Πρόταση ΟΔΗΓΙΑΣ ΤΟΥ ΕΥΡΩΠΑΪΚΟΥ ΚΟΙΝΟΒΟΥΛΙΟΥ ΚΑΙ ΤΟΥ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟΥ για τη θέσπιση προτύπων μη βάναυσης παγίδευσης για ορισμένα είδη ζώων

(υποβληθείσα από την Επιτροπή)

ΑΙΤΙΟΛΟΓΙΚΗ ΕΚΘΕΣΗ

ΥΛΟΠΟΊΗΣΗ ΤΩΝ ΥΠΟΧΡΕΏΣΕΩΝ ΚΑΙ ΔΕΣΜΕΎΣΕΩΝ ΠΟΥ ΑΠΟΡΡΈΟΥΝ ΑΠΌ ΤΗ ΣΥΜΦΩΝΊΑ

1. Εισαγωγή

Το 1998, η Κοινότητα αποφάσισε να συνάψει διεθνείς συμφωνίες για τη θέσπιση προτύπων μη βάναυσης παγίδευσης σε διεθνές επίπεδο.

Η πρώτη συμφωνία συνήφθη με τον Καναδά και τη Ρωσσική Ομοσπονδία και εγκρίθηκε με την απόφαση 98/142/ΕΚ του Συμβουλίου της 26ης Ιανουαρίου 1998 [1] (καλούμενη εν προκειμένω η «Συμφωνία»).

[1] Απόφαση 98/142/ΕΚ του Συμβουλίου της 26ης Ιανουαρίου 1998 σχετικά με τη σύναψη συμφωνίας μεταξύ της Ευρωπαϊκής Κοινότητας, του Καναδά και της Ρωσσικής Ομοσπονδίας για τα διεθνή πρότυπα μη βάναυσης παγίδευσης και συμφωνημένων πρακτικών μεταξύ του Καναδά και της Κοινότητας όσον αφορά την υπογραφή της εν λόγω συμφωνίας (ΕΕ L 42, 14.2.1998, σ. 40).

Η δεύτερη αφορά τις Ηνωμένες Πολιτείες της Αμερικής και έχει την μορφή συμφωνημένων πρακτικών. Εγκρίθηκε δε με την απόφαση 98/487/ΕΚ του Συμβουλίου της 13ης Ιουλίου 1998 [2].

[2] Απόφαση 98/487/ΕΚ του Συμβουλίου της 13ης Ιουλίου 1998 σχετικά με τη σύναψη διεθνούς συμφωνίας υπό μορφήν συμφωνηθέντων πρακτικών μεταξύ της Ευρωπαϊκής Κοινότητας και των Ηνωμένων Πολιτειών Αμερικής για τα πρότυπα μη βάναυσης παγίδευσης'(ΕΕ L 219, 7.8.1998, σ. 24).

Τώρα, οι υποχρεώσεις και δεσμεύσεις που απορρέουν από τα αν λόγω κείμενα πρέπει να υλοποιηθούν από την Κοινότητα.

Για λόγους σαφήνειας, στο εξής οι τυχόν αναφορές θα αφορούν μόνο τη Συμφωνία, δεδομένου ότι πρόκειται για την λεπτομερέστερη πράξη. Ωστόσο, η συμφωνία με τις ΗΠΑ είναι κατ'ουσίαν όμοια με αυτήν που συνήφθη με τη Ρωσσική Ομοσπονδία και με τον Καναδά.

Η Συμφωνία εμπνεύσθηκε από την επιθυμία συναίνεσης για τη θέσπιση διεθνών προτύπων μη βάναυσης παγίδευσης, καθώς και αποφυγής εμπορικών διενέξεων με τους κύριους διεθνείς εξαγωγείς γούνας.

Η Συμφωνία εφαρμόστηκε προσωρινά μεταξύ της Κοινότητας και του Καναδά από τον Ιούνιο του 1999, ενώ αναμένεται η θέση της σε ισχύ, γεγονός που απαιτεί την επικύρωσή της εκ μέρους της Ρωσικής Ομοσπονδίας.

2. Η Συμφωνία

Η Συμφωνία για τα διεθνή πρότυπα μη βάναυσης παγίδευσης συνίσταται σε 17 άρθρα και σε 4 παραρτήματα. Στόχοι της Συμφωνίας είναι η θέσπιση προτύπων για μεθόδους μη βάναυσης παγίδευσης, η βελτίωση της επικοινωνίας και συνεργασίας μεταξύ των Μερών για την εφαρμογή και ανάπτυξη των εν λόγω προτύπων και η διευκόλυνση του εμπορίου γούνας και παγίδων μεταξύ των Μερών. Στόχος των προτύπων μη βάναυσης παγίδευσης είναι η εξασφάλιση ικανοποιητικών συνθηκών αιχμαλωσίας για τα παγιδευμένα ζώα και η περαιτέρω βελτίωσή τους.

Σε ό,τι αφορά την παρούσα πρόταση, μπορούν να γίνουν οι ακόλουθες παρατηρήσεις σχετικά με τη Συμφωνία.

Βάσει της Συμφωνίας, τα Μέρη υποχρεούνται να απαγορεύσουν, εντός του συμφωνηθέντος χρονοδιαγράμματος, την χρήση όλων των συλληπτήριων (ακινητοποιητικών) και φονικών παγίδων που δεν πληρούν τα πρότυπα μη βάναυσης παγίδευσης για τα 19 [3] ζωικά είδη [4] που είναι εγγεγραμμένα στο παράρτημα Ι της Συμφωνίας.

[3] Κατά τις διαπραγματεύσεις, ο αριθμός των ζώων στο παράρτημα Ι, μέρος 2, της Συμφωνίας, επεκτάθηκε από 13 σε 19 είδη, αιτήσει των άλλων Μερών που επιθυμούσαν να περιληφθεί μεγαλύτερος αριθμός ευρωπαϊκών ειδών.

[4] Canis latrans, Κογιότ Martes Americana, Ικτίς η αμερικανική Felix rufus, Αγριόγατος Martes pennant, Ψαροφάγος Ondata zibethicus, Μοσχόμυς Procyon lotor, Προκύων Martes zibellina, Ικτίς η ζιβελλίνη (σαμούρι) Mustela erminea, Ερμίνα Lynx lynx, Λυγξ (Ευρώπης) Lynx canadensis, Λυγξ (Β. Αμερικής) Meles meles, Ασβός (Ευρώπης) Taxidea taxus, Ασβός (Β. Αμερικής) Canis lupus, Λύκος Nyctereutes procyonoides, Νυκτερευτής Castor fiber, Κάστωρ (Ευρώπης) Castor canadensis, Κάστωρ (Β. Αμερικής) Lutra lutra, Ενυδρίς (Ευρώπης) Lutra canadensis, Ενυδρίς (Β. Αμερικής) Martes martes, Pine marten, Ικτίς

Ως εκ τούτου, οι χρησιμοποιούμενες μέθοδοι παγίδευσης πρέπει να δοκιμάζονται βάσει των καθορισμένων προτύπων, ούτως ώστε να εξασφαλίζονται ικανοποιητικές συνθήκες αιχμαλωσίας για τα παγιδευμένα ζώα. Ως εκ τούτου, πρέπει να θεσπιστούν κατάλληλες διαδικασίες για την πιστοποίηση των παγίδων που έχουν δοκιμασθεί. Η Συμφωνία εφαρμόζεται σε όλες τις φονικές και ακινητοποιητικές μηχανικές διατάξεις αιχμαλώτισης (παγίδες) που χρησιμοποιούνται για την παγίδευση των 19 άγριων χερσαίων και ημι-υδρόβιων θηλαστικών που είναι εγγεγραμμένα στον κατάλογο, για τους σκοπούς της διαχείρισης της άγριας πανίδας, της καταπολέμησης παρασίτων, της εκμετάλλευσης γούνας, δέρματος ή κρέατος και της σύλληψης θηλαστικών για λόγους διατήρησης του είδους.

Οι βασικές υποχρεώσεις των Μερών καθορίζονται στο άρθρο 7 της Συμφωνίας. Το άρθρο αυτό απαιτεί τη θέσπιση κατάλληλων διαδικασιών πιστοποίησης των παγίδων σύμφωνα με τα πρότυπα και την εκ μέρους των αρμοδίων αρχών μέριμνα, ώστε οι μέθοδοι παγίδευσης που εφαρμόζονται στις επικράτειές τους να είναι σύμφωνες με τα πρότυπα. Το συμφωνηθέν χρονοδιάγραμμα στο παράρτημα Ι ορίζει τις προθεσμίες εντός των οποίων πρέπει να έχουν εκπληρωθεί οι εν λόγω υποχρεώσεις. Επίσης, τα Μέρη πρέπει να εξασφαλίζουν ότι οι μέθοδοι παγίδευσης για τη σύλληψη ζώων πρέπει να έχουν δοκιμασθεί, ούτως ώστε να έχει αποδειχθεί η συμμόρφωσή τους με τα πρότυπα μη βάναυσης παγίδευσης και να έχουν πιστοποιηθεί εντός τριών έως πέντε ετών από της θέσεως της Συμφωνίας σε ισχύ, ανάλογα με τις προτεραιότητες των δοκιμών και την ύπαρξη εγκαταστάσεων δοκιμών. Για τις μεθόδους παγίδευσης που είναι σχεδιασμένες ούτως ώστε να επέρχεται ο θάνατος του ζώου, η προθεσμία είναι πέντε έτη από της θέσεως της Συμφωνίας σε ισχύ. Η χρήση μη πιστοποιημένων παγίδων πρέπει να απαγορευθεί εντός τριών ετών από της λήξεως των ανωτέρω περιόδων.

Τα Μέρη στη Συμφωνία οφείλουν να προαγάγουν την έρευνα για τη συνεχή ανάπτυξη των προτύπων, καθώς και να επανεκτιμούν και ενημερώνουν το παράρτημα Ι της Συμφωνίας. Η Συμφωνία υποχρεώνει τα Μέρη να βελτιώνουν τις επιστημονικές γνώσεις για την αξιολόγηση των συνθηκών αιχμαλωσίας των παγιδευμένων ζώων (π.χ. μελέτη ειδικών μετρήσεων). Επίσης, κάθε Μέρος οφείλει να προάγει την περαιτέρω έρευνα για τα ακόλουθα είδη: Ondatra zibethicus (μοσχόμυς)-Ευρωπαϊκή Κοινότητα, Procyon lotor-Καναδάς, Martes zibellina- Ρωσσική Ομοσπονδία. Η Επιτροπή εκπλήρωσε την εν λόγω υποχρέωσή της, αναθέτοντας μελέτη για τους μοσχόμυες. Η τελική έκθεση υπεβλήθη τον Ιούνιο 2003 και περιέχει πληροφορίες για την αξιολόγηση της συμπεριφοράς καθώς και φυσιολογικές παραμέτρους (π.χ. παλμοί) συλληφθέντων μοσχόμυων.

Τα τέσσερα παραρτήματα στη Συμφωνία καθορίζουν τα πρότυπα για τη μη βάναυση παγίδευση, τον κατάλογο των περί ων ο λόγος ζώων, το σχέδιο εφαρμογής, κατευθυντήριες γραμμές για τις δοκιμές των παγίδων και για την έρευνα στις μεθόδους παγίδευσης, ερευνητικά προγράμματα για τη βελτίωση του πεδίου εφαρμογής των προτύπων, διατάξεις για φορέα διαιτησίας καθώς και τις δηλώσεις των Μερών.

Σύμφωνα με τη «Δήλωση της Ευρωπαϊκής Κοινότητας» η Κοινότητα «δεν θα λάβει κανένα μέτρο για την εφαρμογή του κανονισμού (ΕΟΚ) αριθ. 3254/91 κατά το χρονικό διάστημα που κρίνεται απαραίτητο προκειμένου τα υπόλοιπα μέρη να επικυρώσουν τη συμφωνία και, μετά την επικύρωση, όσο εξακολουθεί να ισχύει η συμφωνία και να εφαρμόζεται σύμφωνα προς τις διατάξεις της».

