Οδηγία 2001/88/ΕΚ του Συμβουλίου

της 23ης Οκτωβρίου 2001

για τροποποίηση της οδηγίας 91/630/ΕΟΚ σχετικά με τους στοιχειώδεις κανόνες για την προστασία των χοίρων

ΤΟ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟ ΤΗΣ ΕΥΡΩΠΑΪΚΗΣ ΕΝΩΣΗΣ,

Έχοντας υπόψη:

τη συνθήκη για την ίδρυση της Ευρωπαϊκής Οικονομικής Κοινότητας, και ιδίως το άρθρο 37,

την πρόταση της Επιτροπής(1),

τη γνώμη του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου(2),

τη γνώμη της Οικονομικής και Κοινωνικής Επιτροπής(3),

Αφού ζήτησε τη γνώμη της Επιτροπής των Περιφερειών,

Εκτιμώντας τα ακόλουθα:

(1) Το προσαρτημένο στη συνθήκη πρωτόκολλο για την προστασία και την καλή διαβίωση των ζώων ορίζει ότι κατά τη διαμόρφωση και την υλοποίηση της κοινοτικής γεωργικής πολιτικής, η Κοινότητα και τα κράτη μέλη λαμβάνουν πλήρως υπόψη τις ανάγκες της καλής διαβίωσης των ζώων, τηρώντας συνάμα τις νομοθετικές ή διοικητικές διατάξεις και τα έθιμα των κρατών μελών που αφορούν, ιδίως, τους λατρευτικούς τύπους, τις πολιτιστικές παραδόσεις και την κατά τόπους πολιτιστική κληρονομιά.

(2) Σύμφωνα με το άρθρο 6 της οδηγίας 91/630/ΕΟΚ του Συμβουλίου(4), η Επιτροπή υπέβαλε έκθεση για τα συστήματα εντατικής χοιροτροφίας, λαμβάνοντας κυρίως υπόψη την καλή διαβίωση των χοιρομητέρων που εκτρέφονται σε διάφορους βαθμούς απομόνωσης και ομαδικά, και διετύπωσε προτάσεις προσαρμογής των κανόνων.

(3) Οι χοίροι, ως ζώντα ζώα, περιλαμβάνονται στον κατάλογο των προϊόντων του παραρτήματος Ι της συνθήκης.

(4) Η γνώμη της επιστημονικής κτηνιατρικής επιτροπής της 30ής Σεπτεμβρίου 1997 καταλήγει στο συμπέρασμα ότι οι χοίροι πρέπει να εκτρέφονται σε περιβάλλον που ανταποκρίνεται στις ανάγκες τους για άσκηση και διερευνητική συμπεριφορά και ότι η καλή διαβίωση των χοίρων κινδυνεύει από τους αυστηρούς περιορισμούς χώρου.

(5) Οι χοιρομητέρες προτιμούν την κοινωνική αλληλεπίδραση με άλλους χοίρους όταν έχουν ελευθερία κινήσεων και πολυσύνθετο περιβάλλον. Επομένως θα πρέπει να απαγορευθεί η τρέχουσα πρακτική της διατήρησης των χοιρομητέρων σε συνεχή στενό περιορισμό. Ωστόσο, θα πρέπει να παρασχεθεί στους παραγωγούς αρκετός χρόνος για τις αναγκαίες διαρθρωτικές αλλαγές στις εγκαταστάσεις παραγωγής.

(6) Πρέπει να υπάρχει ισορροπία μεταξύ των διαφόρων πλευρών που πρέπει να λαμβάνονται υπόψη όσον αφορά την καλή διαβίωση, συμπεριλαμβανομένης της υγείας των ζώων, τα οικονομικά και κοινωνικά θέματα, καθώς και τις περιβαλλοντικές επιπτώσεις.

