίζεται στο σημείο 4.2

Οι συγκεντρώσεις που μετρώνται σε ξηρά βάση μετατρέπονται σε υγρή βάση, σύμφωνα με το Παράρτημα ΙΙΙ, προσάρτημα 1, σημείο 4.2.

Ο προσδιορισμός των NMHCconc εξαρτάται από τη μέθοδο που εφαρμόζεται (βλέπε Παράρτημα ΙΙΙ, προσάρτημα 4, σημείο 3.3.4). Και στις δύο περιπτώσεις, προσδιορίζεται η συγκέντρωση CH4 και αφαιρείται από τη συγκέντρωση HC με τον εξής τρόπο:

α) μέθοδος GC

NMHCconc = HCconc – CH4 conc

β) μέθοδος NMC

NMHCconc = HCχωρίς διαχωριστή Cutter × 1 - CEM - HCμε διαχωριστή CutterCEE - CEM

όπου:

HC (χωρίς διαχωριστή Cutter) = συγκέντρωση HC με ροή του δείγματος αερίων δια μέσου του NMC

HC (με διαχωριστή Cutter) = συγκέντρωση HC με παράκαμψη του NMC από το δείγμα αερίων

CEM = απόδοση ως προς το μεθάνιο, όπως ορίζεται στο Παράρτημα III, προσάρτημα 5, σημείο 1.8.4.1

CEE = απόδοση ως προς το αιθάνιο, όπως ορίζεται στο Παράρτημα III, προσάρτημα 5, σημείο 1.8.4.2

4.3.1.1. Προσδιορισμός των συγκεντρώσεων με διόρθωση υποβάθρου

Η μέση συγκέντρωση αερίων ρύπων υποβάθρου στον αέρα αραίωσης αφαιρείται από τις μετρούμενες συγκεντρώσεις, ώστε να προκύψουν οι καθαρές συγκεντρώσεις των ρύπων. Οι μέσες τιμές των συγκεντρώσεων υποβάθρου μπορούν να προσδιοριστούν με τη μέθοδο των σάκων δείγματος ή με συνεχείς μετρήσεις με ολοκλήρωση. Χρησιμοποιείται ο ακόλουθος τύπος:

conc = conce - concd × 1 - 1DF

όπου:

conc = συγκέντρωση του εκάστοτε ρύπου στα αραιωμένα καυσαέρια, διορθωμένη κατά την ποσότητα του ρύπου αυτού που περιέχεται στον αέρα αραίωσης, σε ppm

conce = συγκέντρωση του εκάστοτε ρύπου μετρημένη στα αραιωμένα καυσαέρια, σε ppm

concd = συγκέντρωση του εκάστοτε ρύπου μετρημένη στον αέρα αραίωσης, σε ppm

DF = συντελεστής αραίωσης

Ο συντελεστής αραίωσης υπολογίζεται ως εξής:

α) για κινητήρες ντίζελ και κινητήρες υγραερίου

DF = FSCO2, conc e + HCconc e + COconc e × 10-4

β) για κινητήρες φυσικού αερίου

DF = FSCO2, conc e + NMHCconc e + COconc e × 10-4

όπου:

CO2, conce = συγκέντρωση CO2 στα αραιωμένα καυσαέρια, % κατ’ όγκο

HCconce = συγκέντρωση HC στα αραιωμένα καυσαέρια, σε ppm C1

NMHCconce = συγκέντρωση NMHC στα αραιωμένα καυσαέρια, σε ppm C1

COconce = συγκέντρωση CO στα αραιωμένα καυσαέρια, σε ppm

FS = στοιχειομετρικός συντελεστής

Οι συγκεντρώσεις που μετρώνται σε ξηρά βάση μετατρέπονται σε υγρή βάση σύμφωνα με το Παράρτημα III, προσάρτημα 1, σημείο 4.2.

Ο στοιχειομετρικός συντελεστής υπολογίζεται ως εξής:

FS = 100 × χ/χ + y / 2 + 3,76 × χ + y / 4

όπου:

x, y = σύνθεση καυσίμου CxHy

Εναλλακτικώς, και στην περίπτωση που δεν είναι γνωστή η σύνθεση του καυσίμου, μπορούν να χρησιμοποιηθούν οι εξής στοιχειομετρικοί συντελεστές:

FS(ντίζελ) = 13,4

FS(υγραέριο) = 11,6

FS(φυσικό αέριο) = 9,5

4.3.2. Συστήματα με αντιστάθμιση ροής

Για συστήματα χωρίς εναλλάκτη θερμότητας, η μάζα των ρύπων (g/δοκιμή) προσδιορίζεται με υπολογισμό των στιγμιαίων εκπομπών μάζας και ολοκλήρωση των στιγμιαίων τιμών ολόκληρου του κύκλου. Επίσης, η διόρθωση υποβάθρου εφαρμόζεται απευθείας στην τιμή της στιγμιαίας συγκέντρωσης. Εφαρμόζονται οι ακόλουθοι τύποι:

(1)NOx mass = Σi = 1n MTOTW,i × NOx conce,i × 0,001587 × KH,D - MTOTW × NOx concd × (1-1/DF) × 0,001587 × KH,D για κινητήρες ντήζελ

(2)NOx mass = Σi = 1n MTOTW,i × NOx conce,i × 0,001587 × KH,G - MTOTW × NOx concd × (1-1/DF) × 0,001587 × KH,G για κινητήρες αερίου

(3)COmass = Σi = 1n MTOTW,i × COconce,i × 0,000966 - MTOTW × COconcd × (1-1/DF) × 0,000966

(4)HCmass = Σi = 1n MTOTW,i × HCconce,i × 0,000479 - MTOTW × HCconcd × (1-1/DF) × 0,000479 για κινητήρες ντίζελ

(5)HCmass = Σi = 1n MTOTW,i × HCconce,i × 0,000502 - MTOTW × HCconcd × (1-1/DF) × 0,000502 για κινητήρες υγραερίου

(6)NMHCmass = Σi = 1n MTOTW,i × NMHCconce,i × 0,000516 - MTOTW × NMHCconcd × (1-1/DF) × 0,000516 για κινητήρες φυσικού αερίου

(7)CH4 mass = Σi = 1n MTOTW,i × CH4 conce,i × 0,000552 - MTOTW × CH4 concd × (1-1/DF) × 0,000552 για κινητήρες φυσικού αερίου

όπου:

conce = συγκέντρωση του αντίστοιχου ρύπου μετρημένη στον αέρα αραίωσης, σε ppm

concd = στιγμιαία μάζα των αραιωμένων καυσαερίων (βλέπε σημείο 4.1), σε kg

MTOTW,i = στιγμιαία μάζα των αραιωμένων καυσαερίων (βλέπε σημείο 4.1), σε kg

MTOTW = συνολική μάζα των αραιωμένων καυσαερίων ολόκληρου του κύκλου (βλέπε σημείο 4.1), σε kg

KH,D = συντελεστής διόρθωσης για υγρασία για κινητήρες αερίου, όπως ορίζεται στο σημείο 4.2

KH,G = συντελεστής διόρθωσης για υγρασία για κινητήρες αερίου, όπως ορίζεται στο σημείο 4.2

DF = συντελεστής αραίωσης, όπως ορίζεται στο σημείο 4.3.1.1

4.4. Υπολογισμός των ειδικών εκπομπών

Οι εκπομπές (g/kWh) υπολογίζονται για όλα τα επί μέρους συστατικά με τον ακόλουθο τρόπο:

NO‾x = NOx massWact (για κινητήρες ντίζελ και αερίου)

CO‾ = COmassWact (για κινητήρες ντίζελ και αερίου)

HC‾ = HCmassWact (για κινητήρες ντίζελ και υγραερίου)

NMHC‾ = NMHCmassWact (για κινητήρες φυσικού αερίου)

CH‾4 = CH4 massWact (για κινητήρες φυσικού αερίου)

όπου:

Wact = πραγματικό έργο κύκλου, όπως ορίζεται στο σημείο 3.9.2, σε kWh

5. ΥΠΟΛΟΓΙΣΜΟΣ ΤΩΝ ΕΚΠΟΜΠΩΝ ΣΩΜΑΤΙΔΙΩΝ (ΜΟΝΟ ΓΙΑ ΚΙΝΗΤΗΡΕΣ ΝΤΙΖΕΛ)

5.1. Υπολογισμός της ροής μάζας

Η μάζα σωματιδίων (g/δοκιμή) υπολογίζεται ως εξής:

PTmass = Mf / MSAM × MTOTW / 1000

όπου:

Mf = μάζα σωματιδίων, που έχει ληφθεί ως δείγμα στο σύνολο του κύκλου, σε mg

MTOTW = συνολική μάζα αραιωμένων καυσαερίων καθ’ όλο τον κύκλο, όπως ορίζεται στο σημείο 4.1, σε kg

MSAM = μάζα αραιωμένων αερίων εξάτμισης που έχει ληφθεί από τη σήραγγα αραίωσης για τη συλλογή σωματιδίων, σε kg

και:

Mf = Mf,p + Mf,bαν ζυγίζονται χωριστά, σε mg

Mf,p = μάζα σωματιδίων που συλλέγεται στο βασικό φίλτρο, σε mg

Mf,b = μάζα σωματιδίων που συλλέγεται στο συμπληρωματικό φίλτρο, σε mg

Αν χρησιμοποιείται σύστημα διπλής αραίωσης, η μάζα του αέρα βοηθητικής αραίωσης αφαιρείται από τη συνολική μάζα των καυσαερίων διπλής αραίωσης, από τα οποία λαμβάνεται δείγμα μέσω των φίλτρων σωματιδίων

MSAM = MTOT - MSEC

όπου:

MTOT = μάζα καυσαερίων διπλής αραίωσης που διέρχεται μέσω του φίλτρου σωματιδίων, σε kg

MSEC = μάζα αέρα βοηθητικής αραίωσης, σε kg

Αν τα επίπεδα σωματιδίων υποβάθρου στον αέρα αραίωσης προσδιορίζονται σύμφωνα με το σημείο 3.4, η μάζα σωματιδίων μπορεί να υποβάλλεται σε διόρθωση υποβάθρου. Στην περίπτωση αυτή, η μάζα σωματιδίων (g/δοκιμή) υπολογίζεται ως εξής:

PTmass = MfMSAM - MdMDIL × 1 - 1DF × MTOT W1000

Mf, MSAM, MTOTW = βλέπε ανωτέρω

MDIL = μάζα αέρα βασικής αραίωσης, από τον οποίο λαμβάνονται δείγματα με δειγματολήπτη σωματιδίων υποβάθρου, σε kg

Md = μάζα συλλεγόμενων σωματιδίων υποβάθρου του αέρα βασικής αραίωσης, σε mg

DF = συντελεστής αραίωσης, όπως ορίζεται στο σημείο 4.3.1.1

5.2. ΥΠΟΛΟΓΙΣΜΟΣ ΤΩΝ ΕΙΔΙΚΩΝ ΕΚΠΟΜΠΩΝ

Οι εκπομπές σωματιδίων (g/kWh) υπολογίζονται με τον ακόλουθο τρόπο:

PT‾PTmassWact

όπου:

Wact = πραγματικό έργο κύκλου, όπως ορίζεται στο σημείο 3.9.2, σε kWh.

[1] Μέχρι την 1η Οκτωβρίου 2005, επιτρέπονται να χρησιμοποιούνται για τη δοκιμή έγκρισης τύπου κινητήρων αερίου τα μεγέθη που αναφέρονται εντός παρενθέσεων. Η Επιτροπή υποβάλλει έκθεση σχετικά με την εξέλιξη της τεχνολογίας των κινητήρων αερίου για να επιβεβαιώσει ή να τροποποιήσει τις ανοχές της καμπύλης παλινδρόμησης για τους κινητήρες αερίου που αναφέρονται στον ανωτέρω πίνακα.

[10] Bασιζόμενες σε ισοδύναμα C1.

--------------------------------------------------

Προσάρτημα 3

ΧΡΟΝΟΔΙΑΓΡΑΜΜΑ ΔΥΝΑΜΟΜΕΤΡΟΥ ΚΙΝΗΤΗΡΑ ΓΙΑ ΤΗ ΔΟΚΙΜΗ ETC

"m" = οδήγηση για λόγους αναψυχής.