Εκπονήθηκε μελέτη [5] εξ ονόματος της Επιτροπής για το πώς ήδη υλοποιούνται οι υποχρεώσεις της Συμφωνίας μέσω της υφιστάμενης νομοθεσίας στα κράτη μέλη. Σύμφωνα με τις διαθέσιμες πληροφορίες, τα ζώα συνήθως παγιδεύονται στα κράτη μέλη για λόγους ελέγχου των παρασίτων ή επειδή καταστρέφουν καλλιέργειες, ζημιώνουν ιδιοκτησίες ή μεταφέρουν νόσους, απειλούν θηράματα ή προκαλούν πλημμύρες. Σε 4 κράτη μέλη, ορισμένα είδη παγιδεύονται, επίσης, περιστασιακά, για τη γούνα τους. Σε γενικές γραμμές, τα κράτη μέλη δεν έχουν ακόμη προβεί στην προσαρμογή της νομοθεσίας τους προκειμένου να εφαρμόσουν τη Συμφωνία. Οι υφιστάμενες εθνικές νομοθεσίες που διέπουν την παγίδευση κυμαίνονται από το ένα κράτος μέλος, στο άλλο σε εθνικό και/ή περιφερειακό επίπεδο. Ως εκ τούτου, είναι αναγκαία η εναρμόνιση της νομοθεσίας, ώστε να δυνηθεί η Κοινότητα να εκπληρώσει τις διεθνείς υποχρεώσεις που υπέχει δυνάμει της Συμφωνίας.

[5] Η «εκτίμηση της κατάστασης στα κράτη μέλη» αποτελεί τεχνικό βοήθημα για την προπαρασκευή της εφαρμογής της συμφωνίας, και συνετάγη από την Ομοσπονδία FACE (Federation of Associations for Hunting and Conservation of the EU - Ομοσπονδία Ενώσεων για την Θήρα και την Διατήρηση στην ΕΕ) στο διάστημα 1999-2000.

Έχει προηγηθεί διάλογος με τα ενδιαφερόμενα μέρη, με εμπειρογνώμονες και με τις ΜΚΟ (μη κυβερνητικές οργανώσεις). Στην παρούσα πρόταση έχουν επίσης συνεκτιμηθεί οι γνώμες τους σχετικά, μεταξύ άλλων, με τις δοκιμές των μεθόδων παγίδευσης και με τη διαδικασία πιστοποίησης. Ωστόσο, δεν θεωρήθηκε σκόπιμη η αποδοχή αιτημάτων για τη θέσπιση κεντρικών κοινοτικών εγκαταστάσεων δοκιμών ή για την κοινοτική χρηματοδότηση των δοκιμών παγίδευσης.

3. Σχέση μεταξύ υφιστάμενης νομοθεσίας και σχεδίου οδηγίασ

Στην Κοινότητα, η χρήση όλων των παγίδων με σιαγόνες απαγορεύεται βάσει του κανονισμού (ΕΟΚ) αριθ. 3254/91 της 4ης Νοεμβρίου 1991 για την απαγόρευση της χρήσης παγίδων με σιαγόνες και της εισόδου, στην Κοινότητα, γουνών και μεταποιημένων προϊόντων από ορισμένα είδη αγρίων ζώων καταγωγής χωρών όπου συλλαμβάνονται με παγίδες με σιαγόνες ή με μεθόδους που δεν είναι σύμφωνες με τα διεθνώς συμφωνηθέντα πρότυπα μη βάναυσης παγίδευσης [6]. Η εν λόγω απαγόρευση υπάρχει στο άρθρο 2.

[6] Κανονισμός του Συμβουλίου (ΕΟΚ) αριθ. 3254/91, ΕΕ L 308 της 9.11.1991, σ. 1.

Επιπλέον, το άρθρο 3 παράγραφος 1 του κανονισμού απαγορεύει τις εισαγωγές, στην Κοινότητα, γουνών και μεταποιημένων προϊόντων από τα 13 ειδικώς αναφερόμενα είδη της άγριας ζωικής πανίδας. Ωστόσο, τέτοιες εισαγωγές επιτρέπονται από τρίτες χώρες οι οποίες, είτε στη νομοθεσία τους, είτε σε διοικητικές διατάξεις, απαγορεύουν τη χρήση παγίδων με σιαγόνες καθώς και από τρίτες χώρες οι οποίες, εις ό,τι αφορά τα εν λόγω 13 ζωικά είδη, επιβάλλουν την εφαρμογή διεθνώς συμφωνηθέντων προτύπων μη βάναυσης παγίδευσης.

Η Συμφωνία (ειδικότερα δε το άρθρο 5) επιτρέπει στην Κοινότητα να διατηρεί τη γενική αυτή απαγόρευση. Κατ'αυτόν τον τρόπο, ακόμη και μετά τη θέσπιση της νέας οδηγίας, η χρήση όλων των παγίδων με σιαγόνες, ακόμη και αυτών που είναι σύμμορφες με τα πρότυπα για τη μη βάναυση παγίδευση, θα εξακολουθούν να απαγορεύονται στην Κοινότητα.

Ως εκ τούτου, στην πράξη η νέα οδηγία εφαρμόζεται στις παγίδες εκτός των παγίδων με σιαγόνες, που οι παραγωγοί θέλουν να θεωρούν ως «μη βάναυσες». Επιπλέον, εις ό,τι αφορά άλλα ζωικά είδη, πέραν των 19 που αναφέρονται στα παραρτήματα της Συμφωνίας, η χρήση παγίδων, πλην των παγίδων με σιαγόνες, που δεν είναι σύμμορφες με τα πρότυπα για τη μη βάναυση παγίδευση, θα εξακολουθήσει να είναι δυνατή, εφόσον οι παγίδες αυτές είναι σύμμορφες με τις άλλες κοινοτικές νομοθετικές διατάξεις.

Η πρόταση υλοποιεί το περιβαλλοντικό σκέλος της Συμφωνίας και το πεδίο εφαρμογής της είναι περιορισμένο και περιλαμβάνει ό,τι είναι αναγκαίο για να εξασφαλιστεί ότι η Ευρωπαϊκή Κοινότητα ανταποκρίνεται στις διεθνείς υποχρεώσεις της, διασφαλίζοντας την τήρηση των συμφωνημένων προτύπων μη βάναυσης παγίδευσης.

Η πρόταση δεν προτίθεται να εναρμονίσει όλες τις τεχνικές απαιτήσεις σε σχέση με την εμπορία ή διάθεση, στην αγορά, παγίδων. Η πρόταση αποβλέπει μόνο στην απαγόρευση της χρήσης «βάναυσων» παγίδων που χρησιμοποιούνται για τη σύλληψη ζώων που ανήκουν στα εγγεγραμμένα στον κατάλογο είδη.

Τα σχετικά με την εμπορία τμήματα της Συμφωνίας σχετικά με την προώθηση του Διεθνούς Εμπορίου σε προϊόντα γούνας που προέρχονται από γούνες παγιδευθέντων ζώων που ανήκουν στα είδη που καλύπτονται από τη Συμφωνία, θα καλυφθούν από τροποποίηση του παραρτήματος του κανονισμού (ΕΟΚ) αριθ. 3254/91, με την οποία ο αριθμός των καλυπτόμενων ειδών της άγριας πανίδας θα αυξηθεί από 13 σε 19.

4. Το σχέδιο οδηγίας

Νομική βάση και αιτιολογικές σκέψεις

Προτείνεται η εφαρμογή της Συμφωνίας μέσω οδηγίας. Η προσέγγιση αυτή συνάδει με την αρχή της αναλογικότητας. Παρέχει την αναγκαία ευελιξία για την αντιμετώπιση ποικιλίας καταστάσεων και επιτρέπει την ευκολότερη προσαρμογή των υφιστάμενων εθνικών και περιφερειακών διατάξεων στα κράτη μέλη. Επιπλέον, οι περισσότερες υποχρεώσεις της Συμφωνίας διατυπώνονται κατά τρόπο ευέλικτο ταιριάζουν καλύτερα σε μια οδηγία παρά σε έναν κανονισμό.

Ως νομική βάση για την εν λόγω πρόταση επελέγη το άρθρο 175, με το σκεπτικό ότι η οδηγία αποβλέπει στο να διαδραματίσει έναν καίριο ρόλο στην προστασία και διατήρηση ειδών της άγριας πανίδας, εξασφαλίζοντας επαρκή επίπεδα προστασίας των παγιδευθέντων ζώων. Σκοπός της περί ου ο λόγος προτάσεως είναι η εφαρμογή, στην Κοινότητα, διεθνώς συμφωνηθέντων προτύπων μη βάναυσης παγίδευσης, ούτως ώστε να συμβάλει στην προαγωγή της προστασίας και στη βελτίωση της συνθηκών διαβίωσης των ζώων, αποφεύγοντας την άσκοπη ταλαιπώρηση και την πρόκληση πόνου στα παγιδευθέντα ζώα.

Στόχος της παρούσας οδηγίας δεν είναι η αφαίρεση, από τα κράτη μέλη, της εξουσίας εφαρμογής ή θέσπισης αυστηρότερων μέτρων σχετικά με την παγίδευση και την θήρα, στο μέλλον. Λόγου χάριν, τα κράτη μέλη θα μπορούσαν να συμφωνήσουν στην εφαρμογή προτύπων μη βάναυσης παγίδευσης και σε άλλα ζωικά είδη, πέραν των 19 προαναφερθέντων.

Ως εκ τούτου, το άρθρο 175 συνιστά την κατάλληλη νομική βάση, δεδομένου ότι επιτρέπει στα κράτη μέλη την εφαρμογή αυστηρότερων κανόνων βάσει του άρθρου 175, υπό τον όρο ότι οι εν λόγω κανόνες είναι συμβατοί με τη Συνθήκη και, ειδικότερα, με τις διατάξεις της που αφορούν την ελεύθερη κυκλοφορία των αγαθών.

Διατακτικό

Το άρθρο 1 της πρότασης διαλαμβάνει το αντικείμενο και πεδίο εφαρμογής της. Η οδηγία θεσπίζει πρότυπα για τη μη βάναυση παγίδευση, απαιτήσεις για τις μεθόδους παγίδευσης, τεχνικές διατάξεις για τις δοκιμές των μεθόδων παγίδευσης και για την πιστοποίηση των παγίδων εις ό,τι αφορά την παγίδευση ορισμένων ειδών της άγριας ζωικής πανίδας και αναφέρεται στις παγίδες που χρησιμοποιούνται για την παγίδευση των άγριων θηλαστικών που είναι εγγεγραμμένα στο παράρτημα Ι για τους σκοπούς της διαχείρισης της άγριας πανίδας, του ελέγχου των παρασίτων, της σύλληψης θηλαστικών για λόγους διατήρησης και για τη λήψη της γούνας, του δέρματος ή του κρέατος.

Το άρθρο 2 της πρότασης περιλαμβάνει τον ορισμό των όρων που χρησιμοποιούνται στο διατακτικό. Το άρθρο 3 της πρότασης επιβάλλει στα κράτη μέλη τον καθορισμό αρμόδιων αρχών για την εφαρμογή της οδηγίας.

Το άρθρο 4 της πρότασης καθορίζει τους όρους γενικής χρήσης των παγίδων. Μετά την ημερομηνία της 1ης Ιανουαρίου 2009, μόνο πιστοποιημένες παγίδες μπορούν να χρησιμοποιούνται για την παγίδευση των 19 εγγεγραμμένων ζωικών ειδών. Επιπλέον, θεσπίζει την αρχή σύμφωνα με την οποία η χρήση των πιστοποιημένων παγίδων σε τρίτες χώρες θα επιτρέπεται στην Κοινότητα.