(7) Η Επιτροπή θα πρέπει να υποβάλει νέα έκθεση όπου θα λαμβάνεται υπόψη η περαιτέρω ερευνητική και πρακτική εμπειρία για να βελτιωθεί ακόμη περισσότερο η διαβίωση των χοίρων, ιδίως όσον αφορά θέματα που δεν καλύπτονται από την οδηγία 91/630/ΕΟΚ.

(8) Τα μέτρα που απαιτούνται για την εφαρμογή της οδηγίας 91/630/ΕΟΚ θα πρέπει να θεσπισθούν σύμφωνα με την απόφαση 1999/468/EΚ του Συμβουλίου, της 28ης Ιουνίου 1999, για τον καθορισμό των όρων άσκησης των εκτελεστικών αρμοδιοτήτων που ανατίθενται στην Επιτροπή(5),

ΕΞΕΔΩΣΕ ΤΗΝ ΠΑΡΟΥΣΑ ΟΔΗΓΙΑ:

Άρθρο 1

Η οδηγία 91/630/EΟΚ τροποποιείται ως εξής:

1. Το άρθρο 3 αντικαθίσταται από το ακόλουθο κείμενο: "Άρθρο 3

Τα κράτη μέλη εξασφαλίζουν τα εξής:

1. Όλες οι εγκαταστάσεις πληρούν τις ακόλουθες απαιτήσεις:

α) ο ελεύθερος χώρος δαπέδου που διαθέτει κάθε απογαλακτισμένος χοίρος ή χοίρος αναπαραγωγής που σταβλίζεται ομαδικά, εξαιρουμένων των μικρών θηλυκών χοίρων μετά την οχεία και των χοιρομητέρων, πρέπει να είναι τουλάχιστον:

>ΘΕΣΗ ΠΙΝΑΚΑ>

β) ο συνολικός ελεύθερος χώρος δαπέδου που διαθέτει κάθε μικρός θηλυκός χοίρος μετά την οχεία και κάθε χοιρομητέρα σε περίπτωση ομαδικού σταβλισμού μικρών θηλυκών χοίρων ή/και χοιρομητέρων πρέπει να είναι τουλάχιστον 1,64 m2 και 2,25 m2 αντιστοίχως. Όταν τα ζώα αυτά σταβλίζονται σε ομάδες μικρότερες των 6, ο ελεύθερος χώρος δαπέδου πρέπει να αυξάνεται κατά 10 %. Όταν σταβλίζονται σε ομάδες 40 ή περισσοτέρων ζώων, ο ελεύθερος χώρος δαπέδου μπορεί να μειώνεται κατά 10 %.

2. Οι επιφάνειες δαπέδου θα πληρούν τις εξής απαιτήσεις:

α) για μικρούς θηλυκούς χοίρους μετά την οχεία και κυοφορούσες χοιρομητέρες: ένα μέρος του χώρου που απαιτείται στο σημείο 1 β), ίσο προς τουλάχιστον 0,95 m2 ανά μικρό θηλυκό χοίρο και τουλάχιστον 1,3 m2 ανά χοιρομητέρα, πρέπει να είναι ενιαίο δάπεδο του οποίου το πολύ το 15 % προορίζεται για τα ανοίγματα αποχέτευσης·

β) όταν χρησιμοποιούνται δοκιδωτά από σκυρόδεμα δάπεδα για χοίρους που σταβλίζονται ομαδικά:

i) το μέγιστο πλάτος των ανοιγμάτων πρέπει να είναι:

- 11 mm για χοιρίδια,

- 14 mm για απογαλακτισμένους χοίρους,

- 18 mm για χοίρους αναπαραγωγής,

- 20 mm για μικρούς θηλυκούς χοίρους μετά την οχεία και για τις χοιρομητέρες,

ii) το ελάχιστο πλάτος δοκίδας πρέπει να είναι:

- 50 mm για χοιρίδια και απογαλακτισμένους χοίρους και

- 80 mm για χοίρους αναπαραγωγής, για μικρούς θηλυκούς χοίρους μετά την οχεία και χοιρομητέρες,

3. Η κατασκευή ή η μετατροπή εγκαταστάσεων στις οποίες προσδένονται χοιρομητέρες και θηλυκοί χοίροι απαγορεύεται. Από 1ης Ιανουαρίου 2006 απαγορεύεται η χρησιμοποίηση συστημάτων πρόσδεσης για χοιρομητέρες και μικρούς θηλυκούς χοίρους.