Χρόνος s | Κανον. στροφές % | Κανον. ροπή % |

1 | 0 | 0 |

2 | 0 | 0 |

3 | 0 | 0 |

4 | 0 | 0 |

5 | 0 | 0 |

6 | 0 | 0 |

7 | 0 | 0 |

8 | 0 | 0 |

9 | 0 | 0 |

10 | 0 | 0 |

11 | 0 | 0 |

12 | 0 | 0 |

13 | 0 | 0 |

14 | 0 | 0 |

15 | 0 | 0 |

16 | 0,1 | 1,5 |

17 | 23,1 | 21,5 |

18 | 12,6 | 28,5 |

19 | 21,8 | 71 |

20 | 19,7 | 76,8 |

21 | 54,6 | 80,9 |

22 | 71,3 | 4,9 |

23 | 55,9 | 18,1 |

24 | 72 | 85,4 |

25 | 86,7 | 61,8 |

26 | 51,7 | 0 |

27 | 53,4 | 48,9 |

28 | 34,2 | 87,6 |

29 | 45,5 | 92,7 |

30 | 54,6 | 99,5 |

31 | 64,5 | 96,8 |

32 | 71,7 | 85,4 |

33 | 79,4 | 54,8 |

34 | 89,7 | 99,4 |

35 | 57,4 | 0 |

36 | 59,7 | 30,6 |

37 | 90,1 | "m" |

38 | 82,9 | "m" |

39 | 51,3 | "m" |

40 | 28,5 | "m" |

41 | 29,3 | "m" |

42 | 26,7 | "m" |

43 | 20,4 | "m" |

44 | 14,1 | 0 |

45 | 6,5 | 0 |

46 | 0 | 0 |

47 | 0 | 0 |

48 | 0 | 0 |

49 | 0 | 0 |

50 | 0 | 0 |

51 | 0 | 0 |

52 | 0 | 0 |

53 | 0 | 0 |

54 | 0 | 0 |

55 | 0 | 0 |

56 | 0 | 0 |

57 | 0 | 0 |

58 | 0 | 0 |

59 | 0 | 0 |

60 | 0 | 0 |

61 | 0 | 0 |

62 | 25,5 | 11,1 |

63 | 28,5 | 20,9 |

64 | 32 | 73,9 |

65 | 4 | 82,3 |

66 | 34,5 | 80,4 |

67 | 64,1 | 86 |

68 | 58 | 0 |

69 | 50,3 | 83,4 |

70 | 66,4 | 99,1 |

71 | 81,4 | 99,6 |

72 | 88,7 | 73,4 |

73 | 52,5 | 0 |

74 | 46,4 | 58,5 |

75 | 48,6 | 90,9 |

76 | 55,2 | 99,4 |

77 | 62,3 | 99 |

78 | 68,4 | 91,5 |

79 | 74,5 | 73,7 |

80 | 38 | 0 |

81 | 41,8 | 89,6 |

82 | 47,1 | 99,2 |

83 | 52,5 | 99,8 |

84 | 56,9 | 80,8 |

85 | 58,3 | 11,8 |

86 | 56,2 | "m" |

87 | 52 | "m" |

88 | 43,3 | "m" |

89 | 36,1 | "m" |

90 | 27,6 | "m" |

91 | 21,1 | "m" |

92 | 8 | 0 |

93 | 0 | 0 |

94 | 0 | 0 |

95 | 0 | 0 |

96 | 0 | 0 |

97 | 0 | 0 |

98 | 0 | 0 |

99 | 0 | 0 |

100 | 0 | 0 |

101 | 0 | 0 |

102 | 0 | 0 |

103 | 0 | 0 |

104 | 0 | 0 |

105 | 0 | 0 |

106 | 0 | 0 |

107 | 0 | 0 |

108 | 11,6 | 14,8 |

109 | 0 | 0 |

110 | 27,2 | 74,8 |

111 | 17 | 76,9 |

112 | 36 | 78 |

113 | 59,7 | 86 |

114 | 80,8 | 17,9 |

115 | 49,7 | 0 |

116 | 65,6 | 86 |

117 | 78,6 | 72,2 |

118 | 64,9 | "m" |

119 | 44,3 | "m" |

120 | 51,4 | 83,4 |

121 | 58,1 | 97 |

122 | 69,3 | 99,3 |

123 | 72 | 20,8 |

124 | 72,1 | "m" |

125 | 65,3 | "m" |

126 | 64 | "m" |

127 | 59,7 | "m" |

128 | 52,8 | "m" |

129 | 45,9 | "m" |

130 | 38,7 | "m" |

131 | 32,4 | "m" |

132 | 27 | "m" |

133 | 21,7 | "m" |

134 | 19,1 | 0,4 |

135 | 34,7 | 14 |

136 | 16,4 | 48,6 |

137 | 0 | 11,2 |

138 | 1,2 | 2,1 |

139 | 30,1 | 19,3 |

140 | 30 | 73,9 |

141 | 54,4 | 74,4 |

142 | 77,2 | 55,6 |

143 | 58,1 | 0 |

144 | 45 | 82,1 |

145 | 68,7 | 98,1 |

146 | 85,7 | 67,2 |

147 | 60,2 | 0 |

148 | 59,4 | 98 |

149 | 72,7 | 99,6 |

150 | 79,9 | 45 |

151 | 44,3 | 0 |

152 | 41,5 | 84,4 |

153 | 56,2 | 98,2 |

154 | 65,7 | 99,1 |

155 | 74,4 | 84,7 |

156 | 54,4 | 0 |

157 | 47,9 | 89,7 |

158 | 54,5 | 99,5 |

159 | 62,7 | 96,8 |

160 | 62,3 | 0 |

161 | 46,2 | 54,2 |

162 | 44,3 | 83,2 |

163 | 48,2 | 13,3 |

164 | 51 | "m" |

165 | 50 | "m" |

166 | 49,2 | "m" |

167 | 49,3 | "m" |

168 | 49,9 | "m" |

169 | 51,6 | "m" |

170 | 49,7 | "m" |

171 | 48,5 | "m" |

172 | 50,3 | 72,5 |

173 | 51,1 | 84,5 |

174 | 54,6 | 64,8 |

175 | 56,6 | 76,5 |

176 | 58 | "m" |

177 | 53,6 | "m" |

178 | 40,8 | "m" |

179 | 32,9 | "m" |

180 | 26,3 | "m" |

181 | 20,9 | "m" |

182 | 10 | 0 |

183 | 0 | 0 |

184 | 0 | 0 |

185 | 0 | 0 |

186 | 0 | 0 |

187 | 0 | 0 |

188 | 0 | 0 |

189 | 0 | 0 |

190 | 0 | 0 |

191 | 0 | 0 |

192 | 0 | 0 |

193 | 0 | 0 |

194 | 0 | 0 |

195 | 0 | 0 |

196 | 0 | 0 |

197 | 0 | 0 |

198 | 0 | 0 |

199 | 0 | 0 |

200 | 0 | 0 |

201 | 0 | 0 |

202 | 0 | 0 |

203 | 0 | 0 |

204 | 0 | 0 |

205 | 0 | 0 |

206 | 0 | 0 |

207 | 0 | 0 |

208 | 0 | 0 |

209 | 0 | 0 |

210 | 0 | 0 |

211 | 0 | 0 |

212 | 0 | 0 |

213 | 0 | 0 |

214 | 0 | 0 |

215 | 0 | 0 |

216 | 0 | 0 |

217 | 0 | 0 |

218 | 0 | 0 |

219 | 0 | 0 |

220 | 0 | 0 |

221 | 0 | 0 |

222 | 0 | 0 |

223 | 0 | 0 |

224 | 0 | 0 |

225 | 21,2 | 62,7 |

226 | 30,8 | 75,1 |

227 | 5,9 | 82,7 |

228 | 34,6 | 80,3 |

229 | 59,9 | 87 |

230 | 84,3 | 86,2 |

231 | 68,7 | "m" |

232 | 43,6 | "m" |

233 | 41,5 | 85,4 |

234 | 49,9 | 94,3 |

235 | 60,8 | 99 |

236 | 70,2 | 99,4 |

237 | 81,1 | 92,4 |

238 | 49,2 | 0 |

239 | 56 | 86,2 |

240 | 56,2 | 99,3 |

241 | 61,7 | 99 |

242 | 69,2 | 99,3 |

243 | 74,1 | 99,8 |

244 | 72,4 | 8,4 |

245 | 71,3 | 0 |

246 | 71,2 | 9,1 |

247 | 67,1 | "m" |

248 | 65,5 | "m" |

249 | 64,4 | "m" |

250 | 62,9 | 25,6 |

251 | 62,2 | 35,6 |

252 | 62,9 | 24,4 |

253 | 58,8 | "m" |

254 | 56,9 | "m" |

255 | 54,5 | "m" |

256 | 51,7 | 17 |

257 | 56,2 | 78,7 |

258 | 59,5 | 94,7 |

259 | 65,5 | 99,1 |

260 | 71,2 | 99,5 |

261 | 76,6 | 99,9 |

262 | 79 | 0 |

263 | 52,9 | 97,5 |

264 | 53,1 | 99,7 |

265 | 59 | 99,1 |

266 | 62,2 | 99 |

267 | 65 | 99,1 |

268 | 69 | 83,1 |

269 | 69,9 | 28,4 |

270 | 70,6 | 12,5 |

271 | 68,9 | 8,4 |

272 | 69,8 | 9,1 |

273 | 69,6 | 7 |

274 | 65,7 | "m" |

275 | 67,1 | "m" |

276 | 66,7 | "m" |

277 | 65,6 | "m" |

278 | 64,5 | "m" |

279 | 62,9 | "m" |

280 | 59,3 | "m" |

281 | 54,1 | "m" |

282 | 51,3 | "m" |

283 | 47,9 | "m" |

284 | 43,6 | "m" |

285 | 39,4 | "m" |

286 | 34,7 | "m" |

287 | 29,8 | "m" |

288 | 20,9 | 73,4 |

289 | 36,9 | "m" |

290 | 35,5 | "m" |

291 | 20,9 | "m" |

292 | 49,7 | 11,9 |

293 | 42,5 | "m" |

294 | 32 | "m" |

295 | 23,6 | "m" |

296 | 19,1 | 0 |

297 | 15,7 | 73,5 |

298 | 25,1 | 76,8 |

299 | 34,5 | 81,4 |

300 | 44,1 | 87,4 |

301 | 52,8 | 98,6 |

302 | 63,6 | 99 |

303 | 73,6 | 99,7 |

304 | 62,2 | "m" |

305 | 29,2 | "m" |

306 | 46,4 | 22 |

307 | 47,3 | 13,8 |

308 | 47,2 | 12,5 |

309 | 47,9 | 11,5 |

310 | 47,8 | 35,5 |

311 | 49,2 | 83,3 |

312 | 52,7 | 96,4 |

313 | 57,4 | 99,2 |

314 | 61,8 | 99 |

315 | 66,4 | 60,9 |

316 | 65,8 | "m" |

317 | 59 | "m" |

318 | 50,7 | "m" |

319 | 41,8 | "m" |

320 | 34,7 | "m" |

321 | 28,7 | "m" |

322 | 25,2 | "m" |

323 | 43 | 24,8 |

324 | 38,7 | 0 |

325 | 48,1 | 31,9 |

326 | 40,3 | 61 |

327 | 42,4 | 52,1 |

328 | 46,4 | 47,7 |

329 | 46,9 | 30,7 |

330 | 46,1 | 23,1 |

331 | 45,7 | 23,2 |

332 | 45,5 | 31,9 |

333 | 46,4 | 73,6 |

334 | 51,3 | 60,7 |

335 | 51,3 | 51,1 |

336 | 53,2 | 46,8 |

337 | 53,9 | 50 |

338 | 53,4 | 52,1 |

339 | 53,8 | 45,7 |

340 | 50,6 | 22,1 |

341 | 47,8 | 26 |

342 | 41,6 | 17,8 |

343 | 38,7 | 29,8 |

344 | 35,9 | 71,6 |

345 | 34,6 | 47,3 |

346 | 34,8 | 80,3 |

347 | 35,9 | 87,2 |

348 | 38,8 | 90,8 |

349 | 41,5 | 94,7 |

350 | 47,1 | 99,2 |

351 | 53,1 | 99,7 |

352 | 46,4 | 0 |

353 | 42,5 | 0,7 |

354 | 43,6 | 58,6 |

355 | 47,1 | 87,5 |

356 | 54,1 | 99,5 |

357 | 62,9 | 99 |

358 | 72,6 | 99,6 |

359 | 82,4 | 99,5 |

360 | 88 | 99,4 |

361 | 46,4 | 0 |

362 | 53,4 | 95,2 |

363 | 58,4 | 99,2 |

364 | 61,5 | 99 |

365 | 64,8 | 99 |

366 | 68,1 | 99,2 |

367 | 73,4 | 99,7 |

368 | 73,3 | 29,8 |

369 | 73,5 | 14,6 |

370 | 68,3 | 0 |

371 | 45,4 | 49,9 |

372 | 47,2 | 75,7 |

373 | 44,5 | 9 |

374 | 47,8 | 10,3 |

375 | 46,8 | 15,9 |

376 | 46,9 | 12,7 |

377 | 46,8 | 8,9 |

378 | 46,1 | 6,2 |

379 | 46,1 | "m" |

380 | 45,5 | "m" |

381 | 44,7 | "m" |

382 | 43,8 | "m" |

383 | 41 | "m" |

384 | 41,1 | 6,4 |

385 | 38 | 6,3 |

386 | 35,9 | 0,3 |

387 | 33,5 | 0 |

388 | 53,1 | 48,9 |

389 | 48,3 | "m" |

390 | 49,9 | "m" |

391 | 48 | "m" |

392 | 45,3 | "m" |

393 | 41,6 | 3,1 |

394 | 44,3 | 79 |

395 | 44,3 | 89,5 |

396 | 43,4 | 98,8 |

397 | 44,3 | 98,9 |

398 | 43 | 98,8 |

399 | 42,2 | 98,8 |

400 | 42,7 | 98,8 |

401 | 45 | 99 |

402 | 43,6 | 98,9 |

403 | 42,2 | 98,8 |

404 | 44,8 | 99 |

405 | 43,4 | 98,8 |

406 | 45 | 99 |

407 | 42,2 | 54,3 |

408 | 61,2 | 31,9 |

409 | 56,3 | 72,3 |

410 | 59,7 | 99,1 |

411 | 62,3 | 99 |

412 | 67,9 | 99,2 |

413 | 69,5 | 99,3 |

414 | 73,1 | 99,7 |

415 | 77,7 | 99,8 |

416 | 79,7 | 99,7 |

417 | 82,5 | 99,5 |

418 | 85,3 | 99,4 |

419 | 86,6 | 99,4 |

420 | 89,4 | 99,4 |

421 | 62,2 | 0 |

422 | 52,7 | 96,4 |

423 | 50,2 | 99,8 |

424 | 49,3 | 99,6 |

425 | 52,2 | 99,8 |

426 | 51,3 | 100 |

427 | 51,3 | 100 |

428 | 51,1 | 100 |

429 | 51,1 | 100 |

430 | 51,8 | 99,9 |

431 | 51,3 | 100 |

432 | 51,1 | 100 |

433 | 51,3 | 100 |

434 | 52,3 | 99,8 |

435 | 52,9 | 99,7 |

436 | 53,8 | 99,6 |

437 | 51,7 | 99,9 |

438 | 53,5 | 99,6 |

439 | 52 | 99,8 |

440 | 51,7 | 99,9 |

441 | 53,2 | 99,7 |

442 | 54,2 | 99,5 |

443 | 55,2 | 99,4 |

444 | 53,8 | 99,6 |

445 | 53,1 | 99,7 |

446 | 55 | 99,4 |

447 | 57 | 99,2 |

448 | 61,5 | 99 |

449 | 59,4 | 5,7 |

450 | 59 | 0 |

451 | 57,3 | 59,8 |

452 | 64,1 | 99 |

453 | 70,9 | 90,5 |

454 | 58 | 0 |

455 | 41,5 | 59,8 |

456 | 44,1 | 92,6 |

457 | 46,8 | 99,2 |

458 | 47,2 | 99,3 |

459 | 51 | 100 |

460 | 53,2 | 99,7 |

461 | 53,1 | 99,7 |

462 | 55,9 | 53,1 |

463 | 53,9 | 13,9 |

464 | 52,5 | "m" |

465 | 51,7 | "m" |

466 | 51,5 | 52,2 |

467 | 52,8 | 80 |

468 | 54,9 | 95 |

469 | 57,3 | 99,2 |

470 | 60,7 | 99,1 |

471 | 62,4 | "m" |

472 | 60,1 | "m" |

473 | 53,2 | "m" |

474 | 44 | "m" |

475 | 35,2 | "m" |

476 | 30,5 | "m" |

477 | 26,5 | "m" |

478 | 22,5 | "m" |

479 | 20,4 | "m" |

480 | 19,1 | "m" |

481 | 19,1 | "m" |

482 | 13,4 | "m" |

483 | 6,7 | "m" |

484 | 3,2 | "m" |

485 | 14,3 | 63,8 |

486 | 34,1 | 0 |

487 | 23,9 | 75,7 |

488 | 31,7 | 79,2 |

489 | 32,1 | 19,4 |

490 | 35,9 | 5,8 |

491 | 36,6 | 0,8 |

492 | 38,7 | "m" |

493 | 38,4 | "m" |

494 | 39,4 | "m" |

495 | 39,7 | "m" |

496 | 40,5 | "m" |

497 | 40,8 | "m" |

498 | 39,7 | "m" |

499 | 39,2 | "m" |

500 | 38,7 | "m" |

501 | 32,7 | "m" |

502 | 30,1 | "m" |

503 | 21,9 | "m" |

504 | 12,8 | 0 |

505 | 0 | 0 |

506 | 0 | 0 |

507 | 0 | 0 |

508 | 0 | 0 |

509 | 0 | 0 |

510 | 0 | 0 |

511 | 0 | 0 |

512 | 0 | 0 |

513 | 0 | 0 |

514 | 30,5 | 25,6 |

515 | 19,7 | 56,9 |

516 | 16,3 | 45,1 |

517 | 27,2 | 4,6 |

518 | 21,7 | 1,3 |

519 | 29,7 | 28,6 |

520 | 36,6 | 73,7 |

521 | 61,3 | 59,5 |

522 | 40,8 | 0 |

523 | 36,6 | 27,8 |

524 | 39,4 | 80,4 |

525 | 51,3 | 88,9 |

526 | 58,5 | 11,1 |

527 | 60,7 | "m" |

528 | 54,5 | "m" |

529 | 51,3 | "m" |

530 | 45,5 | "m" |

531 | 40,8 | "m" |

532 | 38,9 | "m" |

533 | 36,6 | "m" |

534 | 36,1 | 72,7 |

535 | 44,8 | 78,9 |

536 | 51,6 | 91,1 |

537 | 59,1 | 99,1 |

538 | 66 | 99,1 |

539 | 75,1 | 99,9 |

540 | 81 | 8 |

541 | 39,1 | 0 |

542 | 53,8 | 89,7 |

543 | 59,7 | 99,1 |

544 | 64,8 | 99 |

545 | 70,6 | 96,1 |

546 | 72,6 | 19,6 |

547 | 72 | 6,3 |

548 | 68,9 | 0,1 |

549 | 67,7 | "m" |

550 | 66,8 | "m" |

551 | 64,3 | 16,9 |

552 | 64,9 | 7 |

553 | 63,6 | 12,5 |

554 | 63 | 7,7 |

555 | 64,4 | 38,2 |

556 | 63 | 11,8 |

557 | 63,6 | 0 |

558 | 63,3 | 5 |

559 | 60,1 | 9,1 |

560 | 61 | 8,4 |

561 | 59,7 | 0,9 |

562 | 58,7 | "m" |

563 | 56 | "m" |

564 | 53,9 | "m" |

565 | 52,1 | "m" |

566 | 49,9 | "m" |

567 | 46,4 | "m" |

568 | 43,6 | "m" |

569 | 40,8 | "m" |

570 | 37,5 | "m" |

571 | 27,8 | "m" |

572 | 17,1 | 0,6 |

573 | 12,2 | 0,9 |

574 | 11,5 | 1,1 |

575 | 8,7 | 0,5 |

576 | 8 | 0,9 |

577 | 5,3 | 0,2 |

578 | 4 | 0 |

579 | 3,9 | 0 |

580 | 0 | 0 |

581 | 0 | 0 |

582 | 0 | 0 |

583 | 0 | 0 |

584 | 0 | 0 |

585 | 0 | 0 |

586 | 0 | 0 |

587 | 8,7 | 22,8 |

588 | 16,2 | 49,4 |

589 | 23,6 | 56 |

590 | 21,1 | 56,1 |

591 | 23,6 | 56 |

592 | 46,2 | 68,8 |

593 | 68,4 | 61,2 |

594 | 58,7 | "m" |

595 | 31,6 | "m" |

596 | 19,9 | 8,8 |

597 | 32,9 | 70,2 |

598 | 43 | 79 |

599 | 57,4 | 98,9 |

600 | 72,1 | 73,8 |

601 | 53 | 0 |

602 | 48,1 | 86 |

603 | 56,2 | 99 |

604 | 65,4 | 98,9 |

605 | 72,9 | 99,7 |

606 | 67,5 | "m" |

607 | 39 | "m" |

608 | 41,9 | 38,1 |

609 | 44,1 | 80,4 |

610 | 46,8 | 99,4 |

611 | 48,7 | 99,9 |

612 | 50,5 | 99,7 |

613 | 52,5 | 90,3 |

614 | 51 | 1,8 |

615 | 50 | "m" |

616 | 49,1 | "m" |

617 | 47 | "m" |

618 | 43,1 | "m" |

619 | 39,2 | "m" |

620 | 40,6 | 0,5 |

621 | 41,8 | 53,4 |

622 | 44,4 | 65,1 |

623 | 48,1 | 67,8 |

624 | 53,8 | 99,2 |

625 | 58,6 | 98,9 |

626 | 63,6 | 98,8 |

627 | 68,5 | 99,2 |

628 | 72,2 | 89,4 |

629 | 77,1 | 0 |

630 | 57,8 | 79,1 |

631 | 60,3 | 98,8 |

632 | 61,9 | 98,8 |

633 | 63,8 | 98,8 |

634 | 64,7 | 98,9 |

635 | 65,4 | 46,5 |

636 | 65,7 | 44,5 |

637 | 65,6 | 3,5 |

638 | 49,1 | 0 |

639 | 50,4 | 73,1 |

640 | 50,5 | "m" |

641 | 51 | "m" |

642 | 49,4 | "m" |

643 | 49,2 | "m" |

644 | 48,6 | "m" |

645 | 47,5 | "m" |

646 | 46,5 | "m" |

647 | 46 | 11,3 |

648 | 45,6 | 42,8 |

649 | 47,1 | 83 |

650 | 46,2 | 99,3 |

651 | 47,9 | 99,7 |

652 | 49,5 | 99,9 |

653 | 50,6 | 99,7 |

654 | 51 | 99,6 |

655 | 53 | 99,3 |

656 | 54,9 | 99,1 |

657 | 55,7 | 99 |

658 | 56 | 99 |

659 | 56,1 | 9,3 |

660 | 55,6 | "m" |

661 | 55,4 | "m" |

662 | 54,9 | 51,3 |

663 | 54,9 | 59,8 |

664 | 54 | 39,3 |

665 | 53,8 | "m" |

666 | 52 | "m" |

667 | 50,4 | "m" |

668 | 50,6 | 0 |

669 | 49,3 | 41,7 |

670 | 50 | 73,2 |

671 | 50,4 | 99,7 |

672 | 51,9 | 99,5 |

673 | 53,6 | 99,3 |

674 | 54,6 | 99,1 |

675 | 56 | 99 |

676 | 55,8 | 99 |

677 | 58,4 | 98,9 |

678 | 59,9 | 98,8 |

679 | 60,9 | 98,8 |

680 | 63 | 98,8 |

681 | 64,3 | 98,9 |

682 | 64,8 | 64 |

683 | 65,9 | 46,5 |

684 | 66,2 | 28,7 |

685 | 65,2 | 1,8 |

686 | 65 | 6,8 |

687 | 63,6 | 53,6 |

688 | 62,4 | 82,5 |

689 | 61,8 | 98,8 |

690 | 59,8 | 98,8 |

691 | 59,2 | 98,8 |

692 | 59,7 | 98,8 |

693 | 61,2 | 98,8 |

694 | 62,2 | 49,4 |

695 | 62,8 | 37,2 |

696 | 63,5 | 46,3 |

697 | 64,7 | 72,3 |

698 | 64,7 | 72,3 |

699 | 65,4 | 77,4 |

700 | 66,1 | 69,3 |

701 | 64,3 | "m" |

702 | 64,3 | "m" |

703 | 63 | "m" |

704 | 62,2 | "m" |

705 | 61,6 | "m" |

706 | 62,4 | "m" |

707 | 62,2 | "m" |

708 | 61 | "m" |

709 | 58,7 | "m" |

710 | 55,5 | "m" |

711 | 51,7 | "m" |

712 | 49,2 | "m" |

713 | 48,8 | 40,4 |

714 | 47,9 | "m" |

715 | 46,2 | "m" |

716 | 45,6 | 9,8 |

717 | 45,6 | 34,5 |

718 | 45,5 | 37,1 |

719 | 43,8 | "m" |

720 | 41,9 | "m" |

721 | 41,3 | "m" |

722 | 41,4 | "m" |

723 | 41,2 | "m" |

724 | 41,8 | "m" |

725 | 41,8 | "m" |

726 | 43,2 | 17,4 |

727 | 45 | 29 |

728 | 44,2 | "m" |

729 | 43,9 | "m" |

730 | 38 | 10,7 |

731 | 56,8 | "m" |

732 | 57,1 | "m" |

733 | 52 | "m" |

734 | 44,4 | "m" |

735 | 40,2 | "m" |

736 | 39,2 | 16,5 |

737 | 38,9 | 73,2 |

738 | 39,9 | 89,8 |

739 | 42,3 | 98,6 |

740 | 43,7 | 98,8 |

741 | 45,5 | 99,1 |

742 | 45,6 | 99,2 |

743 | 48,1 | 99,7 |

744 | 49 | 100 |

745 | 49,8 | 99,9 |

746 | 49,8 | 99,9 |

747 | 51,9 | 99,5 |

748 | 52,3 | 99,4 |

749 | 53,3 | 99,3 |

750 | 52,9 | 99,3 |

751 | 54,3 | 99,2 |

752 | 55,5 | 99,1 |

753 | 56,7 | 99 |

754 | 61,7 | 98,8 |

755 | 64,3 | 47,4 |

756 | 64,7 | 1,8 |

757 | 66,2 | "m" |