Το άρθρο 5 υποχρεώνει τα κράτη μέλη να εξασφαλίζουν ότι, από 1ης Ιανουαρίου 2012, δεν θα χρησιμοποιούνται μέθοδοι παγίδευσης που δεν είναι σύμμορφες με τα πρότυπα της μη βάναυσης παγίδευσης. Στις οικείες παραγράφους 2 και 3 καθορίζονται τα κριτήρια για τις μεθόδους της μη βάναυσης ακινητοποιητικής και φονικής παγίδευσης,

Στο άρθρο 6 απαριθμούνται οι παρεκκλίσεις στις γενικές υποχρεώσεις του άρθρου 4 παράγραφος 1 και του άρθρου 5. Επιτρέπονται παρεκκλίσεις κατά περίπτωσιν, για καθορισμένους σκοπούς, όπως για λόγους δημόσιας υγείας και ασφάλειας, για την προστασία της δημόσιας και ιδιωτικής περιουσίας. για ερευνητικούς σκοπούς, εκπαιδευτικούς σκοπούς, για λόγους επανεποικισμού, επανεισαγωγής, εκτροφής και προστασίας της πανίδας και χλωρίδας, καθώς και προκειμένου να καταστεί δυνατή η χρήση των παραδοσιακών ξύλινων παγίδων που είναι ζωτικής σημασίας για τη διατήρηση της πολιτιστικής κληρονομιάς ιθαγενών κοινοτήτων. Επίσης, είναι δυνατόν να επιτραπεί η χρήση παγίδας σε προσωρινή βάση, εν αναμονή των αποτελεσμάτων διεξαγόμενων ερευνών σχετικά με παγίδες-υποκατάστατα. Τέλος, τα κράτη μέλη δύνανται να επιτρέψουν σε ιδιώτες την κατασκευή και χρήση παγίδων που είναι σύμμορφες με τα εγκεκριμένα από τις αρμόδιες αρχές σχέδια. Οι εν λόγω, κατασκευασμένες από ιδιώτες, παγίδες, νοούνται ως απλές αυτοσχέδιες παγίδες για ιδιωτική χρήση. Κατά συνέπειαν, δεδομένου ότι το σύστημα πιστοποίησης και όλες οι απαιτήσεις που διέπουν τις δοκιμές ενός βιομηχανικού κατασκευαστή, δεν είναι δυνατό να εφαρμοστούν, για πρακτικούς λόγους, σε περίπτωση που κάποιο κράτος μέλος επιθυμεί να επιτρέψει τη χρήση τέτοιων παγίδων, η αρμόδια αρχή οφείλει να εγκρίνει το γενικό σχέδιο των εν λόγω παγίδων και να λάβει τα κατάλληλα μέτρα στο πλαίσιο του οικείου συστήματος εφαρμογής της νομοθεσίας. Δεν είναι δυνατόν, στο παρόν στάδιο, να καθοριστεί ο κατάλληλος σχεδιασμός όλων των αυτοσχέδιων παγίδων. Ωστόσο, η αρμόδια αρχή οφείλει να ελέγχει τις εν λόγω παγίδες βάσει των εγκεκριμένων προτύπων μη βάναυσης παγίδευσης, χωρίς να διεκπεραιώνει, επισήμως, όλες τις διαδικασίες δοκιμής και πιστοποίησης.

Το άρθρο 7 της πρότασης διαλαμβάνει την πιστοποίηση των παγίδων στις περιπτώσεις όπου οι παγίδες και οι μέθοδοι παγίδευσης έχουν δοκιμαστεί, προκειμένου να καταδειχθεί η συμμόρφωσή τους με τα πρότυπα μη βάναυσης παγίδευσης, Αυτό σημαίνει ότι τα κράτη μέλη θα μεριμνούν ώστε να τυγχάνουν πιστοποίησης οι παγίδες και οι μέθοδοι παγίδευσης που έχουν δοκιμαστεί και αποδείξει τη συμμόρφωσή τους με τα πρότυπα μη βάναυσης παγίδευσης. Για τις εν λόγω παγίδες, οι εν λόγω αρχές των κρατών μελών έχουν την ευθύνη έκδοσης τυποποιημένου εγγράφου πιστοποίησης, το οποίο, κατά περίπτωσιν, θα περιέχει ειδικούς όρους και περιορισμούς σχετικά με τη χρήση των περί ων ο λόγος παγίδων.

Δεδομένου ότι ένα τυποποιημένο έγγραφο πιστοποίησης θα συμβάλει στην καλύτερη εναρμόνιση των διαδικασιών σχετικά με την πιστοποίηση και θα διευκολύνει την αμοιβαία αναγνώριση, θα καταρτιστεί τυποποιημένο έγγραφο πιστοποίησης βάσει του άρθρου 14.

Το άρθρο 8 της πρότασης επιβάλλει στα κράτη μέλη να μεριμνούν και να εξασφαλίζουν ότι οι παγιδευτές όντως διαθέτουν τις σχετικές δεξιότητες και γνώσεις, ή ότι εκπαιδεύονται στο αντικείμενο.

Το άρθρο 9 της πρότασης, το οποίο αφορά τους κατασκευαστές, ορίζει ότι τα κράτη μέλη οφείλουν να απαιτούν από τους κατασκευαστές την ταυτοποίηση των πιστοποιημένων παγίδων και την παροχή οδηγιών για την κατάλληλη εγκατάστασή τους, την ασφαλή λειτουργία και συντήρησή τους.

Το άρθρο 10 της πρότασης απαιτεί από τα κράτη μέλη να προάγουν και να ενθαρρύνουν την έρευνα για τη βελτίωση και επέκταση των προτύπων μη βάναυσης παγίδευσης, με στόχο τη βελτίωση των συνθηκών αιχμαλωσίας των παγιδευθέντων ζώων. Αυτό δεν αποσείει τις ευθύνες της Επιτροπής για την ενθάρρυνση τέτοιων ερευνητικών προσπαθειών.

Το άρθρο 11 της πρότασης περιλαμβάνει τυποποιημένη διάταξη ποινών.

Το άρθρο 12 της πρότασης επιβάλλει την κυκλοφορία των πληροφοριών μεταξύ της Επιτροπής και των κρατών μελών. Τα κράτη μέλη οφείλουν, επίσης, να εξασφαλίζουν τη λήψη των αναγκαίων μέτρων, ώστε το κοινό να ενημερώνεται για τα μέτρα που λαμβάνονται βάσει της οδηγίας.

Το άρθρο 13 της πρότασης ορίζει ότι η Επιτροπή επικουρείται από την επιτροπή που συνεστήθη δυνάμει του άρθρου 18 του κανονισμού (ΕΚ) αριθ. 338/97 του Συμβουλίου της 9ης Δεκεμβρίου 1996 για την προστασία των ειδών άγριας πανίδας και χλωρίδας με τον έλεγχο του εμπορίου τους [7], με ρυθμιστικό ρόλο. Σκοπός της είναι η συνδρομή της πρώτης στην εφαρμογή της οδηγίας και η υιοθέτηση τεχνικών τροποποιήσεων των παραρτημάτων της οδηγίας. Προτείνεται η εκ μέρους της επιτροπής εξέταση των επιστημονικών και τεχνικών πληροφοριών εις ό,τι αφορά τα πρότυπα και τις δοκιμές που προβλέπουν τα παραρτήματα. Η επιτροπή καλείται επίσης να γνωμοδοτεί επί των πιστοποιήσεων και επί της έρευνας για τη βελτίωση των προτύπων. Επίσης, θα συμβάλλει στην προετοιμασία των συνεδριάσεων της Κοινής Διαχειριστικής Επιτροπής της Συμφωνίας.

[7] ΕΕ L 61 της 3.3.1997, σ. 1.

Το άρθρο 14 της πρότασης σκιαγραφεί τα μέτρα εφαρμογής και τις τροποποιήσεις για τις οποίες η Επιτροπή, σύμφωνα με τη διαδικασία της επιτροπής, καλείται να θεσπίσει όρους και κριτήρια για τις κοινοποιήσεις, τη διαβίβαση πληροφοριών και τη σύνταξη τυποποιημένου εγγράφου πιστοποίησης. Επιπλέον, προβλέπεται ότι, όπου είναι αναγκαίο, η Επιτροπή θα προβαίνει σε τροποποιήσεις των παραρτημάτων της οδηγίας σύμφωνα με τη διαδικασία της επιτροπής.

Το άρθρο 15 της πρότασης ορίζει ότι τα κράτη μέλη δύνανται να διατηρούν σε ισχύ και να εφαρμόζουν αυστηρότερες διατάξεις.

Το άρθρο 16 της πρότασης περιλαμβάνει διατάξεις για τη ενσωμάτωση στα οικεία εθνικά δίκαια. Θεσπίζει την προθεσμία, η οποία λήγει στις 31 Δεκεμβρίου 2005.

Το άρθρο 17 της πρότασης περιέχει την διάταξη περί θέσεως σε ισχύ.

Το άρθρο 18 της πρότασης περιλαμβάνει την τυποποιημένη διάταξη σχετικά με τους αποδέκτες.

Τα 4 παραρτήματα της πρότασης περιλαμβάνουν τον κατάλογο των περί ων ο λόγος ζωικών ειδών (παράρτημα Ι), τα πρότυπα για τη μη βάναυση παγίδευση (παράρτημα ΙΙ), τις τεχνικές διατάξεις για τις δοκιμές των μεθόδων παγίδευσης (παράρτημα ΙΙ) και λεπτομερείς ρυθμίσεις σχετικά με την έρευνα (παράρτημα IV).

5. Επιπτώσεις

Εις ό,τι αφορά τη διαδικασία εκτίμησης των επιπτώσεων, η Επιτροπή, κατά την έγκριση του οικείου νομοθετικού προγράμματος και προγράμματος εργασίας για το 2003, το Νοέμβριο του 2002, αποφάσισε να μην περιλάβει την εν λόγω πρόταση στον κατάλογο προτάσεων που θα υπόκεινται σε εκτεταμένη εκτίμηση των επιπτώσεων. Επιπλέον, ας σημειωθεί ότι η εκτίμηση των επιπτώσεων χρησιμοποιείται εν γένει ως μέσο βελτίωσης της ποιότητας και συνοχής της διαδικασίας διαμόρφωσης πολιτικών. Ωστόσο, στην προκειμένη περίπτωση, το Συμβούλιο έχει ήδη συνάψει τη συμφωνία και δεχθεί την προταθείσα πολιτική. Συνεκτιμώντας τα ανωτέρω, δεν διενεργήθηκε ειδική εκτίμηση των επιπτώσεων.

Η παρούσα οδηγία δεν έχει δημοσιονομικές επιπτώσεις για τον προϋπολογισμό της Κοινότητας. Ωστόσο, προκύπτουν οικονομικές επιπτώσεις από τις απαιτήσεις της συμφωνίας όσον αφορά τις δοκιμές και την πιστοποίηση των παγίδων. Επιπλέον, το κόστος της υποκατάστασης παγίδων που δεν έχουν πιστοποιηθεί θα μπορούσε να αποτελέσει, επίσης, ένα σημαντικό στοιχείο. Υπάρχουν εγγενείς δυσκολίες εις ό,τι αφορά την πρόβλεψη του κόστους, δεδομένου ότι το κόστος θα εμφανίζει διακυμάνσεις ανάλογα με το είδος - στόχο. Λόγου χάριν, οι δοκιμές πεδίου μιας μεθόδου παγίδευσης ενός κοινού ζωικού είδους είναι λιγότερο χρονοβόρες και, ως εκ τούτου, λιγότερο δαπανηρές απ' ό,τι για ένα δύσκολα παγιδευόμενο είδος ζώου. Σύμφωνα με κατά προσέγγισιν εκτιμήσεις, η δοκιμή μιας μεθόδου παγίδευσης, σύμφωνα με τα πρότυπα, για κάποιο ζωικό είδος, μπορεί να κοστίσει μεταξύ 30 000 - 100 000 ευρώ, ανάλογα με τον τύπο της παγίδας και τον τύπο και την φύση του περί ου ο λόγος ζωικού είδους.