4. α) Οι χοιρομητέρες και οι μικροί θηλυκοί χοίροι σταβλίζονται ομαδικά για την περίοδο που αρχίζει 4 εβδομάδες μετά την οχεία και λήγει 1 εβδομάδα πριν την αναμενόμενη ημερομηνία τοκετού. Ο στάβλος στον οποίο εκτρέφεται η ομάδα πρέπει να έχει πλευρές μήκους μεγαλύτερου από 2,8 m. Όταν λιγότερα από 6 ζώα σταβλίζονται ομαδικά, ο στάβλος στον οποίο εκτρέφεται η ομάδα πρέπει να έχει πλευρές μήκους μεγαλύτερου από 2,4 m.

β) Κατά παρέκκλιση των διατάξεων του ανωτέρω στοιχείου α), οι χοιρομητέρες και οι μικροί θηλυκοί χοίροι που εκτρέφονται σε εκμεταλλεύσεις μικρότερες των 10 χοιρομητέρων, μπορούν να συντηρούνται σε ατομικές θέσεις κατά την περίοδο που προβλέπεται στο στοιχείο α) εφόσον μπορούν να στρέφουν το σώμα τους με ευχέρεια.

5. Με την επιφύλαξη των απαιτήσεων που προβλέπονται στο παράρτημα, οι χοιρομητέρες και οι μικροί θηλυκοί χοίροι θα πρέπει να έχουν συνεχή πρόσβαση σε υλικό για απασχόληση που ανταποκρίνεται τουλάχιστον προς τις σχετικές απαιτήσεις του εν λόγω παραρτήματος.

6. Οι χοιρομητέρες και οι μικροί θηλυκοί χοίροι που σταβλίζονται σε ομάδες πρέπει να σιτίζονται με σύστημα που εξασφαλίζει ότι κάθε ζώο μπορεί να έχει αρκετή τροφή, ακόμη κι αν είναι παρόντα και άλλα ζώα που διεκδικούν τροφή.

7. Προκειμένου να μετριασθεί η πείνα τους και λαμβάνοντας υπόψη την ανάγκη μασήματος, πρέπει να χορηγείται σε όλες τις κυοφορούσες στέρφες χοιρομητέρες και τους μικρούς θηλυκούς χοίρους επαρκής ποσότητα ογκώδους τροφής ή τροφής πλούσιας σε ίνες καθώς και τροφή υψηλής θερμικής αξίας.

8. Οι χοίροι που πρέπει να σταβλίζονται ομαδικά, που είναι ιδιαιτέρως επιθετικοί, που έχουν υποστεί επίθεση από άλλους χοίρους ή είναι άρρωστοι ή τραυματισμένοι, μπορούν να τοποθετηθούν προσωρινά σε ατομικούς χώρους. Σε αυτή την περίπτωση ο χρησιμοποιούμενος ατομικός χώρος πρέπει να επιτρέπει στο ζώο να στρέφει το σώμα του με ευχέρεια, αν αυτό δεν αντιβαίνει σε ειδικές κτηνιατρικές συστάσεις.

9. Από 1ης Ιανουαρίου 2003 οι διατάξεις που θεσπίζονται στα σημεία 1 β), 2, 4 και 5 και η τελευταία πρόταση του σημείου 8 ισχύουν για όλες τις νεόδμητες ή ανακαινισμένες ή πρωτοχρησιμοποιούμενες μετά την εν λόγω ημερομηνία εκμεταλλεύσεις. Από 1ης Ιανουαρίου 2013, οι διατάξεις αυτές εφαρμόζονται σε όλες τις εκμεταλλεύσεις.