758 | 49,1 | "m" |

759 | 52,1 | 46 |

760 | 52,6 | 61 |

761 | 52,9 | 0 |

762 | 52,3 | 20,4 |

763 | 54,2 | 56,7 |

764 | 55,4 | 59,8 |

765 | 56,1 | 49,2 |

766 | 56,8 | 33,7 |

767 | 57,2 | 96 |

768 | 58,6 | 98,9 |

769 | 59,5 | 98,8 |

770 | 61,2 | 98,8 |

771 | 62,1 | 98,8 |

772 | 62,7 | 98,8 |

773 | 62,8 | 98,8 |

774 | 64 | 98,9 |

775 | 63,2 | 46,3 |

776 | 62,4 | "m" |

777 | 60,3 | "m" |

778 | 58,7 | "m" |

779 | 57,2 | "m" |

780 | 56,1 | "m" |

781 | 56 | 9,3 |

782 | 55,2 | 26,3 |

783 | 54,8 | 42,8 |

784 | 55,7 | 47,1 |

785 | 56,6 | 52,4 |

786 | 58 | 50,3 |

787 | 58,6 | 20,6 |

788 | 58,7 | "m" |

789 | 59,3 | "m" |

790 | 58,6 | "m" |

791 | 60,5 | 9,7 |

792 | 59,2 | 9,6 |

793 | 59,9 | 9,6 |

794 | 59,6 | 9,6 |

795 | 59,9 | 6,2 |

796 | 59,9 | 9,6 |

797 | 60,5 | 13,1 |

798 | 60,3 | 20,7 |

799 | 59,9 | 31 |

800 | 60,5 | 42 |

801 | 61,5 | 52,5 |

802 | 60,9 | 51,4 |

803 | 61,2 | 57,7 |

804 | 62,8 | 98,8 |

805 | 63,4 | 96,1 |

806 | 64,6 | 45,4 |

807 | 64,1 | 5 |

808 | 63 | 3,2 |

809 | 62,7 | 14,9 |

810 | 63,5 | 35,8 |

811 | 64,1 | 73,3 |

812 | 64,3 | 37,4 |

813 | 64,1 | 21 |

814 | 63,7 | 21 |

815 | 62,9 | 18 |

816 | 62,4 | 32,7 |

817 | 61,7 | 46,2 |

818 | 59,8 | 45,1 |

819 | 57,4 | 43,9 |

820 | 54,8 | 42,8 |

821 | 54,3 | 65,2 |

822 | 52,9 | 62,1 |

823 | 52,4 | 30,6 |

824 | 50,4 | "m" |

825 | 48,6 | "m" |

826 | 47,9 | "m" |

827 | 46,8 | "m" |

828 | 46,9 | 9,4 |

829 | 49,5 | 41,7 |

830 | 50,5 | 37,8 |

831 | 52,3 | 20,4 |

832 | 54,1 | 30,7 |

833 | 56,3 | 41,8 |

834 | 58,7 | 26,5 |

835 | 57,3 | "m" |

836 | 59 | "m" |

837 | 59,8 | "m" |

838 | 60,3 | "m" |

839 | 61,2 | "m" |

840 | 61,8 | "m" |

841 | 62,5 | "m" |

842 | 62,4 | "m" |

843 | 61,5 | "m" |

844 | 63,7 | "m" |

845 | 61,9 | "m" |

846 | 61,6 | 29,7 |

847 | 60,3 | "m" |

848 | 59,2 | "m" |

849 | 57,3 | "m" |

850 | 52,3 | "m" |

851 | 49,3 | "m" |

852 | 47,3 | "m" |

853 | 46,3 | 38,8 |

854 | 46,8 | 35,1 |

855 | 46,6 | "m" |

856 | 44,3 | "m" |

857 | 43,1 | "m" |

858 | 42,4 | 2,1 |

859 | 41,8 | 2,4 |

860 | 43,8 | 68,8 |

861 | 44,6 | 89,2 |

862 | 46 | 99,2 |

863 | 46,9 | 99,4 |

864 | 47,9 | 99,7 |

865 | 50,2 | 99,8 |

866 | 51,2 | 99,6 |

867 | 52,3 | 99,4 |

868 | 53 | 99,3 |

869 | 54,2 | 99,2 |

870 | 55,5 | 99,1 |

871 | 56,7 | 99 |

872 | 57,3 | 98,9 |

873 | 58 | 98,9 |

874 | 60,5 | 31,1 |

875 | 60,2 | "m" |

876 | 60,3 | "m" |

877 | 60,5 | 6,3 |

878 | 61,4 | 19,3 |

879 | 60,3 | 1,2 |

880 | 60,5 | 2,9 |

881 | 61,2 | 34,1 |

882 | 61,6 | 13,2 |

883 | 61,5 | 16,4 |

884 | 61,2 | 16,4 |

885 | 61,3 | "m" |

886 | 63,1 | "m" |

887 | 63,2 | 4,8 |

888 | 62,3 | 22,3 |

889 | 62 | 38,5 |

890 | 61,6 | 29,6 |

891 | 61,6 | 26,6 |

892 | 61,8 | 28,1 |

893 | 62 | 29,6 |

894 | 62 | 16,3 |

895 | 61,1 | "m" |

896 | 61,2 | "m" |

897 | 60,7 | 19,2 |

898 | 60,7 | 32,5 |

899 | 60,9 | 17,8 |

900 | 60,1 | 19,2 |

901 | 59,3 | 38,2 |

902 | 59,9 | 45 |

903 | 59,4 | 32,4 |

904 | 59,2 | 23,5 |

905 | 59,5 | 40,8 |

906 | 58,3 | "m" |

907 | 58,2 | "m" |

908 | 57,6 | "m" |

909 | 57,1 | "m" |

910 | 57 | 0,6 |

911 | 57 | 26,3 |

912 | 56,5 | 29,2 |

913 | 56,3 | 20,5 |

914 | 56,1 | "m" |

915 | 55,2 | "m" |

916 | 54,7 | 17,5 |

917 | 55,2 | 29,2 |

918 | 55,2 | 29,2 |

919 | 55,9 | 16 |

920 | 55,9 | 26,3 |

921 | 56,1 | 36,5 |

922 | 55,8 | 19 |

923 | 55,9 | 9,2 |

924 | 55,8 | 21,9 |

925 | 56,4 | 42,8 |

926 | 56,4 | 38 |

927 | 56,4 | 11 |

928 | 56,4 | 35,1 |

929 | 54 | 7,3 |

930 | 53,4 | 5,4 |

931 | 52,3 | 27,6 |

932 | 52,1 | 32 |

933 | 52,3 | 33,4 |

934 | 52,2 | 34,9 |

935 | 52,8 | 60,1 |

936 | 53,7 | 69,7 |

937 | 54 | 70,7 |

938 | 55,1 | 71,7 |

939 | 55,2 | 46 |

940 | 54,7 | 12,6 |

941 | 52,5 | 0 |

942 | 51,8 | 24,7 |

943 | 51,4 | 43,9 |

944 | 50,9 | 71,1 |

945 | 51,2 | 76,8 |

946 | 50,3 | 87,5 |

947 | 50,2 | 99,8 |

948 | 50,9 | 100 |

949 | 49,9 | 99,7 |

950 | 50,9 | 100 |

951 | 49,8 | 99,7 |

952 | 50,4 | 99,8 |

953 | 50,4 | 99,8 |

954 | 49,7 | 99,7 |

955 | 51 | 100 |

956 | 50,3 | 99,8 |

957 | 50,2 | 99,8 |

958 | 49,9 | 99,7 |

959 | 50,9 | 100 |

960 | 50 | 99,7 |

961 | 50,2 | 99,8 |

962 | 50,2 | 99,8 |

963 | 49,9 | 99,7 |

964 | 50,4 | 99,8 |

965 | 50,2 | 99,8 |

966 | 50,3 | 99,8 |

967 | 49,9 | 99,7 |

968 | 51,1 | 100 |

969 | 50,6 | 99,9 |

970 | 49,9 | 99,7 |

971 | 49,6 | 99,6 |

972 | 49,4 | 99,6 |

973 | 49 | 99,5 |

974 | 49,8 | 99,7 |

975 | 50,9 | 100 |

976 | 50,4 | 99,8 |

977 | 49,8 | 99,7 |

978 | 49,1 | 99,5 |

979 | 50,4 | 99,8 |

980 | 49,8 | 99,7 |

981 | 49,3 | 99,5 |

982 | 49,1 | 99,5 |

983 | 49,9 | 99,7 |

984 | 49,1 | 99,5 |

985 | 50,4 | 99,8 |

986 | 50,9 | 100 |

987 | 51,4 | 99,9 |

988 | 51,5 | 99,9 |

989 | 52,2 | 99,7 |

990 | 52,8 | 74,1 |

991 | 53,3 | 46 |

992 | 53,6 | 36,4 |

993 | 53,4 | 33,5 |

994 | 53,9 | 58,9 |

995 | 55,2 | 73,8 |

996 | 55,8 | 52,4 |

997 | 55,7 | 9,2 |

998 | 55,8 | 2,2 |

999 | 56,4 | 33,6 |

1000 | 55,4 | "m" |

1001 | 55,2 | "m" |

1002 | 55,8 | 26,3 |

1003 | 55,8 | 23,3 |

1004 | 56,4 | 50,2 |

1005 | 57,6 | 68,3 |

1006 | 58,8 | 90,2 |

1007 | 59,9 | 98,9 |

1008 | 62,3 | 98,8 |

1009 | 63,1 | 74,4 |

1010 | 63,7 | 49,4 |

1011 | 63,3 | 9,8 |

1012 | 48 | 0 |

1013 | 47,9 | 73,5 |

1014 | 49,9 | 99,7 |

1015 | 49,9 | 48,8 |

1016 | 49,6 | 2,3 |

1017 | 49,9 | "m" |

1018 | 49,3 | "m" |

1019 | 49,7 | 47,5 |

1020 | 49,1 | "m" |

1021 | 49,4 | "m" |

1022 | 48,3 | "m" |

1023 | 49,4 | "m" |

1024 | 48,5 | "m" |

1025 | 48,7 | "m" |

1026 | 48,7 | "m" |

1027 | 49,1 | "m" |

1028 | 49 | "m" |

1029 | 49,8 | "m" |

1030 | 48,7 | "m" |

1031 | 48,5 | "m" |

1032 | 49,3 | 31,3 |

1033 | 49,7 | 45,3 |

1034 | 48,3 | 44,5 |

1035 | 49,8 | 61 |

1036 | 49,4 | 64,3 |

1037 | 49,8 | 64,4 |

1038 | 50,5 | 65,6 |

1039 | 50,3 | 64,5 |

1040 | 51,2 | 82,9 |

1041 | 50,5 | 86 |

1042 | 50,6 | 89 |

1043 | 50,4 | 81,4 |

1044 | 49,9 | 49,9 |

1045 | 49,1 | 20,1 |

1046 | 47,9 | 24 |

1047 | 48,1 | 36,2 |

1048 | 47,5 | 34,5 |

1049 | 46,9 | 30,3 |

1050 | 47,7 | 53,5 |

1051 | 46,9 | 61,6 |

1052 | 46,5 | 73,6 |

1053 | 48 | 84,6 |

1054 | 47,2 | 87,7 |

1055 | 48,7 | 80 |

1056 | 48,7 | 50,4 |

1057 | 47,8 | 38,6 |

1058 | 48,8 | 63,1 |

1059 | 47,4 | 5 |

1060 | 47,3 | 47,4 |

1061 | 47,3 | 49,8 |

1062 | 46,9 | 23,9 |

1063 | 46,7 | 44,6 |

1064 | 46,8 | 65,2 |

1065 | 46,9 | 60,4 |

1066 | 46,7 | 61,5 |

1067 | 45,5 | "m" |

1068 | 45,5 | "m" |

1069 | 44,2 | "m" |

1070 | 43 | "m" |

1071 | 42,5 | "m" |

1072 | 41 | "m" |

1073 | 39,9 | "m" |

1074 | 39,9 | 38,2 |

1075 | 40,1 | 48,1 |

1076 | 39,9 | 48 |

1077 | 39,4 | 59,3 |

1078 | 43,8 | 19,8 |

1079 | 52,9 | 0 |

1080 | 52,8 | 88,9 |

1081 | 53,4 | 99,5 |

1082 | 54,7 | 99,3 |

1083 | 56,3 | 99,1 |

1084 | 57,5 | 99 |

1085 | 59 | 98,9 |

1086 | 59,8 | 98,9 |

1087 | 60,1 | 98,9 |

1088 | 61,8 | 48,3 |

1089 | 61,8 | 55,6 |

1090 | 61,7 | 59,8 |

1091 | 62 | 55,6 |

1092 | 62,3 | 29,6 |

1093 | 62 | 19,3 |

1094 | 61,3 | 7,9 |

1095 | 61,1 | 19,2 |

1096 | 61,2 | 43 |

1097 | 61,1 | 59,7 |

1098 | 61,1 | 98,8 |

1099 | 61,3 | 98,8 |

1100 | 61,3 | 26,6 |

1101 | 60,4 | "m" |

1102 | 58,8 | "m" |

1103 | 57,7 | "m" |

1104 | 56 | "m" |

1105 | 54,7 | "m" |

1106 | 53,3 | "m" |

1107 | 52,6 | 23,2 |

1108 | 53,4 | 84,2 |

1109 | 53,9 | 99,4 |

1110 | 54,9 | 99,3 |

1111 | 55,8 | 99,2 |

1112 | 57,1 | 99 |

1113 | 56,5 | 99,1 |

1114 | 58,9 | 98,9 |

1115 | 58,7 | 98,9 |

1116 | 59,8 | 98,9 |

1117 | 61 | 98,8 |

1118 | 60,7 | 19,2 |

1119 | 59,4 | "m" |

1120 | 57,9 | "m" |

1121 | 57,6 | "m" |

1122 | 56,3 | "m" |

1123 | 55 | "m" |

1124 | 53,7 | "m" |

1125 | 52,1 | "m" |

1126 | 51,1 | "m" |

1127 | 49,7 | 25,8 |

1128 | 49,1 | 46,1 |

1129 | 48,7 | 46,9 |

1130 | 48,2 | 46,7 |

1131 | 48 | 70 |

1132 | 48 | 70 |

1133 | 47,2 | 67,6 |

1134 | 47,3 | 67,6 |

1135 | 46,6 | 74,7 |

1136 | 47,4 | 13 |

1137 | 46,3 | "m" |

1138 | 45,4 | "m" |

1139 | 45,5 | 24,8 |

1140 | 44,8 | 73,8 |

1141 | 46,6 | 99 |

1142 | 46,3 | 98,9 |

1143 | 48,5 | 99,4 |

1144 | 49,9 | 99,7 |

1145 | 49,1 | 99,5 |

1146 | 49,1 | 99,5 |

1147 | 51 | 100 |

1148 | 51,5 | 99,9 |

1149 | 50,9 | 100 |

1150 | 51,6 | 99,9 |

1151 | 52,1 | 99,7 |

1152 | 50,9 | 100 |

1153 | 52,2 | 99,7 |

1154 | 51,5 | 98,3 |

1155 | 51,5 | 47,2 |

1156 | 50,8 | 78,4 |

1157 | 50,3 | 83 |

1158 | 50,3 | 31,7 |

1159 | 49,3 | 31,3 |

1160 | 48,8 | 21,5 |

1161 | 47,8 | 59,4 |

1162 | 48,1 | 77,1 |

1163 | 48,4 | 87,6 |

1164 | 49,6 | 87,5 |

1165 | 51 | 81,4 |

1166 | 51,6 | 66,7 |

1167 | 53,3 | 63,2 |

1168 | 55,2 | 62 |

1169 | 55,7 | 43,9 |

1170 | 56,4 | 30,7 |

1171 | 56,8 | 23,4 |

1172 | 57 | "m" |

1173 | 57,6 | "m" |

1174 | 56,9 | "m" |

1175 | 56,4 | 4 |

1176 | 57 | 23,4 |

1177 | 56,4 | 41,7 |

1178 | 57 | 49,2 |

1179 | 57,7 | 56,6 |

1180 | 58,6 | 56,6 |

1181 | 58,9 | 64 |

1182 | 59,4 | 68,2 |

1183 | 58,8 | 71,4 |

1184 | 60,1 | 71,3 |

1185 | 60,6 | 79,1 |

1186 | 60,7 | 83,3 |

1187 | 60,7 | 77,1 |

1188 | 60 | 73,5 |

1189 | 60,2 | 55,5 |

1190 | 59,7 | 54,4 |

1191 | 59,8 | 73,3 |

1192 | 59,8 | 77,9 |

1193 | 59,8 | 73,9 |

1194 | 60 | 76,5 |

1195 | 59,5 | 82,3 |

1196 | 59,9 | 82,8 |

1197 | 59,8 | 65,8 |

1198 | 59 | 48,6 |

1199 | 58,9 | 62,2 |

1200 | 59,1 | 70,4 |

1201 | 58,9 | 62,1 |

1202 | 58,4 | 67,4 |

1203 | 58,7 | 58,9 |

1204 | 58,3 | 57,7 |

1205 | 57,5 | 57,8 |

1206 | 57,2 | 57,6 |

1207 | 57,1 | 42,6 |

1208 | 57 | 70,1 |

1209 | 56,4 | 59,6 |

1210 | 56,7 | 39 |

1211 | 55,9 | 68,1 |

1212 | 56,3 | 79,1 |

1213 | 56,7 | 89,7 |

1214 | 56 | 89,4 |

1215 | 56 | 93,1 |

1216 | 56,4 | 93,1 |

1217 | 56,7 | 94,4 |

1218 | 56,9 | 94,8 |

1219 | 57 | 94,1 |

1220 | 57,7 | 94,3 |

1221 | 57,5 | 93,7 |

1222 | 58,4 | 93,2 |

1223 | 58,7 | 93,2 |

1224 | 58,2 | 93,7 |

1225 | 58,5 | 93,1 |

1226 | 58,8 | 86,2 |

1227 | 59 | 72,9 |

1228 | 58,2 | 59,9 |

1229 | 57,6 | 8,5 |

1230 | 57,1 | 47,6 |

1231 | 57,2 | 74,4 |

1232 | 57 | 79,1 |

1233 | 56,7 | 67,2 |

1234 | 56,8 | 69,1 |

1235 | 56,9 | 71,3 |

1236 | 57 | 77,3 |

1237 | 57,4 | 78,2 |

1238 | 57,3 | 70,6 |

1239 | 57,7 | 64 |

1240 | 57,5 | 55,6 |

1241 | 58,6 | 49,6 |

1242 | 58,2 | 41,1 |

1243 | 58,8 | 40,6 |

1244 | 58,3 | 21,1 |

1245 | 58,7 | 24,9 |

1246 | 59,1 | 24,8 |

1247 | 58,6 | "m" |

1248 | 58,8 | "m" |

1249 | 58,8 | "m" |

1250 | 58,7 | "m" |

1251 | 59,1 | "m" |

1252 | 59,1 | "m" |

1253 | 59,4 | "m" |

1254 | 60,6 | 2,6 |

1255 | 59,6 | "m" |

1256 | 60,1 | "m" |

1257 | 60,6 | "m" |

1258 | 59,6 | 4,1 |

1259 | 60,7 | 7,1 |

1260 | 60,5 | "m" |

1261 | 59,7 | "m" |

1262 | 59,6 | "m" |

1263 | 59,8 | "m" |

1264 | 59,6 | 4,9 |

1265 | 60,1 | 5,9 |

1266 | 59,9 | 6,1 |

1267 | 59,7 | "m" |

1268 | 59,6 | "m" |

1269 | 59,7 | 22 |

1270 | 59,8 | 10,3 |

1271 | 59,9 | 10 |

1272 | 60,6 | 6,2 |

1273 | 60,5 | 7,3 |

1274 | 60,2 | 14,8 |

1275 | 60,6 | 8,2 |

1276 | 60,6 | 5,5 |

1277 | 61 | 14,3 |

1278 | 61 | 12 |

1279 | 61,3 | 34,2 |

1280 | 61,2 | 17,1 |

1281 | 61,5 | 15,7 |

1282 | 61 | 9,5 |

1283 | 61,1 | 9,2 |

1284 | 60,5 | 4,3 |

1285 | 60,2 | 7,8 |

1286 | 60,2 | 5,9 |

1287 | 60,2 | 5,3 |

1288 | 59,9 | 4,6 |

1289 | 59,4 | 21,5 |

1290 | 59,6 | 15,8 |

1291 | 59,3 | 10,1 |

1292 | 58,9 | 9,4 |

1293 | 58,8 | 9 |

1294 | 58,9 | 35,4 |

1295 | 58,9 | 30,7 |

1296 | 58,9 | 25,9 |

1297 | 58,7 | 22,9 |

1298 | 58,7 | 24,4 |

1299 | 59,3 | 61 |

1300 | 60,1 | 56 |

1301 | 60,5 | 50,6 |

1302 | 59,5 | 16,2 |

1303 | 59,7 | 50 |

1304 | 59,7 | 31,4 |

1305 | 60,1 | 43,1 |

1306 | 60,8 | 38,4 |

1307 | 60,9 | 40,2 |

1308 | 61,3 | 49,7 |

1309 | 61,8 | 45,9 |

1310 | 62 | 45,9 |

1311 | 62,2 | 45,8 |

1312 | 62,6 | 46,8 |

1313 | 62,7 | 44,3 |

1314 | 62,9 | 44,4 |

1315 | 63,1 | 43,7 |

1316 | 63,5 | 46,1 |

1317 | 63,6 | 40,7 |

1318 | 64,3 | 49,5 |

1319 | 63,7 | 27 |

1320 | 63,8 | 15 |

1321 | 63,6 | 18,7 |

1322 | 63,4 | 8,4 |

1323 | 63,2 | 8,7 |

1324 | 63,3 | 21,6 |

1325 | 62,9 | 19,7 |

1326 | 63 | 22,1 |

1327 | 63,1 | 20,3 |

1328 | 61,8 | 19,1 |

1329 | 61,6 | 17,1 |

1330 | 61 | 0 |

1331 | 61,2 | 22 |

1332 | 60,8 | 40,3 |

1333 | 61,1 | 34,3 |

1334 | 60,7 | 16,1 |

1335 | 60,6 | 16,6 |

1336 | 60,5 | 18,5 |

1337 | 60,6 | 29,8 |

1338 | 60,9 | 19,5 |

1339 | 60,9 | 22,3 |

1340 | 61,4 | 35,8 |

1341 | 61,3 | 42,9 |

1342 | 61,5 | 31 |

1343 | 61,3 | 19,2 |

1344 | 61 | 9,3 |

1345 | 60,8 | 44,2 |

1346 | 60,9 | 55,3 |

1347 | 61,2 | 56 |

1348 | 60,9 | 60,1 |

1349 | 60,7 | 59,1 |

1350 | 60,9 | 56,8 |

1351 | 60,7 | 58,1 |

1352 | 59,6 | 78,4 |

1353 | 59,6 | 84,6 |

1354 | 59,4 | 66,6 |

1355 | 59,3 | 75,5 |

1356 | 58,9 | 49,6 |

1357 | 59,1 | 75,8 |

1358 | 59 | 77,6 |

1359 | 59 | 67,8 |

1360 | 59 | 56,7 |

1361 | 58,8 | 54,2 |

1362 | 58,9 | 59,6 |

1363 | 58,9 | 60,8 |

1364 | 59,3 | 56,1 |

1365 | 58,9 | 48,5 |

1366 | 59,3 | 42,9 |

1367 | 59,4 | 41,4 |

1368 | 59,6 | 38,9 |

1369 | 59,4 | 32,9 |

1370 | 59,3 | 30,6 |

1371 | 59,4 | 30 |

1372 | 59,4 | 25,3 |

1373 | 58,8 | 18,6 |

1374 | 59,1 | 18 |

1375 | 58,5 | 10,6 |

1376 | 58,8 | 10,5 |

1377 | 58,5 | 8,2 |

1378 | 58,7 | 13,7 |

1379 | 59,1 | 7,8 |

1380 | 59,1 | 6 |

1381 | 59,1 | 6 |

1382 | 59,4 | 13,1 |

1383 | 59,7 | 22,3 |

1384 | 60,7 | 10,5 |

1385 | 59,8 | 9,8 |

1386 | 60,2 | 8,8 |

1387 | 59,9 | 8,7 |

1388 | 61 | 9,1 |

1389 | 60,6 | 28,2 |

1390 | 60,6 | 22 |

1391 | 59,6 | 23,2 |

1392 | 59,6 | 19 |

1393 | 60,6 | 38,4 |

1394 | 59,8 | 41,6 |

1395 | 60 | 47,3 |

1396 | 60,5 | 55,4 |

1397 | 60,9 | 58,7 |

1398 | 61,3 | 37,9 |

1399 | 61,2 | 38,3 |

1400 | 61,4 | 58,7 |

1401 | 61,3 | 51,3 |

1402 | 61,4 | 71,1 |

1403 | 61,1 | 51 |

1404 | 61,5 | 56,6 |

1405 | 61 | 60,6 |

1406 | 61,1 | 75,4 |

1407 | 61,4 | 69,4 |

1408 | 61,6 | 69,9 |

1409 | 61,7 | 59,6 |

1410 | 61,8 | 54,8 |

1411 | 61,6 | 53,6 |

1412 | 61,3 | 53,5 |

1413 | 61,3 | 52,9 |

1414 | 61,2 | 54,1 |

1415 | 61,3 | 53,2 |

1416 | 61,2 | 52,2 |

1417 | 61,2 | 52,3 |

1418 | 61 | 48 |

1419 | 60,9 | 41,5 |

1420 | 61 | 32,2 |

1421 | 60,7 | 22 |

1422 | 60,7 | 23,3 |

1423 | 60,8 | 38,8 |

1424 | 61 | 40,7 |

1425 | 61 | 30,6 |

1426 | 61,3 | 62,6 |

1427 | 61,7 | 55,9 |

1428 | 62,3 | 43,4 |

1429 | 62,3 | 37,4 |

1430 | 62,3 | 35,7 |

1431 | 62,8 | 34,4 |

1432 | 62,8 | 31,5 |

1433 | 62,9 | 31,7 |

1434 | 62,9 | 29,9 |

1435 | 62,8 | 29,4 |

1436 | 62,7 | 28,7 |

1437 | 61,5 | 14,7 |

1438 | 61,9 | 17,2 |

1439 | 61,5 | 6,1 |

1440 | 61 | 9,9 |

1441 | 60,9 | 4,8 |

1442 | 60,6 | 11,1 |

1443 | 60,3 | 6,9 |

1444 | 60,8 | 7 |

1445 | 60,2 | 9,2 |

1446 | 60,5 | 21,7 |

1447 | 60,2 | 22,4 |

1448 | 60,7 | 31,6 |

1449 | 60,9 | 28,9 |

1450 | 59,6 | 21,7 |

1451 | 60,2 | 18 |

1452 | 59,5 | 16,7 |