Λόγω του μέτριου, σχετικά, κόστους, προτείνεται να αφεθεί η κατανομή του στη δικαιοδοσία των κρατών μελών. Εις ό,τι αφορά την κατανομή του κόστους, τα κράτη μέλη έχουν ποικιλία επιλογών, κάθε μία εκ των οποίων έχει πλεονεκτήματα και μειονεκτήματα. Το κόστος θα μπορούσε να καταβάλλεται από τους κατασκευαστές παγίδων, από τα κράτη μέλη και από τους χρήστες παγίδων. Η απαίτηση να πληρώνουν οι κατασκευαστές ενδέχεται να περιορίσει το εύρος των υποβαλλόμενων σε δοκιμασίες παγίδων μόνο στις ευρέως χρησιμοποιούμενες παγίδες, όπου οι κατασκευαστές αναμένουν, εύλογα, να είναι σε θέση να ανακτήσουν το κόστος. Οι παγίδες αυτές ενδέχεται να είναι περισσότερο βάναυσες απ' ό,τι οι παγίδες νέας σχεδίασης. Ως αποτέλεσμα αυτού, είναι δυνατόν να μην υπάρχουν πιστοποιημένες παγίδες για ορισμένα ζωικά είδη και να μην είναι δυνατό να εξασφαλιστεί η βελτίωση των παγίδων σε λιγότερο βάναυσες κατευθύνσεις. Σε περίπτωση που δεν είναι δυνατή η παγίδευση, ενδέχεται να χρησιμοποιηθούν άλλα μέσα, όπως η δηλητηρίαση, για λόγους ελέγχου των παρασίτων - μέθοδοι που ταλαιπωρούν τα ζώα και μπορούν να έχουν αρνητικές επιπτώσεις στο περιβάλλον. Η μη παγίδευση θα μπορούσε να έχει και άλλες επιπτώσεις όπως, απώλεια βιοποικιλότητας και ζημίες λόγω πλημμυρών (έλεγχος των μοσχόμυων). Η πρόταση αφήνει αρκετά περιθώρια ευελιξίας εις ό,τι αφορά τις δοκιμές των μεθόδων παγίδευσης και την πιστοποίηση των παγίδων, ούτως ώστε να αποφεύγονται τέτοιες, δυνητικά αρνητικές, επιπτώσεις. Ωστόσο, ενδέχεται να είναι αναγκαία η κατά καιρούς επανεξέταση των μηχανισμών χρηματοδότησης, βάσει της πείρας που θα αποκτηθεί από την εφαρμογή της Οδηγίας.

2004/0183 (COD)

Πρόταση ΟΔΗΓΙΑΣ ΤΟΥ ΕΥΡΩΠΑΪΚΟΥ ΚΟΙΝΟΒΟΥΛΙΟΥ ΚΑΙ ΤΟΥ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟΥ για τη θέσπιση προτύπων μη βάναυσης παγίδευσης για ορισμένα είδη ζώων

ΤΟ ΕΥΡΩΠΑΪΚΟ ΚΟΙΝΟΒΟΥΛΙΟ ΚΑΙ ΤΟ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟ ΤΗΣ ΕΥΡΩΠΑΪΚΗΣ ΕΝΩΣΗΣ,

Έχοντας υπόψη:

τη συνθήκη για την ίδρυση της Ευρωπαϊκής Κοινότητας και ιδίως το άρθρο 175

παράγραφος 1,

την πρόταση της Επιτροπής [8],

[8] ΕΕ C [...], [...], σ. [...].

τη γνώμη της Ευρωπαϊκής Οικονομικής και Κοινωνικής Επιτροπής [9],

[9] ΕΕ C [...], [...], σ. [...].

τη γνώμη της Επιτροπής Περιφερειών [10],

[10] ΕΕ C [...], [...], σ. [...].

Ενεργώντας σύμφωνα με τη διαδικασία που ορίζεται στο άρθρο 251 της Συνθήκης [11],

[11] ΕΕ C [...], [...], σ. [...].

Εκτιμώντας τα εξής:

(1) Το 1998 εγκρίθηκαν από την Κοινότητα δύο συμφωνίες για τα διεθνή πρότυπα μη βάναυσης παγίδευσης, με την απόφαση 98/142/ΕΚ του Συμβουλίου της 26ης Ιανουαρίου 1998 σχετικά με τη σύναψη συμφωνίας μεταξύ της Ευρωπαϊκής Κοινότητας, του Καναδά και της Ρωσσικής Ομοσπονδίας για τα διεθνή πρότυπα μη βάναυσης παγίδευσης και συμφωνημένων πρακτικών μεταξύ του Καναδά και της Κοινότητας όσον αφορά την υπογραφή της εν λόγω Συμφωνίας [12], καθώς και με την απόφαση 98/477/ΕΚ του Συμβουλίου της 13ης Ιουλίου 1998 σχετικά με τη σύναψη διεθνούς συμφωνίας υπό μορφήν συμφωνηθέντων πρακτικών μεταξύ της Ευρωπαϊκής Κοινότητας και των Ηνωμένων Πολιτειών της Αμερικής για τα πρότυπα μη βάναυσης παγίδευσης [13]. Κατά συνέπειαν, πρέπει να εκπληρωθούν οι δεσμεύσεις και υποχρεώσεις που απορρέουν από τις εν λόγω Συμφωνίες.

[12] ΕΕ L 42, 14.2.1998, σ. 40.

[13] ΕΕ L 219, 7.8.1998, σ. 24.

(2) Οι Συμφωνίες αποβλέπουν όχι μόνο στην τήρηση των διεθνών προτύπων μη βάναυσης παγίδευσης εις ό,τι αφορά τα τεχνικά χαρακτηριστικά των παγίδων, αλλά και στη συμμόρφωση, με τα εν λόγω πρότυπα μη βάναυσης παγίδευσης, των μεθόδων που χρησιμοποιούνται για την παγίδευση των 19 περί ων ο λόγος ζωικών ειδών. Επιπλέον, τα πρότυπα μη βάναυσης παγίδευσης επιβάλλουν την ειδική εκπαίδευση των παγιδευτών.

(3) Δεδομένου ότι οι μη βάναυσες παγίδες πρέπει να είναι επιλεκτικές, αποτελεσματικές και σύμμορφες με τις σχετικές απαιτήσεις για την ασφάλεια του ανθρώπου, η εφαρμογή των εν λόγω διεθνώς συμφωνημένων προτύπων μη βάναυσης παγίδευσης θα επιδράσει θετικά στις συνθήκες αιχμαλωσίας των παγιδευθέντων ζώων, συμβάλλοντας στην προστασία των ειδών της άγριας πανίδας τόσο εντός, όσο και εκτός Κοινότητας. Η εξασφάλιση ικανοποιητικών συνθηκών αιχμαλωσίας για την άγρια πανίδα, όταν αυτή παγιδεύεται για λόγους διαχείρισης της άγριας πανίδας και για λόγους διατήρησης των εν λόγω θηλαστικών, αναμένεται να συμβάλει στην υλοποίηση των στόχων της κοινοτικής περιβαλλοντικής πολιτικής. Ειδικότερα, ενεργώντας κατ'αυτόν τον τρόπο, η Κοινότητα θα συμβάλει στην σώφρονα, αειφόρο και ορθολογική χρήση των φυσικών πόρων και θα προαγάγει μέτρα, σε διεθνές επίπεδο για την αντιμετώπιση περιβαλλοντικών προβλημάτων παγκόσμιας κλίμακας.

(4) Η αποτελεσματική εφαρμογή των μεθόδων μη βάναυσης παγίδευσης προϋποθέτει ότι όχι μόνον οι παγίδες πρέπει να είναι πιστοποιημένες ως σύμμορφες με τα πρότυπα μη βάναυσης παγίδευσης αλλά και ότι, βάσει των εν λόγω προτύπων, ο χειρισμός τους θα γίνεται από παγιδευτές που διαθέτουν τις κατάλληλες δεξιότητες παγίδευσης.

(5) Η πιστοποίηση των παγίδων πρέπει να στηρίζεται στην πρότερη διεξαγωγή δοκιμών. Δεν είναι απαραίτητο η διεξαγωγή των δοκιμών και η πιστοποίηση να διενεργείται από τον ίδιο φορέα ή στο ίδιο κράτος, υπό την προϋπόθεση ότι και οι δύο ενέργειες είναι σύμμορφες με τις απαιτήσεις της παρούσας οδηγίας. Οι πιστοποιημένες παγίδες πρέπει να είναι εύκολα ταυτοποιήσιμες και να παρέχονται οι πληροφορίες για τη χρήση τους σύμφωνα με τα πρότυπα μη βάναυσης παγίδευσης. Αντιθέτως, η χρήση μη πιστοποιημένων παγίδων πρέπει να είναι αδύνατη, εκτός εάν επιτρέπεται ρητά για λόγους δημοσίου συμφέροντος, μετά την εκπνοή επαρκούς προθεσμίας που επιτρέπει τη διεξαγωγή των αναγκαίων δοκιμών και την πιστοποίηση.

(6) Πρέπει να ενθαρρυνθεί και να προαχθεί η έρευνα για τη βελτίωση των προτύπων μη βάναυσης παγίδευσης.

(7) Η παρούσα οδηγία τελεί υπό την επιφύλαξη των τυχόν αυστηρότερων κοινοτικών νομοθετικών διατάξεων και ειδικότερα του κανονισμού (ΕΟΚ) αριθ. 3254/91 του Συμβουλίου της 4ης Νοεμβρίου 1991 για την απαγόρευση της χρήσης παγίδων με σιαγόνες και της εισόδου, στην Κοινότητα, γουνών και μεταποιημένων προϊόντων από ορισμένα είδη άγριων ζώων καταγωγής χωρών όπου συλλαμβάνονται με παγίδες με σιαγόνες ή με μεθόδους που δεν είναι σύμφωνες με τα διεθνώς συμφωνηθέντα πρότυπα μη βάναυσης παγίδευσης [14]. Κατ'αυτόν τον τρόπο, κάθε χρήση παγίδων με σιαγόνες θα εξακολουθήσει να απαγορεύεται στην Κοινότητα.

[14] Κανονισμός του Συμβουλίου (ΕΟΚ) αριθ. 3254/91, ΕΕ L 308, 9.11.1991, σ. 1.

(8) Η παρούσα οδηγία τελεί επίσης υπό την επιφύλαξη των άρθρων 12 και 15 της οδηγίας 92/43/ΕΟΚ του Συμβουλίου της 21ης Μαΐου 1992 περί της διατηρήσεως των φυσικών οικοτόπων καθώς και της άγριας πανίδας και χλωρίδας [15].

[15] ΕΕ L 206, 22.7.1992, σ. 7. Οδηγία, όπως τροποποιήθηκε από τον κανονισμό (ΕΚ) αριθ. 1882/2003 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου, (ΕΕ L 284, 31.10.2003, σ. 1).

(9) Σύμφωνα με την αρχή της αναλογικότητας, είναι αναγκαίο και σκόπιμο για την επίτευξη του βασικού στόχου της παρούσας οδηγίας, να καθοριστούν διατάξεις εφαρμογής των υποχρεώσεων της Κοινότητας που απορρέουν από τις Συμφωνίες για τα διεθνή πρότυπα μη βάναυσης παγίδευσης, όπως ορίζονται στις αποφάσεις 98/142/ΕΚ και 98/487/ΕΚ. Η παρούσα οδηγία κινείται εντός των ορίων που είναι αναγκαία για την επίτευξη των επιδιωκόμενων στόχων, σύμφωνα με την τρίτη παράγραφο του άρθρου 5 της Συνθήκης.