Οι διατάξεις που προβλέπονται στο σημείο 4 στοιχείο α) δεν εφαρμόζονται στις εκμεταλλεύσεις με λιγότερες από δέκα χοιρομητέρες".

2. Παρεμβάλλεται το ακόλουθο άρθρο: "Άρθρο 5a

Τα κράτη μέλη εξασφαλίζουν ότι:

1. Κάθε πρόσωπο που απασχολεί ή προσλαμβάνει άτομα που ασχολούνται με χοίρους εξασφαλίζει ότι τα άτομα αυτά έχουν λάβει οδηγίες και κατευθύνσεις για τις σχετικές διατάξεις του άρθρου 3 και του παραρτήματος της παρούσας οδηγίας·

2. υπάρχουν σχετικά μαθήματα κατάρτισης. Ειδικότερα, τα μαθήματα αυτά πρέπει να επικεντρώνονται σε θέματα καλής διαβίωσης".

3. Το άρθρο 6 αντικαθίσταται από το ακόλουθο κείμενο: "Άρθρο 6

1. Κατά προτίμηση πριν από την 1η Ιανουαρίου 2005 και οπωσδήποτε μέχρι την 1η Ιουλίου 2005 το αργότερο, η Επιτροπή υποβάλλει στο Συμβούλιο έκθεση, που καταρτίζεται βάσει γνωμοδότησης της επιστημονικής επιτροπής για την υγεία και την ορθή μεταχείριση των ζώων. Η έκθεση καταρτίζεται λαμβάνοντας υπόψη τις κοινωνικοοικονομικές συνέπειες, τις υγειονομικές συνέπειες, τις περιβαλλοντικές επιπτώσεις και τις διάφορες κλιματικές συνθήκες. Θα λαμβάνει επίσης υπόψη την ανάπτυξη τεχνικών και συστημάτων παραγωγής χοίρων και μεταποίησης κρέατος που θα μπορούσαν να μειώσουν την ανάγκη χειρουργικού ευνουχισμού. Η έκθεση συνοδεύεται ενδεχομένως από κατάλληλες νομοθετικές προτάσεις για τις επιπτώσεις των διαφορετικών διαθέσιμων χώρων και τύπων δαπέδου στην καλή διαβίωση των απογαλακτισμένων χοίρων και των χοίρων αναπαραγωγής. Το Συμβούλιο αποφασίζει για τις προτάσεις αυτές με ειδική πλειοψηφία.

2. Την 1η Ιανουαρίου 2008 το αργότερο, η Επιτροπή υποβάλλει στο Συμβούλιο έκθεση, που θα συνταχθεί βάσει γνωμοδότησης της επιστημονικής επιτροπής για την υγεία και την ορθή μεταχείριση των ζώων.

Η έκθεση αυτή θα καλύπτει ειδικότερα:

α) τις επιπτώσεις της πυκνότητας του ζωικού κεφαλαίου, συμπεριλαμβανομένου του μεγέθους της ομάδας και των μεθόδων συγκέντρωσης των ζώων, των διαφόρων συστημάτων εκτροφής των χοίρων, στην καλή διαβίωση των χοίρων, συμπεριλαμβανομένης της υγείας τους·

β) την επίπτωση του σχεδιασμού των χωρισμάτων στάβλου και των διαφόρων τύπων δαπέδου, συμπεριλαμβανομένης της υγείας τους, λαμβάνοντας υπόψη τις διάφορες κλιματικές συνθήκες·

γ) τους παράγοντες κινδύνου που συνδέονται με τo δάγκωμα της ουράς και συστάσεις για τη μείωση της ανάγκης κοπής της ουράς·

δ) τις περαιτέρω εξελίξεις στα συστήματα ομαδικού σταβλισμού κυοφορουσών χοιρομητέρων, λαμβάνοντας υπόψη τόσο τις παθολογικές, ζωοτεχνικές, φυσιολογικές και ηθολογικές πτυχές των διαφόρων συστημάτων όσο και τις επιπτώσεις τους στην υγεία και το περιβάλλον, όπως και τις διάφορες κλιματικές συνθήκες·