1453 | 59,8 | 15,7 |

1454 | 59,6 | 15,7 |

1455 | 59,3 | 15,7 |

1456 | 59 | 7,5 |

1457 | 58,8 | 7,1 |

1458 | 58,7 | 16,5 |

1459 | 59,2 | 50,7 |

1460 | 59,7 | 60,2 |

1461 | 60,4 | 44 |

1462 | 60,2 | 35,3 |

1463 | 60,4 | 17,1 |

1464 | 59,9 | 13,5 |

1465 | 59,9 | 12,8 |

1466 | 59,6 | 14,8 |

1467 | 59,4 | 15,9 |

1468 | 59,4 | 22 |

1469 | 60,4 | 38,4 |

1470 | 59,5 | 38,8 |

1471 | 59,3 | 31,9 |

1472 | 60,9 | 40,8 |

1473 | 60,7 | 39 |

1474 | 60,9 | 30,1 |

1475 | 61 | 29,3 |

1476 | 60,6 | 28,4 |

1477 | 60,9 | 36,3 |

1478 | 60,8 | 30,5 |

1479 | 60,7 | 26,7 |

1480 | 60,1 | 4,7 |

1481 | 59,9 | 0 |

1482 | 60,4 | 36,2 |

1483 | 60,7 | 32,5 |

1484 | 59,9 | 3,1 |

1485 | 59,7 | "m" |

1486 | 59,5 | "m" |

1487 | 59,2 | "m" |

1488 | 58,8 | 0,6 |

1489 | 58,7 | "m" |

1490 | 58,7 | "m" |

1491 | 57,9 | "m" |

1492 | 58,2 | "m" |

1493 | 57,6 | "m" |

1494 | 58,3 | 9,5 |

1495 | 57,2 | 6 |

1496 | 57,4 | 27,3 |

1497 | 58,3 | 59,9 |

1498 | 58,3 | 7,3 |

1499 | 58,8 | 21,7 |

1500 | 58,8 | 38,9 |

1501 | 59,4 | 26,2 |

1502 | 59,1 | 25,5 |

1503 | 59,1 | 26 |

1504 | 59 | 39,1 |

1505 | 59,5 | 52,3 |

1506 | 59,4 | 31 |

1507 | 59,4 | 27 |

1508 | 59,4 | 29,8 |

1509 | 59,4 | 23,1 |

1510 | 58,9 | 16 |

1511 | 59 | 31,5 |

1512 | 58,8 | 25,9 |

1513 | 58,9 | 40,2 |

1514 | 58,8 | 28,4 |

1515 | 58,9 | 38,9 |

1516 | 59,1 | 35,3 |

1517 | 58,8 | 30,3 |

1518 | 59 | 19 |

1519 | 58,7 | 3 |

1520 | 57,9 | 0 |

1521 | 58 | 2,4 |

1522 | 57,1 | "m" |

1523 | 56,7 | "m" |

1524 | 56,7 | 5,3 |

1525 | 56,6 | 2,1 |

1526 | 56,8 | "m" |

1527 | 56,3 | "m" |

1528 | 56,3 | "m" |

1529 | 56 | "m" |

1530 | 56,7 | "m" |

1531 | 56,6 | 3,8 |

1532 | 56,9 | "m" |

1533 | 56,9 | "m" |

1534 | 57,4 | "m" |

1535 | 57,4 | "m" |

1536 | 58,3 | 13,9 |

1537 | 58,5 | "m" |

1538 | 59,1 | "m" |

1539 | 59,4 | "m" |

1540 | 59,6 | "m" |

1541 | 59,5 | "m" |

1542 | 59,6 | 0,5 |

1543 | 59,3 | 9,2 |

1544 | 59,4 | 11,2 |

1545 | 59,1 | 26,8 |

1546 | 59 | 11,7 |

1547 | 58,8 | 6,4 |

1548 | 58,7 | 5 |

1549 | 57,5 | "m" |

1550 | 57,4 | "m" |

1551 | 57,1 | 1,1 |

1552 | 57,1 | 0 |

1553 | 57 | 4,5 |

1554 | 57,1 | 3,7 |

1555 | 57,3 | 3,3 |

1556 | 57,3 | 16,8 |

1557 | 58,2 | 29,3 |

1558 | 58,7 | 12,5 |

1559 | 58,3 | 12,2 |

1560 | 58,6 | 12,7 |

1561 | 59 | 13,6 |

1562 | 59,8 | 21,9 |

1563 | 59,3 | 20,9 |

1564 | 59,7 | 19,2 |

1565 | 60,1 | 15,9 |

1566 | 60,7 | 16,7 |

1567 | 60,7 | 18,1 |

1568 | 60,7 | 40,6 |

1569 | 60,7 | 59,7 |

1570 | 61,1 | 66,8 |

1571 | 61,1 | 58,8 |

1572 | 60,8 | 64,7 |

1573 | 60,1 | 63,6 |

1574 | 60,7 | 83,2 |

1575 | 60,4 | 82,2 |

1576 | 60 | 80,5 |

1577 | 59,9 | 78,7 |

1578 | 60,8 | 67,9 |

1579 | 60,4 | 57,7 |

1580 | 60,2 | 60,6 |

1581 | 59,6 | 72,7 |

1582 | 59,9 | 73,6 |

1583 | 59,8 | 74,1 |

1584 | 59,6 | 84,6 |

1585 | 59,4 | 76,1 |

1586 | 60,1 | 76,9 |

1587 | 59,5 | 84,6 |

1588 | 59,8 | 77,5 |

1589 | 60,6 | 67,9 |

1590 | 59,3 | 47,3 |

1591 | 59,3 | 43,1 |

1592 | 59,4 | 38,3 |

1593 | 58,7 | 38,2 |

1594 | 58,8 | 39,2 |

1595 | 59,1 | 67,9 |

1596 | 59,7 | 60,5 |

1597 | 59,5 | 32,9 |

1598 | 59,6 | 20 |

1599 | 59,6 | 34,4 |

1600 | 59,4 | 23,9 |

1601 | 59,6 | 15,7 |

1602 | 59,9 | 41 |

1603 | 60,5 | 26,3 |

1604 | 59,6 | 14 |

1605 | 59,7 | 21,2 |

1606 | 60,9 | 19,6 |

1607 | 60,1 | 34,3 |

1608 | 59,9 | 27 |

1609 | 60,8 | 25,6 |

1610 | 60,6 | 26,3 |

1611 | 60,9 | 26,1 |

1612 | 61,1 | 38 |

1613 | 61,2 | 31,6 |

1614 | 61,4 | 30,6 |

1615 | 61,7 | 29,6 |

1616 | 61,5 | 28,8 |

1617 | 61,7 | 27,8 |

1618 | 62,2 | 20,3 |

1619 | 61,4 | 19,6 |

1620 | 61,8 | 19,7 |

1621 | 61,8 | 18,7 |

1622 | 61,6 | 17,7 |

1623 | 61,7 | 8,7 |

1624 | 61,7 | 1,4 |

1625 | 61,7 | 5,9 |

1626 | 61,2 | 8,1 |

1627 | 61,9 | 45,8 |

1628 | 61,4 | 31,5 |

1629 | 61,7 | 22,3 |

1630 | 62,4 | 21,7 |

1631 | 62,8 | 21,9 |

1632 | 62,2 | 22,2 |

1633 | 62,5 | 31 |

1634 | 62,3 | 31,3 |

1635 | 62,6 | 31,7 |

1636 | 62,3 | 22,8 |

1637 | 62,7 | 12,6 |

1638 | 62,2 | 15,2 |

1639 | 61,9 | 32,6 |

1640 | 62,5 | 23,1 |

1641 | 61,7 | 19,4 |

1642 | 61,7 | 10,8 |

1643 | 61,6 | 10,2 |

1644 | 61,4 | "m" |

1645 | 60,8 | "m" |

1646 | 60,7 | "m" |

1647 | 61 | 12,4 |

1648 | 60,4 | 5,3 |

1649 | 61 | 13,1 |

1650 | 60,7 | 29,6 |

1651 | 60,5 | 28,9 |

1652 | 60,8 | 27,1 |

1653 | 61,2 | 27,3 |

1654 | 60,9 | 20,6 |

1655 | 61,1 | 13,9 |

1656 | 60,7 | 13,4 |

1657 | 61,3 | 26,1 |

1658 | 60,9 | 23,7 |

1659 | 61,4 | 32,1 |

1660 | 61,7 | 33,5 |

1661 | 61,8 | 34,1 |

1662 | 61,7 | 17 |

1663 | 61,7 | 2,5 |

1664 | 61,5 | 5,9 |

1665 | 61,3 | 14,9 |

1666 | 61,5 | 17,2 |

1667 | 61,1 | "m" |

1668 | 61,4 | "m" |

1669 | 61,4 | 8,8 |

1670 | 61,3 | 8,8 |

1671 | 61 | 18 |

1672 | 61,5 | 13 |

1673 | 61 | 3,7 |

1674 | 60,9 | 3,1 |

1675 | 60,9 | 4,7 |

1676 | 60,6 | 4,1 |

1677 | 60,6 | 6,7 |

1678 | 60,6 | 12,8 |

1679 | 60,7 | 11,9 |

1680 | 60,6 | 12,4 |

1681 | 60,1 | 12,4 |

1682 | 60,5 | 12 |

1683 | 60,4 | 11,8 |

1684 | 59,9 | 12,4 |

1685 | 59,6 | 12,4 |

1686 | 59,6 | 9,1 |

1687 | 59,9 | 0 |

1688 | 59,9 | 20,4 |

1689 | 59,8 | 4,4 |

1690 | 59,4 | 3,1 |

1691 | 59,5 | 26,3 |

1692 | 59,6 | 20,1 |

1693 | 59,4 | 35 |

1694 | 60,9 | 22,1 |

1695 | 60,5 | 12,2 |

1696 | 60,1 | 11 |

1697 | 60,1 | 8,2 |

1698 | 60,5 | 6,7 |

1699 | 60 | 5,1 |

1700 | 60 | 5,1 |

1701 | 60 | 9 |

1702 | 60,1 | 5,7 |

1703 | 59,9 | 8,5 |

1704 | 59,4 | 6 |

1705 | 59,5 | 5,5 |

1706 | 59,5 | 14,2 |

1707 | 59,5 | 6,2 |

1708 | 59,4 | 10,3 |

1709 | 59,6 | 13,8 |

1710 | 59,5 | 13,9 |

1711 | 60,1 | 18,9 |

1712 | 59,4 | 13,1 |

1713 | 59,8 | 5,4 |

1714 | 59,9 | 2,9 |

1715 | 60,1 | 7,1 |

1716 | 59,6 | 12 |

1717 | 59,6 | 4,9 |

1718 | 59,4 | 22,7 |

1719 | 59,6 | 22 |

1720 | 60,1 | 17,4 |

1721 | 60,2 | 16,6 |

1722 | 59,4 | 28,6 |

1723 | 60,3 | 22,4 |

1724 | 59,9 | 20 |

1725 | 60,2 | 18,6 |

1726 | 60,3 | 11,9 |

1727 | 60,4 | 11,6 |

1728 | 60,6 | 10,6 |

1729 | 60,8 | 16 |

1730 | 60,9 | 17 |

1731 | 60,9 | 16,1 |

1732 | 60,7 | 11,4 |

1733 | 60,9 | 11,3 |

1734 | 61,1 | 11,2 |

1735 | 61,1 | 25,6 |

1736 | 61 | 14,6 |

1737 | 61 | 10,4 |

1738 | 60,6 | "m" |

1739 | 60,9 | "m" |

1740 | 60,8 | 4,8 |

1741 | 59,9 | "m" |

1742 | 59,8 | "m" |

1743 | 59,1 | "m" |

1744 | 58,8 | "m" |

1745 | 58,8 | "m" |

1746 | 58,2 | "m" |

1747 | 58,5 | 14,3 |

1748 | 57,5 | 4,4 |

1749 | 57,9 | 0 |

1750 | 57,8 | 20,9 |

1751 | 58,3 | 9,2 |

1752 | 57,8 | 8,2 |

1753 | 57,5 | 15,3 |

1754 | 58,4 | 38 |

1755 | 58,1 | 15,4 |

1756 | 58,8 | 11,8 |

1757 | 58,3 | 8,1 |

1758 | 58,3 | 5,5 |

1759 | 59 | 4,1 |

1760 | 58,2 | 4,9 |

1761 | 57,9 | 10,1 |

1762 | 58,5 | 7,5 |

1763 | 57,4 | 7 |

1764 | 58,2 | 6,7 |

1765 | 58,2 | 6,6 |

1766 | 57,3 | 17,3 |

1767 | 58 | 11,4 |

1768 | 57,5 | 47,4 |

1769 | 57,4 | 28,8 |

1770 | 58,8 | 24,3 |

1771 | 57,7 | 25,5 |

1772 | 58,4 | 35,5 |

1773 | 58,4 | 29,3 |

1774 | 59 | 33,8 |

1775 | 59 | 18,7 |

1776 | 58,8 | 9,8 |

1777 | 58,8 | 23,9 |

1778 | 59,1 | 48,2 |

1779 | 59,4 | 37,2 |

1780 | 59,6 | 29,1 |

1781 | 50 | 25 |

1782 | 40 | 20 |

1783 | 30 | 15 |

1784 | 20 | 10 |

1785 | 10 | 5 |

1786 | 0 | 0 |

1787 | 0 | 0 |

1788 | 0 | 0 |

1789 | 0 | 0 |

1790 | 0 | 0 |

1791 | 0 | 0 |

1792 | 0 | 0 |

1793 | 0 | 0 |

1794 | 0 | 0 |

1795 | 0 | 0 |

1796 | 0 | 0 |

1797 | 0 | 0 |

1798 | 0 | 0 |

1799 | 0 | 0 |

1800 | 0 | 0 |

Στο σχήμα 5 απεικονίζεται γραφικά το χρονοδιάγραμμα δυναμομέτρου για τη δοκιμή ETC.

Σχήμα 5

Χρονοδιάγραμμα δυναμομέτρου για τη δοκιμή ETC

+++++ TIFF +++++

--------------------------------------------------

Προσάρτημα 4

ΔΙΑΔΙΚΑΣΙΕΣ ΜΕΤΡΗΣΗΣ ΚΑΙ ΔΕΙΓΜΑΤΟΛΗΨΙΑΣ

1. ΕΙΣΑΓΩΓΗ

Τα αέρια, τα σωματίδια και η αιθάλη που εκπέμπονται από τον κινητήρα που υποβάλλεται σε δοκιμή μετρώνται με τις μεθόδους που περιγράφονται στο Παράρτημα V. Στα αντίστοιχα σημεία του Παραρτήματος V περιγράφονται τα προτεινόμενα αναλυτικά συστήματα για τις εκπομπές αερίων (σημείο 1), τα προτεινόμενα συστήματα αραίωσης και δειγματοληψίας σωματιδίων (σημείο 2), καθώς και τα προτεινόμενα αδιαφανειόμετρα για τη μέτρηση της αιθάλης (σημείο 3).

Στη δοκιμή ESC, προσδιορίζονται τα αέρια συστατικά των πρωτογενών καυσαερίων. Προαιρετικά, οι αέριοι ρύποι μπορούν να προσδιορίζονται σε αραιωμένα καυσαέρια, εάν χρησιμοποιείται σύστημα αραίωσης πλήρους ροής για τον προσδιορισμό των σωματιδίων. Τα σωματίδια πρέπει να προσδιορίζονται με σύστημα αραίωσης είτε μερικής είτε πλήρους ροής.

Στη δοκιμή ETC, χρησιμοποιείται μόνο σύστημα αραίωσης πλήρους ροής για τον προσδιορισμό των εκπομπών αερίων και σωματιδίων, το οποίο και θεωρείται σύστημα αναφοράς. Παρά ταύτα, η τεχνική υπηρεσία δύναται να εγκρίνει και συστήματα αραίωσης μερικής ροής, εφόσον αποδεικνύεται η ισοδυναμία τους σύμφωνα με το σημείο 6.2 του Παραρτήματος Ι και εφόσον υποβάλλεται στην ως άνω υπηρεσία λεπτομερής περιγραφή της διαδικασίας αξιολόγησης των δεδομένων και υπολογισμών.

2. ΔΥΝΑΜΟΜΕΤΡΟ ΚΑΙ ΕΞΟΠΛΙΣΜΟΣ ΤΟΥ ΘΑΛΑΜΟΥ ΔΟΚΙΜΩΝ

Για τις δοκιμές εκπομπών των κινητήρων με δυναμόμετρο κινητήρων χρησιμοποιείται ο ακόλουθος εξοπλισμός:

2.1. Δυναμόμετρο κινητήρα

Χρησιμοποιείται δυναμόμετρο κινητήρα με χαρακτηριστικά επαρκή για την εκτέλεση των κύκλων δοκιμών που περιγράφονται στα προσαρτήματα 1 και 2 του παρόντος Παραρτήματος. Το σύστημα μέτρησης στροφών πρέπει να διαθέτει ακρίβεια ± 2 % της ένδειξης. Το σύστημα μέτρησης ροπής πρέπει να διαθέτει ακρίβεια ± 3 % της ένδειξης στην περιοχή >20 % της πλήρους κλίμακας, και ακρίβεια ± 0,6 % της πλήρους κλίμακας στην περιοχή ≤ 20 % της πλήρους κλίμακας.

2.2. Λοιπά όργανα

Χρησιμοποιούνται όργανα για τη μέτρηση της κατανάλωσης καυσίμου, της κατανάλωσης αέρα, της θερμοκρασίας ψυκτικού μέσου και λιπαντικού, της πίεσης των καυσαερίων και αντίθλιψης της πολλαπλής εισαγωγής, της θερμοκρασίας των καυσαερίων, της θερμοκρασίας του αναρροφώμενου αέρα, ατμοσφαιρικής πίεσης, της υγρασίας και της θερμοκρασίας καυσίμου ανάλογα με τις απαιτήσεις. Τα όργανα αυτά πρέπει να ικανοποιούν τις απαιτήσεις που απαριθμούνται στον κατωτέρω πίνακα 8:

Πίνακας 8

Ακρίβεια των οργάνων μέτρησης

Όργανο μέτρησης | Ακρίβεια |

Κατανάλωση καυσίμου | ± 2 % της μέγιστης τιμής κινητήρα |

Κατανάλωση αέρα | ± 2 % της μέγιστης τιμής κινητήρα |

Θερμοκρασίες ≤ 600 K (327 °C) | ± 2 K απόλυτη τιμή |

Θερμοκρασίες >600 K (327 °C) | ± 1 % της ένδειξης |

Ατμοσφαιρική πίεση | ± 0,1 kPa απόλυτη τιμή |

Πίεση των καυσαερίων | ± 0,2 kPa απόλυτη τιμή |

Αντίθλιψη αναρρόφησης | ± 0,05 kPa απόλυτη τιμή |

Λοιπές πιέσεις | ± 0,1 kPa απόλυτη τιμή |

Σχετική υγρασία | ± 3 % απόλυτη τιμή |

Απόλυτη υγρασία | ± 5 % της ένδειξης |

2.3. Ροή των καυσαερίων

Για τον υπολογισμό των εκπομπών στα πρωτογενή καυσαέρια, είναι απαραίτητο να είναι γνωστή η ροή των καυσαερίων (βλέπε σημείο 4.4 του προσαρτήματος 1). Για τον προσδιορισμό της ροής εξάτμισης μπορεί να χρησιμοποιηθεί οποιαδήποτε από τις ακόλουθες μεθόδους:

α) απευθείας μέτρηση της ροής της εξάτμισης με ακροφύσιο ροής ή ισοδύναμο σύστημα μετρητή.

β) μέτρηση της ροής αέρα και καυσίμου με κατάλληλα συστήματα μετρητών και υπολογισμός της ροής εξάτμισης με την ακόλουθη εξίσωση:

GEXHW = GAIRW + GFUEL (για υγρή μάζα καυσαερίων)

Η ακρίβεια του προσδιορισμού της ροής καυσαερίων είναι ± 2,5 % της ένδειξης ή και περισσότερο.

2.4. Ροή αραιωμένων καυσαερίων

Για τον υπολογισμό των εκπομπών στα αραιωμένα καυσαέρια με χρήση συστήματος αραίωσης πλήρους ροής (υποχρεωτικό για τον κύκλο ETC), είναι απαραίτητο να είναι γνωστή η ροή των αραιωμένων αερίων της εξάτμισης (βλ. σημείο 4.3 του προσαρτήματος 2). Η συνολική παροχή μάζας των αραιωμένων καυσαερίων (GTOTW) ή η συνολική μάζα των αραιωμένων καυσαερίων καθ’ όλο τον κύκλο (MTOTW) μετράται με PDP ή CFV (Παράρτημα V, σημείο 2.3.1). Η ακρίβεια πρέπει να είναι ± 2 % της ένδειξης ή και περισσότερο, και εξακριβώνεται σύμφωνα με τις διατάξεις του Παραρτήματος ΙΙΙ, προσάρτημα 5, σημείο 2.4.

3. ΠΡΟΣΔΙΟΡΙΣΜΟΣ ΤΩΝ ΑΕΡΙΩΝ ΣΥΣΤΑΤΙΚΩΝ

3.1. Γενικές προδιαγραφές του αναλυτή

Οι αναλυτές έχουν περιοχή μέτρησης ανάλογη με την απαιτούμενη ακρίβεια μέτρησης των συγκεντρώσεων των συστατικών των καυσ αερίων (σημείο 3.1.1). Συνιστάται η λειτουργία των αναλυτών κατά τρόπο ώστε η μετρούμενη συγκέντρωση να περικλείεται μεταξύ του 15 % και του 100 % της πλήρους κλίμακας.

Εάν η συνδεσμολογία περιλαμβάνει συστήματα αυτόματης ανάγνωσης (υπολογιστές, καταγραφείς δεδομένων) που μπορούν να παρέχουν ικανοποιητική ακρίβεια και διακριτική ικανότητα κάτω του 15 % της πλήρους κλίμακας, γίνονται δεκτές και μετρήσεις κάτω του 15 % της πλήρους κλίμακας. Στην περίπτωση αυτή, πρέπει να πραγματοποιούνται πρόσθετες βαθμονομήσεις τουλάχιστον 4 μη μηδενικών σημείων που ισαπέχουν ονομαστικά, ώστε να διασφαλίζεται η ακρίβεια των καμπυλών βαθμονόμησης σύμφωνα με το Παράρτημα ΙΙΙ, προσάρτημα 5, σημείο 1.5.5.2.

Η ηλεκτρομαγνητική συμβατότητα (EMC) του εξοπλισμού πρέπει να είναι τέτοια ώστε να ελαχιστοποιούνται τα πρόσθετα σφάλματα.

3.1.1. Σφάλμα μέτρησης

Το συνολικό σφάλμα μέτρησης, συμπεριλαμβανομένης της διασταυρούμενης ευαισθησίας προς λοιπά αέρια (βλέπε Παράρτημα ΙΙΙ, προσάρτημα 5, σημείο 1.9), δεν υπερβαίνει το ± 5 % της ανάγνωσης ή το ± 3,5 % της πλήρους κλίμακας, όποιο από τα δύο είναι μικρότερο. Για συγκεντρώσεις χαμηλότερες των 100 ppm, το σφάλμα μέτρησης δεν υπερβαίνει τα ± 4 ppm.

3.1.2. Επαναληπτικότητα

Η επαναληπτικότητα, ως 2,5 επί την τυπική απόκλιση 10 επαναληπτικών αποκρίσεων σε συγκεκριμένο αέριο βαθμονόμησης ή ρύθμισης του μεγίστου της κλίμακας, δεν πρέπει να υπερβαίνει το ± 1 % της συγκέντρωσης πλήρους κλίμακας για κάθε χρησιμοποιούμενη περιοχή άνω των 155 ppm (ή ppm C) ή το ± 2 % κάθε χρησιμοποιούμενης περιοχής κάτω των 155 ppm (ή ppm C).

3.1.3. Θόρυβος

Η μεταξύ των κορυφών απόκριση του αναλυτή σε αέρια μηδενισμού της κλίμακας και αέρια βαθμονόμησης ή ρύθμισης του μεγίστου της κλίμακας για οποιαδήποτε περίοδο 10 δευτερολέπτων δεν υπερβαίνει το 2 % της πλήρους κλίμακας για όλες τις χρησιμοποιούμενες περιοχές.

3.1.4. Μετατόπιση του μηδενός

Η μετατόπιση του μηδενός σε περίοδο μίας ώρας είναι μικρότερη από το 2 % της πλήρους κλίμακας στη χαμηλότερη χρησιμοποιούμενη περιοχή. Ως μηδενική απόκριση νοείται η μέση απόκριση, συμπεριλαμβανομένου του θορύβου, σε αέριο μηδενισμού της κλίμακας στη διάρκεια μεσοδιαστήματος 30 δευτερολέπτων.

3.1.5. Μετατόπιση του μεγίστου της κλίμακας

Η μετατόπιση του μεγίστου της κλίμακας κατά τη διάρκεια περιόδου μιας ώρας είναι μικρότερη από το 2 % της πλήρους κλίμακας στη χαμηλότερη χρησιμοποιούμενη περιοχή. Το εύρος μεγίστου ορίζεται ως η διαφορά μεταξύ της απόκρισης μεγίστου και της μηδενικής απόκρισης. Ως απόκριση μεγίστου νοείται η μέση απόκριση, συμπεριλαμβανομένου του θορύβου, σε αέριο ρύθμισης του μεγίστου στη διάρκεια μεσοδιαστήματος 30 δευτερολέπτων.