(10) Τα μέτρα που είναι αναγκαία για την εφαρμογή της παρούσας οδηγίας πρέπει να θεσπιστούν σύμφωνα με την απόφαση 1999/468/ΕΚ του Συμβουλίου της 28ης Ιουνίου 1999 για τον καθορισμό των όρων άσκησης των εκτελεστικών αρμοδιοτήτων που ανατίθενται στην Επιτροπή [16],

[16] ΕΕ 184, 17.7.1999, σ. 23.

ΕΞΕΔΩΣΑΝ ΤΗΝ ΠΑΡΟΥΣΑ ΟΔΗΓΙΑ:

Άρθρο 1

Αντικείμενο και πεδίο εφαρμογής

1. Η παρούσα οδηγία θεσπίζει πρότυπα μη βάναυσης παγίδευσης, απαιτήσεις για τις μεθόδους παγίδευσης, τεχνικές διατάξεις για τις δοκιμές των μεθόδων παγίδευσης και για την πιστοποίηση των παγίδων για την παγίδευση ορισμένων ειδών της άγριας πανίδας.

2. Η παρούσα οδηγία αφορά τις παγίδες που χρησιμοποιούνται για την παγίδευση των άγριων θηλαστικών που είναι εγγεγραμμένα στο παράρτημα Ι, για τους σκοπούς της διαχείρισης της άγριας πανίδας, του ελέγχου των παρασίτων, της σύλληψης θηλαστικών για λόγους διατήρησης και για τη λήψη γούνας, δέρματος ή κρέατος.

Άρθρο 2

Ορισμοί

Για τους σκοπούς της παρούσας οδηγίας νοούνται ως:

1. «παγίδες»: οι μηχανικές διατάξεις σύλληψης που έχουν σχεδιαστεί με στόχο τη θανάτωση ή την ακινητοποίηση ζώων από τα είδη που ορίζονται στο παράρτημα Ι,

2. «μέθοδοι παγίδευσης»: οι παγίδες και οι όροι χρήσης τους, όπως τα ζωικά είδη - στόχοι, η εγκατάσταση των παγίδων, η προσέλκυση των θηραμάτων, τα δολώματα και οι φυσικές περιβαλλοντικές συνθήκες,

3. «ακινητοποιητικές μέθοδοι παγίδευσης» (μέθοδοι παγίδευσης δι'ακινητοποιήσεως): παγίδες που έχουν σχεδιαστεί με πρόθεση όχι την θανάτωση του παγιδευθέντος ζώου, αλλά την ακινητοποίησή του, σε βαθμό τέτοιο που να καθίσταται δυνατή η άμεση επαφή ανθρώπων με αυτό,

4. «φονικές μέθοδοι παγίδευσης»: οι παγίδες που έχουν σχεδιαστεί και εγκατασταθεί με πρόθεση την θανάτωση του παγιδευθέντος ζώου,

5. «παγιδευτής»: το πρόσωπο που είναι εξουσιοδοτημένο από την αρμόδια αρχή κράτους μέλους να χρησιμοποιεί παγίδες για την παγίδευση των ειδών της ζωικής πανίδας που είναι εγγεγραμμένα στο παράρτημα Ι.

Άρθρο 3

Αρμόδιες αρχές

1. Κάθε κράτος μέλος ορίζει μία ή περισσότερες αρμόδιες αρχές ως υπεύθυνες για την εφαρμογή της παρούσας οδηγίας.

2. Τα κράτη μέλη καλούνται να διαβιβάσουν στην Επιτροπή τα ονόματα και τις διευθύνσεις των αρμοδίων αρχών το αργότερο μέχρι τις 31 Δεκεμβρίου 2005. Η Επιτροπή θα ενημερώσει σχετικά τα άλλα κράτη μέλη και θα δημοσιεύσει κατάλογο των αρμοδίων αρχών στην Επίσημη Εφημερίδα της Ευρωπαϊκής Ένωσης. Η ίδια διαδικασία θα εφαρμοστεί και για τις τυχόν αλλαγές του καταλόγου των αρμοδίων αρχών.

Άρθρο 4

Η χρήση των παγίδων

1. Από 1ης Ιανουαρίου 2009, τα κράτη μέλη οφείλουν να εξασφαλίζουν ότι οι παγίδες που πρόκειται να χρησιμοποιηθούν είναι σύμμορφες με τα πρότυπα μη βάναυσης παγίδευσης που ορίζονται στο παράρτημα ΙΙ και πιστοποιημένες, ως σύμμορφες, από τις αρμόδιες αρχές.

2. Τα κράτη μέλη δύνανται να επιτρέπουν, στην επικράτειά τους, τη χρήση παγίδων που έχουν πιστοποιηθεί σε τρίτη χώρα σύμφωνα με τα πρότυπα μη βάναυσης παγίδευσης. Τα κράτη μέλη εξηγούν τους λόγους μιας τυχόν σχετικής άρνησής τους και τους κοινοποιούν γραπτώς στην τρίτη χώρα πιστοποίησης και στην Επιτροπή.

Άρθρο 5

Μέθοδοι παγίδευσης

1. Από 1ης Ιανουαρίου 2012, τα κράτη μέλη εξασφαλίζουν ότι χρησιμοποιούνται μόνο οι μέθοδοι παγίδευσης που είναι σύμφωνες με τα πρότυπα μη βάναυσης παγίδευσης που ορίζονται στο παράρτημα ΙΙ.

2. Μία ακινητοποιητική μέθοδος παγίδευσης θεωρείται μη βάναυση εφόσον πληρούνται οι ακόλουθοι όροι:

(α) ο αριθμός των δειγμάτων του ιδίου είδους - στόχου από το οποίο προκύπτουν τα αριθμητικά δεδομένα είναι τουλάχιστον 20,

(β) τουλάχιστον το 80% των ζώων που αναφέρονται στο σημείο (α) δεν εμφανίζουν κανένα από τα δείγματα συμπεριφοράς που ορίζονται στο σημείο 2.2 του παραρτήματος ΙΙ.

3. Μία φονική μέθοδος παγίδευσης θεωρείται μη βάναυση εφόσον πληρούνται οι ακόλουθοι όροι:

(α) ο αριθμός των δειγμάτων του ιδίου είδους - στόχου από το οποίο προέρχονται τα δεδομένα είναι τουλάχιστον 12,

(β) τουλάχιστον το 80% των ζώων που αναφέρονται στο σημείο (α) έχουν απωλέσει τη συνείδησή τους και τις αισθήσεις τους εντός των χρονικών ορίων που ορίζονται στο σημείο 3.2 του παραρτήματος ΙΙ, και παραμένουν στην κατάσταση αυτή μέχρις ότου επέλθει ο θάνατος.

Άρθρο 6

Παρεκκλίσεις

1. Υπό τον όρο ότι δεν εφαρμόζονται κατά τρόπο που θα υπέσκαπτε την επίτευξη του στόχου της παρούσας οδηγίας, παρεκκλίσεις από τις υποχρεώσεις που ορίζει το άρθρο 4 παράγραφος 1 και το άρθρο 5 είναι δυνατόν να επιτραπούν από τις αρμόδιες αρχές, κατά περίπτωσιν, και δη για τους ακόλουθους λόγους:

(α) προς το συμφέρον της δημόσιας υγείας και ασφάλειας,

(β) για λόγους προστασίας της δημόσιας και ιδιωτικής περιουσίας,

(γ) για σκοπούς έρευνας, εκπαίδευσης, επανεποικισμού, επανεισαγωγής, αναπαραγωγής ή για την προστασία της πανίδας και χλωρίδας,

(δ) προκειμένου να χρησιμοποιηθούν παραδοσιακές ξύλινες παγίδες που είναι ζωτικής σημασίας για τη διατήρηση της πολιτιστικής κληρονομιάς ιθαγενών κοινοτήτων,

(ε) για τη χρήση ιδιαίτερης παγίδας για συγκεκριμένα είδη ή υπό συγκεκριμένες περιβαλλοντικές συνθήκες, σε προσωρινή βάση και για εύλογο χρονικό διάστημα, το οποίο ορίζεται από τις αρμόδιες αρχές, ενώ εν τω μεταξύ εξακολουθούν οι έρευνες για παγίδες - υποκατάστατα,

(στ) προκειμένου να επιτραπεί, κατά περίπτωσιν, σε ιδιώτες, η κατασκευή και χρήση παγίδων που είναι σύμμορφες με εγκεκριμένα από τις αρμόδιες αρχές σχέδια.

2. Οι παρεκκλίσεις που επιτρέπονται σύμφωνα με την παράγραφο 1 συνοδεύονται από γραπτή αιτιολόγηση και από τους όρους που ισχύουν στην προκειμένη περίπτωση.

3. Η αρμόδια αρχή οφείλει να κοινοποιεί στην Επιτροπή κάθε παρέκκλιση που επιτρέπει και να της διαβιβάσει την γραπτή αιτιολόγηση καθώς και τους όρους που συνδέονται με την καθεμία από αυτές.

Άρθρο 7

Πιστοποίηση

1. Στις περιπτώσεις κατά τις οποίες οι παγίδες και οι αντίστοιχες μέθοδοι παγίδευσης έχουν δοκιμαστεί και αποδείξει τη συμμόρφωσή τους με τα πρότυπα μη βάναυσης παγίδευσης, τα κράτη μέλη οφείλουν να εξασφαλίσουν την εκ μέρους της αρμόδιας αρχής πιστοποίηση των εν λόγω παγίδων.

2. Τα κράτη μέλη εξασφαλίζουν την έκδοση τυποποιημένου εγγράφου πιστοποίησης των παγίδων των οποίων η χρήση επιτρέπεται βάσει του άρθρου 4 παράγραφος 1.

3. Υπό την επιφύλαξη των εθνικών απαγορεύσεων σε σχέση με τη χρήση παγίδων, ένα τυποποιημένο έγγραφο πιστοποίησης που έχει εκδοθεί από την αρμόδια αρχή άλλου κράτους μέλους σύμφωνα με την παρούσα οδηγία, αναγνωρίζεται ως έγκυρο πιστοποιητικό στα άλλα κράτη μέλη.

4. Η αρμόδια αρχή αναγράφει στο τυποποιημένο έγγραφο πιστοποίησης, κατά περίπτωσιν, τους τυχόν ειδικούς όρους και περιορισμούς που ισχύουν για τη χρήση της συγκεκριμένης παγίδας.

5. Πριν από την πιστοποίηση παγίδας, η αρμόδια αρχή εξασφαλίζει ότι ο φορέας ή ο οργανισμός που είναι αρμόδιος για τις δοκιμές, έχει όντως εφαρμόσει τις τεχνικές διατάξεις δοκιμής των μεθόδων παγίδευσης που καθορίζονται στο παράρτημα ΙΙΙ και έχει υποβάλει στην αρμόδια αρχή έκθεση σύμφωνα με το σημείο 1.6 του εν λόγω παραρτήματος.

Άρθρο 8

Παγιδευτές

Τα κράτη μέλη οφείλουν να εξασφαλίζουν ότι οι παγιδευτές γίνονται δέκτες ειδικής εκπαίδευσης ή έχουν ισοδύναμη πρακτική πείρα, ισοδύναμες δεξιότητες και γνώσεις που τους επιτρέπουν να παγιδεύουν σύμφωνα με τα πρότυπα μη βάναυσης παγίδευσης.

Άρθρο 9

Κατασκευαστές

Τα κράτη μέλη απαιτούν από τους κατασκευαστές να ταυτοποιούν τις πιστοποιημένες παγίδες και να παρέχουν οδηγίες για την κατάλληλη εγκατάσταση, την ασφαλή λειτουργία και την συντήρησή τους.