ε) τον προσδιορισμό των απαιτήσεων χώρου, συμπεριλαμβανομένου του χώρου οχείας για τον ατομικό σταβλισμό ενήλικων κάπρων αναπαραγωγής·

στ) τις περαιτέρω εξελίξεις στα συστήματα ελεύθερου σταβλισμού για χοιρομητέρες στην περίοδο της οχείας και για θηλάζουσες χοιρομητέρες, που ικανοποιούν τις ανάγκες της χοιρομητέρας χωρίς να τίθεται σε κίνδυνο η ζωή του χοιριδίου·

ζ) τη στάση των καταναλωτών και τη συμπεριφορά τους απέναντι στο χοίρειο κρέας εάν υπάρξει βελτίωση στο θέμα της καλής διαβίωσης των ζώων σε διάφορα επίπεδα·

η) τις κοινωνικοοικονομικές επιπτώσεις των διαφόρων συστημάτων εκτροφής χοίρων και τις συνέπειές τους για τους οικονομικούς εταίρους της Κοινότητας.

Η έκθεση αυτή μπορεί, ενδεχομένως, να συνοδεύεται και από τις ενδεδειγμένες νομοθετικές προτάσεις".

4. Το άρθρο 10 αντικαθίσταται από το ακόλουθο κείμενο: "Άρθρο 10

1. Η Επιτροπή επικουρείται από τη μόνιμη κτηνιατρική επιτροπή που έχει συσταθεί με την απόφαση 68/361/ΕΟΚ(6) (στο εξής καλούμενη 'επιτροπή').

2. Στις περιπτώσεις που γίνεται μνεία της παρούσας παραγράφου, εφαρμόζονται τα άρθρα 5 και 7 της απόφασης 1999/468/ΕΚ(7).

Η περίοδος που προβλέπεται στο άρθρο 5 παράγραφος 6 της απόφασης 1999/468/ΕΚ ορίζεται σε τρεις μήνες.

3. Η επιτροπή θεσπίζει τον εσωτερικό κανονισμό της.".

Άρθρο 2

1. Τα κράτη μέλη θέτουν σε ισχύ τις αναγκαίες νομοθετικές, κανονιστικές και διοικητικές διατάξεις για να συμμορφωθούν με την παρούσα οδηγία το αργότερο μέχρι την 1η Ιανουαρίου 2003. Ενημερώνουν αμέσως την Επιτροπή σχετικά.

2. Οι διατάξεις αυτές όταν θεσπίζονται από τα κράτη μέλη αναφέρονται στην παρούσα οδηγία ή συνοδεύονται από την αναφορά αυτή κατά την επίσημη δημοσίευσή τους. Ο τρόπος της αναφοράς αποφασίζεται από τα κράτη μέλη.

Άρθρο 3

Η παρούσα οδηγία αρχίζει να ισχύει την ημέρα της δημοσίευσής της στην Επίσημη Εφημερίδα των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων.

Άρθρο 4

Η παρούσα οδηγία απευθύνεται στα κράτη μέλη.

Λουξεμβούργο, 23 Οκτωβρίου 2001.

Για το Συμβούλιο

Ο Πρόεδρος

A. Neyts-Uyttebroeck

(1) ΕΕ C 154 Ε, της 29.5.2001, σ. 114.

(2) Γνώμη εκδοθείσα στις 14 Ιουνίου 2001 (δεν δημοσιεύθηκε ακόμη στην ΕΕ).

(3) ΕΕ C 221 της 7.8.2001, σ. 74.

(4) ΕΕ L 340 της 11.12.1991, σελ. 33.

(5) ΕΕ L 184 της 17.7.1999, σ. 23.

(6) ΕΕ L 255 της 18.10.1968, σ. 23.

(7) ΕΕ L 184 της 17.7.1999, σ. 23