3.2. Ξήρανση των αερίων

Η προαιρετική συσκευή ξήρανσης των αερίων πρέπει να έχει την ελάχιστη δυνατή επίδραση στη συγκέντρωση των μετρουμένων αερίων. Οι χημικοί ξηραντές δεν αποτελούν αποδεκτή μέθοδο για την απομάκρυνση του ύδατος από το δείγμα.

3.3. Αναλυτές

Στα σημεία 3.3.1 έως 3.3.4 περιγράφονται οι αρχές μέτρησης που πρέπει να εφαρμόζονται. Αναλυτική περιγραφή των συστημάτων μέτρησης δίδεται στο Παράρτημα V. Τα προς μέτρηση αέρια αναλύονται με τα ακόλουθα όργανα. Για μη γραμμικούς αναλυτές, επιτρέπεται η χρήση κυκλωμάτων ευθυγράμμισης.

3.3.1. Ανάλυση του μονοξειδίου του άνθρακα (CO)

Ο αναλυτής μονοξειδίου του άνθρακα είναι τύπου απορρόφησης υπέρυθρης ακτινοβολίας χωρίς διάχυση (Non-Dispersive InfraRed — NDIR).

3.3.2. Ανάλυση του διοξειδίου του άνθρακα (CO2)

Ο αναλυτής διοξειδίου του άνθρακα θα είναι τύπου απορρόφησης υπέρυθρης ακτινοβολίας χωρίς διάχυση (Non-Dispersive InfraRed — NDIR).

3.3.3. Ανάλυση υδρογονανθράκων (HC)

Προκειμένου για κινητήρες ντίζελ, ο αναλυτής υδρογονανθράκων θα είναι τύπου θερμαινόμενου ανιχνευτή ιονισμού φλόγας (Heated Flame Ionization Detector — HFID) με θέρμανση του ανιχνευτή, των βαλβίδων, των σωληνώσεων κλπ. ώστε η θερμοκρασία του αερίου να διατηρείται στους 463 K ± 10 K (190 ± 10 °C). Για κινητήρες φυσικού αερίου και υγραερίου ο αναλυτής υδρογονανθράκων μπορεί να είναι τύπου μη θερμαινόμενου ανιχνευτή ιονισμού φλόγας (FID), ανάλογα με τη χρησιμοποιούμενη μέθοδο (βλέπε Παράρτημα V, σημείο 1.3).

3.3.4. Ανάλυση υδρογονανθράκων πλην μεθανίου (NMHC) (μόνο για κινητήρες φυσικού αερίου)

Η περιεκτικότητα σε υδρογονάνθρακες πλην μεθανίου προσδιορίζεται με μια από τις ακόλουθες μεθόδους:

3.3.4.1. Μέθοδος αέριας χρωματογραφίας (GC)

Οι υδρογονάνθρακες πλην μεθανίου προσδιορίζονται με αφαίρεση του μεθανίου, που προσδιορίζεται με αέριο χρωματογράφο (GC) ρυθμισμένο στους 423 Κ (150 °C), από τη μέτρηση των υδρογονανθράκων σύμφωνα με το σημείο 3.3.3.

3.3.4.2. Μέθοδος του διαχωριστή υδρογονανθράκων πλην μεθανίου (NMC)

Ο προσδιορισμός των υδρογονανθράκων πλην μεθανίου διενεργείται με θερμαινόμενο NMC που λειτουργεί εν σειρά με FID σύμφωνα με το σημείο 3.3.3, με αφαίρεση του μεθανίου από τους υδρογονάνθρακες.

3.3.5. Ανάλυση των οξειδίων του αζώτου (NOx)

Ο αναλυτής οξειδίων του αζώτου θα είναι τύπου ανιχνευτή χημιφωταύγειας (ChemiLuminescent Detector — CLD) ή θερμαινόμενου ανιχνευτή χημιφωταύγειας (Heated ChemiLuminescent Detector — HCLD) με μετατροπέα NO2/NO, αν η μέτρηση γίνεται εν ξηρώ. Αν γίνεται σε υγρή βάση, χρησιμοποιείται HCLD με μετατροπέα που διατηρείται σε θερμοκρασία άνω των 328 Κ (55 °C), με την προϋπόθεση ότι τα αποτελέσματα του ελέγχου της παρεμποδιστικής δράσης των υδρατμών είναι ικανοποιητικά (βλέπε Παράρτημα III, προσάρτημα 5, σημείο 1.9.2.2).

3.4. Δειγματοληψία των αερίων εκπομπών

3.4.1. Πρωτογενή καυσαέρια (μόνο για τη δοκιμή ESC)

Οι καθετήρες δειγματοληψίας των αερίων εκπομπών πρέπει να συνδέονται σε απόσταση τουλάχιστον 0,5 m ή τριπλάσια της διαμέτρου του σωλήνα εξάτμισης — όποια είναι μεγαλύτερη — ανάντη της εξόδου του συστήματος εξάτμισης, όσο αυτό είναι δυνατόν, και αρκετά κοντά στον κινητήρα ώστε να εξασφαλίζεται θερμοκρασία των αερίων της εξάτμισης τουλάχιστον 343 Κ (70 °C) στον καθετήρα.

Σε περίπτωση πολυκύλινδρου κινητήρα με διακλαδούμενη πολλαπλή εξαγωγής, το στόμιο εισαγωγής του καθετήρα τοποθετείται σε αρκετή απόσταση κατάντη, ώστε να διασφαλίζεται αντιπροσωπευτικό δείγμα των μέσων εκπομπών από το σύνολο των κυλίνδρων. Σε πολυκύλινδρους κινητήρες με διακεκριμένες ομάδες πολλαπλών, όπως σε διάταξη κινητήρα σχήματος «V», επιτρέπεται η λήψη δείγματος από κάθε ομάδα χωριστά και στη συνέχεια ο υπολογισμός των μέσων εκπομπών καυσαερίων. Μπορούν να χρησιμοποιηθούν και άλλες μέθοδοι που αποδεδειγμένα συσχετίζονται με τις ανωτέρω. Για τον υπολογισμό των εκπομπών καυσαερίων, πρέπει να χρησιμοποιείται η συνολική ροή της μάζας καυσαερίων.

Στην περίπτωση που ο κινητήρας είναι εφοδιασμένος με σύστημα μετεπεξεργασίας καυσαερίων, το δείγμα των καυσαερίων λαμβάνεται κατάντη του εν λόγω συστήματος.

3.4.2. Αραιωμένα καυσαέρια (υποχρεωτικό για τη δοκιμή ETC, προαιρετικό για την ESC)

Ο σωλήνας εξάτμισης που βρίσκεται μεταξύ του κινητήρα και του συστήματος αραίωσης πλήρους ροής πρέπει να είναι σύμφωνος προς τις απαιτήσεις του Παραρτήματος V, σημείο 2.3.1, ΕΡ.

Ο(οι) καθετήρας(ες) δειγματοληψίας των αερίων εκπομπών τοποθετείται(ούνται) στη σήραγγα αραίωσης σε σημείο όπου ο αέρας αραίωσης και τα καυσαέρια αναμειγνύονται καλά και σε άμεση γειτνίαση με τον καθετήρα δειγματοληψίας σωματιδίων.

Για τη δοκιμή ETC, η δειγματοληψία μπορεί να γίνεται γενικά με δύο τρόπους:

- λαμβάνονται δείγματα των ρύπων σε όλη τη διάρκεια του κύκλου, συλλέγονται σε σάκο δειγματοληψίας και μετρώνται μετά την ολοκλήρωση της δοκιμής.

- λαμβάνονται συνεχώς δείγματα των ρύπων και εξάγεται το ολοκλήρωμα για το σύνολο του κύκλου — η μέθοδος αυτή είναι υποχρεωτική για τους HC και τα NOx.

4. ΠΡΟΣΔΙΟΡΙΣΜΟΣ ΤΩΝ ΣΩΜΑΤΙΔΙΩΝ

Ο προσδιορισμός των σωματιδίων απαιτεί σύστημα αραίωσης. Η αραίωση μπορεί να επιτελείται με σύστημα αραίωσης μερικής ροής (μόνο στη δοκιμή ESC) ή πλήρους ροής (υποχρεωτικό για την ETC). Η ικανότητα ροής του συστήματος αραίωσης είναι αρκετά μεγάλη ώστε να αποκλείει τελείως τη συμπύκνωση υδρατμών στα συστήματα αραίωσης και δειγματοληψίας και να διατηρεί τη θερμοκρασία των αραιωμένων καυσαερίων στους 325 K (52 °C) ή χαμηλότερα, ακριβώς ανάντη των υποδοχέων των φίλτρων. Επιτρέπεται η αφύγρανση του αέρα αραίωσης πριν από την είσοδό του στο σύστημα αραίωσης· είναι μάλιστα εξαιρετικά χρήσιμη στην περίπτωση υψηλής υγρασίας του αέρα αραίωσης. Η θερμοκρασία του αέρα αραίωσης πρέπει να είναι 298 K ± 5 K (25 °C ± 5 °C). Εάν η θερμοκρασία περιβάλλοντος είναι χαμηλότερη από 293 K (20 °C), συνιστάται η προθέρμανση του αέρα αραίωσης πάνω από το ανώτατο όριο θερμοκρασίας των 303 Κ (30 °C). Παρά ταύτα, η θερμοκρασία του αέρα αραίωσης δεν πρέπει να υπερβαίνει τους 325 K (52 °C) πριν από την είσοδο των καυσαερίων στη σήραγγα αραίωσης.

Το σύστημα αραίωσης μερικής ροής σχεδιάζεται με τρόπο ώστε το ρεύμα των καυσαερίων να χωρίζεται σε δύο μέρη, το μικρότερο από τα οποία αραιώνεται με αέρα και στη συνέχεια χρησιμοποιείται για τη μέτρηση των σωματιδίων. Για το λόγο αυτό, είναι απαραίτητο να προσδιορίζεται ο δείκτης αραίωσης με μεγάλη ακρίβεια. Μπορούν να εφαρμόζονται διαφορετικές μέθοδοι χωρισμού, οπότε ο τύπος χωρισμού που χρησιμοποιείται υπαγορεύει σε μεγάλο βαθμό τον υλικό εξοπλισμό και τις διαδικασίες δειγματοληψίας που θα χρησιμοποιηθούν (Παράρτημα V, σημείο 2.2). Ο καθετήρας δειγματοληψίας σωματιδίων τοποθετείται σε άμεση γειτνίαση με τον καθετήρα δειγματοληψίας των αερίων εκπομπών, ενώ η εγκατάσταση πρέπει να είναι σύμφωνη με τις διατάξεις του σημείου 3.4.1.

Για τον προσδιορισμό της μάζας των σωματιδίων απαιτούνται σύστημα δειγματοληψίας σωματιδίων, φίλτρα δειγματοληψίας σωματιδίων, ζυγός μικρογραμμαρίων και θάλαμος ζύγισης με ελεγχόμενη θερμοκρασία και υγρασία.

Για τη δειγματοληψία των σωματιδίων, εφαρμόζεται η μέθοδος απλής διήθησης, κατά την οποία χρησιμοποιείται ζεύγος φίλτρων (βλέπε σημείο 4.1.3) για ολόκληρο τον κύκλο δοκιμής. Αναφορικά με τη δοκιμή ESC, πρέπει να δίνεται ιδιαίτερη προσοχή στους χρόνους και τις ροές δειγματοληψίας κατά τη φάση δειγματοληψίας της δοκιμής.

4.1. Φίλτρα δειγματοληψίας σωματιδίων

4.1.1. Προδιαγραφές των φίλτρων

Απαιτούνται φίλτρα υαλοβάμβακα με επικάλυψη φθοράνθρακα ή φίλτρα μεμβράνης με βάση φθοράνθρακες. Όλα τα είδη φίλτρων έχουν απόδοση συλλογής 0,3 μm DOP (φθαλικού διοκτυλίου) τουλάχιστον 95 % σε ταχύτητα μετώπου του αερίου μεταξύ 35 και 80 cm/s.

4.1.2. Μέγεθος φίλτρων

Τα φίλτρα σωματιδίων πρέπει να έχουν ελάχιστη διάμετρο 47 mm (διάμετρος χρώσης 37 mm). Μπορούν να γίνονται δεκτά και φίλτρα μεγαλυτέρων διαμέτρων (σημείο 4.1.5).

4.1.3. Βασικά και συμπληρωματικά φίλτρα

Η δειγματοληψία των αραιωμένων καυσαερίων διενεργείται με ζεύγος φίλτρων τοποθετημένων εν σειρά (ένα βασικό και ένα συμπληρωματικό φίλτρο) στη διάρκεια της αλληλουχίας των φάσεων της δοκιμής. Το συμπληρωματικό φίλτρο τοποθετείται σε απόσταση όχι μεγαλύτερη των 100 mm κατάντη του αρχικού φίλτρου, χωρίς να βρίσκεται σε επαφή με αυτό. Τα φίλτρα μπορούν να ζυγίζονται χωριστά ή ως ζεύγος με τις πλευρές της χρώσης να εφάπτονται.

4.1.4. Ταχύτητα μετώπου στο φίλτρο

Θα εξασφαλίζεται ταχύτητα διέλευσης του μετώπου του αερίου μέσω του φίλτρου μεταξύ 35 και 80 cm/s. Η αύξηση της πτώσης της πίεσης μεταξύ της έναρξης και της λήξης της δοκιμής δεν πρέπει να υπερβαίνει τα 25 kPa.

4.1.5. Φόρτιση φίλτρου

Η συνιστώμενη ελάχιστη φόρτιση φίλτρου είναι 0,5 mg/1 075 mm2 της επιφάνειας χρώσης. Για τα πλέον διαδεδομένα μεγέθη φίλτρων, οι αντίστοιχες τιμές παρουσιάζονται στον πίνακα 9.

Πίνακας 9

Συνιστώμενες φορτίσεις φίλτρων

Διάμετρος φίλτρου | Συνιστώμενη διάμετρος χρώσης | Συνιστώμενη ελάχιστη φόρτιση |

(mm) | (mm) | (mg) |

47 | 37 | 0,5 |

70 | 60 | 1,3 |

90 | 80 | 2,3 |

110 | 100 | 3,6 |

4.2. Θάλαμος ζύγισης και προδιαγραφές του αναλυτικού ζυγού

4.2.1. Συνθήκες θαλάμου ζύγισης

Η θερμοκρασία του θαλάμου (ή αίθουσας) μέσα στον οποίο προετοιμάζονται και ζυγίζονται τα φίλτρα σωματιδίων πρέπει να διατηρείται μεταξύ 295 K ± 3 K (22 °C ± 3 °C) κατά τη διάρκεια της προετοιμασίας και της ζύγισης όλων των φίλτρων. Η υγρασία πρέπει να διατηρείται σε σημείο δρόσου 282,5 K ± 3 K (9,5 °C ± 3 °C) και σε σχετική υγρασία 45 % ± 8 %.

4.2.2. Ζύγιση φίλτρου αναφοράς

Το περιβάλλον του θαλάμου (ή της αίθουσας) πρέπει να είναι απαλλαγμένο από τυχόν ξένες ουσίες του περιβάλλοντος (όπως η σκόνη), που θα μπορούσαν να επικαθίσουν στα φίλτρα σωματιδίων κατά τη σταθεροποίησή τους. Διαταραχές των προδιαγραφών της αίθουσας ζύγισης, που περιγράφονται συνοπτικά στο σημείο 4.2.1, θα επιτρέπονται μόνο με την προϋπόθεση ότι η διάρκεια των εν λόγω διαταραχών δεν θα υπερβαίνει τα 30 λεπτά. Η αίθουσα ζύγισης πρέπει να ανταποκρίνεται στις απαιτούμενες προδιαγραφές πριν από την είσοδο ατόμων του προσωπικού σ' αυτή. Δύο τουλάχιστον αχρησιμοποίητα φίλτρα αναφοράς ή ζεύγη φίλτρων αναφοράς ζυγίζονται εντός 4 ωρών από τη ζύγιση του φίλτρου (ζεύγους φίλτρων) δείγματος, αλλά κατά προτίμηση ταυτόχρονα με αυτήν. Τα εν λόγω φίλτρα πρέπει να είναι του ιδίου μεγέθους και από το ίδιο υλικό με τα ως άνω φίλτρα δείγματος.

Εάν το μέσο βάρος των φίλτρων αναφοράς (ζευγών φίλτρων αναφοράς) μεταβάλλεται μεταξύ των ζυγίσεων των φίλτρων δείγματος κατά περισσότερο από ± 5 % (± 7,5 % για το ζεύγος φίλτρων αντίστοιχα) της συνιστώμενης ελάχιστης φόρτισης φίλτρου (σημείο 4.1.5), τότε απορρίπτονται όλα τα φίλτρα δείγματος και η δοκιμή εκπομπών επαναλαμβάνεται.

Εάν δεν πληρούνται τα κριτήρια σταθεροποίησης της αίθουσας ζύγισης, που περιγράφονται συνοπτικά στο σημείο 4.2.1, ενώ τα αποτελέσματα της ζύγισης του φίλτρου (ζεύγους φίλτρων) αναφοράς πληρούν τα ανωτέρω κριτήρια, ο κατασκευαστής του κινητήρα έχει τη δυνατότητα να αποδεχθεί τα βάρη των φίλτρων δείγματος ή να ακυρώσει τις δοκιμές, οπότε θα πρέπει να αποκαθιστά το σύστημα ελέγχου του θαλάμου ζύγισης και να επαναλαμβάνει τη δοκιμή.

4.2.3. Αναλυτικός ζυγός

Ο αναλυτικός ζυγός που χρησιμοποιείται για τον προσδιορισμό του βάρους όλων των φίλτρων πρέπει να διαθέτει ακρίβεια (τυπική απόκλιση) 20 μg και ανάλυση 10 μg (1 ψηφίο = 10 μg). Για φίλτρα διαμέτρου μικρότερης των 70 mm, η ακρίβεια και η ανάλυση πρέπει να είναι 2 μg και 1 μg αντίστοιχα.

4.3. Πρόσθετες προδιαγραφές για τη μέτρηση σωματιδίων

Όλα τα μέρη του συστήματος αραίωσης και του συστήματος δειγματοληψίας από το σωλήνα της εξάτμισης μέχρι τον υποδοχέα του φίλτρου, που βρίσκονται σε επαφή με τα πρωτογενή και τα αραιωμένα καυσαέρια, πρέπει να είναι σχεδιασμένα με τρόπο ώστε να ελαχιστοποιείται η εναπόθεση ή η αλλοίωση των σωματιδίων. Όλα τα μέρη πρέπει να είναι κατασκευασμένα από ηλεκτραγωγά υλικά που δεν αντιδρούν με τα συστατικά των καυσαερίων, και πρέπει να διαθέτουν ηλεκτρική γείωση για την πρόληψη τυχόν ηλεκτροστατικών επιδράσεων.

5. ΠΡΟΣΔΙΟΡΙΣΜΟΣ ΤΗΣ ΑΙΘΑΛΗΣ

Το παρόν σημείο περιέχει προδιαγραφές για τον απαραίτητο και τον προαιρετικό εξοπλισμό δοκιμών που χρησιμοποιείται στη δοκιμή ELR. Η αιθάλη μετράται με αδιαφανειόμετρο απευθείας ανάγνωσης της αδιαφάνειας και του συντελεστή απορρόφησης του φωτός. Η ένδειξη της αδιαφάνειας χρησιμοποιείται μόνο για τη βαθμονόμηση και τον έλεγχο του αδιαφανομέτρου. Οι τιμές αιθάλης του κύκλου δοκιμής μετρώνται με την ένδειξη του συντελεστή απορρόφησης του φωτός.

5.1. Γενικές απαιτήσεις

Για τη δοκιμή ELR απαιτείται η εφαρμογή συστήματος μέτρησης της αιθάλης και επεξεργασίας δεδομένων, που να περιλαμβάνει τρεις λειτουργικές μονάδες. Οι μονάδες αυτές μπορούν να είναι ενσωματωμένες σε ενιαίο συγκρότημα ή να παρέχονται ως σύστημα διασυνδεδεμένων στοιχείων. Οι τρεις λειτουργικές μονάδες είναι:

- αδιαφανειόμετρο που ανταποκρίνεται στις προδιαγραφές του Παραρτήματος V, σημείο 3.

- μονάδα επεξεργασίας δεδομένων ικανή να εκτελεί τις λειτουργίες που περιγράφονται στο Παράρτημα ΙΙΙ, προσάρτημα 1, σημείο 6.

- εκτυπωτής ή/και μέσο ηλεκτρονικής αποθήκευσης για την καταγραφή και την παρουσίαση των απαιτούμενων τιμών αιθάλης που καθορίζονται στο Παράρτημα ΙΙΙ, προσάρτημα 1, σημείο 6.3.

5.2. Ειδικές απαιτήσεις

5.2.1. Γραμμικότητα

Η γραμμικότητα πρέπει να περικλείεται μεταξύ των ορίων ± 2 % αδιαφάνειας.

5.2.2. Μετατόπιση του μηδενός

Η μετατόπιση του μηδενός σε διάστημα μιας ώρας δεν πρέπει να υπερβαίνει το ± 1 % αδιαφάνειας.

5.2.3. Ενδείξεις και κλίμακα του αδιαφανομέτρου

Η κλίμακα των ενδείξεων της αδιαφάνειας είναι αδιαφάνεια 0-100 %, η δε ακρίβεια ανάγνωσης θα είναι 0,1 % της αδιαφάνειας. Η κλίμακα των ενδείξεων του συντελεστή απορρόφησης του φωτός 0-30 m-1, η δε ακρίβεια ανάγνωσης 0,01 m-1 συντελεστή απορρόφησης του φωτός.

5.2.4. Χρόνος απόκρισης του οργάνου

Ο χρόνος φυσικής απόκρισης του αδιαφανομέτρου δεν υπερβαίνει τα 0,2 δευτερόλεπτα. Χρόνος φυσικής απόκρισης είναι η διαφορά μεταξύ των χρονικών στιγμών κατά τις οποίες το σήμα εξόδου ενός δέκτη ταχείας απόκρισης φθάνει το 10 και το 90 % της πλήρους απόκλισης, όταν η αδιαφάνεια του μετρούμενου αερίου μεταβάλλεται σε λιγότερο από 0,1 δευτερόλεπτα.

Ο χρόνος ηλεκτρικής απόκρισης του αδιαφανομέτρου δεν υπερβαίνει τα 0,05 δευτερόλεπτα. Χρόνος ηλεκτρικής απόκρισης είναι διαφορά μεταξύ των χρονικών στιγμών κατά τις οποίες το σήμα εξόδου του αδιαφανομέτρου φθάνει το 10 και το 90 % της πλήρους κλίμακας, όταν η φωτεινή πηγή διακόπτεται ή σβήνει εντελώς σε λιγότερο από 0,01 δευτερόλεπτα.