Άρθρο 10

Έρευνα

Τα κράτη μέλη προάγουν και ενθαρρύνουν τις ερευνητικές προσπάθειες για τη βελτίωση των προτύπων μη βάναυσης παγίδευσης και των συνθηκών αιχμαλωσίας του παγιδευθέντος ζώου σύμφωνα με τις διατάξεις του παραρτήματος IV.

Άρθρο 11

Ποινές

Τα κράτη μέλη θεσπίζουν τις περί ποινών διατάξεις που εφαρμόζονται στις παραβάσεις των εθνικών διατάξεων οι οποίες θεσπίζονται δυνάμει της παρούσας οδηγίας και λαμβάνουν όλα τα μέτρα που είναι αναγκαία για να εξασφαλίσουν την εφαρμογή τους. Οι προβλεπόμενες ποινές πρέπει να είναι αποτελεσματικές, αναλογικές και αποτρεπτικές. Τα κράτη μέλη κοινοποιούν τις εν λόγω διατάξεις στην Επιτροπή το αργότερο μέχρι την ημερομηνία που ορίζεται στο άρθρο 16 παράγραφος 1, και κοινοποιούν πάραυτα κάθε επακόλουθη τροποποίηση που τις επηρεάζει.

Άρθρο 12

Κοινοποίηση πληροφοριών

1. Τα κράτη μέλη και η Επιτροπή ενημερώνουν αλλήλους για τα στοιχεία που είναι αναγκαία για την εφαρμογή της παρούσας οδηγίας.

2. Τα κράτη μέλη εξασφαλίζουν τη λήψη των αναγκαίων μέτρων για την ενημέρωση του κοινού σχετικά με τα μέτρα που λαμβάνονται δυνάμει της παρούσας οδηγίας.

Άρθρο 13

Επιτροπή

1. Η Επιτροπή επικουρείται από την επιτροπή που συνεστήθη δυνάμει του άρθρου 18 του κανονισμού του Συμβουλίου (ΕΚ) αριθ. 338/97 [17] (καλούμενης εν προκειμένω «η επιτροπή»).

[17] ΕΕ L 61 της 3.3.1997, σ. 1.

2. Όταν γίνεται αναφορά στην παρούσα παράγραφο, εφαρμόζονται τα άρθρα 5 και 7 της απόφασης 1999/468/ΕΚ, συνεκτιμώντας τις διατάξεις του άρθρου 8.

Η περίοδος που ορίζεται στο άρθρο 5 παράγραφος 6 της απόφασης 1999/468/ΕΚ είναι δύο μήνες.

3. Η Επιτροπή θεσπίζει τον εσωτερικό κανονισμό της.

Άρθρο 14

Μέτρα εφαρμογής και τροποποιήσεις

1. Σύμφωνα με τη διαδικασία που ορίζεται στο άρθρο 13 παράγραφος 2, η Επιτροπή θεσπίζει ενιαίους όρους και κριτήρια για:

(α) τις κοινοποιήσεις στις οποίες αναφέρονται τα άρθρα 4 παράγραφος 2 και 6 παράγραφος 1,

(β) την κοινοποίηση των στοιχείων στην οποία γίνεται αναφορά στο άρθρο 12,

(γ) τη σύνταξη τυποποιημένου εγγράφου πιστοποίησης για τους σκοπούς του άρθρου 7.

Όποτε είναι αναγκαίο, και σύμφωνα με τη διαδικασία που αναφέρεται στο άρθρο 13 παράγραφος 2, η Επιτροπή θεσπίζει πρόσθετα μέτρα εφαρμογής.

2. Όποτε τροποποιούνται τα παραρτήματα στη συμφωνία και τα συμφωνημένα πρακτικά που αναφέρονται στις αποφάσεις 98/142/ΕΚ και 98/487/ΕΚ, η Επιτροπή τροποποιεί αναλόγως τα παραρτήματα της παρούσας οδηγίας, σύμφωνα με τη διαδικασία που αναφέρεται στο άρθρο 13 παράγραφος 2.

Άρθρο 15

Σχέση με τις εθνικές νομοθεσίες

Τα κράτη μέλη δύνανται να διατηρούν ή να θεσπίζουν αυστηρότερες διατάξεις από αυτές που καθορίζονται στην παρούσα οδηγία για την προστασία των εγγεγραμμένων στο παράρτημα Ι ζώων και ζωικών ειδών. Ενημερώνουν δε την Επιτροπή για τα τυχόν τέτοια μέτρα.

Άρθρο 16

Μεταφορά

1. Τα κράτη μέλη θεσπίζουν και δημοσιεύουν, το αργότερο μέχρι τις 31 Δεκεμβρίου 2005, τις νομοθετικές, κανονιστικές και διοικητικές διατάξεις που είναι αναγκαίες για να συμμορφωθούν με την παρούσα οδηγία. Ανακοινώνουν πάραυτα στην Επιτροπή το κείμενο των εν λόγω διατάξεων, καθώς και πίνακα αντιστοιχίας μεταξύ των εν λόγω διατάξεων και της παρούσας οδηγίας.

Εφαρμόζουν δε τις διατάξεις αυτές από 1ης Ιανουαρίου 2006.

Όταν τα κράτη μέλη θεσπίζουν τα εν λόγω μέτρα, αυτά περιέχουν αναφορά στην παρούσα οδηγία ή συνοδεύονται από τέτοια αναφορά κατά την επίσημη δημοσίευσή τους. Τα κράτη μέλη καθορίζουν τον τρόπο της εν λόγω αναφοράς.

2. Τα κράτη μέλη κοινοποιούν στην Επιτροπή το κείμενο των κύριων διατάξεων εθνικής νομοθεσίας που θεσπίζουν στον τομέα που καλύπτεται από την παρούσα οδηγία.

Άρθρο 17

Θέση σε ισχύ

Η παρούσα οδηγία τίθεται σε ισχύ την εικοστή ημέρα που έπεται της δημοσιεύσεώς της στην Επίσημη Εφημερίδα της Ευρωπαϊκής Ένωσης.

Άρθρο 18

Αποδέκτες

Η παρούσα οδηγία απευθύνεται στα κράτη μέλη.

Βρυξέλλες, [...]

Για το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο Για το Συμβούλιο

Ο Πρόεδρος Ο Πρόεδρος

ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ Ι

ΚΑΤΑΛΟΓΟΣ ΖΩΙΚΩΝ ΕΙΔΩΝ

Τα πρότυπα μη βάναυσης παγίδευσης εφαρμόζονται στα ακόλουθα ζωικά είδη:

>ΘΕΣΗ ΠIΝΑΚΑ>

E = Ευρώπης

ΒΑ= Βόρειας Αμερικής

ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ ΙΙ

1. ΤΑ ΠΡΟΤΥΠΑ ΜΗ ΒΑΝΑΥΣΗΣ ΠΑΓΙΔΕΥΣΗΣ

1.1. Στόχοι

Στόχος των προτύπων είναι η εξασφάλιση ικανοποιητικών συνθηκών αιχμαλωσίας των παγιδευθέντων ζώων και η περαιτέρω βελτίωσή τους.

Μολονότι οι μέθοδοι παγίδευσης οφείλουν να πληρούν τις απαιτήσεις της παρούσας οδηγίας, πρέπει να επιδιώκεται η συνέχιση της βελτίωσης του σχεδιασμού και της εγκατάστασης των παγίδων, ιδιαίτερα όσον αφορά:

(α) τη βελτίωση των συνθηκών αιχμαλωσίας των παγιδευθέντων ζώων σε ακινητοποιητικές παγίδες κατά την περίοδο της ακινητοποίησής τους,

(β) την ταχεία απώλεια συνειδήσεως ή αναισθητοποίηση των ζώων που παγιδεύονται σε φονικές παγίδες. και

(γ) την ελαχιστοποίηση της σύλληψη ζώων που δεν συγκαταλέγονται στους στόχους.

1.2. Αρχή

Κατά την αξιολόγηση της βαναυσότητας μιας μεθόδου παγίδευσης, πρέπει να αξιολογούνται οι συνθήκες αιχμαλωσίας του παγιδευθέντος ζώου.

1.3. Γενικές πτυχές

Οι συνθήκες αιχμαλωσίας των ζώων χαρακτηρίζονται με τη βοήθεια μετρήσεων του βαθμού ευκολίας ή δυσκολίας προσαρμογής στους στο περιβάλλον και του βαθμού αδυναμίας τους να αντιμετωπίσουν το περιβάλλον τους. Δεδομένου ότι τα ζώα έχουν διαφορετικές μεθόδους αντιμετώπισης του περιβάλλοντός τους, όταν εκτιμώνται οι συνθήκες αιχμαλωσίας τους πρέπει να χρησιμοποιείται ένα ικανό φάσμα μετρήσεων.

Μεταξύ των κριτηρίων των συνθηκών αιχμαλωσίας των παγιδευθέντων ζώων περιλαμβάνονται κριτήρια που αφορούν τη φυσιολογία, τα τραύματα και τη συμπεριφορά τους. Δεδομένου ότι ορισμένα από αυτά τα κριτήρια δεν έχουν μελετηθεί για ποικιλία ειδών, θα χρειαστούν περαιτέρω επιστημονικές μελέτες προκειμένου να καθοριστούν κατάλληλα ελάχιστα όρια με σχέση με τα πρότυπα.

Μολονότι οι συνθήκες αιχμαλωσίας είναι δυνατό να ποικίλλουν ευρύτατα, ο όρος «μη βάναυσες» χρησιμοποιείται κατ' αποκλειστικότητα για τις μεθόδους παγίδευσης που εξασφαλίζουν ικανοποιητικές συνθήκες αιχμαλωσίας για τα συγκεκριμένα ζώα, μολονότι αναγνωρίζεται ότι σε ορισμένες περιστάσεις στις φονικές παγίδες, ενδέχεται, για ένα βραχύ χρονικό διάστημα, οι συνθήκες αιχμαλωσίας να είναι κάκιστες.

Τα κατώτατα όρια που καθορίζονται για τα πρότυπα πιστοποίησης των παγίδων περιλαμβάνουν:

(α) για τις ακινητοποιητικές παγίδες: τις τιμές των δεικτών πέραν των οποίων οι συνθήκες αιχμαλωσίας των παγιδευθέντων ζώων θεωρούνται κακές. και

(β) για τις φονικές παγίδες: τον χρόνο απώλειας της συνείδησης και των αισθήσεων και την διατήρηση της κατάστασης αυτής μέχρι την έλευση του θανάτου του ζώου.

2. ΑΠΑΙΤΗΣΕΙΣ ΓΙΑ ΤΙΣ ΑΚΙΝΗΤΟΠΟΙΗΤΙΚΕΣ ΜΕΘΟΔΟΥΣ ΠΑΓΙΔΕΥΣΗΣ

2.1. Παράμετροι

Προκειμένου να κριθεί κατά πόσον μια ακινητοποιητική μέθοδος παγίδευσης πληροί τα εν λόγω πρότυπα, πρέπει να αξιολογούνται οι συνθήκες αιχμαλωσίας του παγιδευθέντος ζώου.

Στις παραμέτρους πρέπει να συγκαταλέγονται οι δείκτες συμπεριφοράς και τραυματισμού που παρατίθενται στο σημείο 2.2 του παρόντος παραρτήματος ΙΙ.

Πρέπει να αξιολογείται το μέγεθος της απόκρισης για κάθε μία από τις εν λόγω παραμέτρους.

2.2. Δείκτες

Οι δείκτες συμπεριφοράς που αναγνωρίζονται ως ενδείξεις κακών συνθηκών αιχμαλωσίας παγιδευθέντων δειγμάτων της άγριας πανίδας είναι οι εξής:

(α) δήγμα από το ίδιο το ζώο το οποίο έχει ως αποτέλεσμα σοβαρό τραυματισμό (αυτοακρωτηριασμός).