5.2.5. Ουδέτερα φίλτρα

Τα ουδέτερα φίλτρα που τυχόν χρησιμοποιούνται σε συνδυασμό με τη βαθμονόμηση του αδιαφανειομέτρου, με τις μετρήσεις γραμμικότητας ή με τη ρύθμιση του εύρους της κλίμακας έχουν τιμές γνωστές εντός του 1,0 % αδιαφάνειας. Η ονομαστική τιμή του φίλτρου πρέπει να επαληθεύεται ως προς την ακρίβεια τουλάχιστον μία φορά το χρόνο, με χρήση αναφοράς σε εθνικό ή διεθνές πρότυπο.

Τα ουδέτερα φίλτρα αποτελούν διατάξεις ακριβείας και μπορούν εύκολα να υποστούν βλάβη κατά τη χρήση. Οι χειρισμοί τους θα πρέπει να ελαχιστοποιούνται και, όταν είναι απαραίτητοι, θα πρέπει να γίνονται με προσοχή για την αποφυγή ρωγμών ή ρύπανσης των φίλτρων.

--------------------------------------------------

Προσάρτημα 5

ΔΙΑΔΙΚΑΣΙΑ ΒΑΘΜΟΝΟΜΗΣΗΣ

1. ΒΑΘΜΟΝΟΜΗΣΗ ΤΩΝ ΟΡΓΑΝΩΝ ΑΝΑΛΥΣΗΣ

1.1. Εισαγωγή

Κάθε αναλυτής βαθμονομείται με τη συχνότητα που απαιτείται, ώστε να πληροί τις σχετικές με την ακρίβεια απαιτήσεις της παρούσας οδηγίας. Η μέθοδος βαθμονόμησης που πρέπει να χρησιμοποιείται περιγράφεται στο παρόν σημείο προκειμένου για τους αναλυτές που αναφέρονται στο Παράρτημα III, προσάρτημα 4, σημείο 3 και στο Παράρτημα V σημείο 1.

1.2. Αέρια βαθμονόμησης

Πρέπει να λαμβάνεται υπόψη η διάρκεια διατήρησης όλων των αερίων βαθμονόμησης.

Καταγράφεται η ημερομηνία λήξης των αερίων βαθμονόμησης που δηλώνει ο κατασκευαστής.

1.2.1. Καθαρά αέρια

Η απαιτούμενη καθαρότητα των αερίων ορίζεται από τα όρια ξένων προσμίξεων που δίνονται παρακάτω. Διαθέσιμα για χρήση πρέπει να είναι τα ακόλουθα αέρια:

Καθαρισμένο άζωτο

(Ξένες προσμείξεις ≤ 1 ppm C1, ≤ 1 ppm CO, ≤ 400 ppm CO2, ≤ 0,1 ppm NO)

Καθαρισμένο οξυγόνο

(Καθαρότητα > 99,5 κατ' όγκο O2)

Μείγμα υδρογόνου-ηλίου

(40 ± 2 % υδρογόνο, το υπόλοιπο ήλιο)

(Ξένες προσμείξεις ≤ 1 ppm C1, ≤ 400 ppm CO2)

Καθαρισμένος συνθετικός ατμοσφαιρικός αέρας

(Μόλυνση ≤ 1 ppm C1, ≤ 1 ppm CO, ≤ 400 ppm CO2, ≤ 0,1 ppm NO)

(Περιεκτικότητα σε οξυγόνο 18-21 % κατ’ όγκο)

Καθαρισμένο προπάνιο ή CO για την επαλήθευση CVS

1.2.2. Αέρια βαθμονόμησης και ρύθμισης του εύρους της κλίμακας

Διαθέσιμα πρέπει να είναι μείγματα αερίων με την ακόλουθη χημική σύνθεση:

C3H8 και καθαρισμένος συνθετικός αέρας (βλέπε σημείο 1.2.1)

CO και καθαρισμένο άζωτο

ΝΟx και καθαρισμένο άζωτο (η ποσότητα ΝΟ2 που θα περιέχεται σ’ αυτό το αέριο βαθμονόμησης δεν πρέπει να υπερβαίνει το 5 % της περιεκτικότητας σε ΝΟ)

CO2 και καθαρισμένο άζωτο

CH4 και καθαρισμένος συνθετικός αέρας

C2H6 και καθαρισμένος συνθετικός αέρας

Σημείωση:

Επιτρέπονται και άλλοι συνδυασμοί αερίων, αρκεί αυτά να μην αντιδρούν μεταξύ τους.

Η πραγματική συγκέντρωση ενός αερίου βαθμονόμησης και ρύθμισης της κλίμακας πρέπει να περικλείεται μεταξύ των ορίων ± 2 % της ονομαστικής τιμής. Όλες οι συγκεντρώσεις αερίων βαθμονόμησης δίνονται κατ’ όγκο (επί τοις εκατό κατ’ όγκο ή ppm όγκου).

Τα αέρια που χρησιμοποιούνται για βαθμονόμηση και για ρύθμιση της κλίμακας μπορούν επίσης να ληφθούν με τη βοήθεια διανεμητή αερίων, με αραίωση σε καθαρισμένο Ν2 ή σε καθαρισμένο συνθετικό αέρα. Η ακρίβεια της συσκευής ανάμειξης πρέπει να είναι τέτοια ώστε η συγκέντρωση των αραιωμένων αερίων βαθμονόμησης να μπορεί να προσδιοριστεί με ακρίβεια ± 2 %.

1.3. Διαδικασία λειτουργίας των αναλυτών και του συστήματος δειγματοληψίας

Η διαδικασία λειτουργίας των αναλυτών ακολουθεί τις οδηγίες του κατασκευαστή του οργάνου για την εκκίνηση και τη λειτουργία. Συμπεριλαμβάνονται οι ελάχιστες απαιτήσεις που ορίζονται στα σημεία 1.4 έως 1.9.

1.4. Έλεγχος διαρροής

Διενεργείται έλεγχος διαρροής του συστήματος. Ο καθετήρας αποσυνδέεται από το σύστημα της εξάτμισης και φράσσεται το άκρο του. Τίθεται σε λειτουργία η αντλία του αναλυτή. Μετά από μία αρχική περίοδο σταθεροποίησης, όλοι οι μετρητές ροής θα πρέπει να δείχνουν μηδέν. Σε αντίθετη περίπτωση, ελέγχονται οι γραμμές δειγματοληψίας και διορθώνεται το ελάττωμα.

Η μέγιστη ανοχή διαρροής στην πλευρά του κενού είναι 0,5 % της εν χρήσει παροχής για το τμήμα του συστήματος που υποβάλλεται σε έλεγχο. Για τον υπολογισμό των εν χρήσει παροχών μπορούν να χρησιμοποιηθούν οι ροές του αναλυτή και οι παρακαμπτήριες ροές.

Μία άλλη μέθοδος είναι η βαθμιδωτή αλλαγή της συγκέντρωσης στην αρχή της γραμμής δειγματοληψίας με μεταγωγή από το αέριο μηδενικής περιεκτικότητας στο αέριο ρύθμισης της κλίμακας. Αν, μετά από εύλογο χρονικό διάστημα, η ένδειξη εμφανίζει συγκέντρωση χαμηλότερη από εκείνη που έχει εισαχθεί σημαίνει ότι υπάρχει πρόβλημα βαθμονόμησης ή διαρροής.

1.5. Διαδικασία βαθμονόμησης

1.5.1. Συνδεσμολογία του οργάνου

Η συνδεσμολογία του οργάνου βαθμονομείται και ελέγχονται οι καμπύλες βαθμονόμησης έναντι προτύπων αερίων. Χρησιμοποιούνται οι ίδιες ροές αερίων όπως και κατά τη δειγματοληψία των καυσαερίων.

1.5.2. Χρόνος προθέρμανσης

Ο χρόνος προθέρμανσης πρέπει να είναι σύμφωνος με τις συστάσεις του κατασκευαστή. Αν δεν προσδιορίζεται σ’ αυτές, συνιστάται ελάχιστος χρόνος δύο ωρών για την προθέρμανση των αναλυτών.

1.5.3. Αναλυτής NDIR και HFID

Ο αναλυτής NDIR ρυθμίζεται σύμφωνα με τις ανάγκες και βελτιστοποιείται η φλόγα καύσης του αναλυτή HFID (σημείο 1.8.1).

1.5.4. Βαθμονόμηση

Βαθμονομείται κάθε κλίμακα λειτουργίας που χρησιμοποιείται συνήθως.

Οι αναλυτές CO, CO2, NOx και HC ρυθμίζονται στην ένδειξη μηδέν με τη βοήθεια καθαρισμένου συνθετικού αέρα (ή αζώτου).

Εισάγονται στους αναλυτές τα κατάλληλα αέρια βαθμονόμησης, καταγράφονται οι τιμές και κατασκευάζεται η καμπύλη βαθμονόμησης σύμφωνα με το σημείο 1.5.5.

Αν είναι ανάγκη, ελέγχεται εκ νέου η ρύθμιση του μηδενός και επαναλαμβάνεται η διαδικασία βαθμονόμησης.

1.5.5. Κατασκευή της καμπύλης βαθμονόμησης

1.5.5.1. Γενικές οδηγίες

Η καμπύλη βαθμονόμησης του αναλυτή ορίζεται από πέντε τουλάχιστον σημεία βαθμονόμησης (εκτός από το μηδέν) κατανεμημένα όσο το δυνατόν πιο ομοιόμορφα. Η υψηλότερη ονομαστική συγκέντρωση πρέπει να είναι ίση ή ανώτερη του 90 % της πλήρους κλίμακας.

Η καμπύλη βαθμονόμησης υπολογίζεται με τη μέθοδο των ελαχίστων τετραγώνων. Εάν ο προκύπτων βαθμός πολυωνύμου είναι μεγαλύτερος του 3, ο αριθμός των σημείων βαθμονόμησης (συμπεριλαμβανομένου του μηδενός) πρέπει να είναι τουλάχιστον ίσος με τον ως άνω βαθμό πολυωνύμου συν 2.

Η καμπύλη βαθμονόμησης δεν πρέπει να διαφέρει περισσότερο από ± 2 % από την ονομαστική τιμή κάθε σημείου βαθμονόμησης και περισσότερο από ± 1 % της πλήρους κλίμακας στο μηδέν.

Από την καμπύλη και τα σημεία βαθμονόμησης, είναι δυνατόν να επαληθευθεί αν η βαθμονόμηση έγινε σωστά. Πρέπει να αναφέρονται οι διάφορες χαρακτηριστικές παράμετροι του αναλυτή, ιδιαίτερα:

- η περιοχή μέτρησης

- η ευαισθησία

- η ημερομηνία διεξαγωγής της βαθμονόμησης.

1.5.5.2. Βαθμονόμηση στην περιοχή κάτω του 15 % της πλήρους κλίμακας

Η καμπύλη βαθμονόμησης του αναλυτή ορίζεται από τουλάχιστον 4 επιπλέον σημεία βαθμονόμησης (εκτός από το μηδέν), ονομαστικά κατανεμημένα σε ίσα διαστήματα στην περιοχή κάτω του 15 % της πλήρους κλίμακας.

Η καμπύλη βαθμονόμησης υπολογίζεται με τη μέθοδο των ελαχίστων τετραγώνων.

Η καμπύλη βαθμονόμησης δεν πρέπει να διαφέρει περισσότερο από ± 4 % από την ονομαστική τιμή κάθε σημείου βαθμονόμησης και περισσότερο από ± 1 % της πλήρους κλίμακας στο μηδέν.

1.5.5.3. Εναλλακτικές μέθοδοι

Αν μπορεί να αποδειχθεί ότι υπάρχει εναλλακτική τεχνολογία (π.χ. ηλεκτρονικοί υπολογιστές, ηλεκτρονικά ελεγχόμενοι διακόπτες κλίμακας κ.λπ.) που παρέχει ισοδύναμη ακρίβεια, τότε μπορούν να χρησιμοποιούνται και οι εναλλακτικές λύσεις αυτού του τύπου.

1.6. Επαλήθευση της βαθμονόμησης

Κάθε περιοχή λειτουργίας που χρησιμοποιείται συνήθως ελέγχεται πριν από κάθε ανάλυση σύμφωνα με την ακόλουθη διαδικασία.

Η βαθμονόμηση ελέγχεται με τη βοήθεια αερίου μηδενικής περιεκτικότητας και αερίου ρύθμισης του εύρους της κλίμακας με ονομαστική τιμή μεγαλύτερη του 80 % της πλήρους κλίμακας της περιοχής μέτρησης.

Αν, για τα δύο υπό εξέταση σημεία, η τιμή που προκύπτει δεν διαφέρει περισσότερο από ± 4 % της πλήρους κλίμακας από τη δηλούμενη τιμή αναφοράς, οι παράμετροι ρύθμισης μπορούν να τροποποιηθούν. Στην αντίθετη περίπτωση, κατασκευάζεται νέα καμπύλη βαθμονόμησης σύμφωνα με το σημείο 1.5.5.

1.7. Έλεγχος της απόδοσης του μετατροπέα ΝΟx

Η απόδοση της διάταξης που χρησιμοποιείται για τη μετατροπή του ΝΟ2 σε ΝΟ ελέγχεται όπως ορίζεται στα Τμήματα 1.7.1 έως 1.7.8 (σχήμα 6).

1.7.1. Σύστημα ελέγχου

Η απόδοση των μετατροπέων μπορεί να ελέγχεται με τη βοήθεια οζονιστήρα, με το σύστημα ελέγχου που εμφαίνεται στο σχήμα 6 (βλέπε Παράρτημα III, προσάρτημα 4, σημείο 3.3.5), και σύμφωνα με την κατωτέρω διαδικασία.

1.7.2. Βαθμονόμηση

Οι ανιχνευτές CLD και HCLD βαθμονομούνται στη συνηθέστερα χρησιμοποιούμενη κλίμακα λειτουργίας σύμφωνα με τις προδιαγραφές του κατασκευαστή, με χρήση αερίου μηδενικής περιεκτικότητας και αερίου ρύθμισης της κλίμακας (του οποίου η περιεκτικότητα σε ΝΟ πρέπει να ανέρχεται σε 80 % περίπου της κλίμακας λειτουργίας, ενώ η συγκέντρωση ΝΟ2 στο μείγμα των αερίων σε λιγότερο από 5 % της συγκέντρωσης ΝΟ). Ο αναλυτής των ΝΟx πρέπει να βρίσκεται στη θέση ΝΟ, ώστε το αέριο ρύθμισης της κλίμακας να μη διέρχεται μέσω του μετατροπέα. Καταγράφονται οι ενδείξεις συγκέντρωσης.

1.7.3. Υπολογισμός

Η απόδοση του μετατροπέα NOx υπολογίζεται ως εξής:

Απόδοση % = 1 + a - bc - d × 100

όπου

a = είναι η συγκέντρωση NOx σύμφωνα με το σημείο 1.7.6

b = είναι η συγκέντρωση NOx σύμφωνα με το σημείο 1.7.7

c = είναι η συγκέντρωση NO σύμφωνα με το σημείο 1.7.4

d = είναι η συγκέντρωση NO σύμφωνα με το σημείο 1.7.5

1.7.4. Προσθήκη οξυγόνου

Μέσω σωλήνωσης σχήματος Τ, προστίθενται συνεχώς οξυγόνο ή αέρας μηδενικής περιεκτικότητας στη ροή των αερίων, μέχρις ότου η ένδειξη συγκέντρωσης να είναι περίπου 20 % χαμηλότερη από την ένδειξη της συγκέντρωσης βαθμονόμησης που αναφέρεται στο σημείο 1.7.2 (Ο αναλυτής βρίσκεται στη θέση ΝΟ). Καταγράφεται η ένδειξη συγκέντρωσης c. Ο οζονιστήρας παραμένει απενεργοποιημένος σε ολόκληρη τη διάρκεια της διαδικασίας.

1.7.5. Ενεργοποίηση του οζονιστήρα

Ο οζονιστήρας ενεργοποιείται τώρα για να παράγει αρκετό όζον, ώστε η συγκέντρωση ΝΟ να μειωθεί μέχρι περίπου το 20 % (ελάχιστο 10 %) της συγκέντρωσης βαθμονόμησης που αναφέρεται στο σημείο 1.7.2. Καταγράφεται η ένδειξη συγκέντρωσης d. (Ο αναλυτής βρίσκεται στη θέση ΝΟ).

1.7.6. Θέση λειτουργίας ΝΟx

Ο αναλυτής ΝΟ ρυθμίζεται κατόπιν στη θέση λειτουργίας ΝΟx, ώστε το μείγμα αερίων (που αποτελείται από ΝΟ, ΝΟ2, Ο2 και Ν2) να διέρχεται από το μετατροπέα. Καταγράφεται η ένδειξη συγκέντρωσης a (Ο αναλυτής βρίσκεται στη θέση λειτουργίας ΝΟx).

1.7.7. Απενεργοποίηση του οζονιστήρα

Απενεργοποιείται ο οζονιστήρας. Το μείγμα αερίων που περιγράφεται στο σημείο 1.7.6 διέρχεται μέσω του μετατροπέα στον ανιχνευτή. Καταγράφεται η ένδειξη συγκέντρωσης b. (Ο αναλυτής βρίσκεται στη θέση λειτουργίας ΝΟx).

1.7.8. Θέση λειτουργίας ΝΟ

Ρυθμίζεται ο διακόπτης στη θέση λειτουργίας ΝΟ με τον οζονιστήρα απενεργοποιημένο, ενώ διακόπτεται και η ροή οξυγόνου ή συνθετικού αέρα. Η ένδειξη ΝΟx του αναλυτή δεν πρέπει να αποκλίνει περισσότερο από ± 5 % από την τιμή που μετρήθηκε σύμφωνα με το σημείο 1.7.2. Ο αναλυτής βρίσκεται στη θέση λειτουργίας ΝΟ).

1.7.9. Περιοδικότητα του ελέγχου

Η απόδοση του μετατροπέα πρέπει να ελέγχεται πριν από κάθε βαθμονόμηση του αναλυτή ΝΟx.

1.7.10. Απαιτούμενη απόδοση

Η απόδοση του μετατροπέα δεν πρέπει να είναι μικρότερη του 90 %, συνιστάται θερμά όμως ακόμη υψηλότερη απόδοση της τάξης του 95 %.

Σημείωση: Αν, με τον αναλυτή στη συνηθέστερα χρησιμοποιούμενη κλίμακα, ο οζονιστήρας δεν μπορεί να εξασφαλίσει μείωση από το 80 % στο 20 % σύμφωνα με το σημείο1.7.5, τότε χρησιμοποιείται η ανώτατη κλίμακα που μπορεί να εξασφαλίσει τη μείωση.

Σχήμα 6

Σχηματική απεικόνιση της διάταξης ελέγχου της απόδοσης του μετατροπέα NOx

+++++ TIFF +++++

1.8. Ρύθμιση του FID

1.8.1. Βελτιστοποίηση της απόκρισης του ανιχνευτή

Ο FID πρέπει να ρυθμίζεται όπως καθορίζεται από τον κατασκευαστή του οργάνου. Για τη βελτιστοποίηση της απόκρισης στη συνηθέστερα χρησιμοποιούμενη κλίμακα λειτουργίας, θα πρέπει να χρησιμοποιείται ως αέριο ρύθμισης της κλίμακας μείγμα προπανίου και αέρα.

Αφού οι ροές καυσίμου και αέρα ρυθμισθούν σύμφωνα με τις υποδείξεις του κατασκευαστή, εισάγεται στον αναλυτή αέριο ρύθμισης της κλίμακας με συγκέντρωση 350 ± 75 ppm C. Η απόκριση σε δεδομένη ροή καυσίμου προσδιορίζεται από τη διαφορά μεταξύ των αποκρίσεων του αερίου ρύθμισης της κλίμακας και του αερίου μηδενικής περιεκτικότητας. Η ροή καυσίμου ρυθμίζεται επαυξητικά επάνω και κάτω από τις προδιαγραφές του κατασκευαστή. Καταγράφεται η απόκριση της ρύθμισης της κλίμακας και εκείνη του μηδενισμού στις ως άνω ροές καυσίμου. Σχεδιάζεται η καμπύλη της διαφοράς μεταξύ των αποκρίσεων της ρύθμισης της κλίμακας και η ροή καυσίμου ρυθμίζεται στην υψηλή πλευρά της καμπύλης.

1.8.2. Συντελεστές απόκρισης για τους υδρογονάνθρακες

Ο αναλυτής βαθμονομείται με χρήση μείγματος προπανίου σε αέρα και σε καθαρισμένο συνθετικό αέρα, σύμφωνα με το σημείο 1.5.

Οι συντελεστές απόκρισης προσδιορίζονται όταν τίθεται σε λειτουργία ένας νέος αναλυτής και μετά από μεγάλα διαστήματα λειτουργίας. Ο συντελεστής απόκρισης (Rf) για κάθε είδος υδρογονάνθρακα ορίζεται ως ο λόγος της ένδειξης C1 του FID προς τη συγκέντρωση αερίου στον κύλινδρο, η οποία εκφράζεται σε ppm C1.

Η συγκέντρωση του ελεγχόμενου αερίου πρέπει να είναι σε επίπεδο που να συνεπάγεται απόκριση της τάξης του 80 % της πλήρους κλίμακας. Η συγκέντρωση πρέπει να είναι γνωστή με ακρίβεια ± 2 % σε σχέση με σταθμικό πρότυπο εκφρασμένο σε όγκο. Επιπλέον, ο κύλινδρος του αερίου πρέπει να προετοιμάζεται επί 24 ώρες σε θερμοκρασία 298 Κ ± 5 Κ (25 °C ± 5 °C).

Τα αέρια ελέγχου που πρέπει να χρησιμοποιούνται και το προτεινόμενο πεδίο τιμών συντελεστών σχετικής απόκρισης έχουν ως εξής:

Mεθάνιο και καθαρισμένος συνθετικός αέρας 1,00 ≤ Rf ≤ 1,15

Προπυλένιο και καθαρισμένος συνθετικός αέρας 0,90 ≤ Rf ≤ 1,10

Tολουόλιο και καθαρισμένος συνθετικός αέρας 0,90 ≤ Rf ≤ 1,10

Οι τιμές αυτές είναι σχετικές προς το συντελεστή απόκρισης (Rf) για προπάνιο και καθαρισμένο συνθετικό αέρα, στον οποίο δίνεται η τιμή 1,00.

1.8.3. Έλεγχος της παρεμποδιστικής δράσης του οξυγόνου

Η παρεμποδιστική δράση του οξυγόνου εξακριβώνεται όταν τίθεται σε λειτουργία ένας νέος αναλυτής και μετά από μεγάλα διαστήματα λειτουργίας.