(β) υπερβολική ακινησία και απάθεια.

Παράμετροι (τραύματα) που αναγνωρίζονται ως δείκτες κακών συνθηκών αιχμαλωσίας παγιδευθέντων ζώων της άγριας πανίδας είναι οι εξής :

(α) κάταγμα,

(β) εξάρθρωση κοντά στον καρπό ή στον ταρσό,

(γ) ρήξη τενόντων ή συνδέσμων,

(δ) μείζων περιοστική εκδορά,

(ε) σοβαρή εξωτερική ή εσωτερική αιμορραγία,

(στ) μείζων εκφυλισμός σκελετικών μυών,

(ζ) ισχαιμία άκρων,

(η) σύνθλιψη μόνιμου οδόντος με αποκάλυψη του οδοντικού πολφού,

(θ) οφθαλμική βλάβη, συμπεριλαμβανομένης της διάρρηξης του κερατοειδούς,

(ι) τραύμα της σπονδυλικής στήλης,

(ια) σοβαρές βλάβες εσωτερικών οργάνων,

(ιβ) εκφυλισμός μυοκαρδίου,

(ιγ) ακρωτηριασμός.

(ιδ) θάνατος.

3. ΑΠΑΙΤΗΣΕΙΣ ΓΙΑ ΤΙΣ ΦΟΝΙΚΕΣ ΜΕΘΟΔΟΥΣ ΠΑΓΙΔΕΥΣΗΣ

3.1. Παράμετροι

Ο χρόνος που μεσολαβεί μέχρι την απώλεια της συνείδησης και των αισθήσεων και ο οποίος χαρακτηρίζει την τεχνική θανάτωσης πρέπει να καθορίζεται και να ελέγχεται κατά πόσον η κατάσταση αυτή διατηρείται έως ότου επέλθει ο θάνατος (δηλ. μέχρι την μη αναστρέψιμη διακοπή της καρδιακής λειτουργίας).

Η απώλεια της συνείδησης και των αισθήσεων πρέπει να παρακολουθείται με τον έλεγχο των ανακλαστικών σε επίπεδο κερατοειδούς και βλεφάρων ή παρακολουθώντας οποιαδήποτε άλλη παράμετρο της οποίας η καταλληλότητα έχει αποδειχθεί επιστημονικά.

Στις περιπτώσεις κατά τις οποίες είναι αναγκαία η διενέργεια περαιτέρω δοκιμών προκειμένου να διαπιστωθεί εάν η μέθοδος παγίδευσης ανταποκρίνεται στα πρότυπα, μπορούν να πραγματοποιηθούν πρόσθετες μετρήσεις με ηλεκτροεγκεφαλογράφημα (EEG), απόκριση σε οπτικό ερέθισμα (VER) και απόκριση σε ηχητικό ερέθισμα (SER).

3.2. Δείκτες και χρονικά όρια

Μεσολαβών χρόνος για την απώλεια των ανακλαστικών σε επίπεδο κερατοειδούς και βλεφάρων // Είδος

45 δευτερόλεπτα // Mustela erminea

120 δευτερόλεπτα // Martes americana, Martes zibellina, Martes martes

300 δευτερόλεπτα* // Κάθε άλλο είδος εγγεγραμμένο στο παράρτημα Ι της παρούσας οδηγίας.

* ο εν λόγω μεσολαβών χρόνος θα επανεξετάζεται με στόχο την προσαρμογή του ανάλογα με το εκάστοτε είδος, ούτως ώστε να μειωθεί ο μεσολαβών χρόνος των 300 δευτερολέπτων σε 180 δευτερόλεπτα και να καθοριστεί ένα χρονικό πλαίσιο εφαρμογής του.

ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ ΙΙΙ

1. ΤΕΧΝΙΚΕΣ ΔΙΑΤΑΞΕΙΣ ΓΙΑ ΤΙΣ ΔΟΚΙΜΕΣ ΤΩΝ ΜΕΘΟΔΩΝ ΠΑΓΙΔΕΥΣΗΣ

Προκειμένου να εξασφαλιστεί η ακρίβεια και η αξιοπιστία και να εξακριβωθεί κατά πόσον οι μέθοδοι παγίδευσης πληρούν τις απαιτήσεις που ορίζονται στα πρότυπα, οι μελέτες για τις δοκιμές των εν λόγω μεθόδων παγίδευσης πρέπει να ακολουθούν τις γενικές αρχές των ορθών πειραματικών πρακτικών.

Σε περίπτωση που καθορίζονται διαδικασίες δοκιμής στο πλαίσιο του Διεθνούς Οργανισμού Τυποποίησης (ISO) και οι διαδικασίες αυτές αφορούν την αξιολόγηση της συμμόρφωσης των μεθόδων παγίδευσης με ορισμένες ή με το σύνολο των απαιτήσεων των προτύπων, πρέπει να χρησιμοποιούνται καταλλήλως οι διαδικασίες ISO.

1.1. Γενικές διατάξεις

Οι δοκιμές πρέπει να διενεργούνται σύμφωνα με λεπτομερή πρωτόκολλα μελέτης.

Πρέπει να δοκιμάζεται η λειτουργία του μηχανισμού παγίδευσης.

Οι δοκιμές πεδίου των παγίδων πρέπει να διενεργούνται ιδίως για την αξιολόγηση της επιλεκτικότητας. Η ίδια δοκιμή μπορεί επίσης να χρησιμοποιηθεί για τη συλλογή στοιχείων σχετικών με τη συλληπτήρια ικανότητα και με την ασφάλεια χρήσεως.

Οι ακινητοποιητικές παγίδες πρέπει να δοκιμάζονται σε περιφραγμένο χώρο, ιδίως προκειμένου να αξιολογηθούν οι παράμετροι που αφορούν τη συμπεριφορά και τη φυσιολογία. Οι φονικές παγίδες πρέπει να ελέγχονται σε περιφραγμένο χώρο, ιδίως προκειμένου να διαπιστώνεται η απώλεια συνειδήσεως.

Στις δοκιμές πεδίου, οι παγίδες πρέπει να ελέγχονται καθημερινώς.

Η αποτελεσματικότητα των φονικών παγίδων όσον αφορά την απώλεια των αισθήσεων και την θανάτωση του ζώου-στόχου, πρέπει να δοκιμάζεται σε εναργή, κινητικά ζώα, με εργαστηριακές μετρήσεις ή με μετρήσεις σε περιφραγμένο χώρο και με μετρήσεις πεδίου. Η ικανότητα της παγίδας να καταφέρει πλήγματα σε ζωτικά σημεία του ζώου-στόχου πρέπει να αξιολογείται καταλλήλως.

Η σειρά των διαδικασιών δοκιμής ενδέχεται να ποικίλλει, προκειμένου να εξασφαλιστεί η πλέον αποτελεσματική αξιολόγηση των υπό δοκιμήν παγίδων.

Υπό κανονικές συνθήκες χρήσεως, οι παγίδες δεν πρέπει να εκθέτουν τον χειριστή τους σε περιττούς κινδύνους.

Εφόσον κριθεί σκόπιμο, είναι δυνατόν να ελέγχεται ευρύτερο φάσμα παραμέτρων κατά την δοκιμή των παγίδων. Στις δοκιμές πεδίου μπορούν να περιλαμβάνονται μελέτες των επιπτώσεων της παγίδευσης, τόσο στα ζώα-στόχους όσο και στα ζώα που παγιδεύονται εκ συμπτώσεως.

1.2. Μελέτη της κατάστασης

Η παγίδα πρέπει να εγκαθίσταται και να χρησιμοποιείται σύμφωνα με τις βέλτιστες οδηγίες χρήσεως του κατασκευαστή ή τρίτων για το προκείμενο θέμα.

Εις ό,τι αφορά τις δοκιμές σε περιφραγμένο χώρο, πρέπει να χρησιμοποιείται περιφραγμένος χώρος που εξασφαλίζει κατάλληλο περιβάλλον, ώστε τα ζώα του είδους-στόχου να κινούνται ελεύθερα, να κρύβονται και να επιδεικνύουν τη φυσιολογική συμπεριφορά τους. Πρέπει να είναι δυνατή η εγκατάσταση παγίδων και η παρακολούθηση των παγιδευθέντων ζώων. Ενδεχομένως, η εγκατάσταση της παγίδας πρέπει να γίνεται κατά τρόπον ώστε να είναι δυνατή η μαγνητοσκόπηση και ηχογράφηση της όλης διαδικασίας παγίδευσης.

Όσον αφορά τις δοκιμές πεδίου, επιβάλλεται να επιλέγονται τοποθεσίες αντιπροσωπευτικές εκείνων που θα χρησιμοποιηθούν στην πράξη. Δεδομένου ότι η επιλεκτικότητα της παγίδας και οι τυχόν αρνητικές επιδράσεις στα είδη που δεν είναι στόχοι, συνιστούν σημαντικούς λόγους εκτέλεσης δοκιμών πεδίου, ενδέχεται οι τοποθεσίες για τις δοκιμές πεδίου να επιλέγονται σε διαφορετικά ενδιαιτήματα, όπου είναι πιθανόν να συναντώνται είδη μη ανήκοντα στο είδος - στόχο. Πρέπει να φωτογραφίζεται κάθε παγίδα, καθώς και η εγκατάστασή της, όπως επίσης και ο ευρύτερος περιβάλλων χώρος. Ο αριθμός ταυτοποίησης της παγίδας να πρέπει να καταγράφεται φωτογραφικά πριν και μετά από οιαδήποτε παγίδευση.

1.3. Προσωπικό που διενεργεί τις μελέτες

Το προσωπικό που ασχολείται με τις δοκιμές πρέπει να διαθέτει τα απαραίτητα προσόντα και να είναι δεόντως εκπαιδευμένο.

Στο προσωπικό που ασχολείται με τις δοκιμές πρέπει να συγκαταλέγεται τουλάχιστον ένα άτομο πεπειραμένο στη χρήση των παγίδων και ικανό στην παγίδευση των ζώων που χρησιμοποιούνται στη δοκιμή, καθώς και τουλάχιστον ένα άτομο με πείρα σε καθεμία από τις μεθόδους εκτίμησης των συνθηκών αιχμαλωσίας προκειμένου περί των ακινητοποιητικών παγίδων) και στις μεθόδους εκτίμησης της απώλειας της συνείδησης (προκειμένου περί φονικών παγίδων). Λόγου χάριν, η εκτίμηση των αντιδράσεων συμπεριφοράς στην παγίδευση και της επακόλουθης αποστροφής του ζώου προς την παγίδα, πρέπει να διενεργείται από εκπαιδευμένο άτομο, εξοικειωμένο με την ερμηνεία τέτοιων δεδομένων.

1.4. Ζώα που πρέπει να χρησιμοποιούνται στις δοκιμές παγίδων

Τα ζώα που χρησιμοποιούνται για τις δοκιμές σε περιφραγμένο χώρο πρέπει να είναι υγιή και αντιπροσωπευτικά δείγματα των ζώων που μπορούν να συλληφθούν σε φυσικό περιβάλλον. Τα χρησιμοποιούμενα ζώα δεν θα πρέπει να διαθέτουν καμία πρότερη εμπειρία παγίδευσης από την υπό δοκιμήν παγίδα.

Πριν από τις δοκιμές των παγίδων, τα ζώα πρέπει να διαβούν υπό κατάλληλες συνθήκες και να τους παρέχεται επαρκής τροφή και νερό. Απαγορεύεται τα εν λόγω ζώα να διαβιούν υπό άσχημες συνθήκες πριν από τις δοκιμές.

Τα ζώα πρέπει να έχουν ήδη εγκλιματιστεί στον περιφραγμένο χώρο που διεξάγεται η δοκιμή, πριν από την έναρξή της.