Ο συντελεστής απόκρισης ορίζεται και προσδιορίζεται σύμφωνα με τις διατάξεις του σημείου 1.8.2. Το αέριο ελέγχου που πρέπει να χρησιμοποιείται και το προτεινόμενο πεδίο τιμών του συντελεστή σχετικής απόκρισης έχουν ως εξής:

Προπάνιο και άζωτο 0,95 ≤ Rf ≤ 1,05

Η τιμή αυτή είναι σχετική προς το συντελεστή απόκρισης (Rf) για προπάνιο και καθαρισμένο συνθετικό αέρα, στον οποίο δίνεται η τιμή 1,00.

Η συγκέντρωση οξυγόνου στον αέρα του καυστήρα του FID πρέπει να περικλείεται εντός των ορίων ± 1 mole % της συγκέντρωσης οξυγόνου στον αέρα καύσης που χρησιμοποιήθηκε στον τελευταίο έλεγχο της παρεμποδιστικής δράσης του οξυγόνου. Για τυχόν μεγαλύτερες διαφορές, πρέπει να ελέγχεται η παρεμποδιστική δράση του οξυγόνου και να ρυθμίζεται ο αναλυτής, αν είναι απαραίτητο.

1.8.4. Απόδοση του διαχωριστή υδρογονανθράκων πλην μεθανίου (NMC μόνο για κινητήρες φυσικού αερίου)

Ο NMC χρησιμοποιείται για την απομάκρυνση των υδρογονανθράκων πλην μεθανίου από το αέριο δείγματος μέσω της οξείδωσης του συνόλου των υδρογονανθράκων με εξαίρεση το μεθάνιο. Σε ιδανικές συνθήκες, η μετατροπή για το μεθάνιο είναι 0 %, ενώ για τους λοιπούς υδρογονάνθρακες που εκπροσωπούνται από το αιθάνιο είναι 100 %. Για την ακριβή μέτρηση των NMHC, προσδιορίζονται οι δύο βαθμοί απόδοσης και χρησιμοποιούνται στον υπολογισμό της παροχής μάζας εκπομπών NMHC (βλέπε Παράρτημα III, προσάρτημα 2, σημείο 4.3).

1.8.4.1. Απόδοση ως προς το μεθάνιο

Διοχετεύεται μεθάνιο βαθμονόμησης μέσω του FID, με παράκαμψη και χωρίς παράκαμψη του NMC, και καταγράφονται οι δύο συγκεντρώσεις. Η απόδοση προσδιορίζεται ως εξής:

CEM = 1 - concw/concw/o

όπου

concw = συγκέντρωση HC με ροή του CH4 μέσω του NMC

concw/o = συγκέντρωση HC με παράκαμψη του NMC από το CH4

1.8.4.2. Απόδοση ως προς το αιθάνιο

Διοχετεύεται αιθάνιο βαθμονόμησης μέσω του FID, με παράκαμψη και χωρίς παράκαμψη του NMC, και καταγράφονται οι δύο συγκεντρώσεις. Η απόδοση προσδιορίζεται ως εξής:

CEE = 1 - concwconcw/o

όπου

concw = συγκέντρωση HC με ροή του C2H6 μέσω του NMC

concw/o = συγκέντρωση HC με παράκαμψη του NMC από το C2H6

1.9. Παρεμποδιστικές δράσεις στους αναλυτές CO, CO2 και ΝΟx

Στην ένδειξη μπορεί να παρεμβαίνουν με διαφόρους τρόπους άλλα αέρια που συνυπάρχουν στην εξάτμιση με εκείνο που υποβάλλεται σε ανάλυση. Θετική παρέμβαση απαντάται στα όργανα NDIR, όπου το παράσιτο αέριο δίνει τα ίδια αποτελέσματα με το αέριο που αποτελεί αντικείμενο της μέτρησης, αλλά σε μικρότερο βαθμό. Αρνητική παρέμβαση απαντάται στα όργανα NDIR, όπου το παράσιτο αέριο διευρύνει την περιοχή απορρόφησης του υπό μέτρηση αερίου, και στα όργανα CLD, όπου το παράσιτο αέριο μειώνει την ακτινοβολία. Οι έλεγχοι παρεμποδιστικής δράσης των σημείων 1.9.1 και 1.9.2 διενεργούνται πριν από την πρώτη λειτουργία ενός αναλυτή και μετά από μεγάλα διαστήματα λειτουργίας.

1.9.1. Έλεγχος παρεμποδιστικής δράσης σε αναλυτές CO

Στην επίδοση του αναλυτή CO μπορεί να παρεμβαίνει το νερό και το CO2. Συνεπώς, διοχετεύεται υπό μορφή φυσαλίδων μέσω νερού σε θερμοκρασία δωματίου CO2 ρύθμισης της κλίμακας με συγκέντρωση 80 % έως 100 % της πλήρους κλίμακας στη μέγιστη περιοχή λειτουργίας που χρησιμοποιείται στη διάρκεια του ελέγχου και καταγράφεται η απόκριση του αναλυτή. Η τελευταία δεν πρέπει να είναι μεγαλύτερη από το 1 % της πλήρους κλίμακας για περιοχές 300 ppm και άνω, ή μεγαλύτερη από 3 ppm για περιοχές κάτω των 300 ppm.

1.9.2. Έλεγχοι της μείωσης της ακτινοβολίας στους αναλυτές ΝΟx

Τα δύο αέρια που έχουν σημασία για τους αναλυτές με CLD (και HCLD) είναι το CO2 και οι υδρατμοί. Οι αποκρίσεις μείωσης της ακτινοβολίας στα αέρια αυτά είναι ανάλογες προς τις συγκεντρώσεις τους, και συνεπώς απαιτούν τεχνικές ελέγχου για τον προσδιορισμό της μείωσης της ακτινοβολίας στις υψηλότερες αναμενόμενες συγκεντρώσεις στη διάρκεια της δοκιμής.

1.9.2.1. Έλεγχος της μείωσης της ακτινοβολίας από το CO2

Διοχετεύεται ως αέριο ρύθμισης της κλίμακας, CO2 με συγκέντρωση 80 % έως 100 % της πλήρους κλίμακας στη μέγιστη περιοχή σε λειτουργία μέσω του αναλυτή NDIR και καταγράφεται η τιμή του CO2 ως Α. Στη συνέχεια αραιώνεται σε αναλογία περίπου 50 % με NO ρύθμισης της κλίμακας και διέρχεται μέσω των NDIR και (H)CLD· καταγράφονται οι τιμές του CO2 και του ΝΟ ως Β και C, αντίστοιχα. Έπειτα διακόπτεται η ροή του CO2 οπότε μόνο το NO ρύθμισης της κλίμακας διέρχεται μέσω του (H)CLD και καταγράφεται η τιμή του NO ως D.

Η μείωση της ακτινοβολίας, που δεν πρέπει να υπερβαίνει το 3 % της πλήρους κλίμακας, υπολογίζεται ως εξής:

% Quench = 1 - C × AD × A - D × B × 100

όπου

A = είναι η συγκέντρωση του μη αραιωμένου CO2 μετρούμενη με τον NDIR σε %

B = είναι η συγκέντρωση του αραιωμένου CO2 μετρούμενη με τον NDIR σε %

C = είναι η συγκέντρωση του αραιωμένου ΝΟ μετρούμενη με τον (H)CLD σε ppm,

D = είναι η συγκέντρωση του μη αραιωμένου NO μετρούμενη με τον (H)CLD σε ppm

Μπορούν να χρησιμοποιηθούν και εναλλακτικές μέθοδοι αραίωσης και μέτρησης των ποσοτήτων των αερίων ρύθμισης της κλίμακας CO2 και NO, όπως π.χ. η δυναμική ανάδευση/ανάμειξη.

1.9.2.2. Έλεγχος της μείωσης της ακτινοβολίας από τους υδρατμούς

Ο έλεγχος αυτός εφαρμόζεται μόνο σε μετρήσεις της συγκέντρωσης αερίων σε υγρή βάση. Για τον υπολογισμό της μείωσης της ακτινοβολίας από τους υδρατμούς πρέπει να λαμβάνεται υπόψη η αραίωση του ΝΟ ρύθμισης της κλίμακας με υδρατμούς και η αναλογία της συγκέντρωσης υδρατμών του μείγματος προς την αναμενόμενη κατά τη διάρκεια της δοκιμής.

Διοχετεύεται ως αέριο ρύθμισης της κλίμακας ΝΟ με συγκέντρωση 80 % έως 100 % πλήρους κλίμακας στη συνήθη περιοχή λειτουργίας μέσω του (Η)CLD και καταγράφεται η τιμή του ΝΟ ως D. Στη συνέχεια, το αέριο ρύθμισης της κλίμακας διοχετεύεται υπό μορφή φυσαλίδων μέσω νερού σε θερμοκρασία δωματίου και κατόπιν μέσω του (Η)CLD· καταγράφεται η τιμή του ΝΟ ως C. Προσδιορίζεται η απόλυτη πίεση λειτουργίας του αναλυτή και η θερμοκρασία του νερού και καταγράφονται ως Ε και F, αντίστοιχα. Προσδιορίζεται η τάση κορεσμένων ατμών του μείγματος που αντιστοιχεί στη θερμοκρασία F του νερού με τις φυσαλίδες και καταγράφεται ως G. Η συγκέντρωση υδρατμών (Η, σε%) του μείγματος υπολογίζεται ως εξής:

H = 100 × G/E

Η αναμενόμενη συγκέντρωση (De) του αραιωμένου (σε υδρατμούς) αερίου ρύθμισης της κλίμακας ΝΟ υπολογίζεται ως εξής:

De = D × 1 - H/100

Για την εξάτμιση των κινητήρων ντίζελ, υπολογίζεται κατά προσέγγιση η μέγιστη συγκέντρωση υδρατμών στα καυσαέρια (Hm, σε%) που αναμένεται κατά τη διάρκεια της δοκιμής, με την παραδοχή ότι ο λόγος των ατόμων H/C στο καύσιμο είναι ίσος με 1,8:1, από τη συγκέντρωση μη αραιωμένου αερίου ρύθμισης της κλίμακας CO2 (Α, σύμφωνα με το σημείο 1.9.2.1) ως εξής:

Hm = 0,9 × A

Η μείωση της ακτινοβολίας από τους υδρατμούς, η οποία δεν πρέπει να υπερβαίνει το 3 %, υπολογίζεται ως εξής:

% Quench = 100 × De - C/De × Hm/H

όπου

De = είναι η αναμενόμενη συγκέντρωση αραιωμένου ΝΟ σε ppm

C = είναι η συγκέντρωση αραιωμένου ΝΟ σε ppm

Hm = είναι η μέγιστη συγκέντρωση υδρατμών σε ποσοστό %

H = είναι η πραγματική συγκέντρωση υδρατμών σε ποσοστό %

Σημείωση: Σημαντικό για τον έλεγχο αυτό είναι να περιέχει το αέριο ρύθμισης της κλίμακας ΝΟ όσο το δυνατόν μικρότερη ποσότητα ΝΟ2, αφού η απορρόφηση του ΝΟ2 σε μείγμα με νερό δεν ελήφθη υπόψη στους υπολογισμούς της μείωσης της ακτινοβολίας.

1.10. Περιοδικότητα βαθμονόμησης

Οι αναλυτές βαθμονομούνται σύμφωνα με το σημείο 1.5 τουλάχιστον κάθε 3 μήνες ή όποτε γίνεται επισκευή ή μετατροπή στο σύστημα που θα μπορούσε να επηρεάσει τη βαθμονόμηση.

2. ΒΑΘΜΟΝΟΜΗΣΗ ΤΟΥ ΣΥΣΤΗΜΑΤΟΣ CVS

2.1. Γενικά

Το σύστημα CVS βαθμονομείται με χρήση μετρητή παροχής ακριβείας που είναι σύμφωνος με εθνικά ή διεθνή πρότυπα και με περιοριστική συσκευή. Η ροή μέσω του συστήματος μετράται σε διαφορετικές ρυθμίσεις περιορισμού, οι δε παράμετροι ελέγχου του συστήματος μετρώνται και συσχετίζονται με τη ροή.

Μπορούν να χρησιμοποιηθούν διάφοροι τύποι μετρητών παροχής, π.χ. βαθμονομημένο βεντουρίμετρο, βαθμονομημένος μετρητής παροχής στρωτής ροής, βαθμονομημένος στροβιλομετρητής παροχής.

2.2. Βαθμονόμηση της αντλίας θετικής εκτόπισης (PDP)

Όλες οι παράμετροι που σχετίζονται με την αντλία μετρώνται ταυτόχρονα με τις παραμέτρους που συνδέονται με το μετρητή παροχής ροής, ο οποίος είναι συνδεδεμένος με την αντλία εν σειρά. Χαράσσεται η καμπύλη της υπολογιζόμενης παροχής (σε m3/min στο στόμιο εισόδου της αντλίας, σε απόλυτη πίεση και θερμοκρασία) έναντι συνάρτησης συσχετισμού που αποτελεί την τιμή ενός ειδικού συνδυασμού των παραμέτρων της αντλίας. Στη συνέχεια ορίζεται η γραμμική εξίσωση που συνδέει τη ροή της αντλίας με τη συνάρτηση συσχετισμού. Αν ένα CVS έχει μετάδοση κίνησης πολλαπλού αριθμού στροφών, η βαθμονόμηση εκτελείται για κάθε χρησιμοποιούμενη κλίμακα. Κατά τη διάρκεια της βαθμονόμησης, η θερμοκρασία διατηρείται σταθερή.

2.2.1. Ανάλυση δεδομένων

Η παροχή αέρα (Qs) σε κάθε ρύθμιση περιορισμού (6 θέσεις κατ’ ελάχιστο) υπολογίζεται σε πρότυπες μονάδες m3/min από τα δεδομένα του μετρητή παροχής, βάσει της μεθόδου που υποδεικνύει ο κατασκευαστής. Στην συνέχεια, η παροχή αέρα μετατρέπεται σε ροή αντλίας (V0) σε m3/rev, σε απόλυτη θερμοκρασία και πίεση στο στόμιο εισαγωγής της αντλίας, ως εξής:

V0 = Qsn × T273 × 101,3pA

όπου

Qs = παροχή αέρα υπό κανονικές συνθήκες (101,3 kPa, 273 K), σε m3/s,

T = θερμοκρασία στο στόμιο εισαγωγής της αντλίας, σε K

pA = απόλυτη πίεση στο στόμιο εισαγωγής της αντλίας (pB-p1), σε kPa,

n = αριθμός στροφών της αντλίας, rev/s

Για να ληφθεί υπόψη η αλληλεπίδραση μεταξύ των διακυμάνσεων της πίεσης στην αντλία και του ποσοστού ολίσθησης της αντλίας, υπολογίζεται η συνάρτηση συσχετισμού (X0) του αριθμού στροφών της αντλίας με τη διαφορά πίεσης στα στόμια εισαγωγής και εξαγωγής της και με την απόλυτη πίεση στο στόμιο εξαγωγής, ως εξής:

X0 = 1n × ΔpppA

όπου

Δpp = διαφορά πίεσης μεταξύ των στομίων εισαγωγής και εξαγωγής της αντλίας, σε kPa

pA = απόλυτη πίεση εξόδου στο στόμιο εξαγωγής της αντλίας, σε kPa

Χαράσσεται η ευθεία με τη μέθοδο ελαχίστων τετραγώνων για την εύρεση της εξίσωσης βαθμονόμησης ως εξής:

V0 = D0 - m × X0

Τα D0 και m είναι οι σταθερές τομής των αξόνων και κλίσης, αντίστοιχα, που περιγράφουν τις καμπύλες παλινδρόμησης.

Για σύστημα CVS με πολλαπλό αριθμό στροφών, οι καμπύλες βαθμονόμησης που κατασκευάζονται για τις διάφορες κλίμακες ροής της αντλίας είναι σχεδόν παράλληλες, και οι τιμές τομής των αξόνων (D0) αυξάνονται όσο μειώνεται η κλίμακα ροής της αντλίας.

Οι τιμές που υπολογίζονται βάσει της εξίσωσης περικλείονται μεταξύ των ορίων ± 0,5 % της μετρούμενης τιμής του V0. Οι τιμές του m ποικίλλουν από τη μία αντλία στην άλλη. Η εισροή σωματιδίων με την πάροδο του χρόνου προκαλεί μείωση της ολίσθησης της αντλίας, όπως φαίνεται και από τις χαμηλότερες τιμές του m. Συνεπώς, βαθμονόμηση διενεργείται κατά την έναρξη λειτουργίας της αντλίας, μετά από σοβαρές εργασίες συντήρησης, καθώς και στην περίπτωση που η συνολική επαλήθευση συστήματος (σημείο 2.4) δείχνει αλλαγή του ρυθμού ολίσθησης.

2.3. Βαθμονόμηση του βεντουρίμετρου κρίσιμης ροής (CFV)

Η βαθμονόμηση του CFV βασίζεται στην εξίσωση ροής για σωλήνα Venturi κρίσιμης ροής. Όπως φαίνεται από τον τύπο που ακολουθεί, η ροή αερίων αποτελεί συνάρτηση της πίεσης και της θερμοκρασίας στο στόμιο εισαγωγής:

Qs = Kv × pAT

όπου

Kv = συντελεστής βαθμονόμησης

pA = απόλυτη πίεση στο στόμιο εισαγωγής του σωλήνα Venturi, σε kPa

T = θερμοκρασία στόμιο εισαγωγής του σωλήνα Venturi, σε K

2.3.1. Ανάλυση δεδομένων

Η παροχή αέρα (Qs) σε κάθε ρύθμιση περιορισμού (8 θέσεις κατ’ ελάχιστο) υπολογίζεται σε πρότυπες μονάδες m3/min από τα δεδομένα του μετρητή παροχής, βάσει της μεθόδου που υποδεικνύει ο κατασκευαστής. Ο συντελεστής βαθμονόμησης υπολογίζεται βάσει των δεδομένων βαθμονόμησης για κάθε θέση περιορισμού ως εξής:

Kv = Qs × TpA

όπου

Qs = παροχή αέρα υπό κανονικές συνθήκες (101,3 kPa, 273 K), m3/s,

T = θερμοκρασία στο στόμιο εισαγωγής του σωλήνα Venturi, σε K

pA = απόλυτη πίμση στο στόμιο εισαγωγής του σωλήνα Venturi, σε kPa

Για τον προσδιορισμό της κλίμακας κρίσιμης ροής, χαράσσεται η καμπύλη του Kv συναρτήσει της πίεσης στο στόμιο εισαγωγής του σωλήνα Venturi. Για την κρίσιμη ροή (στραγγαλισμού), ο Kv θα έχει σχετικά σταθερή τιμή. Καθώς μειώνεται η πίεση (αυξάνεται το κενό), αποστραγγαλίζεται η ροή του στο σωλήνα Venturi και μειώνεται ο Kv, πράγμα που υποδηλώνει ότι το CFV λειτουργεί εκτός της επιτρεπόμενης κλίμακας.

Για οκτώ τουλάχιστον σημεία στην περιοχή της κρίσιμης ροής, υπολογίζεται η μέση τιμή του Kv και η τυπική απόκλιση η οποία δεν πρέπει να υπερβαίνει το ± 0,3 % του μέσου Kv.

2.4. Επαλήθευση του συνόλου του συστήματος

Προσδιορίζεται η συνολική ακρίβεια του συστήματος δειγματοληψίας και του αναλυτικού συστήματος CVS με την εισαγωγή δεδομένης μάζας αερίου ρύπου στο σύστημα, ενώ αυτό λειτουργεί κανονικά. Ο ρύπος αναλύεται και υπολογίζεται η μάζα σύμφωνα με το Παράρτημα III, προσάρτημα 2, σημείο 4.3, εκτός από την περίπτωση του προπανίου όπου χρησιμοποιείται για τους HC ο συντελεστής 0,000472 αντί του 0,000479. Χρησιμοποιείται μια από τις ακόλουθες δύο τεχνικές.

2.4.1. Μέτρηση με στόμιο κρίσιμης ροής

Το σύστημα CVS τροφοδοτείται με γνωστή ποσότητα καθαρού αερίου (μονοξείδιο του άνθρακα ή προπάνιο) μέσω βαθμονομημένου κρίσιμου στομίου. Αν η πίεση στο στόμιο εισαγωγής είναι αρκετά υψηλή, η παροχή, η οποία ρυθμίζεται μέσω του στομίου κρίσιμης ροής, είναι ανεξάρτητη από την πίεση του στομίου εξαγωγής (κρίσιμη ροή). Το σύστημα CVS λειτουργεί όπως και σε μία κανονική δοκιμή εκπομπών καυσαερίων για περίπου 5 έως 10 λεπτά. Αναλύεται δείγμα αερίου με τις συνήθεις συσκευές (σάκος δειγματοληψίας ή μέθοδος ολοκλήρωσης) και υπολογίζεται η μάζα του αερίου, η οποία θα πρέπει να περικλείεται εντός των ορίων ± 3 % της δεδομένης μάζας του αερίου τροφοδότησης.

2.4.2. Μέτρηση με σταθμική τεχνική

Προσδιορίζεται το βάρος μικρού κυλίνδρου που έχει πληρωθεί με μονοξείδιο του άνθρακα ή προπάνιο με ακρίβεια ± 0,01 gram. Για περίπου 5 έως 10 λεπτά, το σύστημα CVS λειτουργεί όπως σε κανονική δοκιμή εκπομπών εξάτμισης, ενώ στο σύστημα εγχύεται μονοξείδιο του άνθρακος ή προπάνιο. Η ποσότητα του καθαρού αερίου που εκλύεται υπολογίζεται με διαφορετική ζύγιση. Δείγμα αερίου αναλύεται με το συνήθη εξοπλισμό (σάκος δειγματοληψίας ή μέθοδος ολοκλήρωσης) και υπολογίζεται η μάζα του αερίου, η οποία θα πρέπει να περικλείεται στα όρια ± 3 % της δεδομένης μάζας του αερίου τροφοδότησης.

3. ΒΑΘΜΟΝΟΜΗΣΗ ΤΟΥ ΣΥΣΤΗΜΑΤΟΣ ΜΕΤΡΗΣΗΣ ΣΩΜΑΤΙΔΙΩΝ

3.1. Εισαγωγή

Κάθε κατασκευαστικό στοιχείο βαθμονομείται όσο συχνά είναι απαραίτητο ώστε να πληροί τις σχετικές με την ακρίβεια απαιτήσεις της παρούσας οδηγίας. Η μέθοδος βαθμονόμησης που πρέπει να χρησιμοποιείται περιγράφεται στο παρόν σημείο για τα στοιχεία που αναφέρονται στο Παράρτημα III, προσάρτημα 4, σημείο 4 και στο Παράρτημα V, σημείο 2.

3.2. Μέτρηση παροχής

Η βαθμονόμηση των μετρητών παροχής αερίων ή των οργάνων μέτρησης της ροής γίνεται με βάση τα διεθνή και/ή εθνικά πρότυπα. Το μέγιστο σφάλμα της μετρηθείσας τιμής πρέπει να περικλείεται στα όρια ± 2 % της ένδειξης.

Αν η ροή αερίου προσδιορίζεται με διαφορική μέτρηση ροής, το μέγιστο σφάλμα της διαφοράς πρέπει να είναι τέτοιο ώστε η ακρίβεια του GEDF να κυμαίνεται μεταξύ ± 4 % (βλέπε Παράρτημα V, σημείο 2.2.1, EGA). Μπορεί να υπολογισθεί με υπολογισμό της τετραγωνικής ρίζας του τετραγώνου του μέσου όρου των σφαλμάτων κάθε οργάνου.

3.3. Έλεγχος των συνθηκών μερικής ροής

Η κλίμακα της ταχύτητας εξόδου των καυσαερίων και οι διακυμάνσεις της πίεσης ελέγχονται και ρυθμίζονται σύμφωνα με τις απαιτήσεις του Παραρτήματος V, σημείο 2.2.1, EP, εάν αυτές έχουν εφαρμογή.

3.4. Περιοδικότητα της βαθμονόμησης

Τα όργανα μέτρησης της ροής βαθμονομούνται τουλάχιστον κάθε 3 μήνες ή όποτε γίνεται κάποια επισκευή ή μετατροπή στο σύστημα που μπορεί να επηρεάσει τη βαθμονόμηση.

4. ΒΑΘΜΟΝΟΜΗΣΗ ΤΟΥ ΕΞΟΠΛΙΣΜΟΥ ΜΕΤΡΗΣΗΣ ΤΗΣ ΑΙΘΑΛΗΣ

4.1. Εισαγωγή

Το αδιαφανειόμετρο βαθμονομείται όσο συχνά είναι απαραίτητο ώστε να πληροί τις σχετικές με την ακρίβεια απαιτήσεις της παρούσας οδηγίας. Η ενδεδειγμένη μέθοδος βαθμονόμησης περιγράφεται στο παρόν σημείο για τα κατασκευαστικά στοιχεία που αναφέρονται στο Παράρτημα III, προσάρτημα 4, σημείο 5 και στο Παράρτημα V, σημείο 3.

4.2. Διαδικασία βαθμονόμησης

4.2.1. Χρόνος προθέρμανσης

Το αδιαφανειόμετρο προθερμαίνεται και σταθεροποιείται σύμφωνα με τις υποδείξεις του κατασκευαστή. Αν το αδιαφανειόμετρο είναι εφοδιασμένο με σύστημα καθαρισμένου αέρα για την αποφυγή της απόθεσης αιθάλης στα οπτικά εξαρτήματα του οργάνου, τότε και το σύστημα αυτό πρέπει να ενεργοποιείται και να ρυθμίζεται σύμφωνα με τις υποδείξεις του κατασκευαστή.

4.2.2. Προσδιορισμός της γραμμικής απόκρισης

Η γραμμικότητα του αδιαφανειομέτρου ελέγχεται στη θέση ανάγνωσης της αδιαφάνειας σύμφωνα με τις υποδείξεις του κατασκευαστή. Εισάγονται στο αδιαφανειόμετρο τρία ουδέτερα φίλτρα γνωστής διαπερατότητας, τα οποία πληρούν τις απαιτήσεις του Παραρτήματος III, προσάρτημα 4, σημείο 5.2.5, και καταγράφονται οι τιμές. Τα ουδέτερα φίλτρα έχουν ονομαστική αδιαφάνεια περίπου 10 %, 20 % και 40 %, αντιστοίχως.

Η γραμμικότητα δεν πρέπει να διαφέρει κατά περισσότερο από ± 2 % αδιαφάνειας από την ονομαστική τιμή του ουδέτερου φίλτρου πυκνότητας. Οιαδήποτε μη γραμμικότητα υπερβαίνει την ανωτέρω τιμή πρέπει να διορθώνεται πριν από τη διεξαγωγή της δοκιμής.

4.3. Περιοδικότητα βαθμονόμησης

Το αδιαφανειόμετρο βαθμονομείται σύμφωνα με το σημείο 4.2.2 τουλάχιστον κάθε 3 μήνες ή όποτε γίνεται κάποια επισκευή ή μετατροπή στο σύστημα που μπορεί να επηρεάσει τη βαθμονόμηση.

--------------------------------------------------

ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ IV

ΠΡΟΔΙΑΓΡΑΦΕΣ ΤΕΧΝΙΚΩΝ ΧΑΡΑΚΤΗΡΙΣΤΙΚΩΝ ΤΟΥ ΚΑΥΣΙΜΟΥ ΑΝΑΦΟΡΑΣ ΓΙΑ ΤΙΣ ΔΟΚΙΜΕΣ ΕΓΚΡΙΣΗΣ ΚΑΙ ΓΙΑ ΤΗΝ ΕΞΑΚΡΙΒΩΣΗ ΤΗΣ ΣΥΜΜΟΡΦΩΣΗΣ ΤΗΣ ΠΑΡΑΓΩΓΗΣ

1.1. ΠΕΤΡΕΛΑΙΟ ΝΤΙΖΕΛ 1 [1]

Ελάχιστο | Μέγιστο |

Αριθμός κετανίου [3] | | 52,0 | 54,0 | EN-ISO 5165 | 1998 [4] |

Πυκνότητα στους 15 °C | kg/m3 | 833 | 837 | EN-ISO 3675 | 1995 |

— σημείο 50 % | °C | 245 | — | EN-ISO 3405 | 1998 |

— σημείο 95 % | °C | 345 | 350 | EN-ISO 3405 | 1998 |

— τελικό σημείο βρασμού | °C | — | 370 | EN-ISO 3405 | 1998 |

Σημείο ανάφλεξης | °C | 55 | — | EN 27719 | 1993 |

CFPP | °C | — | - 5 | EN 116 | 1981 |

Ιξώδες στους 40 °C | mm2/s | 2,5 | 3,5 | EN-ISO 3104 | 1996 |

Πολυκυκλικοί αρωματικοί υδρογονάνθρακες | % m/m | 3,0 | 6,0 | IP 391 [18] | 1995 |

Περιεκτικότητα σε θείο [5] | mg/kg | — | 300 | pr. EN-ISO/DIS 14596 | 1998 [4] |

Διάβρωση χαλκού | | — | 1 | EN-ISO 2160 | 1995 |

Υπολείμματα άνθρακα Conradson (10 % DR) | % m/m | — | 0,2 | EN-ISO 10370 | |

Περιεκτικότητα σε τέφρα | % m/m | — | 0,01 | EN-ISO 6245 | 1995 |

Υγρασία | % m/m | — | 0,05 | EN-ISO 12937 | 1995 |

Αριθμός εξουδετέρωσης (ισχυρού οξέος) | mg KOH/g | — | 0,02 | ASTM D 974-95 | 1998 [4] |

Σταθερότητα έναντι οξείδωσης [6] | mg/ml | — | 0,025 | EN-ISO 12205 | 1996 |

[18] | % m/m | — | — | EN 12916 | [2000] [4] |

1.2. Αιθανόλη για κινητήρες ντίζελ [7]

Παράμετρος | Μονάδα | Όρια [8] | Μέθοδος δοκιμής [9] |

Ελάχιστο | Μέγιστο |

Αλκοόλη, μάζα | % m/m | 92,4 | — | ASTM D 5501 |

Άλλες αλκοόλες πλην της αιθανόλης στην ολική αλκοόλη, μάζα | % m/m | — | 2 | ADTM D 5501 |

Πυκνότητα σε 15 °C | kg/m3 | 795 | 815 | ASTM D 4052 |

Περιεκτικότητα σε τέφρα | % m/m | | 0,001 | ISO 6245 |

Σημείο ανάφλεξης | °C | 10 | | ISO 2719 |

Οξύτητα υπολογιζόμενη ως οξικό οξύ | % m/m | — | 0,0025 | ISO 1388-2 |

Αριθμός εξουδετέρωσης (ισχυρού οξέως) | KOH mg/l | — | 1 | |

Στερεό υπόλειμμα σε 100 °C | mg/kg | | 15 | ISO 759 |

Υγρασία | % m/m | | 6,5 | ISO 760 |

Αλδεΰδες υπολογιζόμενες ως οξικό οξύ | % m/m | | 0,0025 | ISO 1388-4 |

Εστέρες, υπολογιζόμενοι ως οξικός αιθυλεστέρας | % m/m | — | 0,1 | ASSTM D 1617 |

2. ΦΥΣΙΚΟ ΑΕΡΙΟ (NG)

Το καύσιμο διατίθεται στην ευρωπαϊκή αγορά σε δύο κλίμακες:

- κλίμακα H, της οποίας τα ακραία καύσιμα αναφοράς είναι το GR και το G23·

- κλίμακα L, της οποίας τα ακραία καύσιμα αναφοράς είναι το G23 και το G25.

Τα χαρακτηριστικά των καυσίμων αναφοράς GR, G23 και G25 συνοψίζονται κατωτέρω:

Καύσιμο αναφοράς GR

Ελάχιστο | Μέγιστο |

Μεθάνιο | | 87 | 84 | 89 | |

Αιθάνιο | | 13 | 11 | 15 | |

Ισοζύγιο [10] | %-mole | — | — | 1 | ISO 6974 |

Περιεκτικότητα σε θείο | mg/m3 [11] | — | — | 10 | ISO 6326-5 |

Καύσιμο αναφοράς G23

Ελάχιστο | Μέγιστο |

Μεθάνιο | | 92,5 | 91,5 | 93,5 | |

Ισοζύγιο [12] | %-mole | — | — | 1 | ISO 6974 |

N2 | | 7,5 | 6,5 | 8,5 | |

Περιεκτικότητα σε θείο | mg/m3 [13] | — | — | 10 | ISO 6326-5 |

Καύσιμο αναφοράς G25

Ελάχιστο | Μέγιστο |

Μεθάνιο | | 86 | 84 | 88 | |

Ισοζύγιο [14] | %-mole | — | — | 1 | ISO 6974 |

N2 | | 14 | 12 | 16 | |

Περιεκτικότητα σε θείο | mg/m3 [15] | — | — | 10 | ISO 6326-5 |

3. ΥΓΡΑΕΡΙΟ (LPG)

Ελάχιστο | Μέγιστο | Ελάχιστο | Μέγιστο |

Αριθμός οκτανίου κινητήρα | | 92,5 [16] | | 92,5 | | EN 589 Annex B |

Περιεκτικότητα C3 | % vol | 48 | 52 | 83 | 87 | |

Περιεκτικότητα C4 | % vol | 48 | 52 | 13 | 17 | ISO 7941 |

Ολεφίνες | % vol | | 12 | | 14 | |

Κατάλοιπο εξαέρωσης | mg/kg | | 50 | | 50 | NFM 41-015 |

Συνολική περιεκτικότητα σε θείο | ppm σε βάρος [16] | | 50 | | 50 | EN 24260 |

[1] Εάν απαιτείται να υπολογισθεί η θερμική απόδοση του κινητήρα ή του οχήματος, η θερμαντική αξία του καυσίμου μπορεί να υπολογίζεται από την εξίσωση:Ειδική ενέργεια (θερμαντική αξία) (καθαρή) σε MJ/kg = (46,423 - 8,792d2 + 3,170d)(1 - (x + y + s)) + 9,420s - 2,499xΌπου,d = η πυκνότητα στους 15 °Cx = η κατά μάζα αναλογία νερού (% διαιρούμενο με το 100)y = η κατά μάζα αναλογία τέφρας (% διαιρούμενο με το 100)s = η κατά μάζα αναλογία θείου (% διαιρούμενο με το 100).

[2] Οι τιμές που ορίζονται στις προδιαγραφές είναι "πραγματικές τιμές". Στον καθορισμό των οριακών τιμών τους χρησιμοποιήθηκαν οι όροι του προτύπου ISO 4259, Προϊόντα πετρελαίου — Προσδιορισμός και εφαρμογή δεδομένων ακριβείας σε σχέση με τις μεθόδους δοκιμής, ενώ, για τον καθορισμό της ελάχιστης τιμής, ελήφθη υπόψη ελάχιστη διαφορά 2R πάνω από το μηδέν. Για τον καθορισμό μέγιστης και ελάχιστης τιμής, η ελάχιστη διαφορά είναι 4R (R — αναπαραγωγιμότητα). Παρά το μέτρο αυτό, το οποίο είναι απαραίτητο για στατιστικούς λόγους, ο παραγωγός ενός καυσίμου πρέπει, εντούτοις, να έχει ως στόχο του την τιμή μηδέν, εκεί όπου η οριζόμενη μέγιστη τιμή είναι 2R, και τη μέση τιμή στην περίπτωση μέγιστων και ελάχιστων οριακών τιμών. Εάν τυχόν απαιτείται να διευκρινισθεί κατά πόσον καύσιμο πληροί τις απαιτήσεις των προδιαγραφών, θα πρέπει να εφαρμόζονται οι όροι του προτύπου ISO 4259.

[3] Η κλίμακα του αριθμού κετανίου δεν ανταποκρίνεται στην απαίτηση ελάχιστης κλίμακας 4R. Εντούτοις, σε περίπτωση διαφοράς μεταξύ του προμηθευτή και του χρήστη του καυσίμου, μπορεί να χρησιμοποιείται το πρότυπο ISO 4259 για την επίλυσή της, αρκεί να γίνονται επανειλημμένες μετρήσεις αντί του εφάπαξ προσδιορισμού, σε αριθμό ικανό ώστε να επιτευχθεί η αναγκαία ακρίβεια.

[4] Ο μήνας δημοσίευσης δημοσιεύεται σε εύθετο χρόνο.

[5] Η πραγματική περιεκτικότητα του χρησιμοποιηθέντος για τη δοκιμή καυσίμου σε θείο πρέπει να αναφέρεται. Επιπλέον, η περιεκτικότητα σε θείο του καυσίμου αναφοράς (που χρησιμοποιήθηκε για την έγκριση οχήματος ή κινητήρα ως προς τις οριακές τιμές της σειράς Β του Πίνακα στο τμήμα 6.2.1 του Παραρτήματος Ι της παρούσας οδηγίας, θα φθάνει το πολύ τα 50 ppm. H Eπιτροπή υποβάλει, το ταχύτερο δυνατόν, πρόταση τροποποίησης του Παραρτήματος που να αντανακλά τη μέση περιεκτικότητα σε θείο των καυσίμων της αγοράς σε σχέση με την περιεκτικότητα που ορίζεται στο Παράρτημα IV της οδηγίας 98/70/ΕΚ.

[6] Ακόμη και αν ελέγχεται η σταθερότητα έναντι οξείδωσης, είναι πιθανό ότι η διάρκεια αποθήκευσης θα είναι περιορισμένη. Θα πρέπει να ζητείται η συμβουλή του προμηθευτή όσον αφορά τις συνθήκες και τη διάρκεια αποθήκευσης.

[18] Υπό εξέλιξη η νέα και καλύτερη μέθοδος για τις πολυκυκλικές αρωματικές ενώσεις

[7] Στο καύσιμο αιθανόλης επιτρέπεται η προσθήκη βελτιωτικού του αριθμού κετανίου σύμφωνα με τις προδιαγραφές του κατασκευαστή του κινητήρα. Η μέγιστη επιτρεπόμενη ποσότητα είναι 10 % m/m.

[8] Οι τιμές που ορίζονται στις προδιαγραφές είναι "πραγματικές τιμές". Στον καθορισμό των οριακών τιμών τους χρησιμοποιήθηκαν οι όροι του προτύπου ISO 4259, Προϊόντα πετρελαίου — Προσδιορισμός και εφαρμογή δεδομένων ακριβείας σε σχέση με τις μεθόδους δοκιμής, ενώ, για τον καθορισμό της ελάχιστης τιμής, ελήφθη υπόψη ελάχιστη διαφορά 2R πάνω από το μηδέν. Για τον καθορισμό μέγιστης και ελάχιστης τιμής, η ελάχιστη διαφορά είναι 4R (R —αναπαραγωγιμότητα). Παρά το μέτρο αυτό, το οποίο είναι απαραίτητο για στατιστικούς λόγους, ο παραγωγός ενός καυσίμου θα πρέπει, εντούτοις, να έχει ως στόχο του την τιμή μηδέν, εκεί όπου η οριζόμενη μέγιστη τιμή είναι 2R, και τη μέση τιμή στην περίπτωση των μέγιστων και ελάχιστων οριακών τιμών. Εάν τυχόν απαιτείται να διευκρινισθεί κατά πόσον καύσιμο πληροί τις απαιτήσεις των προδιαγραφών, θα πρέπει να εφαρμόζονται οι όροι του προτύπου ISO 4259.

[9] Εισάγονται ισοδύναμες μέθοδοι ISO όταν θα είναι διαθέσιμες για όλες τις ανωτέρω ιδιότητες.

[10] Αδρανή αέρια +C2+

[11] Η τιμή πρέπει να προσδιορίζεται σε κανονικές συνθήκες [293,2 K (20 °C) και 101,3 kPa].

[12] Αδρανή αέρια (εκτός του N2) +C2+ +C2+

[13] τιμή πρέπει να προσδιορίζεται σε κανονικές συνθήκες [293,2 K (20 °C) και 101,3 kPa].

[14] Αδρανή αέρια (εκτός του N2) +C2+ +C2+

[15] Η τιμή πρέπει να προσδιορίζεται σε κανονικές συνθήκες [293,2 K (20 °C) και 101,3 kPa].

[16] Τιμή που καθορίζεται υπό κανονικές συνθήκες 293,2 K (20 °C) και 101,3 kPa.

[17] Με τη μέθοδο αυτή, ενδεχομένως, να μην καθορίζεται επακριβώς η παρουσία διαβρωτικών ουσιών, εάν το δείγμα περιέχει αντιδιαβρωτικά ή άλλες χημικές ουσίες που μειώνουν τη διαβρωτική ικανότητα του δείγματος στην ταινία χαλκού. Κατά συνέπεια, απαγορεύεται η προσθήκη αυτών των ενώσεων, απλώς και μόνο για να μην αλλοιώνεται η μέθοδος δοκιμής.

--------------------------------------------------

ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ V

ΑΝΑΛΥΤΙΚΑ ΣΥΣΤΗΜΑΤΑ ΚΑΙ ΣΥΣΤΗΜΑΤΑ ΔΕΙΓΜΑΤΟΛΗΨΙΑΣ

1. ΠΡΟΣΔΙΟΡΙΣΜΟΣ ΤΩΝ ΕΚΠΟΜΠΩΝ ΑΕΡΙΩΝ

1.1. Εισαγωγή

Το σημείο 1.2 και τα σχήματα 7 και 8 περιέχουν λεπτομερείς περιγραφές των προτεινομένων συστημάτων δειγματοληψίας και ανάλυσης. Επειδή διαφορετικές διατάξεις μπορούν να αποδίδουν ισοδύναμα αποτελέσματα, δεν απαιτείται η ακριβής τήρηση των οδηγιών των σχημάτων 7 και 8. Μπορούν να χρησιμοποιούνται πρόσθετα στοιχεία, όπως όργανα, βαλβίδες, σωληνοειδή, αντλίες και διακόπτες, για την παροχή επιπλέον πληροφοριών και για τον συντονισμό των λειτουργιών των επί μέρους συστημάτων. Άλλα στοιχεία, που δεν είναι αναγκαία για τη διατήρηση της ακρίβειας ορισμένων συστημάτων, μπορούν να αποκλείονται, εάν αυτός ο αποκλεισμός βασίζεται σε ορθή τεχνική κρίση.

Σχήμα 7

Διάγραμμα ροής του συστήματος ανάλυσης πρωτογενών καυσαερίων για CO, CO2, NOx, HC Μόνο για δοκιμή ESC

+++++ TIFF +++++

αέριο μηδενισμού της κλίμακαςαέριο μηδενισμού της κλίμακαςπροαιρετικά 2 καθετήρες δειγματοληψίαςαέριο μηδενισμού της κλίμακαςαέριο ρύθμισης της κλίμακαςεξαερισμόςairfuelαέριο μηδενισμού της κλίμακαςαέριο ρύθμισης της κλίμακαςαέριο μηδενισμού της κλίμακαςαέριο ρύθμισης της κλίμακαςεξαερισμόςεξαερισμόςεξαερισμόςαέριο μηδενισμού της κλίμακαςαέριο ρύθμισης της κλίμακαςεξαερισμόςεξαερισμός

1.2. Περιγραφή του αναλυτικού συστήματος

Περιγράφεται αναλυτικό σύστημα για τον προσδιορισμό των εκπομπών αερίων στα πρωτογενή (σχήμα 7, ESC μόνο) ή αραιωμένα (σχήμα 8, ETC και ESC) καυσαέρια με βάση τη χρήση:

- αναλυτή HFID για τη μέτρηση των υδρογονανθράκων,

- αναλυτών NDIR για τη μέτρηση του μονοξειδίου και του διοξειδίου του άνθρακος,

- HCLD ή ισοδύναμου αναλυτή για τη μέτρηση των οξειδίων του αζώτου.

Tο δείγμα για όλα τα συστατικά μπορεί να λαμβάνεται με έναν καθετήρα ή με δύο καθετήρες δειγματοληψίας, τοποθετημένους πολύ κοντά και εσωτερικά διαχωρισμένους κατά τους διάφορους αναλυτές. Πρέπει να λαμβάνεται μέριμνα ώστε να μη γίνεται συμπύκνωση των συστατικών των καυσαερίων (συμπεριλαμβανομένων του νερού και του θειικού οξέος) σε κανένα σημείο του αναλυτικού συστήματος.

Σχήμα 8

Διάγραμμα ροής του συστήματος ανάλυσης αραιωμένων καυσαερίων για CO, CO2, NOx, HC Δοκιμή ETC, προαιρετικό για ESC

+++++ TIFF +++++

Προς PSS βλ. σχήμα 18στο ίδιο επίπεδο βλ. σχήμα 18βλ. σχήμα 17αέριο μηδενισμού της κλίμακαςαέριο μηδενισμού της κλίμακαςαέριο ρύθμισης της κλίμακαςεξαερισμόςairfuelεξαερισμόςαέριο μηδενισμού της κλίμακαςαέριο ρύθμισης της κλίμακαςαέριο μηδενισμού της κλίμακαςαέριο ρύθμισης της κλίμακαςεξαερισμόςεξαερισμόςεξαερισμόςαέριο μηδενισμού της κλίμακαςεξαερισμόςεξαερισμός

1.2.1. Κατασκευαστικά στοιχεία των σχημάτων 7 και 8

EP Σωλήνας εξαγωγής (εξάτμιση)

SP1 Καθετήρας δειγματοληψίας καυσαερίων (σχήμα 7 μόνο)

Συνιστάται ευθύγραμμος καθετήρας από ανοξείδωτο χ

32005L0055