1.5. Παρατηρήσεις

Συμπεριφορά

Οι παρατηρήσεις που αφορούν τη συμπεριφορά πρέπει να διενεργούνται από εκπαιδευμένο άτομο, ιδιαίτερα εις ό,τι αφορά την γνώση της ηθολογίας των συγκεκριμένων ειδών.

Η αποστροφή κρίνεται με την παγίδευση του ζώου σε εύκολα αναγνωρίσιμες συνθήκες και, στη συνέχεια, με την επανέκθεσή του στην παγίδα υπό κατάλληλες συνθήκες, προκειμένου, στη συνέχεια, να αξιολογηθεί η συμπεριφορά του.

Πρέπει να λαμβάνεται μέριμνα ώστε να γίνεται διάκριση μεταξύ αποκρίσεων σε πρόσθετα ερεθίσματα και αποκρίσεων στην παγίδα ή στην κατάσταση.

Φυσιολογία

Σε ορισμένα ζώα τοποθετούνται, πριν από τη δοκιμή, συσκευές τηλεμετρικής καταγραφής (π.χ. καταγραφής του καρδιακού και του αναπνευστικού ρυθμού). Η διαδικασία τοποθέτησης των ως άνω συσκευών πραγματοποιείται αρκετά νωρίτερα από την ίδια την παγίδευση, ούτως ώστε το ζώο να διαθέτει τα απαραίτητα χρονικά περιθώρια για να ξεπεράσει την ταραχή που του έχει προκαλέσει η εγκατάσταση της συσκευής καταγραφής.

Πρέπει να λαμβάνονται όλα τα απαραίτητα προληπτικά μέτρα ώστε να περιορίζεται το ενδεχόμενο ακατάλληλων ή επηρεασμένων παρατηρήσεων και μετρήσεων των παραμέτρων, ιδίως λόγω ανθρώπινων παρεμβολών κατά τη δειγματοληψία.

Κατά την εκτέλεση βιολογικών δειγματοληψιών (π.χ. αίματος, ούρων, σιέλου) οι δειγματοληψίες αυτές πραγματοποιούνται σε κατάλληλο χρόνο σε σχέση με την παγίδευση και την χρονοεξάρτηση της αξιολογούμενης παραμέτρου. Συγκεντρώνονται επίσης δεδομένα ελέγχου από ζώα τα οποία φιλοξενούνται σε άλλο χώρο υπό καλές συνθήκες και για διαφορετικές δραστηριότητες, βασικά δεδομένα πριν από την παγίδευση, καθώς και ορισμένα δεδομένα αναφοράς μετά από οριακό ερεθισμό (π.χ. δεδομένα που αφορούν δοκιμές πρόκλησης με αδρενοκορτικοτροπική ορμόνη).

Όλα τα βιολογικά δείγματα λαμβάνονται και συγκεντρώνονται σύμφωνα με τις βέλτιστες γνώσεις διατήρησης πριν από την ανάλυση.

Οι χρησιμοποιούμενες αναλυτικές μέθοδοι πρέπει να αποτελούν το αντικείμενο ελέγχου καταλληλότητας.

Για τις φονικές παγίδες, οι νευρολογικές εξετάσεις που αφορούν τα ανακλαστικά (πόνου, οφθαλμών, κλπ.) σε συνδυασμό με EEG και/ή VER ή SER, εκτελούνται από ειδικό, προκειμένου να συγκεντρωθούν οι πληροφορίες που αφορούν την ενάργεια του ζώου ή την αποτελεσματικότητα της τεχνικής που χρησιμοποιείται για τη θανάτωση.

Όταν τα ζώα δεν έχουν απωλέσει τη συνείδηση ή τις αισθήσεις τους εντός του χρονικού διαστήματος που καθορίζει το πρωτόκολλο δοκιμής, επιβάλλεται η θανάτωσή τους και δη με μη βάναυσο τρόπο.

Τραύματα και παθολογία

Κάθε ζώο το οποίο χρησιμοποιείται για δοκιμές αυτού του είδους πρέπει να εξετάζεται προσεκτικά προκειμένου να αξιολογούνται τα τραύματά του. Πραγματοποιούνται ακτινολογικές εξετάσεις προκειμένου να επιβεβαιωθούν ενδεχόμενα κατάγματα.

Επιπλέον, επιβάλλεται να εκτελούνται λεπτομερείς παθολογικές εξετάσεις στα νεκρά ζώα. Οι μετά θάνατον αυτοψίες εκτελούνται σύμφωνα με τις αποδεκτές κτηνιατρικές πρακτικές εξέτασης, από ειδικευμένο κτηνίατρο.

Τα πληγέντα όργανα ή/και περιοχές του σώματος εξετάζονται μακροσκοπικά και, εφόσον κρίνεται απαραίτητο, ιστολογικά.

1.6. Έκθεση

Η έκθεση δοκιμής πρέπει να περιλαμβάνει όλες τις πληροφορίες που αφορούν τον πειραματικό προγραμματισμό, τα υλικά και τις μεθόδους, καθώς και τα αποτελέσματα, και ιδίως:

(α) την τεχνική περιγραφή του σχεδίου της παγίδας, συμπεριλαμβανομένων των υλικών κατασκευής.

(β) τις οδηγίες χρήσης του κατασκευαστή.

(γ) την περιγραφή των συνθηκών της δοκιμής.

(δ) τις κρατούσες καιρικές συνθήκες, ιδίως δε τη θερμοκρασία και το βάθος χιονιού.

(ε) το προσωπικό που ασχολήθηκε με τις δοκιμές.

(στ) τον αριθμό των ζώων και των παγίδων που απετέλεσαν το αντικείμενο δοκιμής.

(ζ) τον συνολικό αριθμό των συλληφθέντων ζώων (ζώων-στόχων ή μη) ανά είδος ζώου, και την σχετική αφθονία τους, διευκρινίζοντας κατά πόσον τα ζώα αυτά στην περιοχή είναι σπάνια, είναι κοινά ή αφθονούν.

(η) την επιλεκτικότητα.

(θ) τις οποιεσδήποτε λεπτομέρειες που δημιουργούν υπόνοιες ότι ενεργοποιήθηκαν παγίδες και τραυμάτισαν ζώο, χωρίς όμως να το συλλάβουν.

(ι) τις παρατηρήσεις συμπεριφοράς.

(ια) τις τιμές των μετρούμενων φυσιολογικών παραμέτρων και τις αντίστοιχες μεθοδολογίες.

(ιβ) την περιγραφή των τραυμάτων και την μετά θάνατον αυτοψία.

(ιγ) το χρονικό διάστημα που μεσολάβησε μέχρι την απώλεια συνείδησης ή αισθήσεων, και

(ιδ) τις στατιστικές αναλύσεις.

ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ IV

1. ΕΡΕΥΝΑ

Κατά τη δοκιμή συστημάτων παγίδευσης επιβάλλεται να αξιολογούνται συγκεκριμένα μεγέθη χαρακτηρισμού των συνθηκών αιχμαλωσίας των ζώων. Εφόσον ανάλογα προς μέτρησιν μεγέθη, και, ιδίως, πρόσθετα μεγέθη φυσιολογικών χαρακτήρων και συμπεριφορών, δεν έχουν ακόμα αναπτυχθεί και χρησιμοποιηθεί για πολλά είδη, η χρήση τους στα πρότυπα για τα υπό εξέτασιν είδη πρέπει να διέπεται από επιστημονικές μελέτες των βασικών επιπέδων, του εύρους απόκρισης και άλλων σχετικών μετρήσεων.

Στόχοι

Η έρευνα που προάγεται και ενθαρρύνεται από τα μέρη, σύμφωνα με το άρθρο 11, αποσκοπεί πρωτίστως στη συγκέντρωση των βασικών δεδομένων και δεδομένων αναφοράς που κρίνονται απαραίτητα για τη θέσπιση ελάχιστων επιπέδων επιπρόσθετων παραμέτρων ή την αξιολόγηση άλλων συναφών μέτρων αξιολόγησης των συνθηκών αιχμαλωσίας των ζώων, που επί του παρόντος δεν καλύπτονται από το σημείο 2.3 των προτύπων, συμπεριλαμβανομένων ορισμένων δεικτών συμπεριφοράς και φυσιολογίας.

Ειδικές μετρήσεις προς μελέτην

Οι προς μελέτην παράμετροι πρέπει να περιλαμβάνουν ιδίως:

(α) τις αποκρίσεις συμπεριφοράς μετά την παγίδευση, συμπεριλαμβανομένων των φωνημάτων, των συμπτωμάτων εντόνου πανικού, της καθυστέρησης πριν από την επαναφορά στην κανονική κατάσταση και της αποστροφής του ζώου προς τις ήδη χρησιμοποιηθείσες παγίδες. Κατά την μελέτη της αποστροφής αξιολογείται ο βαθμός της προσπάθειας αποφυγής ή της αντίστασης του ζώου έναντι των συνθηκών της βιωθείσας παγίδευσής του. και

(β) φυσιολογικές παραμέτρους, συμπεριλαμβανομένων των καρδιακών ρυθμών και της αρρυθμίας, βιοχημικές παραμέτρους (αναλύσεις αίματος, ούρων ή σιέλου) ανάλογα με το ζωικό είδος, συμπεριλαμβανομένης της συγκέντρωσης γλυκοκορτικοειδών, τις συγκεντρώσεις προλακτίνης, της δραστηριότητας κρεατίνης-κυνάσης, τα επίπεδα της γαλακτικής αφυδρογονάσης (και ενδεχομένως του ισο-ενζύμου 5) και της Βήτα ενδορφίνης (εφόσον υπάρχουν δοκιμασίες).

Το εύρος των αποκρίσεων των φυσιολογικών παραμέτρων συσχετίζεται με τα επίπεδα βάσεως και τα οριακά επίπεδα συναρτήσει του χρόνου.

Ως επίπεδο βάσεως νοείται η ποσότητα, η συγκέντρωση ή ο ρυθμός συγκεκριμένης φυσιολογικής παραμέτρου ενόσω ο οργανισμός (το ζώο) δεν υφίσταται περιβαλλοντικές οχλήσεις. Για τις φυσιολογικές μεταβλητές, των οποίων η τιμή αλλάζει εντός δευτερολέπτων ή λεπτών, επίπεδο βάσεως συσχετίζεται προς συγκεκριμένη δραστηριότητα:, π.χ.. ελέγχεται ενόσω το ζώο είναι ξαπλωμένο, στέκεται, βαδίζει, τρέχει ή πηδά. Ως οριακό επίπεδο νοείται το μέγιστο ή το ελάχιστο επίπεδο για τα ζώα αυτά. Οι προαναφερθείσες φυσιολογικές αποκρίσεις ενδέχεται να εκδηλώνονται από όλα τα θηλαστικά, αλλά πρέπει να καθορίζονται επακριβώς, για έκαστο των δοκιμαζομένων ειδών, τα επίπεδα βάσεως και τα οριακά επίπεδα, καθώς και το μοντέλο μετάπτωσης από τη μια κατάσταση στην άλλη.

Η σημαντική απόκλιση των μετρούμενων φυσιολογικών αποκρίσεων από τα κανονικά επίπεδα για μεγάλο χρονικό διάστημα αποτελεί ένδειξη κακών συνθηκών αιχμαλωσίας.

Στις περιπτώσεις κατά τις οποίες κρίνεται αναγκαία η διενέργεια περαιτέρω δοκιμών προκειμένου να καθοριστεί εάν η μέθοδος παγίδευσης ανταποκρίνεται στα πρότυπα, μπορούν να πραγματοποιηθούν πρόσθετες μετρήσεις με ηλεκτροεγκεφαλογράφημα (EEG), αποκρίσεις σε οπτικό ερέθισμα (VER) και αποκρίσεις σε ηχητικό

ερέθισμα (SER).